Prace nad projektem ograniczającym janosikowe będą kontynuowane

Za odrzuceniem projektu zmian w ustawie o dochodach jednostek samorządu terytorialnego opowiedziało się 17 posłów komisji samorządu terytorialnego i polityki regionalnej oraz finansów publicznych, 37 było przeciw, a jeden wstrzymał się od głosu.

Tzw. janosikowe to system subwencji, w ramach którego bogatsze samorządy przekazują część swoich dochodów biedniejszym. Zgłoszony przez komisję samorządu terytorialnego projekt przewiduje podniesienie progów, od których naliczane są określone wpłaty do budżetu państwa oraz obniża wielkość procentową naliczanych wpłat w każdej grupie samorządów: gmin, powiatów i województw. Zakłada, że janosikowe nie będzie mogło przekroczyć 30 proc. dochodów danej jednostki.

Bogucki argumentował, że nie rozwiązuje zasadniczego problemu samorządów, a jedynie ogranicza się do zmniejszenia janosikowego, co skutkowałoby mniejszymi subwencjami dla najbiedniejszych samorządów.

"To zagrażałoby nie tylko równowadze finansowej, ale w ogóle bytowi większości samorządów w Polsce, które korzystają z subwencji" - mówił podczas czwartkowego posiedzenia komisji poseł.

Z wyliczeń MF wynika, iż zmiana spowodowałaby spadek subwencji wyrównawczych o połowę - w 2012 r. z 2,4 mld zł do 1,2 mld zł. Wiceminister finansów Hanna Majszczyk poinformowała, że nie widzi możliwości, aby budżet państwa mógł uczestniczyć w dodaniu takiej kwoty do obecnej wielkości subwencji. Jej zdaniem są jednak argumenty za wprowadzeniem zmian w systemie.

Podczas debaty nad projektem uczestnicy posiedzenia - posłowie i samorządowcy - zwracali uwagę, że z jednej strony janosikowe pozwala realizować zadania przez biedniejsze samorządy, ale z drugiej prowadzi do patologii i "bezkrytycznie łupi" najbogatsze.

Do głosowania wniosku Boguckiego w czwartek nie doszło z powodu braku kworum w komisji finansów publicznych. Odrzucając w piątek wniosek komisje zdecydowały jednocześnie, by projekt przesłać do nadzwyczajnej podkomisji. Będzie ona pracować także nad obywatelskim projektem nowelizacji ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, który dotyczy tej samej materii.

Głównym założeniem projektu podpisanego przez 157 tys. osób jest zmniejszenie wysokości janosikowego o 20 proc. na wszystkich szczeblach samorządu. Proponuje się zastąpienie części subwencji nowym rodzajem dotacji, które byłyby rozdzielane w formie konkursów.

Projekt wprowadza współczynniki korygujące w górę liczbę mieszkańców dużych miast, przez co spadłby poziom przeciętnego dochodu na jednego ich mieszkańca i w związku z tym wymiar janosikowego.