REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak powiaty dbają o niepełnosprawnych

Mariusz Gadomski

REKLAMA

REKLAMA

Każdy powiat musi przygotować program wsparcia i pomocy dla osób niepełnosprawnych. Jednak opracowanie takiego dokumentu jest tylko początkiem do wdrożenia go w życie. Na pytanie, jak w jednym dokumencie połączyć wszystkie ważne elementy, odpowiadają wyniki analizy Fundacji TUS.

Obowiązek tworzenia Powiatowych Programów Działań na Rzecz Osób Niepełnosprawnych reguluje ustawa z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (dalej: ustawa o zatrudnianiu osób niepełnosprawnych).

REKLAMA

Powiatowe programy powinny uwzględniać działania w zakresie rehabilitacji społecznej, zawodowej oraz przestrzegania praw osób niepełnosprawnych. Powiaty na ogół wywiązują się z tego ustawowego zobowiązania, tzn. mają programy, rzecz jednak w tym, że ich jakość nie zawsze jest wysoka i dostosowana do obecnej sytuacji i aktualnych potrzeb osób niepełnosprawnych w regionie.

Fundacja TUS przeprowadziła badania dotyczące monitorowania powiatowych programów na rzecz osób niepełnosprawnych funkcjonujących na terenie województw mazowieckiego i lubelskiego.

- Korzystając z ustawy o dostępie do informacji publicznej, chcieliśmy dowiedzieć się, czy powiaty województw mazowieckiego i lubelskiego posiadają Powiatowe Programy Działań na Rzecz Osób Niepełnosprawnych - mówi Piotr Todys z Fundacji TUS. - Interesowało nas również, jak te programy powstawały, ich ewaluacja i aktualizacja.

Za szybko i za ogólnie

REKLAMA

W badaniach wzięły udział 42 powiaty z województwa mazowieckiego i 24 z województwa lubelskiego. Na wystosowane przez Fundację TUS pytanie odpowiedziało 65% powiatów. Z przeprowadzonych badań wynika, że samorządy popełniają wiele błędów przy opracowywaniu Programów Działań na Rzecz Osób niepełnosprawnych. Jednym z najczęstszych niedociągnięć, które w sposób znaczący wpływają na jakość dokumentu, jest pośpiech.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

W 46% ankietowanych powiatów utworzono program w czasie nie krótszym niż 3 miesiące, zaś 29% potrzebowało na to 4-6 miesięcy. - Biorąc pod uwagę zakres tych programów, wydaje się, że wymagają one dłuższego procesu powstawania - uważa Marta Bajorek z Fundacji TUS.

Kolejny mankament to ogólnikowość i pomijanie konkretów w zdefiniowaniu najważniejszych potrzeb niepełnosprawnych. Jedynie 7 powiatów stworzyło programy zawierające budżet działań. Realizatorami programów są jednostki samorządowe, a działania w nich uwzględnione nie wykraczają zwykle poza ich ustawowe obowiązki. Powiaty nie mają na ogół dodatkowych własnych środków, które mogłyby przeznaczyć na działania na rzecz osób niepełnosprawnych. Nieco ponad połowa powiatów objętych badaniem ma harmonogram działań. W 5 powiatach stworzono programy, których czas obowiązywania nie jest zdefiniowany.

Najważniejsza aktywizacja zawodowa

REKLAMA

Za najważniejszy cel autorzy powiatowych programów działania na rzecz osób niepełnosprawnych uznali aktywizację zawodową osób niepełnosprawnych (poradnictwo zawodowe, agencje pośrednictwa pracy itp.). Została ona wymieniona jako 1 z 3 najważniejszych celów i działań w 76% ankiet.

Rehabilitacja społeczna została uwzględniona w 11 badanych programach (29%), jednakże kryje się ona również pod hasłami integracji, uczestnictwa w życiu społecznym, przeciwdziałania marginalizacji czy wyrównywania szans. Natomiast cele i działania związane z prawami osób niepełnosprawnych zostały wymienione w zaledwie co 10 programie. Spośród konkretnych praw, które autorzy programów wymienili, jedynie kilka razy wyróżnione zostały m.in:

• prawo do pełnej integracji ze społeczeństwem,

• prawo do życia w środowisku wolnym od barier funkcjonalnych,

• prawo do pracy w warunkach dostosowanych do rodzaju niepełnosprawności.

