Kategorie

Odwołania, skargi, petycje

Łukasz Sobiech
Każdy ma prawo odwołania się od decyzji wydanej przez urząd w I instancji, chyba że ustawa w konkretnym przypadku wyłącza możliwość zakwestionowania danej decyzji.

Reklama

Organ odwoławczy nigdy nie działa samoczynnie, ale dopiero na podstawie skierowanego do niego odwołania. Prawo jego wniesienia ma strona, a więc każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda podjęcia przez organ interwencji ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

Urząd, który podjął decyzję w danej sprawie, musi na niej umieścić informację o możliwościach odwołania. W pouczeniu określa, do jakiej instancji oraz w jakim terminie można wnieść odwołanie. Zasadą jest, że odwołanie wnosi się do organu wyższej instancji w ciągu 14 dni (w przypadku postanowienia termin na złożenie zażalenia wynosi siedem dni), za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Jednak przepisy szczególne mogą wprowadzać inny termin. Termin 14 dni liczony jest od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji stronie. W razie uchybienia terminowi możliwe jest złożenie prośby o jego przywrócenie, jeżeli nastąpiło to bez winy obywatela. Natomiast złożenie odwołania do niewłaściwego organu nie może być traktowane jako niezachowanie terminu.

O skutecznie złożonym odwołaniu możemy mówić jednak tylko w przypadku osób mających pełną zdolność do czynności prawnych. Za osoby tej zdolności pozbawione mogą skutecznie działać ich przedstawiciele ustawowi. Przepisy nie wprowadzają natomiast przymusu adwokackiego przy dokonywaniu tej czynności, zatem tylko od obywatela zależy, czy złoży odwołanie sam czy za pośrednictwem profesjonalnego przedstawiciela. Strona może też działać za pośrednictwem pełnomocnika, którym może być każda osoba fizyczna mająca pełną zdolność do czynności prawnych, uposażona w pełnomocnictwo udzielone przez stronę. Udzielenie takiego pełnomocnictwa nie wymaga żadnej szczególnej formy. Co ważne, legitymację do wniesienia odwołania ma nie tylko strona, która brała udział w postępowaniu w I instancji. Może się zdarzyć, że decyzja organu I instancji dotyczy interesów również innych osób, nieuczestniczących wcześniej w sprawie.

Ważne!

Reklama

Zakaz reformationis in peius obowiązuje tylko organ odwoławczy, nie ma on zastosowania przy rozpatrywaniu sprawy przez organ I instancji, w postępowaniu toczącym się w następstwie kasacyjnej decyzji organu odwoławczego. W takiej sytuacji jest konieczne ponowne zbadanie stanu faktycznego sprawy i nie można wnioskować o ewentualnym pogorszeniu lub polepszeniu sytuacji prawnej strony

Jedyną przesłanką odwołania jest niezadowolenie strony z wydanej decyzji. Jego treść nie musi spełniać szczególnych wymogów, nie potrzeba nawet szczegółowego uzasadnienia. Musi z niego jedynie wynikać niezadowolenie z rozstrzygnięcia.

W odwołaniu należy wskazać osobę je wnoszącą i jej adres. W razie braków organ wezwie stronę do ich uzupełnienia w terminie siedmiu dni. Jeżeli nie zostaną uzupełnione, odwołanie pozostanie nierozpoznane. Przed upływem terminu przeznaczonego na odwołanie decyzja organu nie może być wykonana, a skorzystanie z prawa do odwołania wstrzymuje jej wykonanie do czasu rozpatrzenia żądań strony. Nawet gdy strona rozpoczęła dobrowolne wykonanie decyzji, musi przerwać swoje działania z chwilą wpłynięcia odwołania do urzędu. Obowiązek bezwzględnego wstrzymania wykonalności nie dotyczy jednak tych decyzji, z których treści wynika obowiązek natychmiastowego wykonania lub natychmiastowe wykonanie następuje z mocy ustawy.

