Kategorie

Dotacje z zakresu ochrony środowiska - podatek od osób fizycznych

Dotacje z zakresu ochrony środowiska - podatek od osób fizycznych./ fot. Fotolia
Dotacje z zakresu ochrony środowiska - podatek od osób fizycznych./ fot. Fotolia
Fotolia
W przypadku gdy gmina przekazuje środki lub dokonuje innych świadczeń na rzecz swoich mieszkańców, a środki te i świadczenia nie korzystają z żadnego zwolnienia od podatku wymienionego w art. 21 ust. 1 updof - wówczas gmina powinna wystawić każdemu beneficjentowi pomocy imienną informację PIT-8C.

Przekazywanie mieszkańcom gmin pomocy z zakresu ochrony środowiska – np. modernizacji ogrzewania, kanalizacji itp. – co do zasady powoduje powstanie u nich przychodu. Najczęściej świadczenia takie są jednak przedmiotowo zwolnione z podatku dochodowego. Niekiedy też w ogóle nie podlegają opodatkowaniu.

Polecamy: Nowe Prawo wodne z uzasadnieniem rządowym (książka)

Finansowanie ochrony środowiska i gospodarki wodnej należy do zadań własnych gmin. Zakres tego finansowania, podzielono na kilka grup. Chodzi tu m.in. o:

  • ochronę wód, powietrza i przyrody,
  • gospodarkę odpadami,
  • realizację zadań modernizacyjnych i inwestycyjnych służących ochronie środowiska i gospodarce wodnej,
  • wykorzystanie lokalnych źródeł energii odnawialnej oraz
  • wprowadzanie przyjaznych dla środowiska nośników energii.

Finansowanie ochrony środowiska i gospodarki wodnej w tym zakresie może polegać na udzielaniu dotacji celowej w rozumieniu ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (dalej: u.f.p.) m.in. z budżetu gminy na finansowanie lub dofinansowanie kosztów inwestycji:

  1. podmiotów niezaliczonych do sektora finansów publicznych (osób fizycznych i prawnych, wspólnot mieszkaniowych, przedsiębiorców),
  2. jednostek sektora finansów publicznych będących gminnymi lub powiatowymi osobami prawnymi.

Udzielenie dotacji celowej następuje na podstawie umowy zawartej przez gminę z wymienionymi podmiotami. Jeżeli dotacja stanowi pomoc publiczną lub pomoc de minimis, jej udzielenie następuje z uwzględnieniem warunków dopuszczalności tej pomocy określonych w przepisach prawa UE.

Dotacje z budżetu państwa lub samorządu

Jeżeli chodzi o skutki podatkowe przekazywania przez gminę świadczeń na rzecz jej mieszkańców, trzeba pamiętać o zwolnieniu z art. 21 ust. 1 pkt 129 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: updof). Objęto nim dotacje, w rozumieniu przepisów o finansach publicznych, otrzymane z budżetu państwa lub budżetów JST.

Aby móc skorzystać z tego zwolnienia, należy spełnić łącznie trzy przesłanki:

  1. świadczenie zostało wypłacone z budżetu państwa lub JST,
  2. przekazane środki stanowiły dotację w rozumieniu przepisów u.f.p.,
  3. zwolnienie nie ma zastosowania do tej części dotacji otrzymanej na prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej, która została przeznaczona na wynagrodzenie osoby fizycznej prowadzącej tę działalność (art. 21 ust. 36 updof).

W przypadku gdy gmina przekazuje środki lub dokonuje innych świadczeń na rzecz swoich mieszkańców, a środki te i świadczenia nie korzystają z żadnego zwolnienia od podatku wymienionego w art. 21 ust. 1 updof - wówczas gmina powinna wystawić każdemu beneficjentowi pomocy imienną informację PIT-8C. Nie musi przy tym potrącać żadnych zaliczek na podatek. Jeżeli zaś świadczenie jest wolne od podatku (albo w ogóle nie podlega opodatkowaniu), informacji PIT-8C nie trzeba wystawiać.

