Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak zwiększyć wiarygodność finansową samorządu

Michał Bitner
inforCMS
Dzięki obecności na rynku kapitałowym i posiadaniu ratingu samorządy mogą zaciągać kredyty lub emitować obligacje na korzystniejszych warunkach. Przeczytaj, na co zwrócić uwagę, podejmując decyzję o zadłużeniu.

Jedna z istotniejszych analiz poprzedzających zaciągnięcie długu przez jednostkę samorządu terytorialnego powinna obejmować porównanie finansowych i pozafinansowych kosztów oraz korzyści związanych z wyborem określonej formy finansowania:

• kredytu,

• niepublicznej emisji obligacji oraz

• publicznej emisji obligacji,

• emisji obligacji przychodowych (choć teoretycznie ta forma finansowania wydaje się właściwsza w odniesieniu do spółek komunalnych).

U podstaw podjęcia decyzji dotyczącej wyboru formy finansowania powinny leżeć następujące czynniki:

• wielkość planowanego zadłużenia,

• wynikająca ze strategii zaciągania długu opartej na wieloletnim planie finansowym – optymalna z punktu widzenia jednostki strukturyzacja zadłużenia oraz

• jednorazowy bądź stały charakter obecności na rynku kapitałowym.

Wielkość i struktura zadłużenia powinny stanowić wypadkową potrzeb pożyczkowych w okresie objętym wieloletnim planowaniem finansowym oraz możliwości ponoszenia ciężaru obsługi zadłużenia przy określonym poziomie planowanych nakładów inwestycyjnych.

Kredyt bankowy

Zaciągnięcie kredytu przez jednostkę samorządu terytorialnego podlega ustawie z 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych. Najistotniejszym, z punktu widzenia zapewnienia konkurencji między potencjalnymi bankami oferującymi kredyt, składnikiem specyfikacji istotnych warunków zamówienia jest właściwa konstrukcja kryteriów oceny ofert.

Przyjmowanie innych, często uproszczonych koncepcji kosztu obsługi zadłużenia, jak również ustanawianie wielu kryteriów oceny ofert jest z punktu widzenia konkurencyjności nie do przyjęcia.

Przed podjęciem decyzji o kryteriach oceny ofert należy określić wszystkie pozostałe istotne elementy kredytu, a więc:

1) strukturyzację zadłużenia, czyli terminy uruchomienia kredytu lub jego poszczególnych transz oraz

2) terminy spłaty kapitału i płatności odsetkowych – co z kolei zależy od jakości wieloletniego planowania finansowego,

3) stopę referencyjną oraz sposób ewentualnego zabezpieczenia kredytu.

Przepisy ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe wymagają wprawdzie, aby umowa kredytu określała sposób jego zabezpieczenia, ale w połączeniu z innymi przepisami (zwłaszcza przyznającymi bankom prawo żądania zabezpieczenia oraz zwyczajami przyjętymi w obrocie krajowym i zagranicznym) nie należy ich interpretować jako nałożenie na bank obowiązku. Potwierdza to opinia Prezesa Narodowego Banku Polskiego z 5 marca 1998 r.

Emisja obligacji

W przypadku emisji obligacji decydujące znaczenie o powodzeniu przedsięwzięcia może mieć wybór określonego modelu współpracy z organizatorem emisji (bankiem). Możliwe są dwie podstawowe formy lokowania emisji:

1) gwarantowanie dojścia emisji do skutku poprzez zobowiązanie się organizatora emisji (banku) do zakupu wszystkich obligacji, które nie zostaną objęte przez inwestorów (w przypadku oferty publicznej model ten określa się mianem submisji inwestycyjnej),

2) objęcie całej emisji obligacji przez organizatora emisji (w przypadku oferty publicznej – submisja usługowa).

W przypadku submisji inwestycyjnej kolejnym krokiem powinno być przeprowadzenie wśród potencjalnych inwestorów badania, którego celem jest pozyskanie informacji, po jakiej cenie byliby skłonni nabyć obligacje.

