Kategorie

Czynności sprawdzające w audycie wewnętrznym

Marcin Dublaszewski
inforCMS
Czynności sprawdzające przeprowadzane przez audytora wewnętrznego w jednostce sektora finansów publicznych mają zapewnić właściwą realizację rekomendacji.

Audytor wewnętrzny w jednostkach sektora finansów publicznych ma za zadanie usprawniać działania jednostek. Warto więc rozpatrzyć, w którym momencie kończy się zadanie audytowe, czy jest to np. wydanie zaleceń po zakończonym audycie. Odpowiedź na to pytanie zależy od skali słabości systemów kontroli wewnętrznej. W przypadku wystąpienia poważnych ryzyk w kluczowym dla jednostki obszarze zarządzający komórką audytu nie powinien poprzestawać na zadowoleniu się pisemną informacją o terminie wdrożenia zaleceń. Właśnie na takie okoliczności przewidziano skorzystanie z możliwości, jakie daje w par. 25 rozporządzenie w sprawie szczegółowego sposobu i trybu przeprowadzania audytu wewnętrznego.

Zalecenia i ich realizacja

Po pierwsze, kończąc audyt i będąc już po naradzie zamykającej, prowadzący zadanie audytowe powinien już mieć świadomość w zakresie nastawienia kierownictwa komórki audytowanej do zaleceń. Ponadto, mimo akceptacji zapisów sprawozdania, wdrożenie zaleceń może być procesem trudnym, kosztownym bądź zależnym od wielu czynników, także zewnętrznych. Mając taką świadomość, możemy już w końcowej części sprawozdania zastrzec możliwość realizacji bądź wręcz zaplanować czynności sprawdzające. Mogą zaistnieć przesłanki wtórne - pojawienie się nieprzewidzianych trudności, zmiany organizacyjne bądź kadrowe mogące zagrozić realizacji zaleceń, które wcześniej zostały zaakceptowane przez kierownika jednostki. Jakie stanowisko w tej kwestii zawarte jest w Międzynarodowych Standardach Profesjonalnej Praktyki Audytu Wewnętrznego?

 

Monitorowanie audytu

Przykładowo zgodnie z Standardem 2500 - Monitorowanie postępów zarządzający audytem wewnętrznym powinien stworzyć i zapewnić działanie systemu monitorowania wyników audytu przekazanych kierownictwu. Z kolej standard 2500.A1 mówi o tym, że zarządzający audytem wewnętrznym powinien ustanowić zasady monitorowania realizacji zaleceń w celu upewnienia się, czy stosowne decyzje kierownictwa zostały skutecznie wdrożone lub też czy kierownictwo wyższego szczebla zaakceptowało ryzyko niepodejmowania działań.

Realizowanie czynności sprawdzających jest przejawem należytej staranności wymaganej od profesjonalnego audytora. Oczywiście odpowiedzialność za właściwe zrealizowanie zaleceń spoczywa na kierowniku jednostki oraz osobie, której polecono wykonać konkretne czynności, lecz pracownicy komórki audytu nie powinni być obojętni na oczywiste symptomy zaniechania bądź ograniczania realizacji zaleceń. Oczywiste wydaje się także, iż kierownik jednostki bądź audytowanej komórki powinien mieć możliwość wystąpienia o sprawdzenie postępów wdrożenia poleceń kierownictwa wynikających z audytu.

Podstawą prawną dla takiego działania może być par. 13 ust. 1 rozporządzenia ministra finansów z dnia 24 czerwca 2006 r. w sprawie szczegółowego sposobu i trybu przeprowadzania audytu wewnętrznego. W razie zmiany czynników, o których mowa w par. 9 ust. 1 i par. 10 ust. 1 powołanego rozporządzenia, a także w innych uzasadnionych przypadkach audytor wewnętrzny przeprowadza audyt poza planem audytu na wniosek kierownika jednostki, w której jest zatrudniony, lub z własnej inicjatywy w uzgodnieniu z kierownikiem tej jednostki. Przepis ten mówi o pozaplanowych zadaniach audytowych, ale czynności sprawdzające z uwagi na konieczność ich planowania i dokumentowania przypominają wycinkowe audyty zgodności.

