Tematy - Rzecznik Praw Obywatelskich

Dnia 29 października 2026 roku odbył się w Warszawie dwunasty już Kongres Osób z Niepełnosprawności. Spotkanie miało formułę hybrydową i odbywało się pod hasłem „Chcemy ustaw, chcemy praw!”. Jakie tematy były poruszane?

Odbyło się pierwsze posiedzenie Rady Osób z Niepełnosprawnościami przy Rzeczniku Praw Obywatelskich w kadencji nowego RPO Sylwii Gregorczyk-Abram. Gospodarz określił radę jako istotnego partnera na rzecz równego traktowania, dostępności i monitorowanie Konwencji praw osób z niepełnosprawnościami. Jakie jeszcze tematy poruszano?

RPO zwrócił się do kuratorów w obronie praw uczniów.

Maturzyści chcący studiować na uczelniach w Danii mogą nie zdążyć w 2023 r. ze złożeniem dokumentów. Problem ten może dotyczyć także szkół wyższych w innych krajach. Centralna Komisja Egzaminacyjna obiecuje, że pomoże tegorocznym maturzystom w składaniu papierów na duńskich uczelniach.

Nieograniczona, nadmierna emisja sztucznego światła w przestrzeni publicznej godzi w konstytucyjne prawa obywateli do ochrony zdrowia oraz do czystego środowiska. Zakłóca to naturalny biorytm człowieka i powoduje m.in. bezsenność. Obniża komfort życia mieszkańców nie tylko miast ale i wsi, co przekłada się na pogorszenie zdrowia. Problem wynika m.in. z braku kompleksowych regulacji w zakresie oświetlenia zewnętrznego. Rzecznik praw obywatelskich interweniuje w tej sprawie.

Maturzyści chcący studiować na uczelniach w Danii mogą nie zdążyć w 2023 r. ze złożeniem dokumentów. Problem ten może dotyczyć także szkół wyższych w innych krajach. Rzecznik Praw Obywatelskich interweniuje w sprawie harmonogramu ogłaszania wyników egzaminów maturalnych w tym roku.

Rozporządzenie Rady Ministrów o stanie wyjątkowym - jakie nieprawidłowości Rzecznik Praw Obywatelskich zgłosił do premiera?

Zdaniem Rzecznika Praw Obywatelskich nieprzyjmowanie wniosków o ochronę od cudzoziemców stanowi naruszenie prawa.

Eksperci powołanej w 2015 r. przy urzędzie RPO Komisji Ekspertów ds. Przeciwdziałania Bezdomności wskazują na problem ustalania odpłatności za pobyt osób w kryzysie bezdomności w schroniskach.

Wśród zmian wprowadzonych przez tzw. Tarczę antykryzysową 2.0 znalazły się rozwiązania pozwalające na zwolnienia i obniżki płac w administracji rządowej. RPO poprosił o stanowisko w tej sprawie Michała Dworczyka, szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.

Wobec stopniowego znoszenia innych ograniczeń związanych z epidemią koronawirusa Rzecznik Praw Obywatelskich Adam Bodnar apeluje do MSWiA o rozważenie zniesienia całkowitego zakazu zgromadzeń. Wolność zgromadzeń jest bowiem ważnym konstytucyjnym prawem obywateli.

Od 3 kwietnia 2020 r. w związku z epidemią koronawirusa obowiązuje zakaz wchodzenia do lasów. Ministerstwo Środowiska tłumaczy, że decyzja wynika z faktu, że wiele osób mimo zagrożenia epidemią gromadziło się na terenach zarządzanych przez Lasy Państwowe. Rzecznik Praw Obywatelskich uważa, że zakaz ten nie ma podstawy prawnej.

Rzecznik Praw Obywatelskich krytycznie odnosi się do sposobu wprowadzania ograniczeń związanych z epidemią koronawirusa. Przedstawiamy uwagi RPO do rozporządzenia rządu, które obowiązuje od 1 kwietnia 2020 r.

Od 25 marca 2020 r. szkoły realizują program nauczania w formie zdalnej. Rzecznik Praw Obywatelskich zapytał więc MEN i Ministerstwo Cyfryzacji o to, jak jest z dostępem uczniów i nauczycieli do internetu i do komputerów.

Rzecznik Praw Obywatelskich Adam Bodnar wystąpił do Ministra Edukacji Narodowej w sprawie terminów tegorocznych egzaminów szkolnych. Planowo egzamin ósmoklasisty odbywa się w kwietniu a egzaminy maturalne w maju. Do tej pory nie zapadła decyzja o ich przełożeniu.

Rzecznik Praw Obywatelskich zwraca uwagę, że rozporządzenia Ministra Zdrowia wydawane bez podstawy w specustawie o COVID-19 są niezgodne z Konstytucją RP. Zdaniem Bodnara należy wprowadzić jeden ze stanów nadzwyczajnych.

Podkarpacki Bank Spółdzielczy z siedzibą w Sanoku znalazł się w kłopotach z uwagi na złe zarządzanie (nietrafione kredyty). 34 podkarpackie samorządy, które prowadziły w tym banku swoje rachunki (obowiązkowo muszą prowadzić rachunki w lokalnych bankach), nie miały pieniędzy na realizację ustawowych zadań. Bankowy Fundusz Gwarancyjny podjął bowiem decyzję o restrukturyzacji która pozbawiła ich 43% środków finansowych zgromadzonych w tym banku. Samorządy wystąpiły więc z apelem do Premiera o pomoc, a RPO otrzymał to pismo w kopii.

Od 25 marca 2020 r. szkoły i przedszkola mają obowiązek prowadzenia zajęć z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość. W piśmie do ministrów edukacji i cyfryzacji rzecznik praw obywatelskich Adam Bodnar wyraził wątpliwości dotyczące dostępu do sprzętu komputerowego ze stosownym oprogramowaniem oraz do szybkiego internetu. Zaapelował, aby żadne dziecko nie zostało pozbawione możliwości wzięcia udziału w zajęciach.

W najbliższą niedzielę planowane są wybory przedterminowe i uzupełniające w dziewięciu miejscowościach w Polsce. Zagrożenia związane z epidemią koronawirusa znacząco ograniczą możliwość udziału w głosowaniu - wskazuje RPO. Osoby poddane kwarantannie nie będą mogły wziąć w nim udziału. Tymczasem Konstytucja mówi o powszechnym charakterze wyborów

Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych (PUODO) stwierdza, że MEN nie miało podstaw do odnotowania w Systemie Informacji Oświatowej faktu nieprzeprowadzenia zajęć przez nauczyciela z powodu strajku. Czy MEN bezprawnie przetwarza dane o udziale nauczycieli w strajku?

RPO zaskarżył przepisy dotyczące umieszczania ubezwłasnowolnionych w domach opieki społecznej. Zdaniem rzecznika nie jest sprawiedliwe, że osoba bezpośrednio zainteresowana nie może podejmować żadnych czynności procesowych i nie ma zagwarantowanej pomocy profesjonalnego pełnomocnika.

"Żadna z zakwestionowanych pragmatyk służbowych nie określa prawa do bezpiecznych i higienicznych warunków pracy" - oceniła Rzecznik Praw Obywatelskich Irena Lipowicz. Nie precyzuje bowiem ani obowiązków pracodawcy, ani sposobu realizacji tego prawa.

Rzecznik Praw Obywatelskich

Kongres Osób z Niepełnosprawnościami 2026 r.

Nowa kadencja Rady Osób z Niepełnosprawnościami przy Rzeczniku Praw Obywatelskich

RPO: Szkoła nie może karać ucznia za tatuaż i fryzurę. I zakazać przynoszenia komórki

Maturzyści 2023 – CKE pomoże aplikować na uczelnie w Danii

Nadmiar światła godzi w konstytucyjne prawa obywateli

Maturzyści 2023 mogą mieć kłopoty z dostaniem się na uczelnie w Danii

Rozporządzenie o stanie wyjątkowym - nieprawidłowości

RPO o nieprzyjmowaniu wniosków o ochronę od cudzoziemców

Opłaty za pobyt w schroniskach dla osób bezdomnych

Tarcza 2.0 a zwolnienia i obniżki płac w administracji rządowej - wyjaśnienia Szefa KPRM

RPO apeluje o zniesienie całkowitego zakazu zgromadzeń publicznych

Koronawirus. RPO: zakaz wstępu do lasu bez podstawy prawnej

Koronawirus. Czy ograniczenia wprowadzane przez rząd są zgodne z prawem?

Koronawirus. Nauczanie zdalne a sprzęt dla szkół

Koronawirus. RPO do MEN: terminy egzaminów są nierealne

Koronawirus. RPO: zakaz przemieszczania się po kraju niezgodny z Konstytucją

Jak mają sobie radzić samorządy, jeśli bank, w którym trzymały pieniądze, popada w kłopoty finansowe?

Uwagi RPO do rozporządzenia o kształceniu na odległość

Koronawirus a wybory uzupełniające wójta i do rad gmin

Udział nauczyciela w strajku - bezprawne przetwarzanie danych przez MEN?

Ubezwłasnowolnieni w DPS-ach - skarga RPO

Bezpieczne warunki pracy służb mundurowych - skarga RPO