Żeby przeprowadzić badanie, należy:

• wstępnie określić grupę potencjalnych inwestorów zainteresowanych nabywaniem obligacji,

• ograniczyć grupę tylko do tych inwestorów, co do których można oczekiwać, że zdecydują się na nabycie obligacji emitowanych przez konkretnego emitenta,

• przygotować wyczerpującą informację nie tylko na temat struktury i warunków emisji obligacji, lecz także na temat samorządu i jego prognozowanej zdolności do terminowej spłaty zadłużenia (wynika to z tego, że każdy racjonalnie działający inwestor zdecyduje się na dokonanie inwestycji tylko na podstawie wiarygodnych danych dotyczących sytuacji finansowej dłużnika).

Tak przetworzone dane przedstawia się wybranym inwestorom, którzy mogą być zainteresowani objęciem emisji, z pytaniem, jaka rentowność (wysokość marży) skłoniłaby ich do podjęcia decyzji o zakupie obligacji. Inwestorzy, którzy przedstawią najkorzystniejsze cenowo propozycje, obejmują obligacje.

Konkurencyjny sposób emisji, czyli submisja usługowa, polega na objęciu wszystkich obligacji „na pniu” przez bank – organizatora emisji, który następnie na własne ryzyko stara się odsprzedać je inwestorom. Ta forma emisji obligacji pozwala oprzeć wybór banku-emitenta na kryterium rzeczywistego całkowitego kosztu obsługi zadłużenia, choć może oderwać emisję od rzeczywistych potrzeb i oczekiwań rynku.

Ryzyko to jest jednak równoważone przez korzyść wynikającą z poznania już na etapie wyboru banku (emitenta) emisji rozmiaru obciążeń wynikających z obsługi obligacji.

Model nabywania emisji przez jej organizatora nie wyklucza przeprowadzenia badania wśród inwestorów z tym, że powinno ono zostać przeprowadzone nie po, lecz przed dokonaniem wyboru organizatora emisji.

Ryzyko negatywnego arbitrażu

Jednym z istotnych celów polityki zarządzania długiem samorządowym jest pozyskanie potrzebnych środków pożyczkowych we właściwym czasie. Należy przez to rozumieć nie tylko zapewnienie finansowania projektów inwestycyjnych, które zgodnie z wieloletnim planem finansowym (wieloletnim planem inwestycyjnym) mają być współfinansowane kredytem bądź przychodami z emisji obligacji, ale także osiągnięcie optymalnego stopnia harmonizacji pojawiania się w czasie przepływów pieniężnych związanych z zaciągnięciem długu oraz z ponoszeniem nakładów inwestycyjnych.

W ten sposób jednostka samorządowa unika negatywnego arbitrażu, czyli ponoszenia kosztów obsługi zadłużenia przekraczających rentowność potencjalnych inwestycji finansowych.

Analizując istnienie negatywnego arbitrażu, nie należy porównywać efektywnego kosztu obsługi zadłużenia z finansową wewnętrzną stopą zwrotu planowanej inwestycji współfinansowanej długiem. W gospodarce publicznej polegającej często na świadczeniu usług nieodpłatnie albo po cenach określonych w bezpośredni lub pośredni sposób przez regulatora – miernikiem jakości projektu inwestycyjnego jest ekonomiczna, a nie finansowa, wewnętrzna stopa zwrotu (EIRR) i wartość bieżąca netto (ENPV).

W przypadku negatywnego arbitrażu rentowność za wcześnie pozyskanych środków ulokowanych w lokaty bankowe lub w papiery wartościowe jest niższa od rzeczywistego kosztu obsługi zadłużenia. Jest to zatem równoznaczne z ponoszeniem kosztów finansowych nieuzasadnionych realizacją zadań samorządu.

Podstawowym narzędziem służącym łagodzeniu bądź unikaniu ryzyka negatywnego arbitrażu jest odpowiednia strukturyzacja zadłużenia, zwłaszcza uruchamianie kolejnych transz kredytu, lub emisja kolejnych serii obligacji w ramach programu emisji – w sposób odpowiadający harmonogramowi wydatków inwestycyjnych.

Ponadto unikaniu ryzyka negatywnego arbitrażu sprzyja określanie celu zaciągnięcia kredytu lub emisji obligacji w sposób ogólny. Najbardziej spektakularnym przejawem takiego podejścia jest zaciąganie kredytu lub emisja obligacji, których celem określonym w umowie względnie w warunkach emisji jest pokrycie deficytu budżetowego.