Przygotowanie działań

Po podjęciu decyzji co do konieczności wykonania działań sprawdzających - czy to na wniosek kierownika jednostki czy też na podstawie własnej analizy ryzyka obszaru poaudytowego należy się do takich działań przygotować. Z uwagi na to, iż audytor wewnętrzny powinien mieć wystarczającą wiedzę na temat procesów będących przedmiotem weryfikacji opracowanie planu działania nie powinno przysporzyć zbyt wielu problemów. Warto jednak pisemnie udokumentować te działania już na początkowym etapie. Realizacja czynności sprawdzających powinna wynikać z poaudytowej analizy ryzyka (znaczenie wpływu danego ryzyka oraz prawdopodobieństwa realizacji zaleceń) bądź wniosku kierownictwa. Od takiego wniosku lub notatki należy rozpocząć dokumentowanie przedmiotowego procesu. Czynności sprawdzające jak każde inne działanie audytu powinny być należycie udokumentowane. Obowiązek taki nakłada Standard 2330 - Dokumentowanie informacji. Audytorzy wewnętrzni powinni dokumentować istotne informacje dla poparcia wniosków oraz wyników realizacji zadań. Przebieg i wynik czynności sprawdzających powinny być udokumentowane w postaci notatki informacyjnej będącej uproszczoną formą sprawozdania.

 

Wspomniane problemy mają jedynie charakter formalny i nie powinny przesłonić rzeczy najważniejszej, tj. zakresu i sposobu przeprowadzenia sprawdzenia. Sposób dokumentacji oraz kwestie proceduralne są drugorzędne wobec celowości badania. Wcześniejsza analiza, przeprowadzona nawet w porozumieniu z kierownikiem jednostki, powinna być punktem wyjścia do określenia celu ponownego badania, technik, jakie należy zastosować, oraz zakresu weryfikacji. Dokumenty takie jak sprawozdanie z audytu oraz protokół z narady zamykającej, ewentualnie wnioski kierownika audytowanej komórki oraz pisemna dekretacja kierownika jednostki, co do sposobu, terminu oraz osób odpowiedzialnych za wdrożenie zaleceń dają podstawę do ustalenia spodziewanych rezultatów, jakie można zastać w badanej komórce. Tak przygotowany audytor będzie wiedział, jakie dokumenty, zachowania lub dowody fizyczne powinny wynikać z właściwej realizacji jego zaleceń, popartych przez szefa jednostki. Po dokonaniu obserwacji, przeglądzie dokumentów i rozmowie z kierownictwem audytor dokonuje oceny zrealizowanych czynności w poszczególnych obszarach ryzyka.

Wdrożenie proponowanych reakcji na ryzyko powinno być należycie dokumentowane przez kierownictwo audytowanej komórki czy też osoby odpowiedzialne za badany proces. Od profesjonalnego osądu samego audytora zależy interpretacja przedstawionych wyjaśnień i ich ocena. Oczywiste jest, że im potencjalne ryzyko i szkoda dla jednostki większe, tym wnikliwiej powinno się podchodzić do zastanego stanu. Zakres dowodów realizacji zaleceń może się wahać od rozmowy telefonicznej, poprzez pisemne wyjaśnienia aż po wnikliwe obserwacje na miejscu i przyjęcie wyjaśnień kierownictwa wraz ze sporządzaniem kopii najważniejszych dokumentów. Naturalnie każde napotkane odstępstwo od spodziewanego stanu winno być wyjaśniane, analizowane i dokumentowane. Osoby odpowiedzialne za wdrożenie zaleceń powinny przedstawić wyjaśnienia zaległości w ich realizacji oraz przedstawić przewidywany termin ich wdrożenia bądź powody niemożności ich spełnienia.