1. Rada miejska podjęła uchwałę dotyczącą udzielania i rozliczania dotacji celowej na dofinansowanie inwestycji z zakresu modernizacji źródeł ciepła. Uprawnionymi do otrzymania dotacji są inwestorzy (tj. osoby fizyczne posiadające tytuł prawny do nieruchomości położonej na regulaminu), którzy przeprowadzą wymianę istniejącego, nieekologicznego źródła ciepła na bardziej ekologiczne. Środki na to dofinansowanie gmina pozyskuje z WFOŚiGW.
W tym przypadku środki te korzystają ze zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 129 updof (jeżeli nie przeznaczono ich na wynagrodzenia określone w art. 21 ust. 36 updof). Gmina nie musi więc wystawiać informacji PIT-8C (zob. np. interpretację indyw. Dyrektora KIS z 9 sierpnia 2017 r., zn. 0113-KDIPT3.4011.14 1.2017.3.PP).

2. W ramach realizacji umowy dotacji z WFOŚiGW gmina przekazała środki finansowe, w formie dotacji określonej w umowie, ostatecznemu odbiorcy tego świadczenia. Środki przekazano na realizację zadania publicznego polegającego na likwidacji niskiej emisji, wspierając wzrost efektywności energetycznej i rozwój rozproszonych odnawialnych źródeł energii. Celem programu była wymiana pieca węglowego na bardziej ekologiczne rozwiązanie grzewcze. Czy gmina wystawia PIT-8C odbiorcom świadczenia?
Nie, ponieważ jest to dotacja zwolniona z podatku na warunkach określonych w art. 21 ust. 1 pkt 129 i ust. 36 updof (zob. interpretację indyw. Dyrektora KIS z 24 maja 2017 r., zn. 0115-KDIT2-2.4011.47.2017.2.ENB).

Sytuacja, w której środki pieniężne składające się na udzieloną dotację pochodzą z dotacji bądź pożyczki udzielonej gminie przez WFOŚiGW, nie ma wpływu na możliwość zastosowania zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 129 updof. Ważne jest bowiem wyłącznie to, że udzielona dotacja pochodzi bezpośrednio ze środków budżetu JST (w tym np. zasilanego dotacjami czy też zaciąganymi pożyczkami) i jest dotacją w rozumieniu przepisów u.f.p.

Dotacje wypłacone przez NFOŚiGW

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) jest państwową osobą prawną, której celem jest finansowanie ochrony środowiska i gospodarki wodnej w zakresie określonym w art. 400a ust. 1 oraz art. 410a ust. 4-6 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (dalej: p.o.ś.). W sytuacji gdy mieszkaniec gminy otrzyma dotację na wskazany cel od NFOŚiGW - i z budżetu tej instytucji - nie ma zastosowania omawiane zwolnienie z podatku dochodowego.

Przedsiębiorca otrzymał decyzję na dofinansowanie dopłat do demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji. Dotację przekazał na jego konto NFOŚiGW. Wysokość otrzymanych środków nie przekracza limitu dopuszczalnego w przypadku pomocy de minimis. Czy taka dotacja korzysta ze zwolnienia od podatku?
Nie, w tym przypadku - zakładając, że beneficjent otrzymał dotację na działania podejmowane w ramach prowadzonej działalności gospodarczej - dotacja stanowi przychód z tej działalności.
Dotacja ze środków NFOŚiGW będącego państwową osobą prawną nie jest dotacją otrzymaną z budżetu państwa lub JST - co jest warunkiem koniecznym do skorzystania ze zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 129 updof (zob. interpretację indyw. Dyrektora KIS z 7 czerwca 2017 r., zn. 0112-KDIL3-3.4011.53.2017.2.MC).

Otrzymanie świadczenia w ramach programów rządowych

W praktyce istnieje możliwość skorzystania jeszcze z innego zwolnienia podatkowego. Z przepisu art. 21 ust. 1 pkt 114 updof wynika bowiem, że zwolniona z podatku jest wartość otrzymanych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych oraz wartość świadczeń rzeczowych (w naturze) finansowanych lub współfinansowanych ze środków budżetu państwa, JST, ze środków agencji rządowych, agencji wykonawczych lub ze środków pochodzących od rządów państw obcych, organizacji międzynarodowych lub międzynarodowych instytucji finansowych, w ramach rządowych programów.

