Kategorie

Zmiana zasad rachunkowości i planów kont

Jan Charytoniuk
Jan Charytoniuk
autor kilkudziesięciu publikacji z zakresu rachunkowości budżetowej, w tym ok. 30 opracowań do „PORADNIKA Rachunkowości Budżetowej”, opartych na praktycznych doświadczeniach wyniesionych z pracy w instytucjach kontrolnych (w RIO) i na stanowisku głównego księgowego
Minister finansów wydał rozporządzenie dotyczące szczególnych zasad rachunkowości i planów kont. Część z nowych przepisów będzie dotyczyła już 2010 roku. Komplet informacji o nowym planie kont znajdziesz na łamach Poradnika Rachunkowości Budżetowej.

Rozporządzenie Ministra Finansów z 5 lipca 2010 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego, jednostek budżetowych, samorządowych zakładów budżetowych, państwowych funduszy celowych oraz państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: nowe rozporządzenie w sprawie rachunkowości) weszło w życie 31 lipca 2010 r., ale jego przepisy będą miały ograniczone zastosowanie do ewidencji zdarzeń w roku obrotowym 2010.

Wyjątek stanowią zdarzenia związane z wykonaniem budżetu środków europejskich, w odniesieniu do których nowe rozporządzenie w sprawie rachunkowości nakłada na kierowników jednostek realizujących budżet środków europejskich obowiązek dostosowania rachunkowości do zasad określonych w rozporządzeniu w ciągu trzech miesięcy od dnia jego wejścia w życie.

W praktyce większość nowych rozwiązań będzie miała zastosowanie do ewidencji zdarzeń od roku obrotowego 2011.

Nowe rozporządzenie w sprawie rachunkowości określa szczególne zasady rachunkowości oraz plany kont dla:

● budżetu państwa,

● budżetów jednostek samorządu terytorialnego (dalej: JST),

● jednostek budżetowych,

● samorządowych zakładów budżetowych,

● państwowych funduszy celowych,

● jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej.

W nowym rozporządzeniu w sprawie rachunkowości dokonano określenia odrębnych zasad dla budżetu państwa i budżetów JST. W szczególności tego typu rozwiązania dotyczą ustalania deficytu budżetu państwa oraz nadwyżki lub deficytu budżetu środków europejskich, a także nadwyżki lub deficytu budżetu JST. Rozporządzenie określa również odrębne plany kont dla budżetu państwa i odrębne plany kont dla budżetów JST.

Plany kont

Nowe rozporządzenie w sprawie rachunkowości wprowadza następujące plany kont określone w załącznikach nr 1–4 do rozporządzenia, stanowiące podstawę do opracowania zakładowych planów kont dla:

● budżetu państwa,

● budżetów JST,

● jednostek budżetowych i samorządowych zakładów budżetowych,

● placówek.

Ponadto wprowadza ono nowe regulacje, którymi należy się kierować przy ustalaniu zakładowego planu kont. Zasady te stanowią, że:

1) konta wskazane w planach kont ujętych w załącznikach do rozporządzenia mogą być dzielone na dwa lub więcej kont syntetycznych,

2) zakładowy plan kont powinien zapewniać ewidencję wykonania budżetu w układzie zadaniowym, a operacje dotyczące wykonania budżetu w układzie zadaniowym mogą być ewidencjonowane na kontach, na których ujmowane są operacje według podziałek klasyfikacji budżetowej,

3) plan kont dla budżetu państwa może być uzupełniony o dodatkowe konta,

4) ponoszone koszty działalności podstawowej mogą być ujmowane tylko na kontach zespołu 5 „Koszty według typów działalności i ich rozliczenie” z odpowiednim wyodrębnieniem na kontach analitycznych kosztów w układzie rodzajowym.