Wniesienie skargi

wymaga zapłaty wpisu sądowego w kasie sądu lub na jego rachunek bankowy

Orzekanie na niekorzyść

Skarżący nie powinien obawiać się, że jego sytuacja prawna pogorszy się wskutek rozpoznania odwołania i wydania drugiej decyzji w sprawie. Wydanie decyzji na niekorzyść strony może przejawiać się tym, że w decyzji organu odwoławczego zmniejszono prawa strony lub powiększono zakres jej obowiązków, w szczególności nałożono na stronę nowe obowiązki, których nie zawierała zaskarżona decyzja. Wynikający z przepisów zakaz orzekania na niekorzyść (zakaz reformationis in peius) nie obowiązuje tylko w dwóch przypadkach. Po pierwsze, gdy zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo - np. gdy organ I instancji wydał decyzję na podstawie fałszywych dowodów bądź bez podstawy prawnej. Trzeba jednak wiedzieć, że nawet gdy organ odwoławczy wykryje w postępowaniu w I instancji naruszenie prawa, to jeśli nie ma ono charakteru rażącego, nie ma to żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia. Drugim wyjątkiem jest kryterium rażącego naruszenia interesu społecznego. Pojęcie to nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane, stąd organ ma przy ocenie tej okoliczności dużą swobodę. Jednak Sąd Najwyższy słusznie zwraca uwagę, że niedopuszczalne jest identyfikowanie interesu społecznego z interesem innego rodzaju, na przykład ekonomicznym czy fiskalnym. W każdym razie w przypadku wydania orzeczenia na niekorzyść skarżącego, organ musi szczegółowo uzasadnić powody takiego rozstrzygnięcia.

Kiedy do sądu

Nieprawidłowe działanie lub bezczynność organu administracji państwowej można zaskarżyć do wojewódzkiego sądu administracyjnego (WSA). Skargę może wnieść strona postępowania, prokurator, a także rzecznik praw obywatelskich, a w niektórych przypadkach organizacje społeczne. Po takie prawo można sięgnąć po wyczerpaniu zwykłych środków zaskarżenia decyzji, tj. gdy strona nie ma już możliwości zwrócenia się do wyższej instancji o zmianę rozstrzygnięcia.

Zainteresowana osoba ma na złożenie skargi 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu orzeczenia w sprawie. Skargę wnosi się do WSA za pośrednictwem organu, którego działanie jest przedmiotem zaskarżenia. WSA wydaje rozstrzygnięcie w formie wyroku. Sąd może skargę na decyzję lub postanowienie uchylić w całości lub w części, stwierdzić, że ich wydanie nastąpiło z naruszeniem prawa, stwierdzić ich nieważność w całości lub w części bądź oddalić skargę. Urząd może jeszcze przed przekazaniem skargi do sądu sam stwierdzić naruszenie i uwzględnić skargę. Jeżeli do tego nie dojdzie, sprawa trafia do sądu. To jednak nie powoduje bezwzględnego zawieszenia wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Decyzję o wstrzymaniu wykonania musi podjąć dany organ bądź, już na etapie postępowania, sąd. Jest to udzielenie tymczasowej ochrony skarżącemu przed konsekwencjami niewłaściwych decyzji organu.

Petycje, skargi, wnioski

Konstytucja gwarantuje każdemu składanie petycji, skarg i wniosków do organów państwowych, organów jednostek samorządu terytorialnego, organów samorządowych jednostek organizacyjnych oraz do organizacji i instytucji społecznych. Mogą być one składane do organizacji i instytucji społecznych w związku z wykonywanymi przez nie zadaniami zleconymi z zakresu administracji publicznej. Postępowanie w sprawach petycji, skargi i wniosków jest postępowaniem jednoinstancyjnym. Nie jest zatem możliwe zarówno wniesienie odwołania od zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi, jak i wniesienie skargi do sądu administracyjnego na to zawiadomienie.

