Kategorie

Od 2019 r. wynagrodzenie zleceniobiorców jest chronione przed potrąceniami

Od 2019 r. wynagrodzenie zleceniobiorców jest chronione przed potrąceniami./ fot. Shutterstock
ShutterStock
Od początku 2019 r. obowiązuje ochrona przed potrąceniami wynagrodzenia otrzymywanego przez osoby zatrudnione na podstawie umów cywilnoprawnych. Oznacza to, że przepisy art. 87 i art. 87(1) ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (dalej: k.p.) stosuje się odpowiednio do wszystkich świadczeń powtarzających się, których celem jest zapewnienie utrzymania albo stanowiących jedyne źródło dochodu dłużnika będącego osobą fizyczną.

PROBLEM: W jakim zakresie od 1 stycznia 2019 r. wynagrodzenie osób zatrudnionych na umowy cywilnoprawne będzie podlegać ochronie przed egzekucją?

Reklama

ODPOWIEDŹ: Od początku 2019 r. obowiązuje ochrona przed potrąceniami wynagrodzenia otrzymywanego przez osoby zatrudnione na podstawie umów cywilnoprawnych. Oznacza to, że przepisy art. 87 i art. 87(1) ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (dalej: k.p.) stosuje się odpowiednio do wszystkich świadczeń powtarzających się, których celem jest zapewnienie utrzymania albo stanowiących jedyne źródło dochodu dłużnika będącego osobą fizyczną.

UZASADNIENIE: Ustawą z 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych wprowadzono ochronę przed potrąceniami wynagrodzenia otrzymywanego przez osoby zatrudnione na podstawie umów cywilnoprawnych. Zmiany obowiązują od 1 stycznia 2019 r. W nowym art. 833 § 21 ustawy z 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (dalej: k.p.c.), zakres stosowania ochrony przed egzekucją komorniczą zawarty w art. 87 i art. 87(1) k.p. uzupełniono o świadczenia powtarzające się, które stanowią jedyne źródło dochodu dłużnika. Eliminuje to dotychczasowe wątpliwości interpretacyjne powstałe na gruncie dotychczasowego art. 833 § 2 k.p.c. w zakresie ustalenia, czy wynagrodzenie otrzymywane przez dłużnika zatrudnionego na podstawie umowy cywilnoprawnej można uznać za świadczenie powtarzające się, którego celem jest zapewnienie możliwości utrzymania się na poziomie minimum egzystencji.

Zastosowanie granicy potrącenia i kwoty wolnej

Reklama

Jeżeli zatem zleceniodawca otrzyma od komornika zajęcie wierzytelności przysługujących zleceniobiorcy i dysponuje wiedzą, że wynagrodzenie wypłacane zleceniobiorcy z tytułu umowy zlecenia ma charakter świadczenia wypłacanego okresowo w powtarzających się odstępach czasu i którego celem jest zapewnienie utrzymania, albo stanowi jedyne źródło dochodu dłużnika będącego osobą fizyczną, powinien podjąć decyzję o zastosowaniu do tego wynagrodzenia granicy potrącenia oraz kwoty wolnej od potrąceń w wysokości minimalnej płacy obowiązującej w danym roku kalendarzowym.

W przypadku innej decyzji zleceniodawcy (np. przekazania przez zleceniodawcę całości wynagrodzenia zleceniobiorcy komornikowi), dłużnikowi przysługuje możliwość złożenia wniosku o ograniczenie egzekucji w celu wykazania spełnienia przesłanek uzasadniających odpowiednie zastosowanie przepisów Kodeksu pracy do świadczenia otrzymywanego przez niego z tytułu umowy zlecenia.

Ochrona pozostałych świadczeń

Oprócz wynagrodzenia zleceniobiorcy, kodeksowej ochronie przed potrąceniami podlegają też inne wierzytelności, mianowicie:

zasiłki dla bezrobotnych, dodatki aktywizacyjne, stypendia oraz dodatki szkoleniowe wypłacane na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy;

uposażenia posłów i senatorów, należności członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych i ich domowników z tytułu pracy w spółdzielni, wynagrodzeń członków spółdzielni pracy oraz wszystkich świadczeń powtarzających się, których celem jest zapewnienie utrzymania.

