Zgodnie z artykułem 230 Traktatu, każda osoba fizyczna i prawna może wnieść skargę o stwierdzenie nieważności decyzji organów Unii Europejskiej, której jest adresatem lub decyzji takich organów, które mimo, że mają formę rozporządzenia lub decyzji skierowanej do innej osoby, dotyczą jej bezpośrednio oraz indywidualnie, zarzucając tym organom brak uprawnień do wydania aktu prawnego, naruszenie istotnego wymogu proceduralnego przy wydawaniu aktu, naruszenie postanowień Traktatu lub jakiejkolwiek reguły związanej z jego stosowaniem albo podnosząc nadużycie władzy przez organ unijny przy wydawaniu zaskarżonego aktu (skarga o stwierdzenie nieważności).
Orzeczenie o nieważności
Skarga musi zostać wniesiona w terminie dwóch miesięcy od daty publikacji aktu lub zawiadomienia, a gdy takiej publikacji albo zawiadomienia nie było - od daty powzięcia przez skarżącego wiadomości o tym akcie.
Konsekwencją uznania przez Trybunał Sprawiedliwości skargi za uzasadnioną jest orzeczenie w postaci jego wyroku o nieważności zaskarżonego przepisu (art. 231 Traktatu). Orzeczenie takie skutkuje erga omnes i ex tunc - co oznacza, że zaskarżony akt/przepis jest traktowany jakby nigdy nie istniał.
W przypadku rozporządzenia ETS może stwierdzić, że pewne skutki prawne wywołane przez anulowany akt prawny pozostają w mocy. Możliwe jest też ogłoszenie nieważności części aktu, a nawet wykreślenie tylko pewnych słów z aktu, jeśli dają się one oddzielić od reszty aktu w sposób sensowny. Orzeczenie uznające nieważność tylko części danego aktu prawnego ma taki skutek, iż pozostała część aktu pozostaje w mocy i jest uznawana za zgodną z prawem.
Uznanie aktu za nieważny wywołuje też inne skutki, mianowicie:
l przestają obowiązywać wszystkie środki (akty prawne) podjęte na podstawie aktu uznanego za nieważny, w tym środki prawne przyjęte przez państwa członkowskie w celu implementacji zaskarżonego i unieważnionego aktu do krajowych systemów prawa,
