Wcześniejsza emerytura dla wszystkich? Czy uda się w 2025 r.?

• Kto może skorzystać z wcześniejszej emerytury 
• Świadczenie kompensacyjne - dla kogo 
• Wcześniejsza emerytura czy świadczenie kompensacyjne 

Kto może skorzystać z wcześniejszej emerytury 

Na wcześniejszą emeryturą nauczycielską mogą obecnie przejść osoby, które do 2008 r. nabyły do niej prawo, czyli do 31 grudnia 2008 r. miały wypracowane co najmniej 30 lat, w tym minimum 20 lat pracy nauczycielskiej wykonywanej przynajmniej w wymiarze połowy obowiązującego pełnego wymiaru zajęć.  

Dla nauczycieli ze szkół i zakładów specjalnych wcześniejsza emerytura jest przyznawana, jeśli do 31 grudnia 2008 r. wypracowali 25 lat, w tym 20 lat pracy nauczycielskiej przynajmniej w wymiarze 1/2 obowiązkowego wymiaru zajęć.

Aby skorzystać z wcześniejszej emerytury należy rozwiązać umowę o pracę i złożyć wniosek o emeryturę nauczycielską przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego. Pozostali nauczyciele przechodzą na emeryturę na zasadach ogólnych - czyli po ukończeniu 60 lat w przypadku kobiet i 65 lat w przypadku mężczyzn. 

Świadczenie kompensacyjne - dla kogo 

Odpowiednikiem emerytur pomostowych w przypadku nauczycieli jest świadczenie kompensacyjne. Mogą się o nie ubiegać osoby, które bezpośrednio przed zgłoszeniem wniosku pracowały jako nauczyciel, wychowawca lub inny pedagog w:

• publicznych i niepublicznych przedszkolach,
• publicznych i niepublicznych szkołach z wyjątkiem niepublicznych szkół nieposiadających uprawnień szkoły publicznej,
• publicznych i niepublicznych placówkach kształcenia ustawicznego,
• młodzieżowych ośrodkach wychowawczych,
• młodzieżowych ośrodkach socjoterapii,
• specjalnych ośrodkach szkolno-wychowawczych,
• specjalnych ośrodkach wychowawczych dla dzieci i młodzieży, które wymagają specjalnej organizacji nauki oraz szczególnych metod pracy i wychowania,
• ośrodkach rewalidacyjno-wychowawczych
• placówkach, które zapewniają uczniom opiekę i wychowanie w czasie, gdy uczą się poza miejscem, w którym mieszkają na stałe.

Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne przysługuje po ukończeniu określonego wieku: 

• dla kobiet 

co najmniej 55 lat – do końca 2024 r.,
co najmniej 56 lat – w latach 2025–2026,
co najmniej 57 lat – w latach 2027–2028,
co najmniej 58 lat – w latach 2029–2030,
co najmniej 59 lat – w latach 2031–2032,

• dla mężczyzn

co najmniej 55 lat – do końca 2014 r.,
co najmniej 56 lat – w latach 2015–2016,
co najmniej 57 lat – w latach 2017–2018,
co najmniej 58 lat – w latach 2019–2020,
co najmniej 59 lat – w latach 2021–2022,
co najmniej 60 lat – w latach 2023–2024,
co najmniej 61 lat – w latach 2025–2026,
co najmniej 62 lata – w latach 2027–2028,
co najmniej 63 lata – w latach 2029–2030,
co najmniej 64 lata – w latach 2031–2032,

Dodatkowo trzeba mieć przynajmniej 30 lat stażu, to znaczy okresów składkowych i nieskładkowych, w tym minimum 20 lat pracy nauczycielskiej w wymiarze przynajmniej 1/2 obowiązkowego wymiaru zajęć.

Wcześniejsza emerytura czy świadczenie kompensacyjne 

Związek Nauczycielstwa Polskiego namawia do porównania nauczycielskich emerytur tak, aby wybrać najbardziej korzystną opcję. W 2023 roku ZNP zgłaszał korzystne dla nauczycieli poprawki do ustawy wprowadzającej nowe emerytury dla nauczycieli, albowiem zaproponowane w ustawie emerytury stażowe nie są powrotem do wcześniejszych emerytur, które obiecywał minister edukacji Przemysław Czarnek.

Wśród propozycji były m.in.

• zagwarantowanie, że emerytura stażowa nie będzie niższa od minimalnej,
• umożliwienie nauczycielom otrzymującym emerytury stażowe pracy w szkole na pełnym etacie i bez zgody kuratora,
• rozszerzenie kompensówek na nauczycieli m.in. poradni, pałaców młodzieży, centrów kształcenia zawodowego i ustawicznego,
• umożliwienie nauczycielom z kompensówką pracy w szkole na stałe, a nie.

Jak się różni wysokość świadczenia kompensacyjnego a wcześniejszej emerytury? 

Wysokość emerytury	Wysokość świadczenia kompensacyjnego
Stan konta dzielony jest przez średnią trwania życia od wieku przejścia na wcześniejszą emeryturę, przez co emerytura może być niższa o 20% od świadczenia kompensacyjnego	Stan konta dzielony jest przez średnią trwania życia dla osób w wieku 60 lat
Przejście na wcześniejszą emeryturę pomniejsza stan konta emerytalnego, dlatego emerytura naliczona w wieku powszechnym może być niższa o kolejne 20%	Przejście na świadczenie kompensacyjne nie pomniejsza stanu konta emerytalnego
Skorzystanie z wcześniejszej emerytury oznacza przeniesienie środków z OFE i subkonta na konto podstawowe w ZUS, co oznacza, ze rodzina nie dziedziczy po przedwcześnie zmarłym nauczycielu	Środki z OFE i subkonta przedwcześnie zmarłego nauczyciela podlegają dziedziczeniu
Nauczycielki tracą prawo do przeliczenia emerytury w wieku 65 lat, ponieważ przeniosły środki z OFE i subkonta do ZUS.	Nauczycielki mogą przeliczyć emeryturę w wieku 65 lat.

 

Więcej ważnych informacji znajdziesz na stronie głównej Infor.pl