Kategorie

Przesłanki ustalenia warunków zabudowy

Maciej J. Nowak
Nieruchomości, budynek, projekt, warunki zabudowy/ Fotolia
Fotolia
Przy rozważaniu prawnych uwarunkowań związanych z planowaniem przestrzennym istnieje wiele zróżnicowanych problemów. Niewątpliwie wykładnia regulacji w tym zakresie bywa trudna i niejednoznaczna. Jednym z najlepszych przykładów są tu przesłanki ustalenia warunków zabudowy.

Najbardziej problematyczną przesłanką ustalania warunków zabudowy jest zasada kontynuacji funkcji i bliskiego sąsiedztwa.

Warunki zabudowy można ustalić w przypadku, gdy co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy i zagospodarowania przestrzennego, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu (art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; dalej: u.p.z.p.). Z samej u.p.z.p. w pewnym zakresie wynika już więc, że przy realizacji konkretnej inwestycji trzeba zweryfikować to, czy w bezpośrednim otoczeniu znajdują się obiekty podobne, które mogłyby stanowić punkt odniesienia dla inwestycji. Warto podkreślić, że ustawodawca zwraca tutaj uwagę zarówno na gabaryty obiektów budowlanych, jak również na linię zabudowy czy intensywność wykorzystania terenu.

Zobacz również: Strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę

Nowa zabudowa i brak planu

Reklama

Kwestie te zostały doprecyzowane w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Czasem mogą pojawiać się jednak wątpliwości w zakresie tego, czy rozporządzenie to nie kreuje osobnych przesłanek ustalania zabudowy.

Pamiętać należy także o tym, że weryfikowanie wskazanych kwestii będzie miało miejsce zarówno w przypadku budowy obiektu budowlanego, jak również jego odbudowy, rozbudowy czy też nadbudowy.

Sama analiza urbanistyczna powinna mieć charakter obiektywny i profesjonalny. Jej celem jest wyznaczenie urbanistycznej całości, w której „działki sąsiednie” będą mogły być porównywane do planowanej inwestycji. Analiza ta musi być prowadzona w celu znalezienia cech uzasadniających złożony przez inwestora wniosek, a ostateczna decyzja musi być wyważona pod kątem interesów zgłaszanych przez uczestników postępowania.

Dostęp do drogi publicznej musi być legalny, czyli możliwość korzystania z niego musi wynikać wprost z przepisu prawa.

Reklama

W orzecznictwie i doktrynie dominuje szerokie ujęcie „działki sąsiedniej”, zgodnie z którym nie chodzi tutaj tylko i wyłącznie o działki bezpośrednio przyległe do działki analizowanej. W ramach zasady dobrego sąsiedztwa nie chodzi również o bezwzględne zachowanie kontynuacji istniejącej funkcji zabudowy, a jedynie dostosowanie tej zabudowy do cech i parametrów technicznych i urbanistycznych wyznaczonych przez stan dotychczasowej zabudowy tego samego rodzaju (wyrok NSA z 7 czerwca 2011 r., sygn. akt II OSK 952/10). Nowo wznoszona zabudowa może więc stanowić uzupełnienie którejś z dotychczasowych funkcji terenu.

Porównywane działki sąsiednie muszą być „dostępne z tej samej drogi publicznej”. Oznacza to, że możliwy jest zjazd z konkretnej działki na drogę publiczną. Wskazać należy, że wymóg ten może być w praktyce na różne sposoby realizowany. Dostęp w tym kontekście byłby możliwy też za pośrednictwem innej działki, na której ustanowiona jest służebność drogowa.

Dostęp do drogi publicznej i uzbrojenie terenu

Od ostatniej analizowanej kwestii odróżnić trzeba wymóg dostępu analizowanego terenu (na którym ma być zrealizowana inwestycja) do drogi publicznej. Również w tym przypadku dopuszczalne są różne warianty: dostęp do drogi publicznej może być bezpośredni, ale także poprzez służebność drogową lub poprzez drogę wewnętrzną. Przy odmiennym rozumieniu przepisu nie można byłoby bowiem dopuścić realizacji inwestycji na działkach trochę oddalonych od drogi publicznej.

