Kategorie

Udział strony w postępowaniu po zakończeniu etapu wyjaśniającego

inforCMS
Prawidłowo realizowane przez organy jednostek samorządu terytorialnego postępowanie administracyjne wymaga nie tylko powiadomienia o wszczęciu postępowania, ale także informowania o jego przebiegu na każdym etapie. Za wykonanie tych uprawnień odpowiedzialny jest organ prowadzący postępowanie.

Na etapie postępowania administracyjnego przypadającego pomiędzy zakończeniem postępowania wyjaśniającego a wydaniem rozstrzygnięcia następuje zestawienie ustalonego – w postępowaniu wyjaśniającym – stanu faktycznego z normami prawa. Zanim dojdzie do takiego zestawienia, organ prowadzący postępowanie, np. urząd gminy, powinien umożliwić stronie zapoznanie się z aktami sprawy i złożenie w odpowiednim czasie stosownych oświadczeń lub zastrzeżeń dotyczących zarówno zakończonego już postępowania dowodowego, jak i całej problematyki mającej być przedmiotem rozstrzygnięcia organu. Do czego zobowiązuje art. 10 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.).

 

Udostępnienie akt

 

Organ prowadzący postępowanie w zawiadomieniu skierowanym do stron postępowania (patrz: Z orzecznictwa) powinien wyznaczyć termin na zapoznanie z aktami sprawy i złożenie końcowego oświadczenia. Przewidziany w zawiadomieniu termin powinien mieć charakter realny, tj. uwzględniający specyfikę sprawy i objętość materiału i umożliwiający stronie ustosunkowanie się do treści akt sprawy.

 

Obowiązek udostępnienia akt sprawy przed wydaniem rozstrzygnięcia dotyczy pełnej dokumentacji znajdującej się w aktach i ewentualnych załączników. Aż do momentu upływu terminu wskazanego stronie w zawiadomieniu nie powinien natomiast znajdować się w udostępnionych aktach projekt decyzji. Wynika to z samej zasady czynnego udziału strony, zgodnie z którą strona może wypowiedzieć się co do zebranych dowodów, materiałów i żądań, a organ powinien rozważyć uwzględnienie stanowiska strony, i w przypadku uznania słuszności przedstawionego stanowiska odpowiednio ukształtować treść rozstrzygnięcia i jego uzasadnienie.

 

W praktyce spotyka się sytuacje odmowy udostępnienia niektórych istotnych dla sprawy materiałów. Na przykład rozdzielnik do pism kierowanych do stron, który zawiera ich dane adresowe. Podstawą do odmowy udostępnienia bywa tu ustawa z 29 sierpnia 1997 r. ochronie danych osobowych. Jednak nie jest to prawidłowe postępowanie.

 

Czytaj także: Prawidłowe uchwały Rady Gminy >>

 

W prowadzonych przez organy samorządu terytorialnego postępowaniach w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę nie można odmówić stronie dostępu do projektu budowlanego. Projekt ten jest podstawowym dokumentem w sprawie podlegającym badaniu pod kątem zgodności z aktami planistycznymi i przepisami prawa, w tym techniczno-budowlanymi (art. 35 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane). Dlatego prawidłowa realizacja zasady czynnego udziału wymaga udostępnienia projektu budowlanego każdej stronie postępowania w celu umożliwienia złożenia uwag. Argumentem przemawiającym za odmową udostępnienia projektu nie mogą być względy ochrony praw autorskich projektanta.

 

Wstrzymanie rozstrzygnięcia

 

Obowiązek wstrzymania się z wydaniem rozstrzygnięcia powstaje nie tylko w związku z koniecznością zagwarantowania stronie możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wniesienia ewentualnych uwag i zastrzeżeń. Organ prowadzący postępowanie, w którym konieczne jest uzyskanie stanowiska innego organu w trybie współdziałania organów, powinien wstrzymać się z wydaniem rozstrzygnięcia do momentu, kiedy postanowienie o uzgodnieniu uzyska walor ostateczności. Obowiązek ten tylko pośrednio wynika z treści art. 106 § 1 k.p.a., natomiast jego podstawą jest realizacja zasady czynnego udziału strony.

 

Organ powinien zapewnić stronie czynny udział w każdym stadium postępowania, również na etapie postępowania uzgodnieniowego (art. 10 § 1 k.p.a.). Wydanie w takim przypadku decyzji, zanim postanowienie wydane w trybie uzgodnienia stanie się ostateczne, oznaczałoby zaprzeczenie prawa strony do zainicjowania kontroli instancyjnej postanowienia o uzgodnieniu i uwzględnienia postanowienia organu II instancji w postępowaniu głównym.

