| INFORFK | INFORRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | SKLEP
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Sektor publiczny > Temat dnia > Szczególne zasady wykonywania budżetu samorządowego

Szczególne zasady wykonywania budżetu samorządowego

Niektóre dochody samorządów muszą być klasyfikowane i wydawane w ściśle określony sposób. Wpływy te i cele, na jakie mogą być przeznaczone, określają ustawy odrębne od przepisów ustawy o finansach publicznych.

Przepisy o finansach publicznych zawsze w szczególny sposób traktowały środki finansowe z niektórych źródeł. Dotyczyło to przede wszystkim dochodów z tytułu wydawania zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych oraz środków zgromadzonych na fundusz ochrony środowiska i gospodarki wodnej danej jednostki samorządu terytorialnego (dalej: JST), ale nie są to jedyne, tego typu wpływy. Ustawa z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (dalej: ustawa o finansach publicznych) także zawiera te zasady w art. 212 ust. 1 pkt 8, który przewiduje, że uchwała budżetowa określa szczególne zasady wykonywania budżetu JST w roku budżetowym, wynikające z odrębnych ustaw.

Na uwagę zasługują także art. 237 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, zgodnie z którym w planie dochodów i wydatków budżetu JST określa się także dochody i wydatki finansowane z tych dochodów, związane ze szczególnymi zasadami wykonywania budżetu z odrębnych ustaw.

189,00 złPoradnik Rachunkowości Budżetowej

Oznacza to, że odrębne ustawy określają zasady wydatkowania środków budżetowych z określonych źródeł na ściśle określone w tych ustawach zadania. Wyodrębnienie dochodów oraz wydatków finansowanych z tych dochodów jest więc nieodzownym elementem uchwały budżetowej JST.

Opłaty za sprzedaż alkoholu

Najbardziej znaną szczególną zasadą wykonywania budżetu JST są postanowienia wynikające z ustawy z 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (dalej: ustawa antyalkoholowa). Zadania JST określa jej art. 4 oraz 41.

Zgodnie z nimi samorząd wojewódzki realizuje zadania określone w art. 1 i 2 ustawy antyalkoholowej poprzez wojewódzki program profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych, który stanowi część strategii wojewódzkiej w zakresie polityki społecznej (art. 4 ustawy antyalkoholowej). Natomiast prowadzenie działań związanych z profilaktyką i rozwiązywaniem problemów alkoholowych oraz integracją społeczną osób uzależnionych od alkoholu należy do zadań własnych gmin (art. 41 ustawy antyalkoholowej).

Dla budżetów JST największe znaczenie ma art. 182 ustawy antyalkoholowej, który przewiduje, że dochody z opłat za zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych (wydane na podstawie jej art. 18 lub art. 181 oraz art. 111 ustawy antyalkoholowej) będą wykorzystywane na realizację gminnych programów:

1) profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych oraz

2) przeciwdziałania narkomanii (przewidzianego w art. 10 ust. 2 ustawy z 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii).

Środki te nie mogą być przeznaczane na inne cele.

W budżecie JST dochody z opłat za zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych ujmowane są w:

dziale 756 – Dochody od osób prawnych, od osób fizycznych i od innych jednostek nieposiadających osobowości prawnej oraz wydatki związane z ich poborem

rozdziale 75618 – Wpływy z innych opłat stanowiących dochody jednostek samorządu terytorialnego na podstawie ustaw

§ 048 – Wpływy z opłat za zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.

Natomiast wydatki budżetowe ze środków zgromadzonych z opłat na sprzedaż napojów alkoholowych ujęte są w:

dziale 851 – Ochrona zdrowia

rozdziałach 85153 – Zwalczanie narkomanii oraz 85154 – Przeciwdziałanie alkoholizmowi.

Czytaj także: Zbliża się termin przedłożenia projektów budżetów>>

Ochrona środowiska

Drugą grupą dochodów i wydatków, która podlega szczególnym zasadom wykonywania budżetu JST w roku budżetowym, wynikającą z odrębnych ustaw, to dochody i przeznaczenie ich na określone wydatki wynikające z ustawy z 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (dalej: Prawo ochrony środowiska).

Dochodami gmin i powiatów są wpływy z tytułu opłat i kar za korzystanie ze środowiska (art. 402 ust. 4–6 Prawa ochrony środowiska). Dochody te można przeznaczyć wyłącznie na finansowanie ochrony środowiska i gospodarki wodnej w zakresie określonym w art. 400a Prawa ochrony środowiska.

W budżecie JST dochody z tytułu kar i opłat za korzystanie ze środowiska oraz wydatki na finansowanie ochrony środowiska i gospodarki wodnej ujęte są w:

dziale 900 – Gospodarka komunalna

rozdziale 90019 – Wpływy i wydatki związane z gromadzeniem środków z opłat i kar za korzystanie ze środowiska.

Jednak wydatki na finansowanie ochrony środowiska i gospodarki wodnej mogą się pojawić również w innych działach i rozdziałach klasyfikacji budżetowej właściwych ze względu na realizowane zadanie.

Dochody ujmowane będą w paragrafach:

● 069 – Wpływy z różnych opłat, w przypadku wpływów z tytułu opłat za usuwanie drzew, krzewów, szczególne korzystanie z wód i urządzeń wodnych, składowanie odpadów oraz pozostałych rodzajów gospodarczego korzystania ze środowiska i dokonywanie w nim zmian,

● 057 – Grzywny, mandaty i inne kary pieniężne od osób fizycznych,

● 058 – Grzywny i inne kary pieniężne od osób prawnych i innych jednostek organizacyjnych, w przypadku wpływów z tytułu kar za usuwanie drzew, krzewów, niewłaściwe składowanie odpadów, naruszenie zasad korzystania ze środowiska.

Fotoradary

Szczególne zasady wykonywania budżetu JST wprowadziła także ustawa z 29 października 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, która zmieniła ustawę z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (dalej: ustawa o drogach publicznych).

Nowelizacja ustawy o drogach publicznych wprowadziła art. 20d, który stanowi, że dochody uzyskane z grzywien nałożonych za naruszenie przepisów ruchu drogowego ujawnione za pomocą urządzeń rejestrujących JST przeznaczają w całości na finansowanie:

1) zadań inwestycyjnych, modernizacyjnych lub remontowych związanych z siecią drogową,

2) utrzymania i funkcjonowania infrastruktury oraz urządzeń drogowych, w tym na budowę, przebudowę, remont, utrzymanie i ochronę dróg oraz drogowych obiektów inżynierskich,

3) poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego, w tym popularyzację przepisów ruchu drogowego, działalność edukacyjną oraz współpracę w tym zakresie z właściwymi organizacjami społecznymi i instytucjami pozarządowymi.

Dochody z tego tytułu (mandaty) ujmowane są w budżecie JST w:

dziale 754 – Bezpieczeństwo publiczne i ochrona przeciwpożarowa

rozdziale 75416 – Straż gminna (miejska)

§ 057 – Grzywny i mandaty i inne kary od osób fizycznych.

Natomiast wydatki będą objęte działem i rozdziałem właściwym ze względu na realizowane zadanie.

POLECANE ARTYKUŁY

TERMINARZ

WRZ01
TydzieńPWŚCPSN
361234567
37891011121314
3815161718192021
3922232425262728
4029300102030405

Narzędzia księgowego

Eksperci infor.pl

Piotr Kossakiewicz

Prawnik

Zostań ekspertem Infor.pl »