Czytaj także: Sprawozdawczość w operacjach finansowych JST (1)>>

Budżety jednostek samorządu terytorialnego

W planie kont dla budżetu JST nowe rozwiązania są następujące:

Reklama

● w wykazie kont budżetu nie występują konta: 137 „Rachunki środków funduszy pomocowych”, 138 „Rachunki środków na prefinansowanie”, 227 „Rozliczenie dochodów ze środków funduszy pomocowych”, 228 „Rozliczenie wydatków ze środków funduszy pomocowych”, 268 „Zobowiązania z tytułu prefinansowania”, 907 „Dochody z funduszy pomocowych”, 908 „Wydatki z funduszy pomocowych”, 967 „Fundusze pomocowe”, służące do ewidencji operacji budżetu z udziałem środków pomocowych oraz konto 139 „Inne rachunki bankowe”;

● wprowadzono nowe konto 135 „Rachunek środków na niewygasające wydatki”, służące do ewidencji operacji pieniężnych związanych z realizacją planu wydatków niewygasających;

Reklama

● wprowadzonobardziej szczegółowy opis konta 909 „Rozliczenia międzyokresowe”, precyzujący, że ujmuje się na nim w szczególności koszty stanowiące wydatki przyszłych okresów (np. odsetki od zaciągniętych kredytów i pożyczek, w korespondencji z kontami 134 lub 260) oraz przychody finansowe stanowiące dochody przyszłych okresów (np.: subwencje i dotacje przekazane w grudniu dotyczące następnego roku budżetowego);

● istotnie ulega zmianie zakres ujmowania zdarzeń, mimo nieznacznych zmian w opisie kont: 901 „Dochody budżetu” (włączenie dochodów ze środków pomocowych), 902 „Wydatki budżetowe” (wydatki realizowane z kredytu uruchomianego w formie realizacji zleceń płatniczych są ujmowane na tym koncie, w korespondencji z kontem 134, a wydatki księgowane na podstawie Rb-28S obejmują również wydatki finansowane ze środków funduszy pomocowych) i 962 „Wynik na pozostałych operacjach” (na koncie tym są ujmowane wszystkie pozostałe operacje niekasowe, w tym również operacje związane z realizacją projektów z udziałem środków pomocowych ewidencjonowanych dotychczas na koncie 967 „Fundusze pomocowe”;

● dotychczasowe konto 960 „Skumulowana nadwyżka lub niedobór na zasobach budżetu” otrzymało nową nazwę „Skumulowane wyniki budżetu”, a dotychczasową nazwę konta 961 „Niedobór lub nadwyżka budżetu” zastąpiono nazwą „Wynik wykonania budżetu”; wyniki budżetu ustalane na tych kontach obecnie mają zupełnie inny wymiar, mimo że są ustalane w drodze przeniesienia sald tych samych kont (901, 902 i 903 na konto 961, a na konto 960 – sald kont 961 i 962); dotychczas wyniki ustalane za pomocą kont 960 i 961 były ustalane z pominięciem operacji z udziałem środków pomocowych, a według nowych zasad pozwalają na ustalenie pełnych wyników budżetu.

Jednostki budżetowe i samorządowe zakłady budżetowe

W planie kont dla jednostek budżetowych i samorządowych zakładów budżetowych takie konta, jak: 136 „Rachunek państwowych funduszy celowych”, 137 „Rachunek środków pochodzących ze źródeł zagranicznych niepodlegających zwrotowi”, 138 „Rachunek środków europejskich”, 227 „Rozliczenie wydatków z budżetu środków europejskich”, 228 „Rozliczenie środków pochodzących ze źródeł zagranicznych niepodlegających zwrotowi” i 853 „Fundusze celowe” – występują wyłącznie w państwowych jednostkach budżetowych.

W nowym rozporządzeniu znacząco rozszerzono wykaz kont zespołu 4 „Koszty według rodzajów i ich rozliczenie”, dostosowując go do potrzeb sporządzania rachunku zysków i strat (wariant porównawczy). Dotychczasowe konto 400 „Koszty według rodzajów i ich rozliczenie” zostało podzielone na konta:

● 401 „Zużycie materiałów i energii”,

● 402 „Usługi obce”,

● 403 „Podatki i opłaty”,

● 404 „Wynagrodzenia”,

● 405 „Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia”,

● 409 „Pozostałe koszty rodzajowe”,

– a dotychczasowe konto 401 „Amortyzacja” otrzymało numer 400.