W doktrynie zaznacza się, że dostęp do drogi publicznej musi być legalny, czyli możliwość korzystania z niego musi wynikać wprost z przepisu prawa. Tym niemniej dostęp do drogi publicznej musi być zapewniony już (od strony formalnoprawnej) w momencie ustalania warunków zabudowy, a nie później.

Kolejną przesłanką wydania decyzji jest istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu wystarczające dla zamierzenia budowlanego (art. 61 ust. 1 pkt 3 u.p.z.p.). Ustawodawca doprecyzowuje, że niniejszy warunek uznaje się za spełniony, jeżeli wykonanie uzbrojenia terenu zostanie zagwarantowane w drodze umowy zawartej między właściwą jednostką organizacyjną a inwestorem. W analizowanym kontekście chodzi zarówno o stan techniczny infrastruktury, jak również określenie tego, czy istniejące lub potencjalne uzbrojenie terenu wystarczy zarówno dla obsługi planowanej inwestycji, jak też dotychczasowych użytkowników, bez pogorszenia ich warunków. W doktrynie można spotkać tezę, zgodnie z którą poza zwykłą umową wystarczającym dowodem na okoliczność istnienia potencjalnego uzbrojenia terenu może być oświadczenie zakładu (czyli gestora mediów) przy określaniu warunków przyłączeniowych, promesa lub umowa warunkowa.

Odrolnienie i odlesienie gruntów

Teren, dla którego ma zostać wydana decyzja o warunkach zabudowy, nie może wymagać zgody na odrolnienie lub odlesienie gruntów. Takiej zgody (właściwego ministra) wymagają grunty leśne oraz grunty rolne klasy I–III. W takim przypadku zmiana przeznaczenia będzie możliwa wyłącznie na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Ustawodawca wprowadza jednak pewien wyjątek. Dotyczy on sytuacji, kiedy zgoda na zmianę przeznaczenia terenu była wyrażona przy okazji sporządzania nieobowiązujących już planów miejscowych uchwalonych przed rokiem 1994. W takim przypadku dla tego rodzaju gruntów rolnych klasy I–III lub gruntów leśnych można ustalić warunki zabudowy. W praktyce jednak mogą wystąpić pewne problemy.

WAŻNE

Poza zwykłą umową wystarczającym dowodem na okoliczność istnienia potencjalnego uzbrojenia terenu może być oświadczenie zakładu przy określaniu warunków przyłączeniowych, promesa lub umowa warunkowa.

Plany uchwalane przed rokiem 1994 dzieliły się na ogólne i szczegółowe. Miały zróżnicowane skutki prawne i różnie też wyglądała procedura udzielania zgód na zmianę przeznaczenia chronionych gruntów przy ich sporządzaniu. Jednakże prawem właściciela takiej nieruchomości (czy szerzej – inwestora) jest oczekiwanie, aby gmina zweryfikowała, czy zgoda przy sporządzaniu takiego planu przed laty miała miejsce. Ma to bezpośredni wpływ na aktualne prawa i obowiązki tego właściciela.
Osobną przesłanką, na którą trzeba zwracać uwagę przy ustalaniu warunków zabudowy, jest zgodność decyzji z przepisami odrębnymi. Chodzi tutaj chociażby o szczegółowe rozwiązania techniczne, które wiążą się z konkretnymi formami ochrony przyrody.

Dokonanie prawidłowej wykładni wszystkich wskazanych przepisów bardzo często bywa rzeczą trudną, zwłaszcza gdy różne strony postępowania formułują wobec organu wzajemnie sprzeczne oczekiwania. Rozwiązaniem może być tutaj szczegółowa analiza orzecznictwa i doktryny, ale również próba dokonania własnej wykładni i własnego, opartego na przesłankach funkcjonalnych i systemowych, rozumienia tych regulacji.

