Kategorie

Handel może wspierać rozwój miasta

Agnieszka Jezierska
inforCMS
Samorząd dysponuje niezbędnymi kompetencjami i instrumentami umożliwiającymi mu skuteczne oddziaływanie na lokalny handel. Ważne jest jednak to, by planując rozwój tego sektora, brać pod uwagę interesy wszystkich zainteresowanych stron, zarówno wielkich inwestorów, jak i drobnych kupców.

Chociaż handel jest tą dziedziną gospodarki, która z zasady nie potrzebuje wsparcia ze strony władz publicznych, to jednak nie można tego sektora pozostawić poza zainteresowania samorządu terytorialnego. Tym bardziej że władze lokalne są wyposażone w wiele instrumentów i uprawnień pozwalających skutecznie zarządzać miejskim handlem.

Analiza rynku pierwszym krokiem do sukcesu

Reklama

Zaangażowanie samorządu w planowanie i zarządzanie tą dziedziną gospodarki powinno rozpocząć się już na etapie planów budowy nowych obiektów handlowych. Decyzja o pozwoleniu na rozpoczęcie inwestycji w postaci centrum handlowego powinna być bowiem poprzedzona badaniami rynku.

Jeśli miasta nie stać na zakup profesjonalnej analizy od firmy doradczej, może przeprowadzić badanie na własną rękę. Należy je zacząć od zebrania danych o potencjalnych klientach znajdujących się w strefie oddziaływania projektowanego centrum handlowego. Źródłem informacji może być m.in. Główny Urząd Statystyczny. W ogólnodostępnym serwisie (www.stat.gov.pl) znajdują się np. odnoszące się do każdej jednostki samorządu dane o wielkości i strukturze ludności, dochodach czy wykształceniu mieszkańców. Dane GUS-u są jednak statystykami oficjalnymi

- nie uwzględniają bowiem szarej strefy. Dlatego przy analizie potencjału rynku należy uwzględnić również własną wiedzę o warunkach życia lokalnej społeczności.

Reklama

Niemniej, zgodnie z obowiązującymi przepisami, obecnie utworzenie hipermarketu obwarowane jest uzyskaniem akceptacji radnych. Ponadto zanim na jego powstanie wydane zostanie zezwolenie, gmina musi wykonać prognozę skutków budowy wielkopowierzchniowego obiektu handlowego (WOH). I to dla każdego obiektu oddzielnie. Jej koszt to ok. 45 tys. zł. Decyzja o pozwoleniu na budowę WOH powinna się także opierać na analizie wpływu inwestycji na: środowisko, aktualną sytuację na rynku pracy, stan sieci ulic i komunikacji oraz na jakość życia mieszkańców. Należy uwzględnić także sytuację tych obywateli, którzy utrzymują się z drobnego handlu. Analiza objąć musi również preferencje mieszkańców dotyczące form handlu. W ich poznaniu ważną rolę będzie odgrywał czynnik demograficzny. Starzenie się społeczeństwa może stanowić zagrożenie dla takich inwestycji, jak galerie handlowe. Starsze osoby zdecydowanie chętniej wybierają małe sklepy. Z kolei młodsi częściej korzystają z oferty nowoczesnych obiektów handlowych.

Po takiej szczegółowej analizie miastu łatwiej będzie ustalić stan i kierunki zmian zachodzących w lokalnej gospodarce, poznać wpływ handlu na lokalny rozwój i rynek pracy oraz poziom życia mieszkańców i ich preferencje. Ponadto jej publikacja w mediach, na BIP oraz podczas konferencji i spotkań ułatwi dotarcie do potencjalnych inwestorów.

Zaangażowanie samorządu w planowanie i zarządzanie handlem powinno rozpocząć się już na etapie planów budowy nowych obiektów handlowych. Decyzja o pozwoleniu na rozpoczęcie inwestycji w postaci centrum handlowego powinna być poprzedzona badaniami rynku.

