Kategorie

Przepisy dotyczące budżetów obywatelskich do zmiany?

Przepisy dotyczące budżetów obywatelskich do zmiany?/ fot. Shutterstock
Przepisy dotyczące budżetów obywatelskich do zmiany?/ fot. Shutterstock
Do Sejmu wpłynął poselski projekt zmiany ustawy o samorządzie gminnym dotyczący budżetów obywatelskich. Nie jest to jedyna propozycja zmian w tym zakresie.

Ustawowa regulacja budżetów obywatelskich

Reklama

Ustawą z dnia 11 stycznia 2018 r. o zmianie niektórych ustaw w celu zwiększenia udziału obywateli w procesie wybierania, funkcjonowania i kontrolowania niektórych organów publicznych dokonano nowelizacji wszystkich trzech ustrojowych ustaw samorządowych. Wprowadzone wówczas zmiany – znajdujące zastosowanie od początku obecnej kadencji organów jednostek samorządu terytorialnego – dotyczyły m.in. budżetów obywatelskich. Ustawodawca zdecydował się wprowadzić wyraźną podstawę prawną dla tej szczególnej formy partycypacji społecznej znacząco usztywniając dotychczasowe rozwiązania w tym zakresie. Wprowadzone zmiany – uznawane za byt sztywne i nieuwzględniające dotychczasowej praktyki samorządowej – od samego początku spotkały się z dość ostrą krytyką środowisk samorządowych.

Zarzuty dotyczyły m.in. ograniczenia możliwości tworzenia na poziomie gminnym odrębnych puli środków w ramach budżetu obywatelskiego wyłącznie dla poszczególnych jednostek pomocniczych lub ich grup. W konsekwencji pule te nie mogły być tworzone w oparciu o inne kryteria, jak również nie mogły być wyodrębniane w gminach, które nie utworzyły jednostek pomocniczych.

Poselski projekt zmian

Reklama

Wychodząc naprzeciw postulatom samorządowym projekt zmian w przedmiotowym zakresie przedłożyli posłowie Klubu parlamentarnego Kukiz 15. Proponują oni, aby środki wydatkowane w ramach budżetu obywatelskiego mogły być dzielone na pule obejmujące całość gminy i jej części. Podział gminy na odpowiednie części w sprawach związanych z budżetem obywatelskim ustala rada gminy w drodze uchwały. Ustawa nowelizująca miałaby wejść w życie w terminie 14 dni od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Projekt ustawy nowelizującej nie zawiera żadnych przepisów przejściowych.

Projektodawcy w uzasadnieniu swojego projektu wskazali, iż w obecnym stanie prawnym „jednostki pomocnicze gmin takie jak: dzielnice, osiedla, sołectwa nie mogą być dzielone na mniejsze obszary w celu otrzymania środków w ramach budżetu obywatelskiego. Taki sposób rozdziału środków eliminuje obszary o mniejszym zaludnieniu, podczas gdy to te obszary potrzebują najwięcej inwestycji. Uniemożliwia też gminom swobodę w dysponowaniu swoimi środkami w ramach części jednostek pomocniczych, w tym części dwóch lub więcej jednostek pomocniczych, które realizują wspólny projekt.”. Jednocześnie wskazali oni, iż dzięki zaproponowanym zmianom „obszary mniejsze od jednostek pomocniczych lub też znajdujące się na terenie dwóch lub więcej jednostek pomocniczych będą mogły być finansowane w ramach puli środków z budżetu obywatelskiego. Spowoduje to możliwość finansowania projektów w niedoinwestowanych częściach gmin, które rozwijają się w zbyt wolnym tempie.”

Zobacz: Budżet

Propozycje zmian Związku Miast Polskich

Niestety projekt Kukiz 15 nie uwzględnia szeregu innych postulatów związanych z budżetem obywatelskim sformułowanych wiele miesięcy temu przez Związek Miast Polskich. ZMP już w marcu 2018 roku apelował, aby w ustawach posługiwać się jednocześnie określeniami budżet obywatelski i budżet partycypacyjny, co pozwoli na zachowanie dotychczas funkcjonujących w wielu miastach rozwiązań. Jednocześnie samorządowcy zrzeszeni w jednej z największych organizacji samorządowych postulowali wykreślenie z ustawy o samorządzie gminnym nakazujących wybór projektów w ramach budżetu obywatelskiego (partycypacyjnego) wyłącznie w drodze głosowania bezpośredniego. Proponowali także uelastycznienie przepisów dotyczących pul wydzielanych w ramach budżetu obywatelskiego (partycypacyjnego) oraz przepisów dotyczących uchwał rad gmin określających zasady i tryb przeprowadzania budżetu obywatelskiego. Niestety do dnia dzisiejszego stanowisko ZMP nie spotkało się z żadną oficjalną reakcją.