MACIEJ J. NOWAK

Autor jest radcą prawnym, ekspertem w zakresie prawa administracyjnego

PODSTAWY PRAWNE

● art. 61 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (j.t. Dz.U. z 2015 r. poz. 199; ost. zm. Dz.U. z 2015 r. poz. 774)

● rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. nr 164, poz. 1588)

Polecamy serwis: Gospodarka przestrzenna

Źródło: Gazeta Samorządu i Administracji
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    21 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Unijny Certyfikat COVID - jak pobrać na telefon?

    Unijny Certyfikat COVID - tzw. paszport covidowy (szczepionkowy) od dziś jest już dostępny w aplikacji mObywatel i można go pobrać na telefon komórkowy. Jak pobrać paszport covidowy?

    Rządowy Fundusz Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych dla samorządów

    Rządowy Fundusz Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych. Rusza nowy rządowy program, który zapewni pieniądze na inwestycje dla samorządów. Na co i na jakich zasadach będzie można otrzymać dofinansowanie?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające w szkole - dla kogo, na jakich zasadach?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające w szkole - dla kogo, na jakich zasadach? Czy mogą być one prowadzone w formie zdalnej? Z jakich przedmiotów organizuje się zajęcia wspomagające? Jak poinformować o nich rodziców? Jak prawidłowo wyliczyć przysługującą szkole liczbę zajęć wspomagających? Ministerstwo Edukacji i Nauki odpowiada na najczęściej pojawiające się pytania dotyczące dodatkowych lekcji po powrocie do szkół.

    Zmiany w programie Aktywna tablica 2020-2024

    Aktywna tablica 2020-2024 - zmiany. Proponowane nowe rozwiązania dotyczą m.in. wprowadzenia nowego rodzaju sprzętu, który będzie można zakupić w ramach programu i rozszerzenia na kolejne lata (2021-2024) możliwości zakupu laptopów wraz ze sprzętem umożliwiającym przetwarzanie wizerunku i głosu. Trwają konsultacje społeczne, opinie można przesyłać do 9 lipca 2021 r.

    Do kiedy Spis Powszechny?

    Spis Powszechny – do kiedy trwa? Do kiedy można się spisać przez Internet? Czy każdy domownik musi się spisać osobno? Jakie kary grożą za brak udziału w spisie ludności i mieszkań w 2021 roku?

    Nieskuteczność systemów Compliance, systemów Whistleblowingu lub ochrony danych osobowych - przyczyny

    Nieskuteczność systemów. Czy da się zlikwidować ryzyko compliance lub ryzyko naruszenia danych osobowych? Jakie są powody pozorności lub nieskuteczności systemów?

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich. Dzięki wsparciu NFOŚiGW, w wysokości prawie 40 mln zł, autobusy elektryczne będą woziły dzieci do szkół w kolejnych 16 gminach.

    Czyste Powietrze - zmiany w programie, koniec dotacji na piece węglowe

    Czyste Powietrze - co się zmieni w programie? Do kiedy można jeszcze uzyskać dotację na piece węglowe?

    Pakiet psychologiczny – rekomendacje dla uczelni dotyczące pomocy studentom

    Pakiet psychologiczny. Na podstawie przekazanych przez uczelnie informacji na temat udzielanego w okresie epidemii wsparcia studentom, Ministerstwo Edukacji i Nauki opracowało poniższe zalecenia w zakresie zwiększenia pomocy psychologicznej.

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021. Nauczyciel to zawód często oceniany. Ale czy doceniany? W raporcie zbadano, co myślą o nauczycielach rodzice, uczniowie, a także oni sami o swojej pracy.

