Protokół rozbieżności przy podziale subwencji oświatowej

Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego obradowała 28 listopada br. Jedną z najważniejszych kwestii poddanych ocenie były propozycje minister edukacji narodowej (MEN) dotyczące podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego na 2013 rok, a także zmian w ustawie o systemie oświaty. Oba rozwiązania zostały negatywnie zaopiniowane.

Propozycja podziału subwencji

Subwencja oświatowa dzielona jest między samorządy na podstawie algorytmu, który jest opisany w załączniku do rozporządzenia MEN o podziale subwencji oświatowej. Punktem wyjścia do obliczenia jest tzw. standard A, czyli kwota bazowa na każdego ucznia (w 2012 r. wynosi ona 4942 zł). Kwoty, jakie dostają poszczególne samorządy, są pochodną kwoty bazowej i liczby uczniów na ich terenie. Ze względu na specyfikę niektórych szkół, samorządów (np. obejmujących tereny wiejskie lub miejscowości poniżej 5 tys. mieszkańców) oraz potrzeb uczniów (np. wynikających z różnego rodzaju niepełnosprawności) kwota bazowa może być zwiększana o mnożniki, tzw. wagi.

Według szacunków MEN, kwota subwencji oświatowej przypadająca na jednego ucznia przeliczeniowego w poszczególnych szczeblach samorządu wzrośnie w porównaniu z tegoroczną średnio o 4,6%. Finansowy standard A wyniesie zatem ok. 5171 zł i będzie wyższy od tegorocznego o około 229 zł.

Podział kwoty subwencji oświatowej (pomniejszonej o 0,4% rezerwy) na poszczególne rodzaje JST przedstawia się następująco:

● gminy – 23 715 196 tys. zł (w tym miasta na prawach powiatu w zakresie zadań gminy 5 639 497 tys. zł),

● powiaty – 14 862 690 tys. zł (w tym miasta na prawach powiatu w zakresie zadań powiatu 6 913 276 tys. zł),

● samorządy województw – 775 121 tys. zł.

Katalog przykładowych zadań uwzględnianych przy podziale subwencji oświatowej został w projekcie rozporządzenia uzupełniony o finansowanie prac komisji egzaminacyjnych powołanych przez JST w związku z awansem zawodowym nauczycieli.

Jak wynika z uzasadnienia projektu, dodano nowe wagi algorytmu, zgodnie z którym dzielone są pieniądze między samorządy. Waga P30 ma objąć uczestników kwalifikacyjnych kursów zawodowych organizowanych przez szkoły i placówki prowadzone przez JST, co oznacza, że samorządy mają mieć zapewnione środki subwencyjne na finansowanie tego zadania w 2013 roku.

Dokument modyfikuje również zasadę subsydiowania uczniów mniejszości narodowych, etnicznych oraz społeczności posługującej się językiem regionalnym. Zmiana polega na objęciu nową wagą P12 = 0,2 uczniów oddziałów i szkół z nauczaniem w języku mniejszości narodowej lub mniejszości etnicznej bądź w języku regionalnym oraz uczniów oddziałów i szkół, w których zajęcia prowadzone są w dwóch językach: polskim oraz języku mniejszości lub języku regionalnym, będącym drugim językiem nauczania. Ma to pozwolić na rozwój tych szkół, bo nauczanie w języku mniejszości lub dwujęzyczne wymaga wprowadzenia większej liczby godzin – przeciętnie o około dwie godziny tygodniowo – niż w przypadku dodatkowej nauki języka mniejszości.

Doprecyzowano również opisy niektórych wag, m.in. wagi P5, poprzez zastąpienie wyrazów „organizowanych w szkołach podstawowych i gimnazjach” wyrazami „organizowanymi przez szkoły podstawowe i gimnazja”. Uwzględniono w ten sposób, że zajęcia rewalidacyjno-wychowawcze dla dzieci upośledzonych umysłowo mogą być organizowane nie tylko w szkole, lecz także np. w placówce leczniczej.

W opisach wag P13, P14, P23, P27 wyraz „klas” zastąpiono wyrazem „oddziałów”, aby były zgodne z terminologią stosowaną w Systemie Informacji Oświatowej. Następnie skorygowano opis wagi P26, wykreślając wyrazy „klas wyrównawczych”, gdyż od roku szkolnego 2012/2013 w systemie oświaty takie klasy nie funkcjonują. Planuje się, że rozporządzenie wejdzie w życie 1 stycznia 2013 r.

Więcej w Gazecie Samorządu i Administracji - Zamów prenumeratę >>