Kategorie

Mniej środków ochrony prawnej w przetargach

Rafał Baran
Najnowsza nowelizacja Prawa zamówień publicznych w znaczny sposób ogranicza wykonawców w dochodzeniu ich praw i rozstrzyganiu o nich przez niezależny od zamawiającego podmiot. Ma to jednak umożliwić przyspieszenie udzielania zamówień przez małych zamawiających, głównie samorządy.

Większość przepisów dotyczących środków ochrony prawnej, poza dotyczącym terminu na wniesienie protestu na treść ogłoszenia i prawa do wnoszenia odwołania, wejdzie w życie wraz z utworzeniem Krajowej Izby Odwoławczej, a więc po upływie 5 miesięcy od dnia ogłoszenia nowelizacji (tj. 12 października 2007 r.).

Protest na ogłoszenie

Niewielka zmiana wprowadzona w nowelizacji dotyczy terminu na wniesienie protestu na treść ogłoszenia w postępowaniach do progów unijnych. Jest ona związana ze zmianą sposobu zamieszczania ogłoszeń w Biuletynie Zamówień Publicznych oraz uchyleniem art. 4a, zgodnie z którym ogłoszenia do 60 000 euro były zamieszczane na stronach portalu internetowego Urzędu zamówień Publicznych (UZP). Po nowelizacji, w postępowaniach o wartości zamówienia mniejszej niż kwoty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 8, czyli mniejszej niż 137 000 euro (dla zamawiających tzw. centralnych) i 211 000 euro (dla pozostałych zamawiających, ale innych niż zamawiający sektorowi), protest dotyczący treści ogłoszenia wnosi się w terminie 7 dni od dnia zamieszczenia ogłoszenia w Biuletynie Zamówień Publicznych.

Odwołania od wyższych progów

Nowelizacja Prawa zamówień publicznych kontynuuje zmiany dotyczące środków ochrony prawnej zapoczątkowane i przyjęte w nowelizacji sprzed roku, w której podniesiono próg dla odwołań do 60 000 euro. Po upływie 30 dni od ogłoszenia nowelizacji wszedł w życie przepis podnoszący prawie dwukrotnie próg kwotowy, do którego nie przysługuje wykonawcom prawo do wnoszenia odwołań. Oznacza to, że w postępowaniach o udzielenie zamówienia na dostawy, usługi lub roboty budowlane o wartości poniżej progów określonych dla dostaw lub usług (137 000 euro lub 211 000 euro), wszczętych po dniu wejścia w życie nowelizacji (tj. po 11 czerwca 2007 r.), wykonawcy nie mają możliwości wnoszenia odwołań od rozstrzygnięć protestów. W konsekwencji nie mają też prawa wniesienia skargi na orzeczenie zespołu arbitrów, a w przyszłości na orzeczenie Krajowej Izby Odwoławczej (KIO). Mają możliwość skorzystania tylko z jednego środka ochrony prawnej, jakim jest protest.

Substytut odwołania

Należy podkreślić, że wykonawcy nie zostają pozbawieni prawa do korzystania ze środków przewidzianych w prawie cywilnym. Zachowają nadal prawo do występowania, w skrajnych przypadkach, z powództwem do sądów powszechnych o stwierdzenie nieważności umowy w sprawie zamówienia publicznego zawartej z naruszeniem prawa.

W związku ze zmianami ważnym instrumentem kontroli prawidłowości działań zamawiającego w tych mniejszych postępowaniach jest prezes UZP, do którego wykonawca może zwrócić się z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli postępowania o udzielenie zamówienia. Może to jednak nie wystarczyć. Możliwość wniesienia odwołania zwykle działała na zamawiających korzystnie i motywowała ich do większej staranności w przygotowaniu i prowadzeniu postępowania o udzielenie zamówienia.