Limity potrąceń

Z wynagrodzenia zleceniobiorcy, po odliczeniu z niego składek na ubezpieczenia społeczne, składki zdrowotnej i zaliczki na podatek dochodowy, ujmujemy obowiązkowe potrącenia. Należą do nich:

  • sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych - do wysokości 3/5 wynagrodzenia;
  • sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne - do wysokości 1/2 wynagrodzenia.

Zobacz: Pracownicy

Kwota wolna od potrąceń

Wymienione należności potrącamy z płacy zleceniobiorcy bez jego zgody według podanej kolejności i z zastosowaniem limitów. Nie zawsze jednak możemy to zrobić w pełnej wysokości, jakiej życzyłby sobie organ egzekucyjny, ponieważ wiąże nas jeszcze jeden obowiązek: zastosowanie kwoty wolnej od potrąceń, która określa, ile środków musimy zostawić zatrudnionemu "na rękę".

Kwota wolna od potrąceń nie ma zastosowania do potrąceń na pokrycie zobowiązań alimentacyjnych.

Podstawę obliczenia kwoty wolnej od potrąceń dla sum egzekwowanych na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne stanowi kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę przysługująca zleceniobiorcom zatrudnionym w pełnym wymiarze czasu pracy. Zasady ustalania minimalnego wynagrodzenia reguluje ustawa z 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. W 2019 r. wynosi ono 2250 zł .

Wysokość kwoty wolnej od potrąceń zależy od parametrów składkowo-podatkowych, które dotyczą danego zleceniobiorcy, tj. obowiązku odprowadzania składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, zgłoszenia się do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, składki zdrowotnej oraz zastosowania 20% lub 50% kosztów uzyskania przychodów.

W każdym roku kalendarzowym oblicza się więc wysokość kwoty wolnej od potrąceń aż w 8 wariantach, uwzględniając:

  • standardowe koszty uzyskania przychodów, podatek, brak składek,
  • standardowe koszty uzyskania przychodów, podatek, składka zdrowotna,
  • standardowe koszty uzyskania przychodów, podatek, składka zdrowotna, składki emerytalno-rentowe,
  • standardowe koszty uzyskania przychodów, podatek, składka zdrowotna, składki emerytalno-rentowe, składka chorobowa,
  • autorskie koszty uzyskania przychodów, podatek, brak składek,
  • autorskie koszty uzyskania przychodów, podatek, składka zdrowotna,
  • autorskie koszty uzyskania przychodów, podatek, składka zdrowotna, składki emerytalno-rentowe,
  • autorskie koszty uzyskania przychodów, podatek, składka zdrowotna, składki emerytalno-rentowe, składka chorobowa.

W styczniu 2019 r. do zleceniodawcy wpłynęło zajęcie wierzytelności zleceniobiorcy na poczet należności niealimentacyjnych. Z tytułu zlecenia otrzymuje on kwotę 2600 zł brutto miesięcznie. Zlecenie ma charakter powtarzający się i stanowi jedyne źródło utrzymania zleceniobiorcy, stąd w informacji przekazanej organowi egzekucyjnemu umieszczono adnotację, iż stosuje się do niego zakres ochrony wynagrodzenia z Kodeksu pracy. Zleceniobiorca podlega: ubezpieczeniom społecznym, w tym chorobowemu, ubezpieczeniu zdrowotnemu.

Do wynagrodzenia z umowy zlecenia stosuje się 20% koszty uzyskania przychodu.

KROK 1. Ustalenie kwoty netto wynagrodzenia zleceniobiorcy

2600 zł × składka emerytalna (9,76%) = 253,76 zł

2600 zł × składka rentowa (1,5%) = 39,00 zł

2600 zł × składka chorobowa (2,45%) = 63,70 zł

Razem składki ZUS: 356,46 zł

Podstawa wymiaru składki zdrowotnej: 2600 zł - 356,46 zł = 2243,54 zł

Koszty uzyskania przychodu: 2243,54 zł × 20% = 448,71 zł

Podstawa opodatkowania: 2600 zł - 356,46 zł - 448,71 zł ≈ 1795 zł

Naliczony podatek: 1795 zł × 18% = 323,10 zł

Składka na ubezpieczenie zdrowotne: 2243,54 zł × 9% = 201,92 zł

Składka na ubezpieczenie zdrowotne podlegająca odliczeniu: 2243,54 zł × 7,75% = 173,87 zł

Podatek do urzędu skarbowego: 323,10 zł - 173,87 zł ≈ 149 zł

Do wypłaty: 2600 zł - 356,46 zł - 201,92 zł - 149 zł = 1892,62 zł.

