Już od ponad roku ubrania, buty i tekstylia muszą trafiać do selektywnej zbiórki w punktach PSZOK. Nie wyrzucamy ich do odpadów zmieszanych. Powstaje jednak przyziemne pytanie - co robić ze starymi, dziurawymi skarpetkami? Na ich przykładzie tłumaczymy nowe zasady segregacji odpadów tekstylnych. Za błędy grozi kara.
- Ubrania, buty i tekstylia oddajemy do PSZOK
- Gdzie można oddać stare ubrania?
- Co wyrzuca się do tekstyliów?
- Gdzie wyrzucić dziurawą skarpetkę?
- Gdzie wyrzucić brudne ubrania?
Ubrania, buty i tekstylia oddajemy do PSZOK
Od stycznia 2025 r. gminy mają obowiązek selektywnego zbierania tekstyliów, odzieży i obuwia. Każdy mieszkaniec powinien oddawać tego typu odpady do PSZOKu. Jak podaje Ministerstwo Klimatu i Środowiska, za 10% światowej emisji gazów cieplarnianych odpowiada sektor tekstylny. Nowe zasady segregacji mają na celu danie ubraniom drugiego życia. Osoba mieszkająca w Europie kupuje rocznie przeciętnie 26 kg tekstyliów, a dotychczas aż 78% pokonsumenckich odpadów włókienniczych nie było zbieranych selektywnie. Zgodnie więc z polityką proekologiczną Polski należy zbierać ubrania, buty i tekstylia, a następnie wywozić je do gminnych punktów PSZOK.
Gdzie można oddać stare ubrania?
Punkty selektywnej zbiórki tekstyliów w PSZOK to obowiązek każdej gminy. Oprócz tego Ministerstwo Klimatu i Środowiska zachęca jednostki samorządu terytorialnego do organizacji dodatkowych form zbiórki, takich jak:
- Zbiórka workowa „door-to-door” – wyznaczenie dni, w których mieszkańcy mogą wystawić worki z tekstyliami przed domami;
- Kontenery na tekstylia w przestrzeniach miejskich – rozmieszczenie kontenerów na tekstylia w miejscach łatwo dostępnych dla mieszkańców (np. przy szkołach, centrach handlowych, placach miejskich);
- Aplikacje mobilne umożliwiające zgłoszenie konieczności odbioru tekstyliów z gospodarstwa domowego;
- Re-butik gminny – organizowanie punktów wymiany używanej odzieży, które promują ponowne użycie i zapobiegają powstawaniu odpadów;
- Wsparcie zbiórek charytatywnych – współpraca z organizacjami non-profit w zakresie przekazywania używanej odzieży potrzebującym;
- Innowacyjne formy recyklingu – współpraca z firmami i organizacjami, które przetwarzają tekstylia na nowe produkty, np. materiały izolacyjne, legowiska dla zwierząt;
- Zamówienie bezpłatnego odbioru odzieży przez kuriera lub paczkomat – usługa oferowana przez niektóre firmy kurierskie w ramach społecznej odpowiedzialności biznesu;
- Punkty w sklepach odzieżowych – niektóre sieci znanych marek odzieżowych prowadzą stałe programy zbiórki zużytej odzieży w sklepach stacjonarnych, czy w centrach handlowych;
- Przekazanie rzeczy bezpośrednio organizacjom społecznym – np. domom dziecka, schroniskom, domom samotnej matki czy parafiom;
- Lokalne platformy ogłoszeniowe i aplikacje społecznościowe - wymiana, sprzedaż lub nieodpłatne przekazanie ubrań za pośrednictwem tych form;
- Edukacja mieszkańców – kampanie promujące świadomą konsumpcję i wskazujące korzyści z segregacji tekstyliów;
- Organizacja giełd wymiany ubrań i obuwia – regularne wydarzenia umożliwiające mieszkańcom wymianę używanych rzeczy, co zmniejsza ilość powstających odpadów i wzmacnia lokalne więzi społeczne.
Co wyrzuca się do tekstyliów?
Co obejmuje selektywna zbiórka odpadów tekstyliów i odzieży? Co zalicza się do tekstyliów i odzieży? Ministerstwo wymienia następujące rzeczy:
- zużyta odzież,
- obuwie,
- pościel,
- zasłony,
- ręczniki,
- obrusy,
- koce,
- firany,
- bielizna,
- skarpetki,
- rękawiczki,
- czapki,
- szaliki,
- portfele,
- torebki,
- paski,
- galanteria skórzana,
- plecaki,
- pluszowe zabawki oraz
- dywany.
Gdzie wyrzucić dziurawą skarpetkę?
Zgodnie z nowymi zasadami segregacji odpadów komunalnych, tekstyliów nie wyrzuca się już do koszy na śmieci w domu (zmieszane, plastik, papier, szkło). Jak już zostało wytłumaczone - kierujemy je do selektywnej zbiórki odpadów komunalnych PSZOK. Powstaje zatem pytanie - czy wyrzucenie pojedynczej, dziurawej skarpetki do odpadów zmieszanych będzie stanowiło podstawę do wręczenia mandatu? Nie. Ubrania, buty i tekstylia zabrudzone albo uszkodzone, jeśli są to pojedyncze sztuki można wyrzucać tak jak do tej pory do czarnego worka na odpady zmieszane. Dziurawa skarpetka jak najbardziej może wylądować w koszu.
Polecamy: Dochody jednostek samorządu terytorialnego. Nowe rozwiązania
Gdzie wyrzucić brudne ubrania?
Czy brudne ubrania można wyrzucić do śmieci zmieszanych? Tak, jak najbardziej. Dotyczy to również obuwia i innych tekstyliów. Obowiązuje tutaj ta sama zasada jak np. przy papierze. Zabrudzony, tłusty papier odkłada się do czarnego worka na odpady zmieszane. Podaje się przykłady tekstyliów wyrzucanych do frakcji "zmieszane": pojedyncze tekstylia, silnie zabrudzone np. ścierki, gąbki, tkaniny nasiąknięte substancjami organicznymi, tłuszczami, mogą być wrzucane do pojemników na odpady zmieszane tak aby np. nie zanieczyścić, dobrej jakości, selektywnie zebranych surowców tekstylnych. Gdyby jednak były to tekstylia skażone substancjami chemicznymi, olejami lub niebezpiecznymi wówczas wywozi się je do specjalnych punktów zbiórki wyznaczonych przez gminę - PSZOK.
Pamiętaj! Do pojemników na odzież typu PCK oddaje się odzież czystą i nadającą się do ponownego użycia. Natomiast w PSZOK zbiera się każdą odzież, której chcemy się pozbyć, lecz nie powinna być zanieczyszczona. Jeśli jest brudna, nie nadaje się do ponownego użycia, są to pojedyncze rzeczy - można wyrzucić do odpadów zmieszanych. Ministerstwo daje wskazówki, jak w razie wątpliwości odróżnić ubrania w dobrym i złym stanie:
- ubrania w dobrym stanie - są czyste, kompletne, bez plam, znacznych zmechaceń, dziur i rozciągnięć (takie, które mogłyby zostać ponownie założone);
- ubrania zużyte - są poplamione, podarte, odbarwione, rozciągnięte lub zniszczone (nie nadają się do noszenia i sami byśmy ich nie założyli).