OCENA REALIZACJI ZALECEŃ PO AUDYCIE

Proponowany system oceny postępu realizacji zaleceń wynikających z przeprowadzonego zadania audytowego:

Status realizacji zaleceń na dzień (data):

• wdrożone

• w trakcie (planowane ukończenie dnia)

• planowane (rozpoczęcie dnia)

• brak reakcji

MARCIN DUBLASZEWSKI

gp@infor.pl

audytor wewnętrzny Komendy Wojewódzkiej Policji w Olsztynie, posiada kwalifikacje CIA oraz CGAP

PODSTAWA PRAWNA

• Rozporządzenie ministra finansów z 24 czerwca 2006 r. w sprawie szczegółowego sposobu i trybu przeprowadzania audytu wewnętrznego (Dz.U. nr 112, poz. 765).

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    22 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    6 dla nauczyciela - propozycje MEiN

    6 dla nauczyciela - propozycje MEiN. Ministerstwo Edukacji i Nauki przedstawiło propozycje zmian dla nauczycieli, w tym podwyżek wynagrodzeń. Nauczyciele mają jednak pracować więcej.

    Do 8 lat więzienia za zakażenie koronawirusem?

    Zakażenie koronawirusem. Wiceminister sprawiedliwości zapowiada wysokie kary, takie jak np. za zakażenie wirusem HIV. Sprawcy może grozić nawet 8 lat więzienia.

    Awans zawodowy nauczycieli - zmiany

    Awans zawodowy nauczycieli - zmiany. Zmniejszenie liczby stopni awansu zawodowego, egzamin na mianowanie oraz zmiany w urlopach dla nauczycieli - to niektóre propozycje MEiN.

    Podwyżki dla nauczycieli od 1 września 2022 r.

    Podwyżki dla nauczycieli od 1 września 2022 r. - ile wyniosą? Ministerstwo Edukacji i Nauki przedstawiło propozycję wynagrodzeń. Nauczyciel dyplomowany zarobi nawet 7750 zł.

    Trzecia dawka szczepionki na COVID-19

    Trzecia dawka szczepionki na COVID-19 – dla kogo? Jakim preparatem będzie można się zaszczepić?

    Darmowe przejazdy komunikacją w Dzień bez Samochodu - 22 września

    22 września w Dzień bez Samochodu darmowe przejazdy komunikacją zbiorową w Warszawie i w wielu innych miastach.

    Polski Ład - dochody gmin w 2022 r.

    Polski Ład. Wiceminister Finansów Sebastian Skuza zapewnia, że żadna gmina w 2022 nie będzie miała mniejszych dochodów niż prognozowała przed Polskim Ładem.

    Wynagrodzenia i zatrudnienie w samorządach

    Wynagrodzenia w samorządach - czy będą podwyżki w 2022 roku? Czy spodziewana jest redukcja etatów w urzędach?

    Stan wyjątkowy - do kiedy?

    Stan wyjątkowy - do kiedy? Czy stan nadzwyczajny przy granicy polsko-białoruskiej zostanie przedłużony?

    Podwyżki cen za wodę i ścieki 2021-2024

    Podwyżki cen za wodę i ścieki. Wiceszef Wód Polskich poinformował, że do regulatora trafiło ok. 2,6 tys. wniosków taryfowych od przedsiębiorstw wodno-kanalizacyjnych. W ponad 90 proc. przypadków przedsiębiorstwa zawnioskowano o podwyżki cen za wodę i ścieki. Propozycje nowych taryf są składane na trzy lata (2021-2024).

    4 fala COVID - kiedy lockdown?

    4 fala COVID - kiedy lockdown? Minister Zdrowia poinformował w jakiej sytuacji rząd będzie wprowadzał obostrzenia.

    Program Poznaj Polskę - do kiedy nabór wniosków?

    Program Poznaj Polskę - do kiedy nabór wniosków na dofinansowanie do wycieczek szkolnych? Program cieszy się bardzo dużym zainteresowaniem, są dodatkowe środki.