 

Galerie handlowe wspierają rozwój centrum

Poza analizą wpływu inwestycji handlowych na otoczenie społeczne i gospodarcze samorząd musi zdecydować, gdzie lokować dane rodzaje obiektów. Przy czym doświadczenia miast zachodnioeuropejskich i północnoamerykańskich dowodzą, że lokowanie atrakcyjnych obiektów handlowych poza centrum miasta prowadzi do swego rodzaju degradacji śródmieść - mieszkańcy jeżdżą do obiektów handlowych na obrzeżach, a tym samym handel i usługi w centrum upadają. Zatem żeby wspierać rozwój centrów miast, samorządy powinny lokalizować atrakcyjne obiekty handlowe na tych obszarach. Jest to niezbędne dla właściwej funkcjonalno-przestrzennej roli śródmieścia. W tym kontekście zabytkowe centra należy traktować jako megagalerię handlową.

Przeniesienie galerii handlowych do centrum miasta znacząco wpływa na ożywienie handlu i wydłużenie godzin pracy także w sklepikach przy ulicach i miejskich placach. Oczywiście, są przypadki spadku zainteresowania klientów niektórymi sklepami, jednak nie zmienia to ogólnego trendu, jakim jest ożywienie życia gospodarczego w centrum.

Ponadto galerie handlowe nie są konkurencją dla drobnego handlu tylko jego dopełnieniem. W wielkich centrach są sklepy markowe, należące do różnych sieci. Jednak nie wszystkim zależy na metce. Niektórzy wolą tańsze produkty ze zwykłych sklepów.

WAŻNE

Dobrym rozwiązaniem może być ulokowanie centrów handlowych po przeciwnych stronach rynku. Dzięki temu powstanie między nimi duży ruch pieszych, a ludzie w drodze do centrów wstąpią do mijanych sklepów i kafejek.

Jeśli urzędnikom miejskim uda się przy okazji wynegocjować udział inwestorów w inwestycjach miejskich, to wokół rynku mogą zostać przebudowane drogi, pojawią się nowe chodniki, latarnie itd. Można również skłonić prywatnego przedsiębiorcę do wybudowania efektownej fontanny czy odrestaurowania zabytkowego budynku. Taki zabieg z pewnością przyciągnie rzesze turystów i poprawi wizerunek miasta.

Rewitalizacja poprzez obiekty handlowe

O tym, że duże inwestycje handlowe to spełnienie oczekiwań cywilizacyjnych mieszkańców, szansa na wzmocnienie metropolitalnej, krajowej i międzynarodowej marki miasta oraz rewitalizację zdegradowanych terenów w centrum, a w konsekwencji zwiększenie wpływów budżetowych przekonała się już część polskich samorządów.

Dobrze obrazuje to przykład Silesia City Center w Katowicach, które powstało w miejscu starej kopalni węgla kamiennego. W czasie budowy centrum handlowego nowoczesne budynki wkomponowano w blisko wiekową architekturę przemysłową. W ten sposób doprowadzono do przekształcenia zniszczonego obszaru postindustrialnego w nowoczesną przestrzeń miejską, w której centrum handlowe jest punktem wyjścia do całego procesu planowania pozostałych funkcji komunalno-bytowych ludności. Inwestycja ta może być modelowym przykładem wspierania rewitalizacji regionu poprzemysłowego.

Innym przykładem godnym pochwały jest Stary Browar w Poznaniu. Centrum powstało na bazie dawnego browaru Hungera - ponadstuletniej nieruchomości zlokalizowanej w ścisłym centrum Poznania. Jest to przykład rewaloryzacji, tj. procesu przywracania wartości poprzez remont i modernizację obiektów o szczególnej wartości zabytkowej. Nastąpiło umiejętne połączenie handlu, rozrywki, sztuki i biznesu z wytworzeniem wyjątkowej atmosfery, dającej również w sensie architektonicznym wartość dodaną. Gospodarczo zaktywizował się również okoliczny teren, m.in. ulice przylegające do centrum handlowego.