 

Celem prawidłowej realizacji zasady czynnego udziału strony organ powinien w uzasadnieniu decyzji przytoczyć okoliczności podniesione przez strony oraz do każdej z nich ustosunkować się. Szczególny obowiązek ciąży w tym zakresie na organie II instancji, który powinien ustosunkować się do każdego zarzutu podniesionego w odwołaniu.

 

Z orzecznictwa

Organ samorządu terytorialnego prowadzący postępowanie nie może ograniczyć się tylko do wstrzymania się z wydaniem rozstrzygnięcia, aż strona będzie mogła zapoznać się z aktami sprawy. Powinien sam pouczyć stronę o prawie zapoznania się z aktami i złożenia końcowego oświadczenia, jednocześnie wyznaczając jej termin na wniesienie ewentualnych uwag. To nie strona powinna wykazać dostateczną aktywność, lecz obowiązek jej zapewnienia ciąży na organie administracji publicznej.

Wyrok NSA z 22 listopada 2006 r., sygn. akt II OSK 375/06

 

Z orzecznictwa

W przypadku kontroli prawidłowości postępowania przez organ II instancji w wyniku wniesienia odwołania ważne jest udokumentowanie dokonania właściwego zawiadomienia o zebraniu całego materiału. Dlatego istotne jest, by w aktach sprawy organu I instancji znalazł się dowód odpowiedniego pouczenia strony oraz dowody doręczenia zawiadomienia. Brak w aktach sprawy końcowego pouczenia strony przez organ o przysługującym jej prawie wskazuje na naruszenie obowiązku wynikającego z art. 10 § 1 k.p.a.

Wyrok WSA w Poznaniu z 28 marca 2007 r., sygn. akt III SA/Po 500/06

 

Z orzecznictwa

O konieczności wstrzymania się z wydaniem rozstrzygnięcia powinni pamiętać urzędnicy samorządowi prowadzący postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy. W tym przypadku konieczne jest sprawdzenie, czy wydane przez inny organ postanowienie uzgodnieniowe nie stało się przedmiotem zażalenia strony, ponieważ przedwczesne wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy w tym przypadku traktowane jest przez sądy administracyjne jako naruszenie zasady czynnego udziału strony oraz naruszenie zasady legalności i dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

Wyrok NSA z 18 września 2007 r., sygn. akt II OSK 1207/06

 

GMINA STRONĄ POSTĘPOWANIA ODWOŁAWCZEGO

 

W Sejmie trwają prace legislacyjne nad zmianami w Kodeksie postępowania administracyjnego, dotyczące rozszerzenia kompetencji gminy.

 

Podjęta inicjatywa ustawodawcza dotyczy zmiany ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy z 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (druk sejmowy nr 2526). Zgodnie z tym projektem organ wykonawczy gminy (wójt, burmistrz, prezydent miasta) będzie mógł wydać decyzję, a następnie złożyć od niej odwołanie. W ocenie projektodawców zaproponowane rozwiązanie zakończy praktykę orzeczniczą odbierającą jednostkom samorządu terytorialnego przymiot strony w przypadku, kiedy organ gminy wydał rozstrzygnięcie w postępowaniu administracyjnym w I instancji.

 

Przedstawiony projekt wzbudza kontrowersje, ponieważ zakłada, że gmina stałaby się stroną postępowania i pozostałaby jednocześnie decydentem. W sytuacji gdy gmina byłaby stroną postępowania, lepszym rozwiązaniem byłoby wyłączenie organów gminy od rozpatrywania sprawy. Istotne znaczenie w dyskusji nad projektem może mieć wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 29 października 2009 r. (sygn. akt K 32/08), w którym wykazano, że zapisy ustawy przy takiej interpretacji, która odmawia jednostce samorządu terytorialnego uczestniczenia na prawach strony w postępowaniu sądowo-administracyjnym, jeśli jednostka ta wydała decyzję w I instancji, są zgodne z Konstytucją RP. Trybunał zasygnalizował jednocześnie, że możliwe jest inne ukształtowanie przez ustawodawcę pozycji gminy jako strony w postępowaniu sądowo-administracyjnym, pod warunkiem że ustawodawca nie wykroczy poza zakres przysługującej mu swobody regulacyjnej.

 

Czytaj także: Zażalenie na bezczynność organu >>

 

WYJĄTEK – KONIECZNY PROJEKT DECYZJI

 

Urzędnicy jednostek samorządu terytorialnego prowadzący postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy na podstawie ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (dalej: pizp) ze względu na specyfikę tego postępowania powinni stworzyć projekt decyzji w sprawie, ponieważ projekt ten podlega uzgodnieniu z organami współdziałającymi na podstawie art. 53 ust. 4 pizp. Projekt na każdym etapie postępowania powinien być udostępniony stronie.

