Trwały zarząd władania nieruchomością przez jednostkę organizacyjną.

Trwały zarząd nie jest prawem rzeczowym, ani też prawem obligacyjnym. Tym samym, skoro trwały zarząd nie może być kwalifikowany jako stosunek umowny, to nie może on ulec rozwiązaniu, a jedynie wygaśnięciu, jako wygaśnięcie uprawnień przysługujących do nieruchomości.
Oddanie w trwały zarząd następuje w stosunku do nieruchomości, a więc może to być nieruchomość gruntowa, zabudowana, jak również niezabudowana. Oddanie w trwały zarząd nieruchomości budynkowej (por. art. 46 § 1 k.c.) jest o tyle bezprzedmiotowe, że skoro zarówno grunt, jak i budynek muszą stanowić własność Skarbu Państwa lub własność jednostki samorządu terytorialnego, to budynek nie jest odrębną nieruchomością. Stan prawny jednak uległ zmianie w wyniku ustawy z 28 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 141, poz. 1492). 

Zobacz: Kodeks cywilny

Nieruchomości stanowiące przedmiot własności lub przedmiot użytkowania wieczystego oddaje się w trwały zarząd. W trwały zarząd może być oddana nieruchomość budynkowa, czyli nieruchomość gruntowa oddana w użytkowanie wieczyste, zabudowana budynkiem będącym własnością użytkownika wieczystego.

Trwały zarząd powstaje:

a) na podstawie decyzji właściwego organu,
b) z mocy prawa,
c) w wyniku przekazania między jednostkami organizacyjnymi.

Zobacz: Wywłaszczenie nieruchomości na cele budowy

Po utworzeniu jednostki organizacyjnej trwały zarząd może być ustanowiony na wniosek tej jednostki przez starostę, wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej - w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa oraz organ wykonawczy gminy, powiatu lub województwa - w odniesieniu do nieruchomości stanowiących odpowiednio własność gminy, powiatu i województwa.

Skutkiem prawnym przekazania wchodzącej w skład zasobu nieruchomości w trwały zarząd nie jest wyłączenie (wyjście) danej nieruchomości z zasobu. Jest nim wyłącznie przekazanie nieruchomości w faktyczne władanie trwałego zarządcy, rozumiane jako gospodarowanie tą nieruchomością.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z roku 2006 SA/Bk 377/2006

Podstawa prawna:
Ustawa kodeks cywilny ( Dz.U z 1964 Nr 16 poz 93 ze zm.)