Dobry przykład wykorzystania inwestycji handlowych do rewitalizacji miasta to Manufaktura w Łodzi. Projekt przyczynił się do odnowy zabytkowego i zdewastowanego kompleksu fabrycznego oraz budowy nowoczesnej infrastruktury. Ta dotychczas zaniedbana część miasta stała się jego wizytówką, obejmującą tereny zielone, rzekę płynącą wśród zabytkowych budynków, fontannę, kolejkę, restauracje, kawiarnie. Realizowany projekt poprawił atrakcyjność inwestycyjną miasta oraz w sposób bezpośredni i pośredni wykreował nowe miejsca pracy.

 

 

Galerie handlowe nie są konkurencją dla drobnego handlu tylko jego dopełnieniem.

 

Handel poprawia samorządowe dochody

Centra handlowe to nie tylko rewitalizacja i poprawa atrakcyjności miasta, ale realne wpływy do budżetu. Można to pokazać na przykładzie „Galerii Kaskada” w Szczecinie, oddanej do użytku w kwietniu 2006 r. Jak wyliczyli miejscy urzędnicy, dzięki tej inwestycji od 2010 r. roczny dochód budżetu miasta wzrośnie o 0,67 proc. (łącznie z podatku od nieruchomości oraz udziału w podatkowych dochodach budżetu państwa). Wydaje się, że to niewielka kwota, ale odpowiada ona w budżecie miasta na 2006 r. aż:. 95 proc. wydatków na świadczenie usług opiekuńczych, 43 proc. wydatków na wspieranie rozwoju gospodarczego, w tym - ok. 400 proc. na obsługę inwestorów i promocję gospodarczą, a także 160 proc. wydatków na Szpital Miejski w Szczecinie.

Drobni kupcy też tworzą miasto

Jednak nie tylko galerie handlowe są dla miasta ważne. Istotny z punktu widzenia atrakcyjności i rozwoju jest również drobny handel. Ta sfera potrzebuje jednak często wsparcia ze strony władzy lokalnej.

Przede wszystkim czynsze w lokalach użytkowych usytuowanych na parterze budynków mieszkalnych przy ulicach atrakcyjnych dla handlu są wyższe, niż w centrach handlowych. Dlatego przyciągają głównie najemców o większych możliwościach finansowych, dla których posiadanie siedziby przy głównych ulicach to wyższy prestiż (np. banki). To prowadzi jednak do jednoczesnej eliminacji drobnych kupców.

Dlatego działania lokalnych władz powinny być ukierunkowane na zwiększenie zainteresowania wynajmem lokali użytkowych „w sercu” danej jednostki również przez kupców trudniących się drobnym handlem.

Można to uczynić poprzez zróżnicowanie stawek czynszu lokali usytuowanych w najatrakcyjniejszej części miasta, w tzw. strefie „0”. W placówkach przeznaczonych dla drobnych kupców powinno się też wydzielić powierzchnie socjalno-magazynowe i piwnice, za które czynsze należy obniżyć.

Zasadne wydaje się też wprowadzenie ulgi w czynszu dla najemców lokali gastronomicznych. Można np. powiązać ją z obowiązkiem nieodpłatnego udostępniania znajdujących się tam toalet do użytku publicznego.

Samorząd nie powinien także zapomnieć o promocji pasaży handlowych oraz o utrzymywaniu porządku i estetyki danej ulicy (np. iluminacyjne oświetlenie, które okresowo jest uzupełniane świątecznymi dekoracjami, rewitalizacja kamienic), co poprawia wizerunek i wzmacnia funkcje reprezentacyjne. Dobrym pomysłem są też cyklicznie powtarzane konkursy na najładniejszy ogródek gastronomiczny, wystrój wnętrza oraz witrynę sklepową, zorganizowanie dogodnej i atrakcyjnej komunikacji (np. wprowadzenie riksz) czy organizowanie imprez i festynów przyciągających mieszkańców i turystów (potencjalnych klientów) na wybraną ulicę.

Te przedsięwzięcia przełożą się na wzrost atrakcyjności miasta i rozwój gospodarczy. Ochrona lokalnych kupców ma bowiem trzy wymiary:

• rozwojowy, który wzmacnia strategiczne cele rozwoju miasta (np. branże zanikające w miastach historycznych),

• społeczny, skłaniający do elastycznego stosowania instrumentów wsparcia w relacji do sytuacji makroekonomicznej kraju i regionu,

• polityczny, uwzględniający wpływ przedsiębiorczych kupców, zasiadających w organach gminy.

