Kto może wystąpić z wnioskiem o zasiedzenie?

Niewątpliwie interes prawny będzie miał posiadacz samoistny jak również jego następcy prawni (np. spadkobiercy). Taki interes prawny posiada również osoba, która nie jest już co prawda posiadaczem samoistnym z uwagi na utratę posiadania, lecz nabyła wcześniej własność nieruchomości przez zasiedzenie.

Celem i przedmiotem postępowania o stwierdzenie zasiedzenia jest ustalenie nabycia tą drogą prawa własności. Żądanie stwierdzenia w powyższym trybie, że oznaczona osoba nabyła własność nieruchomości przez zasiedzenie, jest dopuszczalne, chociażby nawet osoba ta nie była już jej właścicielem. W takiej sytuacji - w postanowieniu stwierdzającym nabycie własności nieruchomości przez zasiedzenie - sąd orzeka, kto w określonej chwili nabył jej własność.

Wniosek o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie winien oprócz standardowych wymogów pisma procesowego (oznaczenie sądu, oznaczenie strony, oznaczenie wartości przedmiotu sporu) – zawierać również dokładny opis przedmiotu zasiedzenia. Dodatkowe wymogi dotyczące wniosku o zasiedzenie nieruchomości zostały określone w §134 i następne regulaminu urzędowania sądów powszechnych. Zgodnie z tymi przepisami we wniosku należy określić nieruchomość według zasad obowiązujących w przepisach o prowadzeniu ksiąg wieczystych. Jeżeli nieruchomość ma urządzoną księgę wieczystą lub zbiór dokumentów, a przedmiotem nabycia jest cała nieruchomość, wystarcza określenie nieruchomości według oznaczenia księgi lub zbioru. We wniosku należy również określić datę z jaką w ocenie strony doszło do nabycia własności przez zasiedzenie. Ponadto do wniosku należy dołączył mapę nieruchomości sporządzonej według zasad obowiązujących przy oznaczaniu nieruchomości w księgach wieczystych.

Zobacz: Wyzbycie się własności nieruchomości

We wniosku o stwierdzenie zasiedzenia wnioskodawca powinien wskazać wszystkich zainteresowanych jako uczestników postępowania. Niewątpliwie uczestnikiem winien być dotychczasowy prawny właściciel (lub jego spadkobierca), bez względu na to, czy jego prawo zostało stwierdzone i czy wynika z dołączonego na podstawie art. 607 odpisu z księgi wieczystej. Jest to wymóg o tyle istotny, że zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego - brak wezwania do udziału w sprawie właściciela nieruchomości powoduje nieważność postępowania. Uczestnikiem postępowania o zasiedzenie winien być również ewentualny posiadacz zależny oraz osoby, którym przysługuje ograniczone prawo rzeczowe do nieruchomości.

Jeżeli wnioskodawca nie wskazuje innych zainteresowanych, orzeczenie może zapaść dopiero po wezwaniu innych zainteresowanych przez ogłoszenie. Sąd może zarządzić ogłoszenie również w innych wypadkach, jeżeli uzna to za wskazane. Rozprawę można wówczas wyznaczyć dopiero po upływie 3 miesięcy od opublikowania ogłoszenia. Jeżeli w terminie tym nikt się nie zgłosi albo zgłosiwszy się własności nie wykaże, sąd stwierdzi zasiedzenie, jeżeli zostało ono udowodnione.

Od wniosku o zasiedzenie nieruchomości sąd pobiera opłatę stałą w wysokości 2.000 zł.