Nowe konta wprowadzono do wykazu kont zespołu 7 „Przychody, dochody i koszty”. W wykazie tym dokonano rozdzielenia dotychczasowego konta 750 „Przychody i koszty finansowe” na konta:

● 720 „Przychody z tytułu dochodów budżetowych”,

● 750 „Przychody finansowe”,

● 751 „Koszty finansowe”.

Dokonano również podziału konta 760 „Pozostałe przychody i koszty” na konta:

● 760 „Pozostałe przychody operacyjne”,

● 761 „Pozostałe koszty operacyjne”.

Ponadto do zespołu 7 dodano konta 770 „Zyski nadzwyczajne” i 771 „Straty nadzwyczajne”, które wyłączono z dotychczasowego konta 860 „Straty i zyski nadzwyczajne oraz wynik finansowy”. Aktualnie wśród kont zespołu 7 nie występuje dotychczasowe konto 761 „Pokrycie amortyzacji”.

W zespole 8 „Fundusze, rezerwy i wynik finansowy” konto 810 obecnie nosi nazwę „Dotacje budżetowe, płatności z budżetu środków europejskich oraz środki z budżetu na inwestycje”, a zakres stosowania kont 820 „Rozliczenie wyniku finansowego” i 870 „Podatki i obowiązkowe rozliczenia z budżetem obciążające wynik finansowy” będzie się ograniczał do samorządowych zakładów budżetowych.

W zespole 2 „Rozrachunki i roszczenia” istotnym zmianom ulegają zasady funkcjonowania kont 221 „Należności z tytułu dochodów budżetowych”, 226 „Długoterminowe należności budżetowe” i 290 „Odpisy aktualizujące należności”. Należy podkreślić, że aktualnie z ewidencji na koncie 290 zostały wyłączone niewpłacone odsetki od należności.

Czytaj także: Sprawozdawczość w operacjach finansowych JST (2)>>

Sprawozdawczość finansowa

Nowe rozporządzenie w sprawie rachunkowości wprowadza obowiązek sporządzania sprawozdania finansowego składającego się z:

● bilansu z wykonania budżetu JST,

● łącznego bilansu obejmującego dane wynikające z bilansów samorządowych jednostek budżetowych i samorządowych zakładów budżetowych, zawierającego informacje w zakresie ustalonym w załączniku nr 5 do rozporządzenia,

● łącznego rachunku zysków i strat obejmującego dane wynikające z rachunków zysków i strat samorządowych jednostek budżetowych i samorządowych zakładów budżetowych, zawierającego informacje w zakresie ustalonym w załączniku nr 7 do rozporządzenia,

● łącznego zestawienia zmian w funduszu obejmującego dane wynikające z zestawień zmian w funduszu samorządowych jednostek budżetowych i samorządowych zakładów budżetowych, zawierającego informacje w zakresie ustalonym w załączniku nr 8 do rozporządzenia.

W tym sprawozdaniu finansowym należy dokonać odpowiednich wyłączeń wzajemnych rozliczeń między jednostkami.

W związku ze zmianą w planach kont zmianie ulega również układ informacji zamieszczanych w sprawozdaniach finansowych. W szczególności dotyczy to informacji zamieszczanych w bilansie z wykonania budżetu (aktywa budżetu netto), w rachunku zysków i strat oraz w zestawieniu zmian w funduszu.

