Wytyczne CBA dla administracji publicznej – szkolenia

• Dlaczego jednym z komponentów systemów antykorupcyjnych są szkolenia?
• Co powinien znać pracownik, by właściwie wykonywać swe obowiązki?
• Co powinien obejmować cykl szkoleniowy dla nowo zatrudnionych pracowników aby zapewnić skuteczność systemowi antykorupcyjnemu?
• Czy według wytycznych CBA urzędnicy powinni być jeszcze z czegoś przeszkoleni?
• Co powinno uwzględniać i objaśniać, według wytycznych CBA, szkolenie antykorupcyjne?
• Czy według CBA należy jeszcze o czymś pamiętać w zakresie szkoleń.
• Czy wytyczne CBA mówią coś o szkoleniu kadry kierowniczej?

Dlaczego jednym z komponentów systemów antykorupcyjnych są szkolenia?

W wytycznych CBA również wskazuje, że podstawą prawidłowego funkcjonowania systemy antykorupcyjnego (obejmującego rozwiązania organizacyjne i prawne) jest odpowiednio przygotowana do tego kadra.

Co powinien znać pracownik, by właściwie wykonywać swe obowiązki?

Według CBA, aby właściwie wykonywać powierzone obowiązki, pracownik powinien znać:

1. określone przepisy prawa powszechnie obowiązującego, których znajomość wymagana jest na danym stanowisku,
2. wewnętrzne procedury obowiązujące w danym urzędzie,
3. przyjęty w urzędzie tryb postępowania oraz kulturę organizacyjną.

Co powinien obejmować cykl szkoleniowy dla nowo zatrudnionych pracowników aby zapewnić skuteczność systemowi antykorupcyjnemu?

CBA, w wytycznych wskazuje, że cykl szkoleniowy dla nowo zatrudnionych pracowników aby zapewniało skuteczność systemowi antykorupcyjnemu, powinien obejmować m.in. następujące zagadnienia:

1. etyka jako podstawowy element kształtowania. właściwych postaw pracowników urzędu (uzupełnienie może stanowić dostępny online program szkoleniowy Szefa Służby Cywilnej),
2. kultura uczciwości w urzędzie (pojęcia takie jak: publiczne/państwowe, dobro wspólne itp.),
3. misja służby publicznej i etos zawodowy,
4. rola i specyfika urzędu w odniesieniu do działania na rzecz obywateli i ekonomizacji działalności sektora publicznego.

Czy według wytycznych CBA urzędnicy powinni być jeszcze z czegoś przeszkoleni?

Według wytycznych CBA, po zapoznaniu się z kwestiami podstawowymi i ich opanowaniu urzędnicy powinni zostać przeszkoleni w zakresie przeciwdziałania korupcji. Jako uzupełnienie CBA proponuje szkolenia dostępne na platformie e-learningowej CBA.

Co powinno uwzględniać i objaśniać, według wytycznych CBA, szkolenie antykorupcyjne?

Z wytycznych wynika, że szkolenie antykorupcyjne powinno uwzględniać i objaśniać m.in. następujące zagadnienia:

1. korupcja,
2. konflikt interesów,
3. osoba pełniąca funkcję publiczną,
4. związek z pełnieniem funkcji publicznej,
5. osoba pełniąca najwyższe rządowe funkcje wykonawcze na poziomie krajowym/centralnym (ang. person entrusted with top executive functions, PTEF),
6. funkcjonariusz publiczny,
7. działanie na szkodę interesu publicznego,
8. sprzedajność urzędnicza (korzyść majątkowa, korzyść osobista, przyjęcie korzyści, przyjęcie obietnicy itd.),
9. czynność służbowa,
10. przekroczenie uprawnień i niedopełnienie obowiązków,
11. zachowanie stanowiące naruszenie przepisów prawa,
12. sposoby postępowania w przypadku zaistnienia korupcji itp.

Czy według CBA należy jeszcze o czymś pamiętać w zakresie szkoleń.

Należy się zgodzić z postulatami CBA, że:

1. wszystkie szkolenia powinny mieć możliwe praktyczne zastosowanie (sugeruje się formę warsztatów),
2. szkolenia powinny być obligatoryjne, powszechne (obejmować wszystkich pracowników) i cykliczne (powtarzane co najmniej co dwa lata dla każdego z pracowników). Chciałbym podobnie jak CBA podkreślić, że tylko systematyczna działalność szkoleniowa będzie efektywna i pozwoli zminimalizować ryzyka.

Czy wytyczne CBA mówią coś o szkoleniu kadry kierowniczej?

Podobnie jak CBA, podkreślam, że skuteczność systemów, w tym systemu antykorupcyjnego zależy od przykładu kierownictwa. Dawanie dobrego przykładu podwładnym jest obowiązkiem kadry kierowniczej. Dlatego według CBA, szkolenie antykorupcyjne dla kadry kierowniczej powinno zostać uzupełnione o co najmniej dwa moduły:

1. rola przełożonego w przeciwdziałaniu korupcji,
2. rola instytucji w przeciwdziałaniu korupcji.

Osobiście rozszerzyłbym program szkoleń dla kadry kierowniczej o jeszcze parę modułów.

Na zakończenie chciałbym podkreślić, że nie ma efektywnych systemów bez cyklicznych szkoleń pracowników. Dlatego szkolenia to najlepsza inwestycja w bezpieczeństwo.