Doświadczenia miast zachodnioeuropejskich dowodzą, że lokowanie atrakcyjnych obiektów handlowych poza centrum miasta prowadzi do degradacji śródmieść - mieszkańcy jeżdżą do obiektów handlowych na obrzeżach, a tym samym handel i usługi w centrum upadają.

AGNIESZKA JEZIERSKA

Artykuł powstał na podstawie materiałów ze zorganizowanej przez Dolnośląską Izbę Gospodarczą przy współpracy Urzędu Miejskiego Wrocławia i Powiatowego Urzędu Pracy we Wrocławiu konferencji „Wpływ handlu na funkcjonowanie i rozwój dużych miast”, która odbyła się 4-5 października br.

Źródło: Samorzad.infor.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    24 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Nowe limity osób na koncertach i wydarzeniach sportowych od 26 czerwca 2021 r.

    Limity na koncertach i wydarzeniach sportowych będą większe od 26 czerwca 2021 roku. Ile osób będzie mogło wejść na widownię?

    CEEB – obowiązek składania deklaracji od 1 lipca 2021 r.

    CEEB – obowiązek składania deklaracji od 1 lipca 2021 r. Czym jest deklaracja źródeł ciepła? Kogo dotyczy deklaracja? Jak można złożyć deklarację? Jakie są obowiązki gmin związane z Centralną Ewidencją Emisyjności Budynków?

    Akademie praktyczne – nowa kategoria uczelni zawodowych

    Akademie praktyczne – nowa kategoria uczelni zawodowych. Jak będą funkcjonować?

    Narodowy Program Rozwoju Czytelnictwa 2.0 na lata 2021–2025

    Narodowy Program Rozwoju Czytelnictwa 2.0 na lata 2021–2025. Ponad miliard złotych zostanie przeznaczonych w ramach Narodowego Programu Rozwoju Czytelnictwa (NPRCz) 2.0 na różne formy wsparcia i promocji czytelnictwa w Polsce.

    Wnioski paszportowe od 26 czerwca można składać w soboty

    Wnioski paszportowe - w związku ze zwiększonym zainteresowaniem sprawami paszportowymi, MSWiA przekazało wojewodom dyspozycję wydłużenia godzin pracy urzędów wojewódzkich. Wnioski paszportowe będzie można składać także w soboty, natomiast w dni powszednie obsługa będzie się odbywać w wydłużonych godzinach.

    Remont mieszkania spółdzielczego

    Remont mieszkania spółdzielczego. Spółdzielnia pozostaje właścicielem mieszkań użytkowanych na podstawie własnościowego i lokatorskiego prawa spółdzielczego. Warto wyjaśnić, czy remont takich lokali może być problematyczny.

    Kiedy wyniki egzaminu ósmoklasisty 2021?

    Wyniki egzaminu ósmoklasisty 2021 – kiedy? Gdzie i jak sprawdzić wyniki egzaminu ósmoklasisty? Przedstawiamy ważne informacje dla uczniów kończących w tym roku szkołę podstawową.

    Unijny Certyfikat COVID - jak pobrać na telefon?

    Unijny Certyfikat COVID - tzw. paszport covidowy (szczepionkowy) od dziś jest już dostępny w aplikacji mObywatel i można go pobrać na telefon komórkowy. Jak pobrać paszport covidowy?

    Rządowy Fundusz Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych dla samorządów

    Rządowy Fundusz Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych. Rusza nowy rządowy program, który zapewni pieniądze na inwestycje dla samorządów. Na co i na jakich zasadach będzie można otrzymać dofinansowanie?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające w szkole - dla kogo, na jakich zasadach?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające w szkole - dla kogo, na jakich zasadach? Czy mogą być one prowadzone w formie zdalnej? Z jakich przedmiotów organizuje się zajęcia wspomagające? Jak poinformować o nich rodziców? Jak prawidłowo wyliczyć przysługującą szkole liczbę zajęć wspomagających? Ministerstwo Edukacji i Nauki odpowiada na najczęściej pojawiające się pytania dotyczące dodatkowych lekcji po powrocie do szkół.

