Ponad 200 mln zł rezerwy subwencji oświatowej dla samorządów

Rezerwa stanowi 0,6% kwoty części oświatowej subwencji ogólnej (dalej: subwencja oświatowa), którą otrzymują jednostki samorządu terytorialnego z budżetu państwa (art. 28 ust. 2 ustawy z 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego; dalej: ustawa o dochodach j.s.t.). Zgodnie z ustawą budżetową na rok 2009 z 9 stycznia 2009 r. cała subwencja oświatowa ma wynieść blisko 33,4 mld zł. Rezerwa wyniesie więc ponad 200 mln zł.

O kryteriach podziału rezerwy subwencji oświatowej na 2009 r. poinformowało pod koniec marca br. Ministerstwo Edukacji Narodowej (dalej: MEN). Piszemy o nich w dalszej części opracowania.

Na większe zadania i korekty błędów

Pieniądze z rezerwy mogą otrzymać samorządy prowadzące lub dotujące szkoły i inne placówki oświatowe, w których łącznie jest lub będzie w tym roku więcej uczniów i wychowanków w stosunku do liczby przyjętej do naliczenia subwencji oświatowej na 2009 r.

Podstawą do wyliczenia subwencji na rok bieżący są dane o liczbie uczniów z Systemu Informacji Oświatowej (SIO) według stanu na 30 września lub 10 października 2008 r.

Rezerwa jest przeznaczona dla samorządów, które otrzymały zaniżoną kwotę subwencji oświatowej z powodu błędów statystycznych popełnionych w kuratoriach oświaty lub MEN przy przetwarzaniu danych wykorzystywanych do wyliczeń subwencji oświatowej, pochodzących m.in. z SIO i sprawozdań EN-3 o stanie zatrudnienia nauczycieli.

Na remonty i wyposażenie

Samorządy mogą ubiegać się o dofinansowanie z rezerwy remontów obiektów oświatowych uszkodzonych lub zniszczonych wskutek zdarzeń losowych (ognia, gradu, uderzeń pioruna, huraganu, powodzi itp.), które miały miejsce w IV kwartale 2008 r. lub od stycznia do października 2009 r. W takich przypadkach pieniądze z rezerwy mogą dostać wyłącznie jednostki samorządu terytorialnego, które:

• nie skorzystały z pomocy na to samo zadanie w 2008 r.,

• zaplanowały własne środki na remont w wysokości minimum 50% wartości remontu określonej w kosztorysie, pomniejszonej o ewentualne odszkodowanie z ubezpieczenia.

Środki z rezerwy mogą też służyć dofinansowaniu remontów bieżących obiektów oświatowych, których przeprowadzenie nakazały uprawnione do tego inspekcje lub straże (np. inspektorat nadzoru budowlanego).

Kolejnym kryterium podziału rezerwy jest wsparcie finansowe jednostek samorządu terytorialnego wyposażających placówki oświatowe w sprzęt szkolny i pomoce dydaktyczne. Może ono objąć wyposażenie pomieszczeń do nauki oddanych do użytku w okresie od 1 września 2008 r. do 30 września 2009 r. Pomieszczenia te powinny:

• znajdować się w nowo wybudowanych obiektach placówek oświatowych lub

• znajdować się w obiektach pozyskanych przez samorządy na podstawie umów najmu bądź użyczenia albo

• zostać pozyskane w wyniku modernizacji lub adaptacji pomieszczeń niewykorzystywanych wcześniej na cele dydaktyczne.

Dofinansowaniem nie mogą być objęte pomieszczenia, na wyposażenie których samorządy otrzymały pieniądze z rezerwy subwencji oświatowej w zeszłym roku.

Na odprawy i inne cele

Środki z rezerwy są też przeznaczane na odprawy dla nauczycieli:

• zwalnianych na podstawie art. 20 ustawy z 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (dalej: Karta Nauczyciela), tzn. z powodu całkowitej lub częściowej likwidacji placówki oświatowej, zmian organizacyjnych powodujących zmniejszenie liczby oddziałów w placówce bądź zmian planów nauczania uniemożliwiających dalsze zatrudnianie nauczyciela w pełnym wymiarze zajęć,

• przechodzących na emeryturę na podstawie art. 88 Karty Nauczyciela, tj. z uwagi na 30-letni okres zatrudnienia (25-letni w przypadku nauczycieli placówek specjalnych) bez względu na wiek.

Z rezerwy mogą być też przeznaczane środki na inne zadania o jednorazowym charakterze, które nie są uwzględnione przy podziale subwencji oświatowej na 2009 r., z wyłączeniem m.in. wydatków:

• inwestycyjnych,

• na nauczanie indywidualne,

• na urlopy dla poratowania zdrowia,

• wynikających z awansu zawodowego nauczycieli.

W ramach tego kryterium dofinansowane mogą zostać jedynie zadania, które uzyskały pozytywną opinię Zespołu ds. Edukacji, Kultury i Sportu Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego.

 

Wysokość wydatków, dokumenty, terminy

W przypadku większości kryteriów dofinansowanie z rezerwy uzyskają tylko te samorządy, które w 2008 r. przeznaczyły na zadania oświatowe środki nie niższe niż otrzymały w minionym roku z budżetu państwa w ramach subwencji oświatowej i dotacji celowych na zadania oświatowe. Ten warunek nie dotyczy dofinansowania kształcenia większej liczby uczniów, zniwelowania skutków błędów statystycznych przy wyliczaniu subwencji oświatowej oraz remontów obiektów oświatowych uszkodzonych lub zniszczonych wskutek zdarzeń losowych.

Nie będą rozpatrywane wnioski:

• opiewające na kwoty poniżej 1 tys. zł,

• niezawierające w załączeniu wymaganych dokumentów,

• złożone po terminie (w przypadku wniosków przesyłanych pocztą decyduje data wpływu do MEN).

Na www.men.gov.pl są wzory wniosków dla większości kryteriów. Znajdują się też informacje, jakie dokumenty należy dołączyć.

Wnioski powinny być złożone w formie papierowej oraz elektronicznej. Należy je kierować do Departamentu Ekonomicznego MEN (Al. Szucha 25, 00-918 Warszawa; e-mail: subwencja@men.gov.pl).

Rezerwą subwencji oświatowej dysponuje Minister Finansów, po zasięgnięciu opinii Ministra Edukacji Narodowej i reprezentacji jednostek samorządu terytorialnego (art. 28 ust. 3 i 4 ustawy o dochodach j.s.t.). Podział rezerwy musi nastąpić do 30 listopada każdego roku.

Jarosław Żarowski

Podstawy prawne:

• Ustawa budżetowa na rok 2009 z 9 stycznia 2009 r. (Dz.U. nr 10, poz. 58)

• Ustawa z 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz.U. z 2008 r. nr 88, poz. 539; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. nr 1, poz. 2)

• Ustawa z 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (j.t. Dz.U. z 2006 r. nr 97, poz. 674; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. nr 1, poz. 1)

• Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 22 grudnia 2008 r. w sprawie podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2009 (Dz.U. nr 235, poz. 1588)