 

Kazimierz Pawlik

Podstawy prawne:

• Ustawa z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80, poz. 717; ost.zm. Dz.U. z 2008 r. nr 220, poz. 1413)

• Ustawa z 29 sierpnia 1997 r. ochronie danych osobowych (j.t. Dz.U. z 2002 r. nr 101, poz. 926; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. nr 1276, poz. 1238)

• Ustawa z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (j.t. Dz.U. z 2006 r. nr 156, poz. 1118; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. nr 161, poz. 1279)

• Ustawa z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071; ost.zm. Dz.U. z 2008 r. nr 229, poz. 1539)

 

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Radca prawny, adiunkt na Uniwersytecie Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie , dawniej pracownik administracji publicznej, obecnie prowadzi w Krakowie i w Radomiu własną kancelarię radcowską zajmującą się reprezentacją w postępowaniach administracyjnych. Specjalizuje się w zagadnieniach dostępu do informacji publicznej (z tego zakresu obroniona praca doktorska w 2016 r.), planowaniu przestrzennym i prawie budowlanym. Współautor książki Dyplom z Internetu (2015 r.) oraz komentarza do Ustawy o samorządzie gminnym (2015 r.) i autor przeszło trzystu artykułów, głównie z zakresu prawa samorządowego, publikowanych m.in. w „Gazecie Samorządu i Administracji”, „Wspólnocie Mieszkaniowej”, „Inwestorze”, „Sekretarzu i Organizacji Urzędu” oraz „Skarbniku i Finansach Publicznych” czy „Inwestycjach Sektora Publicznego”.
Źródło: Samorzad.infor.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    25 lip 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Zasady odwołania od wyników egzaminu maturalnego 2021

    Odwołania od wyników egzaminu maturalnego. Niecałe trzy tygodnie temu maturzyści poznali wyniki egzaminów dojrzałości. Niektórzy mają wątpliwości, czy ich praca została poprawnie sprawdzona, i wnioskują o wgląd do niej oraz wyższe noty.

    Kontrole zwolnień lekarskich nauczycieli

    Kontrole zwolnień lekarskich nauczycieli - zgodnie z projektem nowelizacji prawa oświatowego autorstwa MEiN ministerstwo co kwartał będzie przekazywało do ZUS szczegółowe informacje dotyczące nauczycieli przebywających m.in. na zwolnieniach lekarskich, urlopach zdrowotnych oraz macierzyńskich.

    Nauka stacjonarna w szkołach od 1 września 2021 r.

    Nauka stacjonarna w szkołach - minister edukacji i nauki Przemysław Czarnek zapowiedział, że trwają przygotowania do powrotu uczniów do szkół od 1 września 2021 r.

    Historia XX i XXI wieku - od kiedy nowy przedmiot?

    Historia XX i XXI wieku - od kiedy nowy przedmiot zapowiedziany w Polskim Ładzie? Co obejmie?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające - możliwość zwiększenia liczby godzin

    Dodatkowe zajęcia wspomagające - większa liczba dzieci będzie mogła skorzystać z dodatkowych lekcji. MEiN przygotowało zmianę przepisów w tym zakresie.

    Nauka zdalna czy stacjonarna w roku akademickim 2021/2022? - wytyczne dla uczelni

    Nauka zdalna czy stacjonarna w roku akademickim 2021/2022? Ministerstwo Edukacji i Nauki opublikowało wytyczne dla uczelni.

    Compliance - cykl Deminga

    Compliance - każdy system powinien działać w cyklu Deminga i zawsze należy monitorować ryzyka. Niestety często brakuje na to zasobów lub woli najwyższego kierownictwa.

    Transakcja zakupu nieruchomości na rzecz gminy

    Zakup nieruchomości na rzecz gminy. W ramach działalności gospodarczej gmina może nabywać prawa do nieruchomości na wolnym rynku - w trybie czynności cywilnoprawnych. W takich transakcjach istotne są kompetencje organów gminy. Wójt jest uprawniony do dokonywania czynności związanych z nabyciem nieruchomości. Działa jednak z zachowaniem zasad prawidłowej gospodarki i w ramach wytyczonych przez radę gminy.

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - co zawiera?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) już działa. Wyjaśniamy, jakie informacje zawiera ten ważny rejestr. Warto również wspomnieć o obowiązkach właścicieli budynków związanych z CEEB.

    Loteria szczepionkowa - kiedy losowania?

    Loteria szczepionkowa - kiedy losowania? Wciąż można zarejestrować się w Loterii Narodowego Programu Szczepień i wziąć udział w kolejnych losowaniach nagród.