Oszacowanie skali zjawiska negatywnego arbitrażu w jednostkach samorządu terytorialnego jest trudnie, co wynika przede wszystkim z braku możliwości uzyskania wiarygodnych danych w tym zakresie. Można jednak w sposób przybliżony oceniać efektywność zarządzania finansowego przez analizę wskaźników opartych na kwocie wolnych środków jako nadwyżki środków pieniężnych na rachunku bieżącym budżetu jednostki samorządu terytorialnego, wynikających z rozliczeń kredytów i pożyczek z lat wcześniejszych (art. 168 ust. 2 pkt 6 ustawy z 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych). W sytuacji idealnej – zakładającej planowanie i realizację budżetu przy pełnym i nieuznającym wyjątków stosowaniu zasady kasowej – kwota wolnych środków powinna zbliżać się do zera.

Obydwie sytuacje wiążą się z niedostosowaniem terminów pozyskiwania środków pożyczkowych do okresów dokonywania płatności, które miały zostać sfinansowane z tych środków.

Wzmacnianie wiarygodności kredytowej

Jednym z kluczowych parametrów, od których zależy podjęcie przez potencjalnych inwestorów decyzji inwestycyjnych, jest – obok płynności i rentowności – bezpieczeństwo inwestycji. Zarówno w przypadku zobowiązań wynikających z kredytu bankowego, jak i z obligacji (innych niż przychodowe), za które samorząd odpowiada całym majątkiem – bezpieczeństwo inwestycji jest bezpośrednią pochodną zdolności kredytowej jednostki samorządowej. Z tego punktu widzenia potrzebne jest wzmacnianie zdolności kredytowej oraz budowa wizerunku samorządu jako wiarygodnego uczestnika obrotu.

W budowaniu wizerunku samorządu jako wiarygodnego dłużnika najważniejsze znaczenie mają:

1) rating (międzynarodowy i krajowy),

2) zaciąganie kredytów w międzynarodowych instytucjach finansowych.

Funkcja pełniona przez agencje ratingowe polega na stymulowaniu aktywności inwestorów poprzez profesjonalną ocenę jakości samorządu jako dłużnika i związanego z nią ryzyka kredytowego.

Kluczowym zagadnieniem ratingu jest zakres danych koniecznych do jego dokonania, trudno jednak pokusić się o próbę znalezienia jakiegoś powszechnie akceptowanego standardu. Przy emisjach obligacji, za które samorząd odpowiada całym swoim majątkiem, analiza obejmuje czynniki:

1) ekonomiczne,

2) finansowe,

3) administracyjne oraz

4) związane z ciężarem obsługi zadłużenia.

Do grupy czynników ekonomicznych należą również uwarunkowania demograficze (rozmiar populacji, jej wiek, wykształcenie, poziom dochodów, kwalifikacje) oraz sytuacja na rynku pracy. Stosunkowo dużą wagę przywiązuje się do oszacowania bazy podatkowej, czyli rozmiarów, struktury i dynamiki „masy majątkowej”, będącej przedmiotem obciążenia podatkami lokalnymi. Analiza finansowa koncentruje się na metodach prowadzenia księgowości i rachunkowości, strukturze dochodów i wydatków emitenta, planowaniu finansowym ze szczególnym uwzględnieniem budżetu, przyszłych zobowiązaniach. Celem analizy czynników administracyjnych jest poznanie faktycznej struktury władz lokalnych, ich relacji i powiązań zarówno z mieszkańcami, jak i jednostkami organizacyjnymi wyższego szczebla oraz procedur podejmowania decyzji. Przedmiotem analizy czynników związanych z obsługą zadłużenia jest ciężar obsługi długu mierzony stosunkiem płatności z tytułu odsetek i spłat kapitału do całkowitych wydatków budżetowych, przyszłe potrzeby inwestycyjne emitenta, terminarz płatności oraz rodzaj zabezpieczenia.

Opinia Prezesa NBP

Umowa kredytu dla swej ważności nie musi wskazywać sposobu zabezpieczania kredytu.

Pismo Prezesa Narodowego Banku Polskiego z 5 marca 1998 r., nr DP ZRP 20-22-148/98

CELE RATINGU

Podstawowym celem ratingu jest oszacowanie wiarygodności samorządu jako dłużnika, tj. opracowanie prognozy dotyczącej należytego wykonania zobowiązań zgodnie z warunkami emisji obligacji – na podstawie przeprowadzonych badań obejmujących sytuację finansową i ekonomiczną gminy, powiatu lub województwa oraz ewentualne zabezpieczenie wierzytelności.

Michał Bitner

Krzysztof Cichocki

Podstawy prawne:

• Ustawa z 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz.U. nr 249, poz. 2104; ost.zm. Dz.U. z 2008 r. nr 216, poz. 1370)

• Ustawa z 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz.U. z 2007 r. nr 223, poz. 1655; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. nr 19, poz. 101)

• Ustawa z 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe (j.t. Dz.U. z 2002 r. nr 126, poz. 1070; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. nr 42, poz. 341)

 

Przygotuj się do stosowania nowych przepisów!
Przygotuj się do stosowania nowych przepisów!

Poradnik prezentuje praktyczne wskazówki, w jaki sposób dostosować się do zmian w podatkach i wynagrodzeniach wprowadzanych nowelizacją Polskiego Ładu.