Petycje, wnioski i skargi można składać w interesie publicznym, własnym lub innej osoby za jej zgodą. Przedmiotem wniosku mogą być w szczególności sprawy dotyczące ulepszenia organizacji, wzmocnienia praworządności, usprawnienia pracy i zapobiegania nadużyciom, ochrony własności oraz lepszego zaspokajania potrzeb ludności. Wnioski składa się do organów właściwych ze względu na przedmiot wniosku. W przypadku, gdyby wniosek trafił do niewłaściwej instytucji, to organ, który go otrzymał, ma obowiązek w ciągu siedmiu dni przekazać go właściwemu organowi. Wniosek powinien zostać załatwiony i rozpatrzony bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu miesiąca. O sposobie załatwienia wniosku informuje się wnioskodawcę.

Skarga administracyjna

Przedmiotem skargi administracyjnej może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonanie zadań przez właściwe organy lub ich pracowników, naruszenie praworządności lub słusznych interesów obywateli, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw.

NASZA RADA

POMOC PRAWNIKA

Ponieważ przytoczenie istotnych argumentów faktycznych i prawnych może mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy przez organ wyższej instancji, w niektórych, bardziej skomplikowanych sytuacjach warto skorzystać z pomocy radcy prawnego, adwokata lub doradcy z organizacji społecznej zajmującej się pomocą obywatelom.

DO KOGO SKIEROWAĆ SKARGĘ

Jeśli skarga dotyczy:

• rady gminy, rady powiatu i sejmiku województwa - skargę kierujemy do wojewody, a w zakresie spraw finansowych do regionalnej izby obrachunkowej,

• organów wykonawczych jednostek samorządu terytorialnego w sprawach należących do zadań zleconych z zakresu administracji rządowej - do wojewody,

• wójta (burmistrza lub prezydenta miasta i kierowników gminnych jednostek organizacyjnych) - do rady gminy,

• starosty, a także kierowników powiatowych służb, inspekcji, straży i innych jednostek organizacyjnych - do rady powiatu,

• marszałka województwa - do sejmiku województwa,

• wojewody w sprawach podlegających rozpatrzeniu według kodeksu - do właściwego ministra, a w innych sprawach - do prezesa Rady Ministrów,

• innego organu administracji rządowej, organu przedsiębiorstwa państwowego lub innej państwowej jednostki organizacyjnej - do organu wyższego stopnia lub sprawującego bezpośredni nadzór,

• ministra - do prezesa Rady Ministrów,

• organu centralnego i jego kierownika - do organu, któremu podlega,

• w przypadku skarg dotyczących zadań i działalności organizacji społecznej, wyposażonej w uprawnienia do realizacji zadań jej zleconych, właściwy jest bezpośrednio organ wyższego stopnia nad tą organizacją, a w przypadku organu naczelnego takiej organizacji społecznej, właściwy jest prezes Rady Ministrów lub właściwi ministrowie sprawujący nadzór nad działalnością tej organizacji.

Organ administracji publicznej powinien załatwić skargę bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca.

Organ ten zaraz po załatwieniu skargi powinien zawiadomić skarżącego o sposobie jej rozstrzygnięcia. Zawiadomienie powinno zawierać:

• oznaczenie organu, od którego pochodzi,

• wskazanie, w jaki sposób skarga została załatwiona,

• podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego osoby upoważnionej do załatwienia skargi.

O tym,

czy pismo jest skargą albo wnioskiem, decyduje jego treść, a nie forma zewnętrzna

Zawiadomienie musi mieć formę pisemną. W przypadku skargi zbiorowej lub petycji, zawiadomienie należy doręczyć wszystkim skarżącym, pod warunkiem że nie wskazali jednej osoby jako umocowanej do występowania w ich imieniu i do przyjmowania pism organu załatwiającego skargę lub petycję.

Jeżeli odpowiedź nie zadowala skarżącego, może on złożyć kolejną skargę - tym razem będącą wyrazem niezadowolenia z załatwienia skargi. Jeżeli skargę po jej rozpatrzeniu uznano za bezzasadną i to wykazano w odpowiedzi, a skarżący ponowi skargę bez wskazania nowych okoliczności, organ właściwy do jej rozpatrzenia może podtrzymać poprzednie stanowisko. Ponownie wniesiona skarga tylko wtedy może być załatwiona w taki właśnie sposób, gdy jej przedmiot w pełni pokrywa się z poprzednio wniesioną skargą.