Aby zatem możliwe było skorzystanie z tego zwolnienia:

  • beneficjent powinien otrzymać: nieodpłatne (częściowo odpłatne) świadczenie lub świadczenie rzeczowe (w naturze),
  • świadczenia te muszą być sfinansowane (współfinansowane) z konkretnych źródeł, ściśle określonych w tym przepisie,
  • beneficjent powinien otrzymać takie świadczenia w ramach programów rządowych.

Jeżeli dana osoba otrzyma świadczenie sfinansowane lub współfinansowane ze środków budżetu gminy w ramach rządowych programów, to wartość tego świadczenia jest zwolniona z podatku.

Mieszkaniec gminy podpisał z gminą umowę na dofinansowanie podłączenia nieruchomości do zbiorowego systemu kanalizacyjnego z udziałem dofinansowania z WFOŚiGW w ramach rządowego Programu Priorytetowego "X". Przyznane mieszkańcowi środki gmina wypłaciła bezpośrednio wykonawcy podłączeń budynków do sieci kanalizacyjnej. Mieszkaniec gminy nie otrzymał więc fizycznie środków finansowych, ponieważ gmina rozliczała wykonanie podłączeń z wykonawcą ze środków przyznanych w ramach wspomnianego rządowego programu priorytetowego. Czy taka pomoc udzielona mieszkańcowi gminy korzysta ze zwolnienia podatkowego?
Tak, ponieważ mieszkaniec gminy nie otrzymał środków finansowych, lecz uzyskał nieodpłatne świadczenie w postaci usługi wykonania przyłącza do zbiorczego systemu kanalizacyjnego. Wartość otrzymanego nieodpłatnego świadczenia w formie tej usługi jest przychodem z innych źródeł (art. 20 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 9 updof). Jednak przychód ten - jako finansowany z udziałem środków pochodzących z budżetu JST i wypłacony w ramach programu rządowego - korzysta ze zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 114 updof (zob. np. interpretację indyw. Dyrektora KIS z 16 maja 2017 r., zn. 0113-KDIPT3.4011.54.2017.1.SK).

Wsparcie w ramach ochrony środowiska bez podatku

Może się zdarzyć, że otrzymane przez mieszkańców od gminy środki na realizację zadań publicznych związanych z ochroną środowiska w ogóle nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem dochodowym. Nie powstanie bowiem przychód, który mógłby później ewentualnie korzystać z przedmiotowego zwolnienia podatkowego. W przypadku takich świadczeń problem podatku dochodowego w ogóle się nie pojawi.

Jedną z takich sytuacji rozstrzygał Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 23 marca 2017 r. (zn. 0461-ITP B2.4511.1075.2016.2.HD). Rada miejska przyjęła uchwałę, którą ustanowiła "Program usuwania barszczu Sosnowskiego" z terenu gminy. Wsparciem finansowym objęto grunty, których właścicielami są m.in. osoby fizyczne. Zgodnie z regulaminem naboru wniosków na udzielenie dofinansowania ze środków WFOŚiGW w formie dotacji na zadania z tego zakresu, gmina zawarła porozumienia z siedmioma osobami zainteresowanymi udziałem w realizacji zadania. Warunki dofinansowania nie przewidywały możliwości bezpośredniego udzielenia wsparcia dla prywatnych właścicieli gruntów. Beneficjentem dotacji, który zawarł umowę z WFOŚiGW na realizację tego zadania, jest gmina. Osoby fizyczne nie otrzymały więc bezpośrednio żadnej dotacji ze środków WFOŚiGW, a jedynie - jako właściciele terenów objętych działaniami realizacji przedsięwzięcia - skorzystali z dotacji otrzymanej przez gminę.

W takiej sytuacji likwidacja tych roślin jest zadaniem własnym gminy, a jego realizacji ma służyć wspomniany program. Źródłem finansowania działań związanych z wykonywaniem tego zadania będzie dotacja z WFOŚiGW oraz wkład własny właścicieli nieruchomości. Trzeba zwrócić uwagę, że zasady udziału w tym zadaniu, współfinansowanym przez gminę, są dla wszystkich osób w nim uczestniczących takie same. Nie mają zatem charakteru indywidualnego. Nie można więc mówić o powstaniu przysporzenia majątkowego dla konkretnego mieszkańca gminy biorącego udział w realizacji tego zadania publicznego. U osób tych nie powstaje przychód w rozumieniu art. 11 updof, a gmina nie ma obowiązku sporządzenia imiennych informacji PIT-8C.