Stanowisko Zrzeszenia Gmin Województwa Lubuskiego i OPOSu

Także Zrzeszenie Gmin Województwa Lubuskiego zajęło stanowisko w sprawie konieczności zmian przepisów dotyczących budżetu obywatelskiego. Samorządowych z województwa lubuskiego zwrócili uwagę na niezwykle szeroki krąg podmiotów mogących wziąć udział w konsultacjach społecznych związanych z budżetem obywatelskim (każdy mieszkaniec gminy). Zwrócili także uwagę na brak możliwości tworzenia puli tematycznych. Stanowisko Zrzeszenia Gmin Województwa Lubuskiego zostało poparte przez pozostałe regionalne organizacje samorządowe współpracujące w ramach Ogólnopolskiego Porozumienia Organizacji Samorządowych (OPOS). Podsumowanie Przepisy dotyczące budżetów obywatelskich wymagają pilnej nowelizacji. Nowelizacja ta nie może dotyczyć jedynie wybranych fragmentów obecnej regulacji, lecz musi mieć charakter całościowy. Musi być ona przy tym połączona ze zmianami we wszystkich trzech ustrojowych ustawach samorządowych, a nie tylko ustawie o samorządzie gminnym. Należy mieć nadzieję, że potrzeba zmian w przedmiotowym zakresie zostanie możliwie szybko dostrzeżona przez parlamentarzystów.

Maciej Kiełbus

prawnik w Kancelarii Prawnej Dr Krystian Ziemski & Partners w Poznaniu, Partner, specjalizuje się w zakresie prawa administracyjnego, w szczególności prawa samorządowego

Dr Krystian Ziemski & Partners Kancelaria Prawna spółka komandytowa w Poznaniu

www.ziemski.com.pl

Artykuł pochodzi z Portalu: www.prawodlasamorzadu.pl

Chcesz dowiedzieć się więcej, skorzystaj z naszych programów >>
INFORLEX Klasyfikacja Budżetowa – program dla księgowych jednostek budżetowych
INFORLEX Klasyfikacja Budżetowa – program dla księgowych jednostek budżetowych
Tylko teraz
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    1 sie 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Kiedy gmina może wprowadzić uchwałę ograniczenia emisji hałasu

    Uchwały o ograniczeniu emisji hałasu nie można uchwalić tylko na podstawie skarg mieszkańców. Niezbędne są badania określające poziom hałasu. Przy czym wprowadzenia ograniczeń nie uzasadnia incydentalne naruszenie norm emisji hałasu.

    Program „Rosnąca odporność” dla gmin i mobilne punkty szczepień

    Program „Rosnąca odporność” dla gmin i mobilne punkty szczepień w oparciu o urzędy wojewódzkie to nowe programy, których uruchomienie zapowiada rząd.

    Premia dla lekarza POZ za szczepienie

    Lekarz POZ otrzyma premię finansową za zwiększenie tempa szczepień i liczby zaszczepionych pacjentów w poradni.

    Nadzór nad dyrektorami - planowane zmiany

    Projektowane przepisy, mające zwiększyć kontrolę nad szkołami, zostały złagodzone. Co z dyrektorami?

    Powodzie - czy możemy przygotować się na nadchodzące zalania?

    W momencie wystąpienia sytuacji kryzysowej praktyczne możliwości zabezpieczenia przed jej skutkami są bardzo ograniczone. Jakie mamy możliwości ograniczenia zagrożenia powodziowego?

    Zmiany w ustawie o zatrudnieniu socjalnym

    Zmiany w ustawie o zatrudnieniu socjalnym przewiduje przygotowany przez MRiPS projekt nowelizacji. Co się zmieni?

    Społeczne Agencje Najmu - korzyści podatkowe dla właścicieli

    Od 23 lipca 2021 r. obowiązują przepisy pozwalające tworzyć tzw. Społeczne Agencje Najmu (SAN). Ich zadaniem jest dzierżawa lokali mieszkalnych lub budynków mieszkalnych jednorodzinnych od ich właścicieli oraz wynajmowanie ich osobom fizycznym wskazanym przez gminę. Właściciele takich mieszkań i budynków będą korzystać ze zwolnień podatkowych w podatku dochodowym i VAT.

    Zasady odwołania od wyników egzaminu maturalnego 2021

    Odwołania od wyników egzaminu maturalnego. Niecałe trzy tygodnie temu maturzyści poznali wyniki egzaminów dojrzałości. Niektórzy mają wątpliwości, czy ich praca została poprawnie sprawdzona, i wnioskują o wgląd do niej oraz wyższe noty.