Tyko teraz książka + ebook w PREZENCIE
Źródło: Samorzad.infor.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Czy można przesunąć pracownika z urzędu gminy do ośrodka pomocy społecznej
    Burmistrz postanowił, że miejski ośrodek pomocy społecznej będzie zajmował się przyznawaniem świadczenia pieniężnego z tytułu zakwaterowania i wyżywienia obywatela Ukrainy. Jakie są sposoby przesunięcia pracowników z urzędu gminy do ośrodka pomocy społecznej?
    1 lipca 2022 r. Nowa lista leków refundowanych
    Od 1 lipca 2022 r. obowiązuje nowy wykaz leków refundowanych, do którego dodano 54 produkty bądź nowe wskazania.
    Centralizacja rozliczeń VAT w jednostkach samorządu terytorialnego (JST) - wyjaśnienia Ministerstwa Finansów
    Ministerstwo Finansów udzieliło 24 czerwca 2022 r. wyjaśnień odnośnie centralizacji rozliczeń VAT w jednostkach samorządu terytorialnego.
    6600 zł brutto, to netto 4829,58 zł, składka ZUS 904,86 zł od 1 lipca 2022 r. [kalkulator wynagrodzeń brutto netto Infor.pl]
    W 2021 r. dla pensji 6600 zł brutto wynagrodzenie na rękę było 4741,58 zł netto.
    Komunikat MRiPS: przepisy nie nakazują skrócenia pracy w czasie upału. Pracownik ma prawo do napojów pod rygorem grzywny
    Komunikat Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej: Wysokie temperatury mają wpływ nie tylko na wydajność pracy, ale i na bezpieczeństwo pracownika. Skrócenie czasu pracy jest jednak decyzją, która zależy w praktyce od dobrej woli pracodawcy. Prawo nakazuje mu dostarczenia napojów. Nierespektowanie przez pracodawcę tego obowiązku stanowi wykroczenie zagrożone karą grzywny od 1 do 30 tys. złotych.
    5500 zł brutto, to netto 4078,81 zł, zaliczka 240 zł od 1 lipca 2022 r. [kalkulator wynagrodzeń brutto netto Infor.pl]
    5500 zł brutto, to netto 4078,81 zł, zaliczka 240 zł od 1 lipca 2022 r. [kalkulator wynagrodzeń brutto netto Infor.pl]
    Klasa IV i V podstawówki - lista przedmiotów i liczba godzin w roku szkolnym 2022/2023
    Przedmioty w klasie 5 podstawówki w roku szkolnym 2022/2023. Przedmioty w klasie 4 podstawówki w roku szkolnym 2022/2023, liczba godzin.
    Czy praca zdalna jest na wniosek pracownika? Czy pracodawca może nakazać pracę zdalną?
    Kodeks pracy wprowadzi możliwość pracy zdalnej i hybrydowej – zapowiedziała minister rodziny i polityki społecznej Marlena Maląg
    Podwyżka zaliczki na PIT dla umowy zlecenia od 1 lipca 2022 r. Przykłady MF i DGP obliczeń od 3000 zł do 8000 zł
    MF: Od zlecenia 3200 zł brutto miesięcznie zaliczka na PIT wzrośnie o 103 zł do 265 zł. Niekorzystna zmiana od 1 lipca 2022 r. Przed tą datą zaliczka na PIT wynosiła 162 zł.
    300 mln zł dla artystów z opłaty od komputerów, tabletów, smartfonów, dysków i pendrivów
    Projekt ustawy o artystach zawodowych przewiduje zasilenie kwotą 300 mln zł nowego Funduszu Wsparcia Artystów Zawodowych. Pieniądze będą pochodziły z opłaty reprograficznej płaconej przez importerów i sprzedawców elektroniki (komputery, tablety, smartfony, dyski twarde i pendrivy).
    300 mln zł dla Funduszu Wsparcia Artystów Zawodowych. Opłata od smartfonów i laptopów w 2023 r.
    300 mln zł. To planowane wpłaty z opłaty reprograficznej na rzecz nowego Funduszu Wsparcia Artystów Zawodowych (FWAZ). Jeżeli nie będzie tych pieniędzy fundusz dla artystów otrzyma z budżetu dotację celową 100 mln zł rocznie. Podstawą dla płatności tych kwot jest ustawa o artystach zawodowych. 27 czerwca 2022 r. rząd przedstawił jej najnowszy projekt w wersji, która ma zostać skierowana do Sejmu i tam uchwalona.
    Świadczenie 40 zł za dzień dłużej niż 120 dni za pomoc Ukrainkom w ciąży, osobom w wieku 60/65 lat i matkom trójki dzieci
    Gminy otrzymały prawo do wydłużenia ponad 120 dni okresu wypłaty świadczenia 40 zł za dzień zakwaterowania i wyżywiania uchodźców z Ukrainy.
    Czy umowy zawierane na realizację zadań w programie rozwiązywania problemów alkoholowych podlegają Prawu zamówień publicznych?
    Pytanie nr 1. Czy umowy zawierane na realizację zadań zapisanych w gminnym programie rozwiązywania problemów alkoholowych oraz przeciwdziałania narkomanii podlegają Prawu zamówień publicznych? Pytanie nr 2. Czy prawidłowym jest zawieranie umów zlecenia na realizację usług konsultanta bez określania okresu świadczenia usługi?
    Połowa nauczycieli z Warszawy myśli o odejściu ze szkoły. Nauczyciel woli prowadzić zakład pogrzebowy niż uczyć za 3500 zł