Sławomir Liżewski

prawnik, wieloletni pracownik aparatu skarbowego

Podstawy prawne

  • art. 9, pkt 14, art. 126-129 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (j.t. Dz.U. z 2016 r. poz. 1870; ost. zm. Dz.U. z 2017 r. poz. 1529)

  • art. 400 ust. 1 i 2, art. 400b ust. 1, art. 403 ust. 1-6, art. 410a ust. 5 i 6 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (j.t. Dz.U. z 2017 r. poz. 519; ost. zm. Dz.U. z 2017 r. poz. 1089)

  • art. 11 ust. 1, art. 21 ust. 1 p kt 1 14 i 129, art. 21 ust. 36 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (j.t. Dz.U. z 2016 r. poz. 2032; ost. zm. Dz.U. z 2017 r. poz. 1530)

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
SLIM VAT 2. Zmiany od 1 października 2021 r.
SLIM VAT 2. Zmiany od 1 października 2021 r.
Tylko teraz
Źródło: Gazeta Samorządu i Administracji
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    18 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Program Poznaj Polskę - do kiedy nabór wniosków?

    Program Poznaj Polskę - do kiedy nabór wniosków na dofinansowanie do wycieczek szkolnych? Program cieszy się bardzo dużym zainteresowaniem, są dodatkowe środki.

    Protest medyków 2021 [PODCAST]

    Protest medyków - jakie są postulaty protestujących? Jak wygląda obecnie praca w służbie zdrowia? Na te pytania, w rozmowie z Martą Zdanowską (Infor.pl) odpowiada ratownik medyczny, Jan Świtała. Zapraszamy do wysłuchania najnowszego podcastu "DGPtalk: Z pierwszej strony".

    Laboratoria Przyszłości - miliard na wyposażenie dla szkół

    Laboratoria Przyszłości - rusza największa rządowa inwestycja w nowoczesną edukację. Na co będzie można uzyskać wsparcie z programu?

    Whistleblowing – stan gotowości sektora publicznego

    Whistleblowing. Zostały trzy miesiące dni do wdrożenia systemów dla sygnalistów przez podmioty prawne w sektorze publicznym, a więc i jednostek samorządu terytorialnego oraz podmioty w sektorze prywatnym. Do dnia dzisiejszego, pomimo upływu blisko 22 miesięcy od dnia publikacji Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1937 z dnia 23 października 2019 r. w sprawie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa Unii, nie pojawił się nawet projekt ustawy implementującego ww. Dyrektywę do polskiego porządku prawnego.

    Brakuje nauczycieli - czy prawo do nauki jest zagrożone?

    Prawo do nauki może być zagrożone przez brak nauczycieli.

    Do kiedy wniosek o 300+?

    Wniosek o 300+ wciąż można złożyć. Do kiedy ZUS przyjmuje wnioski o "Dobry start" w 2021 r.?

    "Dla lasu, dla ludzi" - kampania społeczna Lasów Państwowych

    Lasy Państwowe przygotowały kampanię społeczną "Dla lasu, dla ludzi". Jakie są cele kampanii?

    Zaświadczenie o kontynuowaniu nauki do ZUS - ważny termin

    Zaświadczenie o kontynuowaniu nauki do ZUS to ważny dokument dla uczniów i studentów pobierających rentę rodzinną. Do kiedy należy go złożyć?

    Środki dla samorządów na działania edukacyjne

    Samorządy do 17 września 2021 r. mają otrzymać środki z rezerwy części oświatowej subwencji ogólnej na działania edukacyjne.

    Whistleblowing – czemu sygnaliści nie zgłaszają naruszeń?

    Whistleblowing. Kluczowym testem dla systemów będzie to czy wpłyną zgłoszenia od sygnalistów i jak na nie zareagujemy. Ilu pracowników jest gotowych zgłosić nadużycie w pracy? Dlaczego pracownicy nie powiadamiają swoich pracodawców o nadużyciach w pracy?

    Stan wyjątkowy w Polsce 2021 - czy jest zgodny z prawem? [PODCAST]

    2 września 2021 na części terytorium Polski wprowadzono stan wyjątkowy. Jest to odpowiedź polskich władz na, trwający od kilku tygodni, kryzys uchodźczy na granicy z Białorusią. Co to właściwie oznacza dla obywateli? Czy działania rządu są zgodne z prawem? Te kwestie w rozmowie z Martą Zdanowską (Infor.pl) wyjaśnia mec. Katarzyna Gajowniczek-Pruszyńska. Zapraszamy do wysłuchania najnowszego podcastu "DGPtalk: Z pierwszej strony".