KROK 2. Ustalenie kwoty wolnej od potrąceń

W aktualnym stanie prawnym nie ma w przepisach wytycznych do obliczania kwoty wolnej od potrąceń z tytułu wierzytelności uzyskiwanych przez zleceniobiorców. W obliczeniach przyjęto dostępne w literaturze przedmiotu wyjaśnienia Ministra Sprawiedliwości [stanowisko z 18 października 2018 r. Jaka będzie od 1 stycznia 2019 r. kwota wolna od potrąceń wierzytelności przysługujących zleceniobiorcom - stanowisko Ministerstwa Sprawiedliwości ("Monitor prawa pracy i ubezpieczeń" nr 12/348), w którym wskazano, że zleceniodawca (…) powinien podjąć decyzję o zastosowaniu do tego wynagrodzenia granicy potrącenia czy kwoty wolnej od potrąceń w wysokości minimalnej płacy aktualnie przysługującej pracownikom (aktualnie jest to 2250 zł). (…):

2250 zł × składka emerytalna (9,76%) = 219,60 zł

2250 zł × składka rentowa (1,5%) = 33,75 zł

2250 zł × składka chorobowa (2,45%) = 55,13 zł

Razem składki ZUS: 308,48 zł

Podstawa wymiaru składki zdrowotnej: 2250 zł - 308,48 zł = 1941,52 zł

Koszty uzyskania przychodu: 1941,52 zł × 20% = 388,30 zł

Podstawa opodatkowania: 2250 zł - 308,48 zł - 388,30 zł ≈ 1553 zł

Naliczony podatek: 1553 zł × 18% = 279,54 zł

Składka na ubezpieczenie zdrowotne: 1941,52 × 9% = 174,74 zł

Składka na ubezpieczenie zdrowotne podlegająca odliczeniu: 1941,52 × 7,75% = 150,47 zł

Podatek do urzędu skarbowego: 279,54 zł - 150,47 zł ≈ 129 zł

Do wypłaty: 2250 zł - 308,48 zł - 174,74 zł - 129 zł = 1637,78 zł.

KROK 3. Obliczenie dopuszczalnej kwoty potrącenia

1,892,62 zł (kwota wynagrodzenia netto) -1637,78 zł (kwota wolna od potrąceń) = 254,84 zł.

Na uwagę zasługuje fakt, że nie jest możliwe potrącenie pełnej dopuszczalnej kwoty zajęcia, tj. 1/2 z kwoty wynagrodzenia netto zleceniobiorcy (tj. 1,892,62 zł × ½ = 946,31 zł), gdyż nie pozwoliłoby to zachować kwoty wolnej od potrąceń, gwarantującej minimum bytowe zleceniobiorcy.

PODSTAWY PRAWNE

art. 87 i art. 871 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (j.t. Dz.U. z 2018 r. poz. 917; ost.zm. Dz.U. z 2018 r. poz. 2245)

art. 261 pkt 18 lit. c ustawy z 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (Dz.U. z 2018 r. poz. 771; ost.zm. Dz.U. z 2018 r. poz. 2244)

art. 833 § 2, art. 833 § 21 ustawy z 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (j.t. Dz.U. z 2018 r. poz. 1360; ost.zm. Dz.U. z 2018 r. poz. 1467)

©℗

ANNA KOPYŚĆ

ekspert prawa pracy i wynagrodzeń, szkoleniowiec, autor licznych opracowań i publikacji z dziedziny kadrowo­płacowej, redaktor merytoryczny dwutygodnika "Rachunkowość Budżetowa"

Źródło: Rachunkowość Budżetowa
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    13 cze 2021
    Zakres dat:

    Lektury w szkole podstawowej – proponowane zmiany

    Lektury w szkole podstawowej – zmiany. Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowało propozycję zmian w liście lektur szkolnych. Jakie książki zostaną usunięte z wykazu a jakie dodane?