    Wakacje 2021 w Europie - zasady podróżowania, paszport covidowy, testy

    Wakacje 2021 w Europie w czasach koronawirusa - jakie zasady obowiązują podróżnych? W większości krajów trzeba pokazać paszport covidowy lub wynik testu na COVID-19.

    Aspekty środowiskowe w nowym prawie zamówień publicznych

    Zrównoważone zamówienia to taki sposób organizacji postępowań o udzielenie zamówienia publicznego, który uwzględnia aspekty środowiskowe lub społeczne, co przekłada się na charakter udzielanego zamówienia, przy jednoczesnym zapewnieniu celowego, racjonalnego i oszczędnego wydatkowania środków publicznych. W pojęciu tym mieszczą się więc zarówno tzw. „zielone”, jak również społeczne zamówienia publiczne.

    Cyfryzacja usług a cyberbezpieczeństwo w sektorze publicznym

    W ostatnich latach można obserwować postępującą cyfryzację usług, również w sektorze publicznym. O ile załatwianie spraw urzędowych online jest dla obywateli ogromną wygodą, o tyle zasadne w tym kontekście jest pytanie – jak właściwie zadbać o bezpieczeństwo przetwarzanych danych?

    Karta Lokalizacji Podróżnego - jak wypełnić?

    Kartę Lokalizacji Podróżnego musi wypełnić każdy przylatujący do Polski. Czym jest? Jak wypełnić Kartę Lokalizacji Pasażera?

    Karta Lokalizacji Podróżnego w formie elektronicznej

    Karta Lokalizacji Podróżnego w formie elektronicznej od soboty zastąpi karty papierowe. Kto musi wypełnić Kartę Lokalizacji Podróżnego?

    Loteria szczepionkowa - ochrona danych uczestników

    Loteria szczepionkowa - jak chronione są dane osobowe uczestników Loterii Narodowego Programu Szczepień? Czy dane medyczne są bezpieczne?

    Loteria szczepionkowa - lista wygranych

    Loteria szczepionkowa - lista wygranych. Są już pierwsi zwycięzcy w Loterii Narodowego Programu Szczepień. Gdzie sprawdzić listę wygranych nagród? Kiedy kolejne losowania?

    Wypadek przy pracy urzędnika świadczącego pracę zdalną

    Wypadek przy pracy urzędnika świadczącego pracę zdalną. Jak prawidłowo sporządzić protokół powypadkowy?

    Szczepienia dzieci w wieku 5-12 lat - od kiedy?

    Szczepienia dzieci w wieku 5-12 lat - od kiedy? Jest to niezwykle istotna kwestia pod kątem roku szkolnego i bezproblemowego powrotu dzieci do szkół.

    Compliance - od czego zacząć wdrożenie systemu?

    Compliance - od czego należy zacząć wdrożenie systemu w organizacji? Coraz więcej podmiotów z sektora prywatnego oraz z sektora publicznego rozumie, że posiadanie systemów Compliance jest niezbędne, by podmiot mógł bezpiecznie funkcjonować lub się rozwijać.

    Czternastka dla nauczycieli do likwidacji?

    Czternastka dla nauczycieli - czy zostanie zlikwidowana? Nie tylko samorządowcy, lecz także eksperci są zdania, że przy wprowadzeniu nowego sytemu płac nauczycieli należy zlikwidować jednorazowy dodatek uzupełniający.

    Wjazd do Słowacji - czy obowiązuje kwarantanna?

    Wjazd do Słowacji - czy obowiązuje kwarantanna? 9 lipca 2021 roku weszły w życie obostrzenia ws. COVID-19 dotyczące wjazdu na Słowację. Zakwestionował je Słowacki Sąd Konstytucyjny.

    Francja - niezaszczepieni nie będą mogli wejść do restauracji i centrów handlowych

    Francja - niezaszczepieni nie będą mogli wejść do restauracji i centrów handlowych. Od kiedy wejdą w życie nowe obostrzenia w związku z koronawirusem? Czy będą przymusowe szczepienia?

    Aspekty społeczne w nowym prawie zamówień publicznych

    Społeczne zamówienia publiczne to podejście, w którym zamawiający w oparciu o dostępne instrumenty prawne osiągają dodatkowe - w stosunku do głównego celu jakim jest realizacja zamówienia - korzyści społeczne.

    Loteria szczepionkowa - pierwsze losowanie

    Loteria szczepionkowa - pierwsze losowanie odbywa się 14 lipca 2021 roku. Można w nim wygrać 5 razy po 50 tys. złotych i 60 hulajnóg elektrycznych. Jak sprawdzić wygrane?