Od 28 czerwca 2025 r. proste, jasne, dostępne i zrozumiałe informacje o usługach płatniczych? Komentarz ekspercki

• Od 28 czerwca 2025 r. proste, jasne, dostępne i zrozumiałe informacje o usługach płatniczych? Komentarz ekspercki
• Przepisy przejściowe i dostosowujące

28 czerwca 2025 r. wejdzie w życie ustawa z dnia 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze. Ustawa ta określa wymagania dostępności produktów i usług, obowiązku podmiotów gospodarczych w zakresie zapewniania spełniania wymagań dostępności produktów i usług, a także system, zasady i tryb sprawowania nadzoru rynku w zakresie zapewniania spełniania wymagań dostępności produktów i usług. Stanowi ona implementację dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/882 z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie wymogów dostępności produktów i usług (Dz. Urz. UE L 151 z 07.06.2019, str. 70) (tzw. Europejski Akt o Dostępności, ang. European Accessibility Act).

Od 28 czerwca 2025 r. proste, jasne, dostępne i zrozumiałe informacje o usługach płatniczych? Komentarz ekspercki

W przesłanym komunikacie prasowym kancelarii armińska radcowie prawni przypomniano, że instytucje świadczące usługi płatnicze wiedzą już, że muszą sprawić, aby ich usługi były dostępne, funkcjonalne i angażowały zmysły słuchu i wzroku. W wskazano, że choć tytuł ustawy odwołuje się ogólnie do podmiotów gospodarczych, to na pierwszy ogień zmian idą najwięksi. To m.in. banki i inne podmioty świadczące usługi płatnicze. 

Chodzi m.in. o działalność polegającą na:

1. przyjmowaniu wpłat gotówki i dokonywaniu wypłat gotówki z rachunku płatniczego oraz wszelkie działania niezbędne do prowadzenia rachunku, 
2. wykonywaniu transakcji płatniczych, w tym transferu środków pieniężnych na rachunek płatniczy u dostawcy użytkownika lub u innego dostawcy:
   1. przez wykonywanie usług polecenia zapłaty, w tym jednorazowych poleceń zapłaty,
   2. przy użyciu karty płatniczej lub podobnego instrumentu płatniczego,
   3. przez wykonywanie usług polecenia przelewu, w tym stałych zleceń,
3. wydawaniu instrumentów płatniczych (m.in. kart płatniczych),
4. świadczeniu usługi przekazu pieniężnego,
5. świadczeniu usługi inicjowania transakcji płatniczej,
6. świadczeniu usługi dostępu do informacji o rachunku.

W informacji zaznaczono, że dostępność usług płatniczych jest na pierwszym miejscu potrzeb specjalnych. Wytłumaczono, że projektowanie uniwersalne jest to takie projektowanie produktów, środowiska, programów i usług, by były użyteczne dla wszystkich, w możliwie największym stopniu, bez potrzeby adaptacji lub specjalistycznego projektowania. "A racjonalne usprawnienie to konieczne i odpowiednie zmiany oraz dostosowania, które nie stanowią nadmiernego obciążenia, a jednocześnie umożliwiają osobom z niepełnosprawnościami korzystanie z pełni praw człowieka oraz podstawowych wolności na równi z innymi" - napisano. W ocenie kancelarii, zakres zmian sprawi, że skorzystają na tym wszyscy konsumenci. "Szczególny nacisk ustawa kładzie na sposób informowania klienta o sposobie świadczenia usług. W skrócie można powiedzieć, że informacje mają być udzielane tak, aby klient je zrozumiał" – wskazano. 

Przypomniano, że oprócz informacji przekazywanych klientom papierowo lub elektronicznie, specjalne wymagania dotyczyć też będą stron internetowych i aplikacji mobilnych. "One również mają zapewniać postrzegalność, funkcjonalność, zrozumiałość. Mają też być kompatybilne" – dodano. Część  banków i instytucji świadczących usługi płatnicze prawdopodobnie zaprzęgnie do współpracy specjalistów od języka polskiego albo kancelarie świadczące usługi legal design – powiedziała Katarzyna Armińska-Waszczyk z gdańskiej kancelarii armińska radcowie prawni. Dodała, że spora część z nich przejdzie specjalistyczne kursy prostego języka, a wiele z nich ma je już za sobą. Zdaniem ekspertki, sposób komunikacji zmienia się na naszych oczach. Obserwuję wzrost zainteresowania w tym obszarze. Duże firmy już komunikują zmiany. Przewiduję, że mniejsze podmioty pójdą tym samym tropem, ponieważ zmiany u dużych graczy wywołają efekt domina. Wierzę, że wkrótce wszystkie firmy świadczące masowe usługi dla odbiorców postawią na prosty język i przejrzystą dokumentację w swoich umowach i regulaminach – powiedziała. Zaznaczyła, że legal design zyskuje na popularności. Wierzę, że przyszłością tekstów prawnych jest ich przejrzystość, funkcjonalność i prostota. Chciałabym, aby w ślad za wymaganiami stawianymi przez ustawy, szły same ustawy. Czyli aby legal design zawitał także do polskiego, a może nawet bardziej – europejskiego prawodawstwa – podsumowała Armińska-Waszczyk.

Przepisy przejściowe i dostosowujące

Warto także pamiętać, że ustawa ta ma także przepisy przejściowe. W których m.in. wskazano, ze przepisów ustawy nie stosuje się do produktów wprowadzonych do obrotu przed dniem wejścia w życie ustawy. Ponadto, zaznaczono, że usługodawcy mogą do 28 czerwca 2030 r. oferować lub świadczyć usługi przy wykorzystaniu produktów niespełniających wymagań dostępności, które wykorzystywał w celu oferowania lub świadczenia usług tego samego rodzaju przed dniem wejścia w życie ustawy. Przepisy przejściowe dotyczą także terminali. Terminale niespełniające wymagań dostępności, wykorzystywane przez usługodawców do oferowania lub świadczenia usług przed dniem wejścia w życie ustawy, mogą być wykorzystywane do oferowania lub świadczenia usług tego samego rodzaju do upływu okresu ich ekonomicznej użyteczności, jednak nie dłużej niż przez okres 20 lat od dnia rozpoczęcia ich wykorzystywania. Przepisów przejściowych nie stosuje się jednak do stron internetowych i aplikacji mobilnych w odniesieniu do treści:

1. zarejestrowanych z wyprzedzeniem mediów zmiennych w czasie opublikowanych przed dniem wejścia w życie ustawy
2. będących plikami dokumentów opublikowanymi przed dniem wejścia w życie ustawy;
3. zarchiwizowanych, które nie były aktualizowane ani edytowane od dnia wejścia w życie ustawy.