Obok zagadnień bezpośrednio wymienionych w ustawie o zatrudnianiu osób niepełnosprawnych najczęściej występującymi w programach są cele i działania związane z rehabilitacją medyczną oraz likwidowaniem barier architektonicznych.

Ewaluacja raz na rok

Bardzo ważnym elementem powiatowych programów działania na rzecz osób niepełnosprawnych jest ich ewaluacja. Tylko wówczas opisywane działania będą się odnosiły do aktualnej sytuacji społecznej.

W ankietowanych powiatach ewaluowanie programu następowało najczęściej co roku, a w czynności tej brały zwykle udział: Powiatowa Rada Do Spraw Osób Niepełnosprawnych, organizacje pozarządowe, przedstawiciel samorządu i ośrodka pomocy społecznej. Generalnie więcej kategorii partnerów brało udział w tworzeniu programów niż w ich ewaluacji.

- Ogólne jakość tych programów i zawarte w nich sformułowania - zarówno po stronie celów, jak i zadań do wykonania - sprawiają wrażenie, jakby programy były jeszcze niedokończone, jakby to był dopiero wstęp, do którego trzeba dopisać część zasadniczą, przełożyć pomysły na konkretne działania - mówi Marta Bajorek. - Ponadto wiele określonych w programach celów jest bardzo trudnych do osiągnięcia - zwłaszcza w przeciągu 5-, 6-letniego okresu programowania.

Co zrobić, żeby programy były lepsze

Przedstawiciele Fundacji TUS wymienili kilka działań, których zastosowanie umożliwiłoby poprawę jakości tworzonych programów. Oto niektóre z nich:

• stworzenie wytycznych określających, jakie podstawowe elementy powinien zawierać dokument strategiczny i jak powinien wyglądać proces jego tworzenia, wdrażania, ewaluacji i aktualizacji,

• zwiększenie potencjału kompetencyjnego środowiska samorządowego - reprezentantów starostw i rad powiatowych,

• wprowadzenie standardów pracy nad dokumentami strategicznymi - powoływanie zespołów roboczych zarządzeniem starosty czy prezydenta i tworzenie im warunków do pracy, ustanawianie rzeczywistego koordynatora (niedopuszczalna jest sytuacja, kiedy koordynatorem jest pracownik centrum pomocy rodzinie i jest to jego dodatkowe zadanie w ramach codziennych obowiązków zawodowych), uwzględnienie uprawnień koordynatora w prawodawstwie lokalnym,

• zwiększenie udziału obywateli, w tym organizacji pozarządowych, w procesie konsultacji strategii,

• znalezienie sposobu na finansowanie tworzenia i wdrażania programów nie tylko z budżetów samorządów,

• wzmocnienie finansowe powiatów.

Dobrze napisany program działań powinien zawierać:

• jasno sformułowane cele strategiczne,

• określenie operacji przybliżających do osiągnięcia tych celów.

• wskazanie instrumentów działań.

Jest to skomplikowane i trudne zadanie, żeby więc łatwiej i szybciej je zrealizować, warto korzystać z istniejących dobrych wzorów. Jednym z nich jest Agenda 22, narzędzie tworzenia strategii i programów operacyjnych z zakresu polityki społecznej, oparte na 22 Standardowych Zasadach ONZ.

Przygotowane przez zespół Fundacji TUS narzędzie będzie pilotażowo wdrożone i przetestowane w wybranych samorządach, a gotowy zweryfikowany projekt będzie szeroko promowany wśród samorządów i organizacji opracowujących strategie rozwiązywania problemów społecznych. Projekt, finansowany przez Europejskiego Funduszu Społecznego, będzie realizowany do 2010 r.

LICZBA OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH

Według Narodowego Spisu Powszechnego, przeprowadzonego w 2002 r., w Polsce było ogółem 5,5 mln osób niepełnosprawnych. Około 4,5 mln posiadało prawne potwierdzenie faktu niepełnosprawności, z czego 4,3 mln były to osoby w wieku powyżej 15. roku życia.

STUDIUM PRZYPADKU Z ZAMOŚCIA

W Zamościu programy działań na rzecz osób niepełnosprawnych istniały już w 2000 r., a więc 3 lata przed wejściem w życie ustawowego obowiązku ich tworzenia. Obejmowały one swoim zasięgiem takie obszary, jak: edukacja, zatrudnienie, pomoc społeczna, ustawodawstwo, kultura i akceptacja społeczna.

Główną motywacją do tworzenia tych dokumentów była możliwość zdobycia z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych dodatkowych środków na działania na rzecz osób niepełnosprawnych. W ciągu tych 3 lat pozyskano 416 tys. zł. Następnie uchwalono „Program Poprawy Życia Społecznego i Zawodowego Osób Niepełnosprawnych na lata 2003 - 2006” i powołano do życia obecnie funkcjonujący „Samorządowy Program Działań na Rzecz Osób Niepełnosprawnych Miasta Zamościa na lata 2007 - 2010”. - Jest on elementem „Strategii Rozwiązywania Problemów Społecznych Miasta Zamość w latach 2004-2006” (wraz z aktualizacją na lata 2007-2013) - mówi Małgorzata Żołyńska, Zastępca Dyrektora Miejskiego Centrum Pomocy Rodzinie w Zamościu, które koordynowało prace nad stworzeniem tej strategii, zawierającej m.in. diagnozę sytuacji osób niepełnosprawnych.

Tak stworzony program daje szansę realnego wkomponowania go w inne dokumenty strategiczne oraz pozwala planować realne i ważne lokalnie działania. Zamojski Program Działań jest także monitorowany znacznie częściej niż pozostałe dokumenty. Dwa razy w roku, zgodnie z zarządzeniem prezydenta, każdy wydział składa sprawozdanie z realizacji Strategii, a Miejskie Centrum Pomocy Rodzinie raz w roku składa takie sprawozdanie radzie miasta.

Mariusz Gadomski

Podstawy prawne:

• Ustawa z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (j.t. Dz.U. z 2008 r. nr 14 poz. 92; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. nr 6, poz. 33)

• Ustawa z 6 września z 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U nr 112, poz. 1198; ost.zm. Dz.U. z 2005 r. nr 132, poz. 1110)

 

 

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Samorzad.infor.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

REKLAMA

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    MEN: Rozporządzenie zostało podpisane - nauczyciele mają już zagwarantowane podwyżki wynagrodzeń

    Minister Edukacji oraz Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej podpisały rozporządzenie zwiększające wynagrodzenie zasadnicze nauczycieli. Wzrost wynagrodzenia nauczycieli początkujących wyniesie 33%, natomiast wynagrodzenie nauczycieli mianowanych i dyplomowanych wzrośnie o 30%.

    Zmiany w KRS 2024 - rząd Tuska przyjął projekt nowelizacji

    Na posiedzeniu 20 lutego 2024 r. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa (KRS), przygot4owany przez Ministra Sprawiedliwości. 

    Podwyżki dla nauczycieli w 2024 roku - rozporządzenie podpisane

    W dniu 20 lutego 2024 r. Minister Edukacji oraz Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej podpisały rozporządzenie określające minimalne stawki wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli. Wynagrodzenie nauczycieli początkujących rośnie o 33%, a w przypadku nauczycieli mianowanych i dyplomowanych wzrost wynosi 30%. Podpisane rozporządzenie skierowano do publikacji w Dzienniku Ustaw. Wzrost wynagrodzeń jest możliwy z powodu zwiększenia subwencji oświatowej.