    Podział uczniów na zaszczepionych i niezaszczepionych - czy jest dozwolony?

    Podział uczniów na zaszczepionych i niezaszczepionych - czy jest dozwolony? Oto odpowiedź Ministra Edukacji i Nauki Przemysława Czarnka.

    Całodobowa infolinia dla dzieci, młodzieży i rodziców

    Całodobowa infolinia dla dzieci, młodzieży, rodziców i już działa pod numerem telefonu 800 800 605. Można na niej uzyskać profesjonalną pomoc doświadczonych psychologów, pedagogów oraz prawników. Połączenia są bezpłatne.

    Wcześniejsze emerytury dla nauczycieli?

    Wcześniejsze emerytury dla nauczycieli? Nauczyciel, który nie będzie chciał pracować przy wyższym pensum, będzie mógł odejść na wcześniejszą emeryturę na obowiązujących wcześniej zasadach – dowiedział się DGP.

    Podwyżki dla nauczycieli i wyższe pensum w 2022 r.?

    Podwyżki dla nauczycieli i wyższe pensum w 2022 roku? Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowuje kolejne propozycje dotyczące reformy systemu wynagradzania nauczycieli.

    Stan wyjątkowy a stan wojenny

    Stan wyjątkowy a stan wojenny - czym się różnią, kiedy można je wprowadzić? Jakie stany nadzwyczajne przewiduje Konstytucja?

    Stan wyjątkowy - kogo nie obowiązują ograniczenia?

    Stan wyjątkowy - kogo nie obowiązują ograniczenia? Co z weselami, pogrzebami, chrzcinami? Czy w stanie wyjątkowym mogą się odbyć wybory?

    Stypendium szkolne w 2021 r.

    Stypendium szkolne na rok szkolny 2021/2022 to jedna z dostępnych form pomocy materialnej dla uczniów. Kto i kiedy może uzyskać stypendium?

    Reforma wynagrodzeń nauczycieli 2022

    Reforma wynagrodzeń nauczycieli 2022 - minister Czarnek zapowiada podwyżki wiążące się z reformą edukacji. Ile ma wynieść pensum?

    Czy będą podwyżki dla nauczycieli w 2022 r.?

    Ile zarabiają nauczyciele? Czy projekt ustawy budżetowej na 2022 rok przewiduje podwyżki dla nauczycieli? Przedstawiamy stanowisko ZNP.

    Stan wyjątkowy w Polsce - wątpliwości RPO

    Stan wyjątkowy. RPO ma wątpliwości ws. ograniczeń pracy dziennikarzy oraz dostępu do informacji publicznej.

    Stan wyjątkowy - Sejm zdecydował

    Stan wyjątkowy - Sejm nie uchylił rozporządzenia Prezydenta. Stanem wyjątkowym są objęte 183 miejscowości na Podlasiu i Lubelszczyźnie, znajdujące się przy granicy z Białorusią.

    „Hazard? Nie daj się wciągnąć!” – akcja edukacyjna KAS

    Krajowa Administracja Skarbowa (KAS) wznawia ogólnopolską akcję edukacyjną, której celem jest podniesienie świadomości o zagrożeniach związanych z uzależnieniem od hazardu i uczestnictwem w nielegalnych grach hazardowych. W poprzednich edycjach akcji zorganizowano  ponad 1,6 tys. spotkań w szkołach. Wzięło w nich udział prawie 110 tys. osób. Akcja odbywa się pod honorowym patronatem Ministra Edukacji i Nauki.

    Stan wyjątkowy - kary za łamanie zakazów

    Stan wyjątkowy - jakie kary grożą za łamanie zakazów i przebywanie na terenach przygranicznych na Podlasiu i w województwie lubelskim?

    Miasta a zmiany klimatu - projekt ustawy

    Projekt ustawy, która ma zwiększyć odporność miast na zamiany klimatu i poprawić jakość życia mieszkańców, opublikowano na stronach Rządowego Centrum Legislacji. Co zawiera?