    Kontrole zwolnień lekarskich nauczycieli

    Kontrole zwolnień lekarskich nauczycieli - zgodnie z projektem nowelizacji prawa oświatowego autorstwa MEiN ministerstwo co kwartał będzie przekazywało do ZUS szczegółowe informacje dotyczące nauczycieli przebywających m.in. na zwolnieniach lekarskich, urlopach zdrowotnych oraz macierzyńskich.

    Nauka stacjonarna w szkołach od 1 września 2021 r.

    Nauka stacjonarna w szkołach - minister edukacji i nauki Przemysław Czarnek zapowiedział, że trwają przygotowania do powrotu uczniów do szkół od 1 września 2021 r.

    Historia XX i XXI wieku - od kiedy nowy przedmiot?

    Historia XX i XXI wieku - od kiedy nowy przedmiot zapowiedziany w Polskim Ładzie? Co obejmie?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające - możliwość zwiększenia liczby godzin

    Dodatkowe zajęcia wspomagające - większa liczba dzieci będzie mogła skorzystać z dodatkowych lekcji. MEiN przygotowało zmianę przepisów w tym zakresie.

    Nauka zdalna czy stacjonarna w roku akademickim 2021/2022? - wytyczne dla uczelni

    Nauka zdalna czy stacjonarna w roku akademickim 2021/2022? Ministerstwo Edukacji i Nauki opublikowało wytyczne dla uczelni.

    Compliance - cykl Deminga

    Compliance - każdy system powinien działać w cyklu Deminga i zawsze należy monitorować ryzyka. Niestety często brakuje na to zasobów lub woli najwyższego kierownictwa.

    Transakcja zakupu nieruchomości na rzecz gminy

    Zakup nieruchomości na rzecz gminy. W ramach działalności gospodarczej gmina może nabywać prawa do nieruchomości na wolnym rynku - w trybie czynności cywilnoprawnych. W takich transakcjach istotne są kompetencje organów gminy. Wójt jest uprawniony do dokonywania czynności związanych z nabyciem nieruchomości. Działa jednak z zachowaniem zasad prawidłowej gospodarki i w ramach wytyczonych przez radę gminy.

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - co zawiera?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) już działa. Wyjaśniamy, jakie informacje zawiera ten ważny rejestr. Warto również wspomnieć o obowiązkach właścicieli budynków związanych z CEEB.

    Loteria szczepionkowa - kiedy losowania?

    Loteria szczepionkowa - kiedy losowania? Wciąż można zarejestrować się w Loterii Narodowego Programu Szczepień i wziąć udział w kolejnych losowaniach nagród.

    Wakacje 2021 w Europie - zasady podróżowania, paszport covidowy, testy

    Wakacje 2021 w Europie w czasach koronawirusa - jakie zasady obowiązują podróżnych? W większości krajów trzeba pokazać paszport covidowy lub wynik testu na COVID-19.

    Aspekty środowiskowe w nowym prawie zamówień publicznych

    Zrównoważone zamówienia to taki sposób organizacji postępowań o udzielenie zamówienia publicznego, który uwzględnia aspekty środowiskowe lub społeczne, co przekłada się na charakter udzielanego zamówienia, przy jednoczesnym zapewnieniu celowego, racjonalnego i oszczędnego wydatkowania środków publicznych. W pojęciu tym mieszczą się więc zarówno tzw. „zielone”, jak również społeczne zamówienia publiczne.

    Cyfryzacja usług a cyberbezpieczeństwo w sektorze publicznym

    W ostatnich latach można obserwować postępującą cyfryzację usług, również w sektorze publicznym. O ile załatwianie spraw urzędowych online jest dla obywateli ogromną wygodą, o tyle zasadne w tym kontekście jest pytanie – jak właściwie zadbać o bezpieczeństwo przetwarzanych danych?

    Karta Lokalizacji Podróżnego - jak wypełnić?

    Kartę Lokalizacji Podróżnego musi wypełnić każdy przylatujący do Polski. Czym jest? Jak wypełnić Kartę Lokalizacji Pasażera?

    Karta Lokalizacji Podróżnego w formie elektronicznej

    Karta Lokalizacji Podróżnego w formie elektronicznej od soboty zastąpi karty papierowe. Kto musi wypełnić Kartę Lokalizacji Podróżnego?

    Loteria szczepionkowa - ochrona danych uczestników

    Loteria szczepionkowa - jak chronione są dane osobowe uczestników Loterii Narodowego Programu Szczepień? Czy dane medyczne są bezpieczne?

    Loteria szczepionkowa - lista wygranych

    Loteria szczepionkowa - lista wygranych. Są już pierwsi zwycięzcy w Loterii Narodowego Programu Szczepień. Gdzie sprawdzić listę wygranych nagród? Kiedy kolejne losowania?

    Wypadek przy pracy urzędnika świadczącego pracę zdalną

    Wypadek przy pracy urzędnika świadczącego pracę zdalną. Jak prawidłowo sporządzić protokół powypadkowy?