    Ile jest osób w kryzysie bezdomności w Polsce? W nocy z 28 na 29 odbędzie się liczenie

    Ile jest w Polsce osób w kryzysie bezdomności? Dokładne szacunki nie są znane. Ostatnie badanie miało miejsce w 2019 r. W tym roku, w nocy z 28 na 29 lutego w całej Polsce zostanie przeprowadzone liczenie osób w kryzysie bezdomności. 

    REKLAMA

    Podwyżki w budżetówce 2024. Komu +10%,+20% a nawet +47%? Wyższe kwoty wynagrodzenia zasadniczego w kategoriach zaszeregowania [projekt rozporządzenia]

    W dniu 20 lutego 2024 r. został opublikowany projekt rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zmieniający rozporządzenie w sprawie warunków wynagradzania za pracę i przyznawania innych świadczeń związanych z pracą dla pracowników zatrudnionych w niektórych państwowych jednostkach budżetowych. Jakie podwyżki wynikają z tego projektu? O ile wzrosną wynagrodzenia?

    Protest rolników. Warszawa będzie zablokowana 27 lutego, tzw. "Gwiaździsty marsz na Warszawę"

    Protest rolników. Warszawa będzie zablokowana w dniu 27 lutego 2024 roku, odbędzie się tzw. "Gwiaździsty marsz na Warszawę". Tak zapowiadają strajkujący rolnicy, którzy chcą m.in. żeby rząd zadeklarował wycofanie się z Zielonego Ładu.

    Badania naukowe: Nadmiar białka w diecie szkodzi tętnicom. To wyższe ryzyko miażdżycy

    Spożywanie zbyt dużych ilości białka zwiększa ryzyko miażdżycy. Winę za to ponosi aminokwas leucyna – informuje pismo “Nature Metabolism”. Odkryty przez naukowców z University of Pittsburgh School of Medicine mechanizm molekularny sprawia, że nadmierna ilość białka w diecie może zwiększać ryzyko miażdżycy.

    Protest rolników 20 lutego. "Chcemy, żeby rząd zadeklarował wycofanie się z Zielonego Ładu"

    Protest rolników 20 lutego. "Chcemy, żeby rząd zadeklarował wycofanie się z Zielonego Ładu" - wskazał przewodniczący OPZZ Rolników i Organizacji Rolniczych Sławomir Izdebski. Rolnicy oczekują też wstrzymania niekontrolowanego importu produktów rolnych z Ukrainy oraz utrzymania w Polsce hodowli zwierząt futerkowych.

    REKLAMA

    Dofinansowaniem inwestycji w OZE i poprawę efektywności energetycznej gospodarstw [wnioski do 23 lutego]

    Inwestycje w OZE i poprawę efektywności energetycznej gospodarstw. Wnioski o przyznanie pomocy finansowej można składać do 23 lutego 2024 roku.

    Lek na porost zębów jeszcze w tej dekadzie? Dr Takahashi w połowie 2024 roku rozpocznie badania kliniczne. Jak daleko do rewolucji w stomatologii?

    W ostatnich tygodniach w mediach toczyła się dyskusja o tym, że japoński naukowiec zapowiedział, iż jeszcze w tej dekadzie powstanie lek na porost zębów. Ta wiadomość zelektryzowała środowisko medyczne, a także pacjentów implantologicznych i protetycznych. Ale zdaniem dr n. med. Piotra Przybylskiego należy trochę ostudzić emocje w tym zakresie. Lek na porost zębów, jak każdy lek, musiałby przejść wiele badań klinicznych, aby potwierdzono jego skuteczność i bezpieczeństwo, a następnie dopuszczono do obrotu. Jak wskazuje ekspert, sam ewentualny proces odrastania zębów musi być też dokładnie monitorowany, aby nie wywołał poważnych problemów z układem zgryzowym i funkcją żucia. Nawet jeśli lek rozpocznie nową erę w stomatologii, to upłynie jeszcze wiele lat, zanim w ogóle trafi do Polski. Sami lekarze będą musieli też przejść liczne szkolenia, aby móc go podawać pacjentom. I to też nie będzie łatwy proces do zrealizowania.

    REKLAMA