Możesz iść z gminą do sądu, a zaświadczenia i tak nie dostaniesz. Wiele osób popełnia ten błąd, a sprawę można łatwo załatwić

• Jak potwierdzić okres pracy w gospodarstwie rolnym
• Możesz iść z gminą do sądu, a zaświadczenia i tak nie dostaniesz

Jak potwierdzić okres pracy w gospodarstwie rolnym

Choć w 2026 roku o pracowniczym stażu pracy mówi się głównie w kontekście zmian, które umożliwiły pracownikom zaliczanie do niego okresów aktywności zawodowej, które wcześniej takiemu zaliczeniu nie podlegały, np. świadczenia pracy na podstawie umowy zlecenia czy okresu prowadzenia działalności gospodarczej, to na tym gruncie od lat można spotkać się również z innymi problemami. Jednym z nich, od lat budzącym kontrowersje i będącym początkiem wielu sporów sądowych jest dokumentowanie okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym. Podstawowym dokumentem potwierdzającym tego rodzaju aktywność są zaświadczenia wydawane przez organy gmin. Uzyskanie ich nie zawsze jest jednak możliwe, bo w archiwach samorządowych nie zawsze znajdują się dokumenty, na podstawie których organ może takie zaświadczenie wystawić. Ustawodawca przewidział, że w takim przypadku okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym mogą być udowodnione zeznaniami co najmniej dwóch świadków zamieszkujących w tym czasie na terenie, na którym jest położone to gospodarstwo rolne. Jednak jak dokładnie rozumieć ten przepis? Czy wynika z niego, że na podstawie zeznań świadków organ gminy wystawi zainteresowanej osobie odpowiednie zaświadczenie?

Możesz iść z gminą do sądu, a zaświadczenia i tak nie dostaniesz

Przytoczona regulacja w praktyce najczęściej jest rozumiana właśnie w taki sposób. Zainteresowani zgłaszają się więc do urzędów i składają wnioski, w których żądają uwzględnienia zeznań świadków i wystawienia zaświadczenia. Tymczasem sytuacja jest znacznie bardziej skomplikowana, a odmowa organów najczęściej prowadzi w takiej sytuacji prostą drogą do sądu. Tymczasem z orzecznictwa jasno wynika, że choć ustawodawca dopuszcza inny sposób dowodzenia przez zainteresowaną osobę okresów pracy w gospodarstwie rolnym w przypadku, gdy brak jest dokumentów pozwalających na wydanie zaświadczenia w tej kwestii, to w żadnym razie nie oznacza to, że to organ gminy ma obowiązek wystawić w tym zakresie zaświadczenie na podstawie zeznań świadków. Udowodnienie okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym na podstawie zeznań co najmniej dwóch świadków może nastąpić wyłącznie w postępowaniu prowadzonym przez organ emerytalno-rentowy lub pracodawcę zainteresowanego, a nie w postępowaniu o wydanie zaświadczenia (wyroku NSA z 21 kwietnia 2026 r., sygn. akt III OSK 164/25). Oznacza to, że w praktyce osoby wszczynające w tym zakresie spór odwlekają w istocie załatwienie sprawy w sposób korzystny dla siebie, zamiast skorzystać z właściwego trybu działania, który jest dla nich w tym zakresie dostępny.