    Lista lektur w liceum i technikum – proponowane zmiany

    Lektury w liceum i technikum – jakie zmiany proponuje Ministerstwo Edukacji i Nauki? Skreślone z wykazu lektur mają być m.in. wiersze Marcina Świetlickiego oraz „Mała apokalipsa” Tadeusza Konwickiego. Zamiast tego uczniowie mają czytać m.in. dzieła filozoficzne i egzystencjalne Jana Pawła II.

    Dopłaty z gmin za odpady, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody

    Dopłaty z gmin, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody - szykują się spore zmiany w gospodarce odpadami. Co zawiera rządowy projekt zmian w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach?

    Komunikacja w Compliance

    Komunikacja w Compliance. W najbliższym czasie sektor publiczny, ale i sektor prywatny (zwłaszcza duże i średnie przedsiębiorstwa) czeka wdrażanie systemów Compliance. Kluczem do udanego wdrożenia, a potem utrzymania systemów Compliance jest komunikacja.

    Leśna szkoła z klimatem - ruszają ekolekcje

    Leśna szkoła z klimatem to program opracowany we współpracy Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwa Edukacji i Nauki, który służy inspirowaniu uczniów i nauczycieli do działań sprzyjających środowisku przyrodniczemu. W program zaangażowane są też Lasy Państwowe, które m.in. przygotowują służące grom plenerowym ścieżki i organizują prelekcje.

    Dzień Ojca - gra miejska "Przygoda z Tatą"

    Dzień Ojca - MRiPS zaprasza do zapisów na grę miejską "Przygoda z Tatą". Gra odbędzie się w Warszawie.

    Praca zdalna urzędników - ekwiwalent

    Praca zdalna urzędników - po zmianie przepisów pracodawca będzie musiał zagwarantować ekwiwalent. Czy wygasi to pracę zdalną urzędników?

    Obowiązek zgłoszenia, czym ogrzewamy domy od 1 lipca 2021 r.

    Obowiązek zgłoszenia czym ogrzewamy domy - 1 lipca 2021 roku rusza zbieranie danych do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB). Do kiedy będzie trzeba zgłosić urządzenia? Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Euro 2021: Narodowa Strefa Kibica na mecz Polski z Hiszpanią

    Euro 2021 - Strefa Kibica na Stadionie Narodowym. 19 czerwca 2021 roku na Stadionie Narodowym będzie można oglądać mecz reprezentacji Polski z Hiszpanią na Mistrzostwach Europy w Piłce Nożnej. Jakie będą zasady? Ile osób będzie mogło wejść na stadion?

    MEiN proponuje zmiany w liście lektur

    Zmiany w liście lektur - Ministerstwo Edukacji i Nauki rozpoczyna konsultacje społeczne. Potrwają do 8 lipca.

    Narodowy Spis Powszechny - jak powinni się spisać studenci?

    Narodowy Spis Powszechny - studenci mogą nie mieć świadomości, że ciąży na nich obowiązek spisowy. Nigdy nie brali udziału w spisie - ostatni był 10 lat temu, gdy byli jeszcze dziećmi. Mogą też myśleć, że zrobią to za nich rodzice lub dom studencki. Najlepiej jednak wziąć odpowiedzialność we własne ręce i spisać się samodzielnie! Tym bardziej, jeśli nie mieszka się z rodzicami lub w akademiku.

    Strajk Pielęgniarek: Czujemy się oszukane przez rząd [PODCAST]

    11 manifestacji w centralnych miejscach miast wojewódzkich, 4000 uczestników: pielęgniarki, pielęgniarze, położne - tak wyglądał strajk ostrzegawczy pielęgniarek i położnych. Czy będzie strajk generalny? Zapraszamy do wysłuchania podcastu.

    Do kiedy wystawienie ocen 2021?

    Do kiedy wystawienie ocen 2021? Ile czasu mają uczniowie na poprawienie ocen końcowych? Kiedy jest zakończenie roku szkolnego?

    Polski Ład: czy stracą seniorzy i osoby wymagające opieki?