Cofnięcie odwołania

Zmianie ulega wysokość zwrotu wpisu w przypadku cofnięcia odwołania przed otwarciem rozprawy przez KIO. Po wejściu w życie nowelizacji odwołujący otrzyma zwrot aż 90 proc. wpisu, a nie jak obecnie - tylko połowę wpisu. Obecne rozwiązanie powoduje, że często odwołujący się, wycofując odwołanie, traci więcej lub tyle samo pieniędzy, jak w przypadku przegrania sprawy (oczywiście w zależności od zasądzonych kosztów). Dzięki takiej zmianie odwołujący się, który wycofa odwołanie, nie będzie w gorszej sytuacji niż ten, który przegra sprawę przed KIO.

Unieważnienie postępowania

Jedną z istotniejszych zmian jest uprawnienie KIO przy uwzględnieniu odwołania nie tylko do nakazania dokonania lub powtórzenia czynności zamawiającego, nakazania unieważnienia czynności zamawiającego, ale także, co jest rzeczą nową w stosunku do uprawnień zespołu arbitrów, prawo do unieważnienia postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Jest to konsekwencja uwzględnienia kierunku orzeczniczego przedstawionego w uchwale Sądu Najwyższego z 27 stycznia 2005 r. w sprawie prawa zespołu arbitrów do unieważnienia z urzędu postępowania o zamówienie publiczne (sygn. akt III CZP 78/04). W wymienionych przypadkach KIO orzekać będzie wyrokiem.

Uchylenie zakazu zawarcia umowy

W ustawie przewidziana jest możliwość uchylenia przez sąd zakazu zawarcia umowy przed ostatecznym rozstrzygnięciem protestu w postępowaniu o wartości zamówienia równej lub przekraczającej 20 000 000 euro dla robót budowlanych i 10 000 000 euro dla dostaw lub usług, jeżeli stan postępowania o udzielenie zamówienia pozwala na to, a zamawiający uprawdopodobni, że zaskarżone orzeczenie w sposób rażący narusza przepisy o postępowaniu odwoławczym. Przepis ten obecnie ogranicza zamawiającego, który jest zadowolony z orzeczenia zespołu arbitrów i uważa, że nie narusza ono (w sposób rażący) przepisów o postępowaniu odwoławczym. Choć stan postępowania o udzielenia zamówienia niejednokrotnie pozwalałby na uchylenie zakazu, to zamawiający nie ma w takiej sytuacji podstaw do wnioskowania do sądu o uchylenie zakazu zawarcia umowy. Sąd nie może też wówczas uchylić zakazu. Jeżeli zatem wykonawca kwestionuje wyrok zespołu arbitrów i czyni to wyłącznie dlatego, żeby zamawiający nie mógł udzielić zamówienia nikomu innemu - zgodnie z zasadą albo ja, albo nikt - to zamawiający nie ma podstaw, żeby wnioskować do sądu o zniesienie zakazu.

Przepis ten ulega wprawdzie niewielkiej, ale bardzo korzystnej zmianie z punktu widzenia zamawiającego, polegającej na mało zauważalnej na pierwszy rzut oka zamianie spójnika „a” na spójnik „lub”. Powoduje ona, że obie okoliczności wymienione w tym przepisie nie muszą zachodzić jednocześnie. Wystarczające będzie zatem, że zamawiający, który jest zadowolony z orzeczenia Krajowej Izby Odwoławczej i nie ma w tym zakresie zarzutów co do rażącego naruszenia przepisów o postępowaniu odwoławczym, we wniosku do sądu wykaże, że stan postępowania o udzielenie zamówienia pozwala na uchylenie zakazu zawarcia umowy przed ostatecznym rozstrzygnięciem protestu, a sąd będzie mógł uchylić ten zakaz.

Kasacja dla prezesa UZP

Na skutek zmian wprowadzonych przez nowelizację, prezes UZP będzie miał możliwość składania skargi kasacyjnej, jeżeli nie zgodzi się z wyrokiem sądu okręgowego rozpoznającego skargę na orzeczenie KIO. Do tej pory uprawnienie do skargi kasacyjnej na wyrok sądu dotyczący zamówień publicznych nie przysługiwało żadnemu podmiotowi. Przyznanie prezesowi UZP takiego uprawnienia umożliwi „interwencję” w przypadku wydania przez sąd ewidentnie nieprawidłowego wyroku (np. nakazującego zwrot sprawy do KIO do ponownego rozpoznania).