    Blisko połowa kadry zatrudnionej w publicznych szkołach myśli o odejściu z zawodu – pokazują badania realizowane m.in. przez Urząd Miasta st. Warszawy. Według ratusza zbliżamy się do dramatycznego punktu, kiedy po prostu nie będzie komu uczyć dzieci. Tym bardziej że spośród 31 tys. stołecznych nauczycieli ponad 5 tys. jest w wieku emerytalnym lub przedemerytalnym. Wiadomo też, że wakatów w tym roku jest więcej niż w latach 2021 i 2020, a z podobnym problemem borykają się szkoły w całym kraju.
    "DGP": Od 1 lipca 2022 r. błąd w przepisach o składce zdrowotnej i liczeniu zaliczek od pensji [nieudana korekta Polskiego Ładu?]
    DGP: Przepisy korygujące Polski Ład były tworzone w pośpiechu i rząd zapomniał zmienić zasady wyliczania składki zdrowotnej. Nie ma wątpliwości, że w po 1 lipca 2022 r. pracodawcy dalej muszą wyliczać wysokość zaliczki na PIT dwukrotnie: 1) według zasad z 2022 r. i 2) zasad z 2021 r. W jakim celu? Dla ewentualnego obniżenia składki zdrowotnej do wysokości zaliczki z 2021 r.
    IMGW: Najnowsza prognoza pogody na wakacje 2022 r. W lipcu upały powyżej 30 stopni. W sierpniu ciepło i burze
    Z eksperymentalnej prognozy długoterminowej wynika, że w lipcu w Polsce temperatury będą powyżej normy, to znaczy, że będzie naprawdę upalnie.
    5000 zł brutto, to netto 3613.19 zł od 1 lipca 2022 r. [kalkulator wynagrodzeń brutto netto]
    5000 zł brutto, to netto 3613.19 zł od 1 lipca 2022 r. [kalkulator wynagrodzeń brutto netto]
    4600 zł brutto i netto 3270,83 zł dla pracownika chorującego przez część miesiąca od 1 lipca 2022 r. [42 przykłady]
    Przeliczenie wynagrodzenia brutto do netto od 1 lipca 2022 r., gdy pracowniki część miesiąca był chory - to przykład nr 38 z poradnika Wydawnictwa Infor o przeliczaniu wynagrodzeń z brutto na netto od 1 lipca 2022 r. Pozostałe przykłady w poradniku.
    15 000 zł brutto dla programisty, to 10555,58 zł albo 9167,58 zł netto [42 przykłady od 1 lipca 2022 r.]
    Lista płac dla pracownika, który przekroczył I próg podatkowy - to przykład nr 40 z poradnika Wydawnictwa Infor o przeliczaniu wynagrodzeń z brutto na netto od 1 lipca 2022 r. Pozostałe przykłady w poradniku.
    Ochrona zabytków w gminach
    Zadania, które realizuje samorząd gminny w celu zaspokajania zbiorowych potrzeb wspólnoty lokalnej, obejmują między innymi ochronę i opiekę nad zabytkami. Oznacza to wiele obowiązków ustawowych, które gmina musi wypełniać.
    Okazjonalne kąpielisko za milczącą zgodą wójta
    Zmienia się procedura tworzenia miejsc okazjonalnie wykorzystywanych do kąpieli. Zgłoszenie wodnoprawne i zgłoszenie na utworzenie takiego miejsca będzie można załatwić w jednym urzędzie - gminy. Nowelizacja Prawa wodnego upraszcza także zasady i formę zgody na utworzenie takiego miejsca (może być milcząca). Ważne jest również skrócenie terminów opiniowania zgłoszenia przez inspekcje ochrony środowiska, sanepid, dyrektorów: parku narodowego, urzędu morskiego czy urzędu żeglugi śródlądowej.
    Pełnomocnictwo dla wójta do reprezentowania spółki to nie dokument urzędowy
    Pełnomocnictwo udzielone przez reprezentującego podmiot gospodarczy, nawet na rzecz osoby sprawującej funkcję publiczną, nie jest dokumentem urzędowym. Taki dokument jest wystawiony przez podmiot prywatny i dotyczy spraw, które nie są związane z działalnością organu publicznego oraz zarządzaniem mieniem komunalnym. Z tego powodu dokument taki nie stanowi również informacji publicznej i nie podlega udostępnieniu.
    Listy płac dla 3010 zł, 6000 zł i 11 000 zł brutto netto od 1 lipca 2022 r. [42 przykłady]
    W artykule jeden z 42 przykładów jak przeliczać wynagrodzenie z brutto na netto od 1 lipca 2022 r. z poradnika Wydawnictwa Infor. I sporządzić listy płac. Od 1 lipca 2022 r. pensja 3010 zł brutto, to 2363,56 zł netto, wynagrodzenie 6000 zł brutto, to na rękę 4420,43 zł a 11 000 zł brutto, to wypłata netto 7828.63 zł. Pozostałe 41 przykłady w poradniku.
    PIP po kontroli przestrzegania PPK może nałożyć mandat karny do 2000 zł [wykaz naruszeń prawa]
    Po nowelizacji ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy, od 4 czerwca br., każdy podmiot zatrudniający w rozumieniu ustawy o PPK – nie tylko pracodawca, ale też np. zleceniodawca - może być kontrolowany przez PIP w zakresie obowiązków wynikających z ustawy o PPK.
    4900 zł brutto, to netto 3670,67 zł od 1 lipca 2022 r. [kalkulator wynagrodzeń brutto netto]
    4900 zł brutto, to netto 3670,67 zł od 1 lipca 2022 r. [kalkulator wynagrodzeń brutto netto]