    Polski Ład: czy stracą seniorzy i osoby wymagające opieki? W ramach Polskiego Ładu rząd przedstawił plan 10 ustaw do przygotowania w ciągu 100 najbliższych dni. W pakiecie tym niemal nie przewidziano działań zawartych w części „Złota jesień życia”. Wyjątkiem są emerytury bez podatku, ale ta planowana zmiana, bez równoległych korekt w innych obszarach wsparcia, niesie również skutki uboczne dla części osób starszych – zwłaszcza niesprawnych, wymagających opieki i ich rodzin.

    Praca zdalna w urzędach – czerwiec 2021 r.

    Praca zdalna w urzędach – do kiedy przedłużona? Jak długo będzie ograniczona praca urzędów? Jaka jest dopuszczalna liczba osób (interesantów) w urzędzie w czerwcu 2021 roku?

    Certyfikat COVID na telefonie

    Certyfikat COVID na telefonie - od kiedy? Odpowiadamy na pytania - gdzie go teraz szukać i kiedy paszport covidowy pojawi się w aplikacji mObywatel.

    Szczepienia na COVID-19 młodzieży w wieku 12-15 lat od 7 czerwca 2021

    Szczepienia na COVID-19 młodzieży w wieku 12-15 lat ruszyły. Jak młodzież może zapisać się na szczepienie? Czy konieczna jest zgoda i obecność rodziców?

    Czyste Powietrze - zachęty dla gmin, dodatkowe terminy

    Czyste Powietrze - zachęty dla gmin, dodatkowe terminy. Do 15 czerwca 2021 r. jest czas na zgłoszenia nowych gmin do programu „Czyste Powietrze”, a do 15 lipca br. wydłużono termin podpisywania porozumień i aneksów przez gminy, które już wcześniej wyraziły chęć skorzystania z finansowych bonusów.

    Paszport covidowy - co daje, jak wygląda?

    Paszport covidowy - co daje, jak wygląda? Przedstawiamy najważniejsze informacje o unijnym certyfikacie COVID.

    Zgromadzenia spontaniczne - zniesienie zakazu prawdopodobne pod koniec czerwca

    Zgromadzenia spontaniczne - zniesienie zakazu prawdopodobne pod koniec czerwca - poinformował w poniedziałek szef KPRM, pełnomocnik rządu ds. szczepień Michał Dworczyk. Wtedy planowane jest kolejne luzowanie obostrzeń dotyczących COVID-19.

    Zgromadzenia spontaniczne - czy są legalne?

    Zgromadzenia spontaniczne - czy są legalne? Rząd łagodzi obostrzenia covidowe, ale utrzymuje całkowity zakaz zgromadzeń spontanicznych. RPO przesłał swoje stanowisko do premiera Mateusza Morawieckiego.

    Rola najwyższego kierownictwa we wdrażaniu Compliance i systemów dla sygnalistów 

    Najwyższe kierownictwo - rola we wdrażaniu Compliance i systemów dla sygnalistów. Zgodnie z Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochrony osób zgłaszających przypadki naruszenia prawa Unii, zwaną potocznie dyrektywą o sygnalistach, pozostało 6 i pół miesiąca, aby sektor publiczny oraz duże przedsiębiorstwa wdrożyły systemy dla sygnalistów. Odpowiedzialność za to ponosi najwyższe kierownictwo.

    Program "Sportowe Wakacje+" w 2021 roku

    "Sportowe Wakacje+". Ministerstwo Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu wraz z Fundacją Lotto im. Haliny Konopackiej przeznaczyły 30 milionów złotych na drugą edycję programu "Sportowe Wakacje+" - poinformował szef resortu, wicepremier Piotr Gliński.

    Polski Ład - utrata dochodów samorządów

    Polski Ład - w dużej mierze zapłacą za niego samorządy. Z szacunków Ministerstwa Finansów wynika, że ich dochody mają spaść o ok. 10–11 mld zł, ale rząd obiecuje, że ten ubytek pokryje specjalna subwencja inwestycyjna. Według ekspertów może ona jednak się okazać niewystarczająca.

    Młodzieżowe rady gmin, powiatu i sejmiki województwa

    Młodzieżowe rady gmin, powiatu i sejmiki województwa - Prezydent Andrzej Duda podpisał nowelizację przepisów dotyczących samorządów lokalnych. Dzięki nowym rozwiązaniom, młode osoby będą miały szersze możliwości do angażowania się w życie publiczne i obywatelskie.