Rafał Baran

PODSTAWA PRAWNA:

l Ustawa z 13 kwietnia 2007 r. o zmianie ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 82, poz. 560)

Źródło: Samorzad.infor.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    15 cze 2021
    Zakres dat:

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach - NFZ przyjmuje wnioski

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Nabór jest otwarty i ciągły, nie ma konkretnej daty jego zakończenia.

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć?

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć? Już ponad 3 miliony Polaków korzysta z naszej aplikacji mObywatel, czyli cyfrowego portfela na dokumenty. Wkrótce trafi do niej Unijny Certyfikat COVID.

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały. 17 czerwca 2021 roku wejdą ważne zmiany dotyczące profilu zaufanego, szczególnie jego tymczasowej wersji. Co się zmieni?

    Kiedy wyniki matur 2021?

    Wyniki matur 2021 – kiedy? Jak i gdzie je sprawdzić? Przedstawiamy ważne informacje dla tysięcy tegorocznych maturzystów.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r. Minister zdrowia podpisał rozporządzenie zapowiedziane w programie Polski Ład. Z jakich badań będzie można skorzystać?

    Polski Ład: nowe miejsca pracy i infrastruktura mają rozwiązać problemy gmin

    Polski Ład to całościowe spojrzenie na problemy powiatów i gmin w całej Polsce. W ramach Polskiego Ładu budowane będą m.in. obiekty sportowe oraz infrastruktura drogowa, energetyczna, internetowa, kolejowa, które przyczynią się do rozwoju gospodarczego i poprawią jakość życia - mówił premier Mateusz Morawiecki.

    Konrad Fijołek prezydentem Rzeszowa - wyniki wyborów

    Konrad Fijołek nowym prezydentem Rzeszowa - znamy już oficjalne wyniki wyborów. Kandydat popierany przez opozycję: PO, Lewicę, PSL i Ruch Polska 2050 wygrał w pierwszej turze. Ile głosów zdobyli poszczególni kandydaci?

    Kurator oświaty - jakie ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Kurator oświaty. Ministerstwo Edukacji i Nauki proponuje rozwiązania wzmacniające rolę kuratora oświaty. Jakie kurator ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Lektury w szkole podstawowej – proponowane zmiany

    Lektury w szkole podstawowej – zmiany. Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowało propozycję zmian w liście lektur szkolnych. Jakie książki zostaną usunięte z wykazu a jakie dodane?

    Lista lektur w liceum i technikum – proponowane zmiany

    Lektury w liceum i technikum – jakie zmiany proponuje Ministerstwo Edukacji i Nauki? Skreślone z wykazu lektur mają być m.in. wiersze Marcina Świetlickiego oraz „Mała apokalipsa” Tadeusza Konwickiego. Zamiast tego uczniowie mają czytać m.in. dzieła filozoficzne i egzystencjalne Jana Pawła II.

    Dopłaty z gmin za odpady, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody

    Dopłaty z gmin, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody - szykują się spore zmiany w gospodarce odpadami. Co zawiera rządowy projekt zmian w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach?

    Komunikacja w Compliance

    Komunikacja w Compliance. W najbliższym czasie sektor publiczny, ale i sektor prywatny (zwłaszcza duże i średnie przedsiębiorstwa) czeka wdrażanie systemów Compliance. Kluczem do udanego wdrożenia, a potem utrzymania systemów Compliance jest komunikacja.

    Leśna szkoła z klimatem - ruszają ekolekcje

    Leśna szkoła z klimatem to program opracowany we współpracy Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwa Edukacji i Nauki, który służy inspirowaniu uczniów i nauczycieli do działań sprzyjających środowisku przyrodniczemu. W program zaangażowane są też Lasy Państwowe, które m.in. przygotowują służące grom plenerowym ścieżki i organizują prelekcje.