    Protest medyków 2021 [PODCAST]

    Protest medyków - jakie są postulaty protestujących? Jak wygląda obecnie praca w służbie zdrowia? Na te pytania, w rozmowie z Martą Zdanowską (Infor.pl) odpowiada ratownik medyczny, Jan Świtała. Zapraszamy do wysłuchania najnowszego podcastu "DGPtalk: Z pierwszej strony".

    Laboratoria Przyszłości - miliard na wyposażenie dla szkół

    Laboratoria Przyszłości - rusza największa rządowa inwestycja w nowoczesną edukację. Na co będzie można uzyskać wsparcie z programu?

    Whistleblowing – stan gotowości sektora publicznego

    Whistleblowing. Zostały trzy miesiące dni do wdrożenia systemów dla sygnalistów przez podmioty prawne w sektorze publicznym, a więc i jednostek samorządu terytorialnego oraz podmioty w sektorze prywatnym. Do dnia dzisiejszego, pomimo upływu blisko 22 miesięcy od dnia publikacji Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1937 z dnia 23 października 2019 r. w sprawie ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa Unii, nie pojawił się nawet projekt ustawy implementującego ww. Dyrektywę do polskiego porządku prawnego.

    Brakuje nauczycieli - czy prawo do nauki jest zagrożone?

    Prawo do nauki może być zagrożone przez brak nauczycieli.

    Do kiedy wniosek o 300+?

    Wniosek o 300+ wciąż można złożyć. Do kiedy ZUS przyjmuje wnioski o "Dobry start" w 2021 r.?

    "Dla lasu, dla ludzi" - kampania społeczna Lasów Państwowych

    Lasy Państwowe przygotowały kampanię społeczną "Dla lasu, dla ludzi". Jakie są cele kampanii?

    Zaświadczenie o kontynuowaniu nauki do ZUS - ważny termin

    Zaświadczenie o kontynuowaniu nauki do ZUS to ważny dokument dla uczniów i studentów pobierających rentę rodzinną. Do kiedy należy go złożyć?

    Środki dla samorządów na działania edukacyjne

    Samorządy do 17 września 2021 r. mają otrzymać środki z rezerwy części oświatowej subwencji ogólnej na działania edukacyjne.

    Whistleblowing – czemu sygnaliści nie zgłaszają naruszeń?

    Whistleblowing. Kluczowym testem dla systemów będzie to czy wpłyną zgłoszenia od sygnalistów i jak na nie zareagujemy. Ilu pracowników jest gotowych zgłosić nadużycie w pracy? Dlaczego pracownicy nie powiadamiają swoich pracodawców o nadużyciach w pracy?

    Stan wyjątkowy w Polsce 2021 - czy jest zgodny z prawem? [PODCAST]

    2 września 2021 na części terytorium Polski wprowadzono stan wyjątkowy. Jest to odpowiedź polskich władz na, trwający od kilku tygodni, kryzys uchodźczy na granicy z Białorusią. Co to właściwie oznacza dla obywateli? Czy działania rządu są zgodne z prawem? Te kwestie w rozmowie z Martą Zdanowską (Infor.pl) wyjaśnia mec. Katarzyna Gajowniczek-Pruszyńska. Zapraszamy do wysłuchania najnowszego podcastu "DGPtalk: Z pierwszej strony".

    Podział uczniów na zaszczepionych i niezaszczepionych - czy jest dozwolony?

    Podział uczniów na zaszczepionych i niezaszczepionych - czy jest dozwolony? Oto odpowiedź Ministra Edukacji i Nauki Przemysława Czarnka.

    Całodobowa infolinia dla dzieci, młodzieży i rodziców

    Całodobowa infolinia dla dzieci, młodzieży, rodziców i już działa pod numerem telefonu 800 800 605. Można na niej uzyskać profesjonalną pomoc doświadczonych psychologów, pedagogów oraz prawników. Połączenia są bezpłatne.

    Wcześniejsze emerytury dla nauczycieli?

    Wcześniejsze emerytury dla nauczycieli? Nauczyciel, który nie będzie chciał pracować przy wyższym pensum, będzie mógł odejść na wcześniejszą emeryturę na obowiązujących wcześniej zasadach – dowiedział się DGP.