Podstawy prawne

•  Ustawa z 27 sierpnia 2010 r. o finansach publicznych (Dz.U. nr 157, poz. 1240; ost.zm. Dz.U. z 2010 r. nr 123, poz. 835)

•  Ustawa z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (j.t. Dz.U. z 2000 r. nr 54, poz. 654; ost.zm. Dz.U. z 2010 r. nr 75, poz. 473)

•  Rozporządzenie Ministra Finansów z 5 lipca 2010 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego, jednostek budżetowych, samorządowych zakładów budżetowych, państwowych funduszy celowych oraz państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. nr 128, poz. 861)

Źródło: Gazeta Samorządu i Administracji
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    15 cze 2021
    Zakres dat:

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach - NFZ przyjmuje wnioski

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Nabór jest otwarty i ciągły, nie ma konkretnej daty jego zakończenia.

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć?

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć? Już ponad 3 miliony Polaków korzysta z naszej aplikacji mObywatel, czyli cyfrowego portfela na dokumenty. Wkrótce trafi do niej Unijny Certyfikat COVID.

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały. 17 czerwca 2021 roku wejdą ważne zmiany dotyczące profilu zaufanego, szczególnie jego tymczasowej wersji. Co się zmieni?

    Kiedy wyniki matur 2021?

    Wyniki matur 2021 – kiedy? Jak i gdzie je sprawdzić? Przedstawiamy ważne informacje dla tysięcy tegorocznych maturzystów.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r. Minister zdrowia podpisał rozporządzenie zapowiedziane w programie Polski Ład. Z jakich badań będzie można skorzystać?

    Polski Ład: nowe miejsca pracy i infrastruktura mają rozwiązać problemy gmin

    Polski Ład to całościowe spojrzenie na problemy powiatów i gmin w całej Polsce. W ramach Polskiego Ładu budowane będą m.in. obiekty sportowe oraz infrastruktura drogowa, energetyczna, internetowa, kolejowa, które przyczynią się do rozwoju gospodarczego i poprawią jakość życia - mówił premier Mateusz Morawiecki.

    Konrad Fijołek prezydentem Rzeszowa - wyniki wyborów

    Konrad Fijołek nowym prezydentem Rzeszowa - znamy już oficjalne wyniki wyborów. Kandydat popierany przez opozycję: PO, Lewicę, PSL i Ruch Polska 2050 wygrał w pierwszej turze. Ile głosów zdobyli poszczególni kandydaci?

    Kurator oświaty - jakie ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Kurator oświaty. Ministerstwo Edukacji i Nauki proponuje rozwiązania wzmacniające rolę kuratora oświaty. Jakie kurator ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Lektury w szkole podstawowej – proponowane zmiany

    Lektury w szkole podstawowej – zmiany. Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowało propozycję zmian w liście lektur szkolnych. Jakie książki zostaną usunięte z wykazu a jakie dodane?

    Lista lektur w liceum i technikum – proponowane zmiany

    Lektury w liceum i technikum – jakie zmiany proponuje Ministerstwo Edukacji i Nauki? Skreślone z wykazu lektur mają być m.in. wiersze Marcina Świetlickiego oraz „Mała apokalipsa” Tadeusza Konwickiego. Zamiast tego uczniowie mają czytać m.in. dzieła filozoficzne i egzystencjalne Jana Pawła II.

    Dopłaty z gmin za odpady, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody

    Dopłaty z gmin, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody - szykują się spore zmiany w gospodarce odpadami. Co zawiera rządowy projekt zmian w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach?

    Komunikacja w Compliance

    Komunikacja w Compliance. W najbliższym czasie sektor publiczny, ale i sektor prywatny (zwłaszcza duże i średnie przedsiębiorstwa) czeka wdrażanie systemów Compliance. Kluczem do udanego wdrożenia, a potem utrzymania systemów Compliance jest komunikacja.

    Leśna szkoła z klimatem - ruszają ekolekcje

    Leśna szkoła z klimatem to program opracowany we współpracy Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwa Edukacji i Nauki, który służy inspirowaniu uczniów i nauczycieli do działań sprzyjających środowisku przyrodniczemu. W program zaangażowane są też Lasy Państwowe, które m.in. przygotowują służące grom plenerowym ścieżki i organizują prelekcje.