    Zmiany w programie Aktywna tablica 2020-2024

    Aktywna tablica 2020-2024 - zmiany. Proponowane nowe rozwiązania dotyczą m.in. wprowadzenia nowego rodzaju sprzętu, który będzie można zakupić w ramach programu i rozszerzenia na kolejne lata (2021-2024) możliwości zakupu laptopów wraz ze sprzętem umożliwiającym przetwarzanie wizerunku i głosu. Trwają konsultacje społeczne, opinie można przesyłać do 9 lipca 2021 r.

    Do kiedy Spis Powszechny?

    Spis Powszechny – do kiedy trwa? Do kiedy można się spisać przez Internet? Czy każdy domownik musi się spisać osobno? Jakie kary grożą za brak udziału w spisie ludności i mieszkań w 2021 roku?

    Nieskuteczność systemów Compliance, systemów Whistleblowingu lub ochrony danych osobowych - przyczyny

    Nieskuteczność systemów. Czy da się zlikwidować ryzyko compliance lub ryzyko naruszenia danych osobowych? Jakie są powody pozorności lub nieskuteczności systemów?

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich. Dzięki wsparciu NFOŚiGW, w wysokości prawie 40 mln zł, autobusy elektryczne będą woziły dzieci do szkół w kolejnych 16 gminach.

    Czyste Powietrze - zmiany w programie, koniec dotacji na piece węglowe

    Czyste Powietrze - co się zmieni w programie? Do kiedy można jeszcze uzyskać dotację na piece węglowe?

    Pakiet psychologiczny – rekomendacje dla uczelni dotyczące pomocy studentom

    Pakiet psychologiczny. Na podstawie przekazanych przez uczelnie informacji na temat udzielanego w okresie epidemii wsparcia studentom, Ministerstwo Edukacji i Nauki opracowało poniższe zalecenia w zakresie zwiększenia pomocy psychologicznej.

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021. Nauczyciel to zawód często oceniany. Ale czy doceniany? W raporcie zbadano, co myślą o nauczycielach rodzice, uczniowie, a także oni sami o swojej pracy.

    Domowa Opieka Medyczna - Pulsoksymetr i PulsoCare

    Domowa Opieka Medyczna to program mający na celu zdalne monitorowanie stanu zdrowia Pacjentów. Program wykorzystuje pulsoksymetr jako narzędzie diagnostyczne i aplikację PulsoCare do przekazywania i monitoringu danych.

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła. W jakim terminie gmina powinna wprowadzić dane do ewidencji? Ile czasu ma urzędnik na wprowadzenie danych z deklaracji do systemu? Czy każdy pracownik urzędu może wprowadzać dane do CEEB? Czy przewidziano finansowanie dla gmin?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, deklaracja

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, jak złożyć deklarację źródeł ciepła? Przedstawiamy najważniejsze informacje o nowym obowiązku, który będzie spoczywał na właścicielach i zarządcach budynków.

    CEEB - jakie kary za brak zgłoszenia do ewidencji źródeł ciepła?

    CEEB - Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków rusza już 1 lipca 2021 roku. Oznacza to nowy obowiązek dla milionów Polaków, którzy będą musieli zgłosić, czym ogrzewają swoje domy. Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach - NFZ przyjmuje wnioski

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Nabór jest otwarty i ciągły, nie ma konkretnej daty jego zakończenia.

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć?

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć? Już ponad 3 miliony Polaków korzysta z naszej aplikacji mObywatel, czyli cyfrowego portfela na dokumenty. Wkrótce trafi do niej Unijny Certyfikat COVID.

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały. 17 czerwca 2021 roku wejdą ważne zmiany dotyczące profilu zaufanego, szczególnie jego tymczasowej wersji. Co się zmieni?

    Kiedy wyniki matur 2021?

    Wyniki matur 2021 – kiedy? Jak i gdzie je sprawdzić? Przedstawiamy ważne informacje dla tysięcy tegorocznych maturzystów.