Interwencja kryzysowa dla matek z małymi dziećmi i kobiet w ciąży

• Ośrodki wsparcia dla matek z małoletnimi dziećmi i kobietami w ciąży
• Usługi świadczone w domach dla matek z małoletnimi dziećmi i kobietami w ciąży
• Małoletnia matka lub ojciec

Osoby, czy też rodziny znajdujące się w sytuacji kryzysowej mogą, bez względu na dochód, skorzystać ze specjalistycznej pomocy psychologicznej. Warto zaznaczyć, że w niektórych przypadkach można otrzymać pomoc prawną, czy też skorzystać z poradnictwa socjalnego.

W ramach interwencji kryzysowej, w sytuacjach uzasadnionych, udziela się schronienia do 3 miesięcy.

Ośrodki wsparcia dla matek z małoletnimi dziećmi i kobietami w ciąży

W ramach interwencji kryzysowej matki z małoletnimi dziećmi oraz kobiety ciężarne mogą znaleźć schronienie oraz wsparcie w domach dla matek oraz kobiet w ciąży. Należy pamiętać, że do takiego domu może zgłosić się nie tylko kobieta dotknięta przemocą, ale również znajdująca się w innej sytuacji kryzysowej.

Domy pomocy społecznej dla matek z małymi dziećmi i kobietami w ciąży zapewniają schronienie oraz wsparcie podczas sytuacji kryzysowej. Należy pamiętać, że te działania są tymczasowe i mają na celu zapewnienie powrotu do normalnego życia. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 15 stycznia 2008 r. (sygn. akt IV SA/Wr 530/07) stwierdził, iż:

o ile domy pomocy społecznej - ze swej istoty - nastawione są na trwałe świadczenie usług opiekuńczych osobom skierowanym doń na czas nieokreślony, o tyle przekształcenie dotychczasowych domów pomocy społecznej dla matek z małoletnimi dziećmi i kobietami w ciąży w ośrodki wsparcia oznacza również zmianę ich charakteru. Ten typ ośrodków zajmuje się udzielaniem pomocy o charakterze interwencyjnym, tzn. zapewnieniem schronienia i wsparcia podczas sytuacji kryzysowej, w celu jej przezwyciężenia. Chodzi zatem o działania tymczasowe i doraźne umożliwiające powrót do normalnego życia. Okres pobytu podlega ocenie organu. Ze wskazanej istoty ośrodków wsparcia wynika, że i decyzje kierujące do takich placówek określają termin trwania pobytu.

Usługi świadczone w domach dla matek z małoletnimi dziećmi i kobietami w ciąży

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Polityki Społecznej w sprawie domów dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży – kobieta, która znalazła się w sytuacji kryzysowej może skorzystać z całodobowej, okresowej opieki i usług świadczonych przez taki dom. Oczywiście mężczyzna – ojciec na takich samych zasadach z usług świadczonych przez domy ma prawo skorzystać.

Standard podstawowych usług świadczonych przez omawiane domy uregulowany został w § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej w sprawie domów dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży. Zgodnie z nim:

Standard podstawowych usług świadczonych przez dom obejmuje:

1)  w zakresie interwencyjnym:

a)  zapewnienie schronienia kobietom w ciąży w okresie okołoporodowym,

b)  izolowanie osób ubiegających się o pomoc przed sprawcami przemocy,

c)  wspieranie w przezwyciężaniu sytuacji kryzysowej,

d)  zapobieganie marginalizacji społecznej przez umożliwienie mieszkańcom odnalezienia miejsca w społeczeństwie i powrót do normalności po odrzuceniu ich przez rodziny, partnerów czy środowisko z powodu nieoczekiwanego macierzyństwa lub konieczności przezwyciężenia sytuacji kryzysowej,

e)  zapobieganie sieroctwu społecznemu przez przygotowanie do świadomego i odpowiedzialnego wypełniania roli rodzicielskiej,

f)  zapobieganie powielaniu złych wzorców rodzinnych i środowiskowych, a zwłaszcza wzorca wyuczonej bezradności;

2)  w zakresie potrzeb bytowych:

a)  zapewnienie całodobowego, okresowego pobytu dla trzydziestu mieszkańców, przy czym liczba ta może ulegać zmianom, zależnie od możliwości domu w zakresie spełnienia pozostałych standardów,

b)  odrębne pomieszczenia do spania oraz wspólne pomieszczenia do pobytu dziennego dla mieszkańców z dziećmi,

c)  pokoje dla mieszkanek w ciąży przeznaczone maksymalnie dla trzech osób oraz wspólne pomieszczenia do pobytu dziennego,

d)  ogólnodostępne łazienki, wyposażone w sposób umożliwiający sprawne korzystanie zarówno przez mieszkańców, jak i dzieci, proporcjonalnie do liczby mieszkańców, odpowiednio jedna łazienka na pięć osób,

e)  ogólnodostępną kuchnię do samodzielnego sporządzania posiłków oraz co najmniej jedno dodatkowe pomieszczenie do przyrządzania i spożywania drobnych posiłków,

f)  pomieszczenia do prania i suszenia;

3)  w zakresie opiekuńczo-wspomagającym:

a)  podstawową pielęgnację mieszkańca w czasie choroby oraz opiekę nad dzieckiem w czasie choroby opiekuna dziecka,

b)  umożliwienie korzystania ze świadczeń zdrowotnych,

c)  pomoc w załatwianiu spraw osobistych w przypadku wystąpienia takiej potrzeby,

d)  środki higieny osobistej, środki czystości w sytuacji, gdy nie ma możliwości ich samodzielnego zakupu.

Małoletnia matka lub ojciec

Jak już zostało wspomniane pobyt w takim domu ma charakter czasowy. Oczywistym jest fakt, że celem interwencji kryzysowej jest przywrócenie równowagi psychicznej oraz umiejętności samodzielnego radzenia sobie. Inaczej może wyglądać sytuacja małoletnich rodziców. Może się zdarzyć, że małoletni rodzic nie ma możliwości wrócić do domu rodzinnego albo rozpocząć samodzielnego życia. W takich sytuacjach starosta na wniosek mieszkańca domu i po zasięgnięciu opinii kierownika domu, może w drodze decyzji przedłużyć pobyt.

Opracowano na podstawie:

Ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej oraz rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej w sprawie domów dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży