Strażnicy gminni mogą być powoływani do czynnej służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji. Jednak zdaniem samorządowców straż gminna stanowi element lokalnego systemu bezpieczeństwa. Dlatego w razie wprowadzenia stanu wojennego i w czasie wojny strażnicy gminni powinni pozostawać w dyspozycji jednostek samorządu terytorialnego.