    Dzień Ojca - gra miejska "Przygoda z Tatą"

    Dzień Ojca - MRiPS zaprasza do zapisów na grę miejską "Przygoda z Tatą". Gra odbędzie się w Warszawie.

    Praca zdalna urzędników - ekwiwalent

    Praca zdalna urzędników - po zmianie przepisów pracodawca będzie musiał zagwarantować ekwiwalent. Czy wygasi to pracę zdalną urzędników?

    Obowiązek zgłoszenia, czym ogrzewamy domy od 1 lipca 2021 r.

    Obowiązek zgłoszenia czym ogrzewamy domy - 1 lipca 2021 roku rusza zbieranie danych do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB). Do kiedy będzie trzeba zgłosić urządzenia? Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Euro 2021: Narodowa Strefa Kibica na mecz Polski z Hiszpanią

    Euro 2021 - Strefa Kibica na Stadionie Narodowym. 19 czerwca 2021 roku na Stadionie Narodowym będzie można oglądać mecz reprezentacji Polski z Hiszpanią na Mistrzostwach Europy w Piłce Nożnej. Jakie będą zasady? Ile osób będzie mogło wejść na stadion?

    MEiN proponuje zmiany w liście lektur

    Zmiany w liście lektur - Ministerstwo Edukacji i Nauki rozpoczyna konsultacje społeczne. Potrwają do 8 lipca.

    Narodowy Spis Powszechny - jak powinni się spisać studenci?

    Narodowy Spis Powszechny - studenci mogą nie mieć świadomości, że ciąży na nich obowiązek spisowy. Nigdy nie brali udziału w spisie - ostatni był 10 lat temu, gdy byli jeszcze dziećmi. Mogą też myśleć, że zrobią to za nich rodzice lub dom studencki. Najlepiej jednak wziąć odpowiedzialność we własne ręce i spisać się samodzielnie! Tym bardziej, jeśli nie mieszka się z rodzicami lub w akademiku.

    Strajk Pielęgniarek: Czujemy się oszukane przez rząd [PODCAST]

    11 manifestacji w centralnych miejscach miast wojewódzkich, 4000 uczestników: pielęgniarki, pielęgniarze, położne - tak wyglądał strajk ostrzegawczy pielęgniarek i położnych. Czy będzie strajk generalny? Zapraszamy do wysłuchania podcastu.

    Do kiedy wystawienie ocen 2021?

    Do kiedy wystawienie ocen 2021? Ile czasu mają uczniowie na poprawienie ocen końcowych? Kiedy jest zakończenie roku szkolnego?

    Polski Ład: czy stracą seniorzy i osoby wymagające opieki?

    Polski Ład: czy stracą seniorzy i osoby wymagające opieki? W ramach Polskiego Ładu rząd przedstawił plan 10 ustaw do przygotowania w ciągu 100 najbliższych dni. W pakiecie tym niemal nie przewidziano działań zawartych w części „Złota jesień życia”. Wyjątkiem są emerytury bez podatku, ale ta planowana zmiana, bez równoległych korekt w innych obszarach wsparcia, niesie również skutki uboczne dla części osób starszych – zwłaszcza niesprawnych, wymagających opieki i ich rodzin.

    Praca zdalna w urzędach – czerwiec 2021 r.

    Praca zdalna w urzędach – do kiedy przedłużona? Jak długo będzie ograniczona praca urzędów? Jaka jest dopuszczalna liczba osób (interesantów) w urzędzie w czerwcu 2021 roku?

    Certyfikat COVID na telefonie

    Certyfikat COVID na telefonie - od kiedy? Odpowiadamy na pytania - gdzie go teraz szukać i kiedy paszport covidowy pojawi się w aplikacji mObywatel.

    Szczepienia na COVID-19 młodzieży w wieku 12-15 lat od 7 czerwca 2021

    Szczepienia na COVID-19 młodzieży w wieku 12-15 lat ruszyły. Jak młodzież może zapisać się na szczepienie? Czy konieczna jest zgoda i obecność rodziców?