    Domowa Opieka Medyczna - Pulsoksymetr i PulsoCare

    Domowa Opieka Medyczna to program mający na celu zdalne monitorowanie stanu zdrowia Pacjentów. Program wykorzystuje pulsoksymetr jako narzędzie diagnostyczne i aplikację PulsoCare do przekazywania i monitoringu danych.

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła. W jakim terminie gmina powinna wprowadzić dane do ewidencji? Ile czasu ma urzędnik na wprowadzenie danych z deklaracji do systemu? Czy każdy pracownik urzędu może wprowadzać dane do CEEB? Czy przewidziano finansowanie dla gmin?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, deklaracja

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, jak złożyć deklarację źródeł ciepła? Przedstawiamy najważniejsze informacje o nowym obowiązku, który będzie spoczywał na właścicielach i zarządcach budynków.

    CEEB - jakie kary za brak zgłoszenia do ewidencji źródeł ciepła?

    CEEB - Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków rusza już 1 lipca 2021 roku. Oznacza to nowy obowiązek dla milionów Polaków, którzy będą musieli zgłosić, czym ogrzewają swoje domy. Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach - NFZ przyjmuje wnioski

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Nabór jest otwarty i ciągły, nie ma konkretnej daty jego zakończenia.

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć?

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć? Już ponad 3 miliony Polaków korzysta z naszej aplikacji mObywatel, czyli cyfrowego portfela na dokumenty. Wkrótce trafi do niej Unijny Certyfikat COVID.

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały. 17 czerwca 2021 roku wejdą ważne zmiany dotyczące profilu zaufanego, szczególnie jego tymczasowej wersji. Co się zmieni?

    Kiedy wyniki matur 2021?

    Wyniki matur 2021 – kiedy? Jak i gdzie je sprawdzić? Przedstawiamy ważne informacje dla tysięcy tegorocznych maturzystów.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r. Minister zdrowia podpisał rozporządzenie zapowiedziane w programie Polski Ład. Z jakich badań będzie można skorzystać?

    Polski Ład: nowe miejsca pracy i infrastruktura mają rozwiązać problemy gmin

    Polski Ład to całościowe spojrzenie na problemy powiatów i gmin w całej Polsce. W ramach Polskiego Ładu budowane będą m.in. obiekty sportowe oraz infrastruktura drogowa, energetyczna, internetowa, kolejowa, które przyczynią się do rozwoju gospodarczego i poprawią jakość życia - mówił premier Mateusz Morawiecki.

    Konrad Fijołek prezydentem Rzeszowa - wyniki wyborów

    Konrad Fijołek nowym prezydentem Rzeszowa - znamy już oficjalne wyniki wyborów. Kandydat popierany przez opozycję: PO, Lewicę, PSL i Ruch Polska 2050 wygrał w pierwszej turze. Ile głosów zdobyli poszczególni kandydaci?

    Kurator oświaty - jakie ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Kurator oświaty. Ministerstwo Edukacji i Nauki proponuje rozwiązania wzmacniające rolę kuratora oświaty. Jakie kurator ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Lektury w szkole podstawowej – proponowane zmiany

    Lektury w szkole podstawowej – zmiany. Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowało propozycję zmian w liście lektur szkolnych. Jakie książki zostaną usunięte z wykazu a jakie dodane?

    Lista lektur w liceum i technikum – proponowane zmiany

    Lektury w liceum i technikum – jakie zmiany proponuje Ministerstwo Edukacji i Nauki? Skreślone z wykazu lektur mają być m.in. wiersze Marcina Świetlickiego oraz „Mała apokalipsa” Tadeusza Konwickiego. Zamiast tego uczniowie mają czytać m.in. dzieła filozoficzne i egzystencjalne Jana Pawła II.

    Dopłaty z gmin za odpady, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody

    Dopłaty z gmin, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody - szykują się spore zmiany w gospodarce odpadami. Co zawiera rządowy projekt zmian w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach?