Trzy warianty w 2024 r.: zawieszenie świadczenia pielęgnacyjnego, kontynuacja bez zmian albo koniec wypłat [Świadczenie wspierające]

• Nowe zasady od 2024 r. dla świadczenia pielęgnacyjnego 
• Świadczenie wspierające w 2024 r.
• Wariant 1 - w 2024 r. pozostajesz w poprzednim systemie i kontynuujesz pobieranie świadczenia pielęgnacyjnego
• Wariant 2 - tracisz świadczenie pielęgnacyjne
• Wariant 3 - wstrzymanie świadczenia pielęgnacyjnego (po złożeniu wniosku o świadczenie wspierające)
• Świadczenie pielęgnacyjne - pozostałe zasady dla 2024 r.
• Kiedy wysokość świadczenia pielęgnacyjnego, podwyższa się o 100% na drugą i każdą kolejną osobę, nad którą sprawowana jest opieka
• Komu nie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne w 2024 r.

Możesz: 

1. kontynuować korzystanie ze świadczenia pielęgnacyjnego w 2024 r.
2. mieć zawieszone to świadczenie albo
3. odebrane. 

Nowe zasady od 2024 r. dla świadczenia pielęgnacyjnego 

Od 1 stycznia 2024 r. świadczenie pielęgnacyjne będzie przysługiwało rodzicom lub innym osobom, które opiekują się dzieckiem z niepełnosprawnością do 18 roku życia. Po ukończeniu przez dziecko 18 lat, jako osoba pełnoletnia, będzie mogła ubiegać się o świadczenie wspierające.

Przy czym świadczenie pielęgnacyjne na nowych zasadach będzie przysługiwało opiekunowi na każde uprawnione dziecko z niepełnosprawnością w rodzinie, a nie tylko na jedno jak dotychczas.

WAŻNE! Jeśli rodzic/opiekun sprawuje opiekę nad więcej niż jednym dzieckiem z niepełnosprawnościami, świadczenie pielęgnacyjne będzie podwyższane o 100 proc. na drugie i każde kolejne dziecko z niepełnosprawnościami. Opiekun, który będzie pobierał świadczenie pielęgnacyjne na nowych zasadach będzie miał możliwość podjęcia zatrudnienia, które nie koliduje z opieką nad osoba niepełnosprawną bez względu na wysokość uzyskanego dochodu.

Od 1 stycznia 2024 r. osoby, które dotychczas nie pobierały świadczeń opiekuńczych, nie będą mogły ubiegać się już o specjalny zasiłek opiekuńczy oraz o świadczenie pielęgnacyjne na niepełnosprawne osoby dorosłe.

Zmiany te są efektem wprowadzenia świadczenia wspierającego. 

Świadczenie wspierające w 2024 r.

Świadczenie wspierające otrzyma bezpośrednio osoby z niepełnosprawnością (o ile ma ukończone 18 lat i zamieszkuje na terenie Polski). Bez znaczenia jest jej dochód. Oznacza to, że opiekun osoby niepełnosprawnej, który do tej pory otrzymywał świadczenie pielęgnacyjne, straci je. 

Wariant 1 - w 2024 r. pozostajesz w poprzednim systemie i kontynuujesz pobieranie świadczenia pielęgnacyjnego

I wtedy jako opiekun osoby niepełnoprawnej w dalszym ciągu otrzymujesz:

1. świadczenie pielęgnacyjne, 
2. specjalny zasiłek opiekuńczy lub 
3. zasiłek dla opiekuna 

Osoby, które będą otrzymywały świadczenia opiekuńcze na „starych” zasadach, nie mogą także w 2024 r. podjąć zatrudnienia, by "dorobić sobie". Jest to takie samo ograniczenie jak obecnie. Podkreślamy, że dotyczy to pozostania w starym systemie bez świadczenia wspierającego. Takie informacje znajdują się na stronach www ośrodków pomocy społecznej. Przykładem jest Miejskie Centrum Pomocy Społecznej w Pabianicach:

Opiekunowie osób z niepełnosprawnościami, którzy obecnie otrzymują świadczenia opiekuńcze: świadczenie pielęgnacyjne (ŚP), specjalny zasiłek opiekuńczy (SZO) lub zasiłek dla opiekuna (ZDO) będą mogli otrzymywać je na dotychczasowych zasadach. Dotyczy to również opiekunów, którzy nabędą prawa do świadczeń opiekuńczych przed wejściem w życie ustawy (do 31 grudnia 2023 r.). Osoby, które będą otrzymywały świadczenia opiekuńcze na „starych” zasadach, nie będę jednak mogły podjąć zatrudnienia i dorabiać do tych świadczeń. By zostać na zasadach przyjętych dotychczas należy składać wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności do Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Pabianicach.

WAŻNE! Wariant 1 w przypadku dorosłej niepełnosprawnej zależy od jej decyzji - jeżeli pełnoletnia osoba z niepełnosprawnością wybierze świadczenie wspierające, to opiekun nie będzie mógł pobierać już świadczenia pielęgnacyjnego. Jest to logiczna konsekwencja tego, że świadczenie wspierające zastępuje świadczenie pielęgnacyjne.

Wariant 2 - tracisz świadczenie pielęgnacyjne

Taka sytuacja powstaje, gdy osoba niepełnosprawna będzie korzystać ze świadczenia wspierającego.