    Dzień Ojca - gra miejska "Przygoda z Tatą"

    Dzień Ojca - MRiPS zaprasza do zapisów na grę miejską "Przygoda z Tatą". Gra odbędzie się w Warszawie.

    Praca zdalna urzędników - ekwiwalent

    Praca zdalna urzędników - po zmianie przepisów pracodawca będzie musiał zagwarantować ekwiwalent. Czy wygasi to pracę zdalną urzędników?

    Obowiązek zgłoszenia, czym ogrzewamy domy od 1 lipca 2021 r.

    Obowiązek zgłoszenia czym ogrzewamy domy - 1 lipca 2021 roku rusza zbieranie danych do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB). Do kiedy będzie trzeba zgłosić urządzenia? Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Euro 2021: Narodowa Strefa Kibica na mecz Polski z Hiszpanią

    Euro 2021 - Strefa Kibica na Stadionie Narodowym. 19 czerwca 2021 roku na Stadionie Narodowym będzie można oglądać mecz reprezentacji Polski z Hiszpanią na Mistrzostwach Europy w Piłce Nożnej. Jakie będą zasady? Ile osób będzie mogło wejść na stadion?

    MEiN proponuje zmiany w liście lektur

    Zmiany w liście lektur - Ministerstwo Edukacji i Nauki rozpoczyna konsultacje społeczne. Potrwają do 8 lipca.

    Narodowy Spis Powszechny - jak powinni się spisać studenci?

    Narodowy Spis Powszechny - studenci mogą nie mieć świadomości, że ciąży na nich obowiązek spisowy. Nigdy nie brali udziału w spisie - ostatni był 10 lat temu, gdy byli jeszcze dziećmi. Mogą też myśleć, że zrobią to za nich rodzice lub dom studencki. Najlepiej jednak wziąć odpowiedzialność we własne ręce i spisać się samodzielnie! Tym bardziej, jeśli nie mieszka się z rodzicami lub w akademiku.

    Strajk Pielęgniarek: Czujemy się oszukane przez rząd [PODCAST]

    11 manifestacji w centralnych miejscach miast wojewódzkich, 4000 uczestników: pielęgniarki, pielęgniarze, położne - tak wyglądał strajk ostrzegawczy pielęgniarek i położnych. Czy będzie strajk generalny? Zapraszamy do wysłuchania podcastu.

    Do kiedy wystawienie ocen 2021?

    Do kiedy wystawienie ocen 2021? Ile czasu mają uczniowie na poprawienie ocen końcowych? Kiedy jest zakończenie roku szkolnego?

    Polski Ład: czy stracą seniorzy i osoby wymagające opieki?

    Polski Ład: czy stracą seniorzy i osoby wymagające opieki? W ramach Polskiego Ładu rząd przedstawił plan 10 ustaw do przygotowania w ciągu 100 najbliższych dni. W pakiecie tym niemal nie przewidziano działań zawartych w części „Złota jesień życia”. Wyjątkiem są emerytury bez podatku, ale ta planowana zmiana, bez równoległych korekt w innych obszarach wsparcia, niesie również skutki uboczne dla części osób starszych – zwłaszcza niesprawnych, wymagających opieki i ich rodzin.

    Praca zdalna w urzędach – czerwiec 2021 r.

    Praca zdalna w urzędach – do kiedy przedłużona? Jak długo będzie ograniczona praca urzędów? Jaka jest dopuszczalna liczba osób (interesantów) w urzędzie w czerwcu 2021 roku?

    Certyfikat COVID na telefonie

    Certyfikat COVID na telefonie - od kiedy? Odpowiadamy na pytania - gdzie go teraz szukać i kiedy paszport covidowy pojawi się w aplikacji mObywatel.

    Szczepienia na COVID-19 młodzieży w wieku 12-15 lat od 7 czerwca 2021

    Szczepienia na COVID-19 młodzieży w wieku 12-15 lat ruszyły. Jak młodzież może zapisać się na szczepienie? Czy konieczna jest zgoda i obecność rodziców?