W przypadku, gdy w ponowionej skardze zostanie podana nowa lub uzupełniona argumentacja, bądź dodano nowe, niepodnoszone wcześniej okoliczności, to będzie to nowa skarga. W związku z tym organ będzie zmuszony załatwić ją niejako od początku.

ŁUKASZ SOBIECH

lukasz.sobiech@infor.pl

 

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
VAT w e-commerce od 1 lipca 2021 r.
VAT w e-commerce od 1 lipca 2021 r.
Tylko teraz
Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    29 lip 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Premia dla lekarza POZ za szczepienie

    Lekarz POZ otrzyma premię finansową za zwiększenie tempa szczepień i liczby zaszczepionych pacjentów w poradni.

    Nadzór nad dyrektorami - planowane zmiany

    Projektowane przepisy, mające zwiększyć kontrolę nad szkołami, zostały złagodzone. Co z dyrektorami?

    Powodzie - czy możemy przygotować się na nadchodzące zalania?

    W momencie wystąpienia sytuacji kryzysowej praktyczne możliwości zabezpieczenia przed jej skutkami są bardzo ograniczone. Jakie mamy możliwości ograniczenia zagrożenia powodziowego?

    Zmiany w ustawie o zatrudnieniu socjalnym

    Zmiany w ustawie o zatrudnieniu socjalnym przewiduje przygotowany przez MRiPS projekt nowelizacji. Co się zmieni?

    Społeczne Agencje Najmu - korzyści podatkowe dla właścicieli

    Od 23 lipca 2021 r. obowiązują przepisy pozwalające tworzyć tzw. Społeczne Agencje Najmu (SAN). Ich zadaniem jest dzierżawa lokali mieszkalnych lub budynków mieszkalnych jednorodzinnych od ich właścicieli oraz wynajmowanie ich osobom fizycznym wskazanym przez gminę. Właściciele takich mieszkań i budynków będą korzystać ze zwolnień podatkowych w podatku dochodowym i VAT.

    Zasady odwołania od wyników egzaminu maturalnego 2021

    Odwołania od wyników egzaminu maturalnego. Niecałe trzy tygodnie temu maturzyści poznali wyniki egzaminów dojrzałości. Niektórzy mają wątpliwości, czy ich praca została poprawnie sprawdzona, i wnioskują o wgląd do niej oraz wyższe noty.

    Kontrole zwolnień lekarskich nauczycieli

    Kontrole zwolnień lekarskich nauczycieli - zgodnie z projektem nowelizacji prawa oświatowego autorstwa MEiN ministerstwo co kwartał będzie przekazywało do ZUS szczegółowe informacje dotyczące nauczycieli przebywających m.in. na zwolnieniach lekarskich, urlopach zdrowotnych oraz macierzyńskich.

    Nauka stacjonarna w szkołach od 1 września 2021 r.

    Nauka stacjonarna w szkołach - minister edukacji i nauki Przemysław Czarnek zapowiedział, że trwają przygotowania do powrotu uczniów do szkół od 1 września 2021 r.

    Historia XX i XXI wieku - od kiedy nowy przedmiot?

    Historia XX i XXI wieku - od kiedy nowy przedmiot zapowiedziany w Polskim Ładzie? Co obejmie?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające - możliwość zwiększenia liczby godzin

    Dodatkowe zajęcia wspomagające - większa liczba dzieci będzie mogła skorzystać z dodatkowych lekcji. MEiN przygotowało zmianę przepisów w tym zakresie.

    Nauka zdalna czy stacjonarna w roku akademickim 2021/2022? - wytyczne dla uczelni

    Nauka zdalna czy stacjonarna w roku akademickim 2021/2022? Ministerstwo Edukacji i Nauki opublikowało wytyczne dla uczelni.

    Compliance - cykl Deminga

    Compliance - każdy system powinien działać w cyklu Deminga i zawsze należy monitorować ryzyka. Niestety często brakuje na to zasobów lub woli najwyższego kierownictwa.

    Transakcja zakupu nieruchomości na rzecz gminy

    Zakup nieruchomości na rzecz gminy. W ramach działalności gospodarczej gmina może nabywać prawa do nieruchomości na wolnym rynku - w trybie czynności cywilnoprawnych. W takich transakcjach istotne są kompetencje organów gminy. Wójt jest uprawniony do dokonywania czynności związanych z nabyciem nieruchomości. Działa jednak z zachowaniem zasad prawidłowej gospodarki i w ramach wytyczonych przez radę gminy.

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - co zawiera?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) już działa. Wyjaśniamy, jakie informacje zawiera ten ważny rejestr. Warto również wspomnieć o obowiązkach właścicieli budynków związanych z CEEB.

    Loteria szczepionkowa - kiedy losowania?

    Loteria szczepionkowa - kiedy losowania? Wciąż można zarejestrować się w Loterii Narodowego Programu Szczepień i wziąć udział w kolejnych losowaniach nagród.

    Wakacje 2021 w Europie - zasady podróżowania, paszport covidowy, testy

    Wakacje 2021 w Europie w czasach koronawirusa - jakie zasady obowiązują podróżnych? W większości krajów trzeba pokazać paszport covidowy lub wynik testu na COVID-19.

    Aspekty środowiskowe w nowym prawie zamówień publicznych

    Zrównoważone zamówienia to taki sposób organizacji postępowań o udzielenie zamówienia publicznego, który uwzględnia aspekty środowiskowe lub społeczne, co przekłada się na charakter udzielanego zamówienia, przy jednoczesnym zapewnieniu celowego, racjonalnego i oszczędnego wydatkowania środków publicznych. W pojęciu tym mieszczą się więc zarówno tzw. „zielone”, jak również społeczne zamówienia publiczne.

    Cyfryzacja usług a cyberbezpieczeństwo w sektorze publicznym

    W ostatnich latach można obserwować postępującą cyfryzację usług, również w sektorze publicznym. O ile załatwianie spraw urzędowych online jest dla obywateli ogromną wygodą, o tyle zasadne w tym kontekście jest pytanie – jak właściwie zadbać o bezpieczeństwo przetwarzanych danych?

    Karta Lokalizacji Podróżnego - jak wypełnić?

    Kartę Lokalizacji Podróżnego musi wypełnić każdy przylatujący do Polski. Czym jest? Jak wypełnić Kartę Lokalizacji Pasażera?

    Karta Lokalizacji Podróżnego w formie elektronicznej

    Karta Lokalizacji Podróżnego w formie elektronicznej od soboty zastąpi karty papierowe. Kto musi wypełnić Kartę Lokalizacji Podróżnego?

    Loteria szczepionkowa - ochrona danych uczestników

    Loteria szczepionkowa - jak chronione są dane osobowe uczestników Loterii Narodowego Programu Szczepień? Czy dane medyczne są bezpieczne?

    Loteria szczepionkowa - lista wygranych

    Loteria szczepionkowa - lista wygranych. Są już pierwsi zwycięzcy w Loterii Narodowego Programu Szczepień. Gdzie sprawdzić listę wygranych nagród? Kiedy kolejne losowania?

    Wypadek przy pracy urzędnika świadczącego pracę zdalną

    Wypadek przy pracy urzędnika świadczącego pracę zdalną. Jak prawidłowo sporządzić protokół powypadkowy?

    Szczepienia dzieci w wieku 5-12 lat - od kiedy?

    Szczepienia dzieci w wieku 5-12 lat - od kiedy? Jest to niezwykle istotna kwestia pod kątem roku szkolnego i bezproblemowego powrotu dzieci do szkół.

    Compliance - od czego zacząć wdrożenie systemu?

    Compliance - od czego należy zacząć wdrożenie systemu w organizacji? Coraz więcej podmiotów z sektora prywatnego oraz z sektora publicznego rozumie, że posiadanie systemów Compliance jest niezbędne, by podmiot mógł bezpiecznie funkcjonować lub się rozwijać.