Wariant 3 - wstrzymanie świadczenia pielęgnacyjnego (po złożeniu wniosku o świadczenie wspierające)

Ten wariant jest pośredni między wariantem 1 a wariantem 2. Będzie miał miejsce, kiedy jeszcze nie wiemy, co się stanie w zakresie przyznania świadczenia wspierającego. Ale już została wszczęta procedura jego przyznania.

Wypłata świadczenia pielęgnacyjnego lub specjalnego zasiłku opiekuńczego lub zasiłku dla opiekuna, podlega wstrzymaniu, jeżeli osoba wymagająca opieki lub osoba uprawniona do jej reprezentowania złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wspierającego.

Jest to tylko czasowe wstrzymanie wypłaty świadczenia pielęgnacyjnego będące efektem złożenia wniosku w sprawie o świadczenie wspierające, o ile świadczenie nie zostanie przyznane. Brak świadczenia wspierającego oznacza:

1. wypłaty z wyrównaniem świadczeń pielęgnacyjnych za czas załatwienia tej sprawy,
2. kontynuowanie wypłat świadczenia pielęgnacyjnego.  

Świadczenie wspierające otrzyma osoba, która uzyska minimum 70 punktów. Ilość przyznanych punktów jest kwestią indywidualną zależną od wieku, zdolności osoby do pracy bądź zdolności osoby do samodzielnego wykonywania czynności związanych z codziennym funkcjonowaniem.

W pierwszym roku obowiązywania ustawy (od 1 stycznia 2024 r.) świadczenie wspierające będzie dostępne dla osób z najwyższym ustalonym poziomem potrzeb wsparcia (87-100 pkt). Dopiero w następnych latach wskaźniki te będą obniżane  - od stycznia 2025 r. dla osób ze średnim poziomem potrzeb wsparcia (78-86 pkt), a od 1 stycznia 2026 r. – świadczenie wspierające będzie dostępne także dla osób z niepełnosprawnościami z najniższym poziomem potrzeb wsparcia (70-77 pkt).

Dlatego sytuacje, kiedy ktoś starał się od 1 stycznia 2024 r. o świadczenie wspierające, ale go nie otrzymał może być częsta. Co wtedy?

Dla jasności ponownie piszemy, że w przypadku:

1) odmowy przyznania osobie wymagającej opieki świadczenia wspierającego lub 

2) pozostawienia wniosku o to świadczenie bez rozpatrzenia, 

- odpowiednio świadczenie pielęgnacyjne albo specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna wypłaca się od miesiąca, w którym wstrzymano ich wypłatę do końca okresu na jaki je przyznano.

Czyli wracamy do stanu sprzed rozpoczęcia się starań o świadczenie wspierające.

Świadczenie pielęgnacyjne - pozostałe zasady dla 2024 r.

Od 1 stycznia 2024 r. świadczenie pielęgnacyjne przysługiwać będzie między innymi:

1. rodzinie zastępczej;
2. osobie prowadzącej rodzinny dom dziecka;
3. dyrektorowi placówki opiekuńczo – wychowawczej;
4. dyrektorowi regionalnej placówki opiekuńczo – terapeutycznej;
5. dyrektorowi interwencyjnego ośrodka preadopcyjnego,

Warunek? Sprawują opiekę nad osobą w wieku do ukończenia 18, roku życia legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Kiedy wysokość świadczenia pielęgnacyjnego, podwyższa się o 100% na drugą i każdą kolejną osobę, nad którą sprawowana jest opieka

Rodzinie zastępczej i osobie prowadzącej rodzinny dom dziecka sprawującym opiekę nad więcej niż jedną osobą w wieku do ukończenia 18, roku życia legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopni niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami, konieczności stałej i długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby, w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, wysokość świadczenia pielęgnacyjnego, podwyższa się o 100% na drugą i każdą kolejną osobę, nad którą sprawowana jest opieka

Komu nie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne w 2024 r.

Świadczenie pielęgnacyjne nie będzie przysługiwać, jeżeli:

1. osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna;
2. osoba wymagająca opieki została umieszczona lub przebywa w domu pomocy społecznej, zakładzie opiekuńczo – leczniczym, zakładzie pielęgnacyjno – opiekuńczym, placówce zapewniającej całodobową  opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku, zakładzie karnym, zakładzie poprawczym, areszcie śledczym lub schronisku dla nieletnich;
3. osoba wymagająca opieki jest uprawniona za granicą do świadczenia na pokrycie wydatków związanych z opieką, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej;
4. na osobę wymagającą opieki inna osoba jest uprawniona za granicą do świadczenia na pokrycie wydatków związanych z opieką, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej;
5. na osobę wymagającą opieki jest ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego lub prawo do zasiłku dla opiekuna.

Wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na dziecko umieszczone w pieczy zastępczej będzie mógł złożyć wyłącznie odpowiednio rodzina zastępcza, osoba prowadząca rodzinny dom dziecka, dyrektor placówki opiekuńczo – wychowawczej, dyrektor regionalnej placówki opiekuńczo – terapeutycznej albo dyrektor interwencyjnego ośrodka preadopcyjnego.

Wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego składa się w urzędzie gminy lub miasta właściwym ze względu na miejsce zamieszkania (albo w ośrodku pomocy społecznej lub w innej jednostce organizacyjnej gminy, jeżeli to właśnie im przekazana została w danej gminie realizacja świadczeń rodzinnych).