Kategorie

Nowe możliwości przekształcenia szpitali w spółki kapitałowe

Tomasz Rek
Sejm 18 marca 2011 r. przyjął ustawę o działalności leczniczej. Ustawa, jeżeli wejdzie w życie, doprowadzi do gruntownej reformy w systemie ochrony zdrowia w zakresie funkcjonowania podmiotów udzielających świadczeń zdrowotnych. Najistotniejsze zmiany obejmą samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej, które w dominującej liczbie podlegają województwom, powiatom i gminom.

Nowa ustawa nie oznacza jednak, że ustawodawca chce od razu i definitywnie wyeliminować samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej (dalej: SPZOZ). Przeciwnie, pozwala im nadal funkcjonować. Generalnie zabrania natomiast tworzenia nowych. Przede wszystkim jednak ustawa o działalności leczniczej przewiduje możliwość przekształcania SPZOZ w spółkę kapitałową (tj. spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością albo akcyjną). Decyzję, czy dokonywać przekształcenia, podejmować będą samorządy. Nowa ustawa wprowadza mechanizm zachęt finansowych do takiego działania, a w niektórych sytuacjach nawet to pośrednio wymusza.

Prostsza procedura

Czy zatem ustawa wprowadziłaby rozwiązania różniące się czymś zasadniczym od obecnego „Planu B” (wynikającego z uchwały nr 58/2009 Rady Ministrów z 27 kwietnia 2009 r.). Niewątpliwie tak. Przekształcenia realizowane w trybie zakładanym w ustawie o działalności leczniczej będą prostsze. Nie trzeba będzie przeprowadzać kilku równoległych procesów, tj. likwidacji SPZOZ, tworzenia spółki oraz zakładania niepublicznego zakładu opieki zdrowotnej. Ponadto – co chyba najważniejsze – praktycznie wyeliminowane byłoby ryzyko, że sądy administracyjne zakwestionują legalność takich działań, co obecnie nie należy do rzadkości.

Czytaj także: Ustawa o działalności leczniczej - do podpisu prezydenta>>

Zmiana decydenta

Ustawa istotnie modyfikuje obecny rozkład kompetencji pomiędzy organami samorządu. Dotychczas organami mającymi decydujący głos w tym procesie były rady lub sejmiki. Zgodnie zaś z nową ustawą organem dokonującym przekształcenia samorządowego SPZOZ w spółkę kapitałową, zwanym tam organem dokonującym przekształcenia, będzie organ wykonawczy, czyli zarząd albo wójt (burmistrz, prezydent). Podstawą do przekształcenia SPZOZ w spółkę będzie akt przekształcenia sporządzony przez ten organ. Akt przekształcenia będzie musiał zawierać:

 akt założycielski spółki,

 imiona i nazwiska członków organów spółki pierwszej kadencji,

 pierwszy regulamin organizacyjny.

Reklama

Aby jeszcze bardziej ułatwić zadanie samorządom, ustawa o działalności leczniczej zakłada, że minister właściwy do spraw Skarbu Państwa w porozumieniu z ministrem zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, ramowy wzór aktu przekształcenia, mając na celu zapewnienie sprawności procesu przekształcenia SPZOZ w spółkę. Dalej wreszcie akt przekształcenia ma zastąpić czynności określone w przepisach ustawy z 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych, poprzedzające złożenie wniosku o wpisanie spółki do rejestru przedsiębiorców. Niezwłocznie po sporządzeniu aktu przekształcenia zarząd spółki będzie musiał złożyć wniosek o wpisanie spółki do rejestru przedsiębiorców, a następnie – do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą.

Niestety, nie będą to jedyne wymagania. Po pierwsze, ustawa zakłada, że minister właściwy do spraw Skarbu Państwa w porozumieniu z ministrem zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, wzór kwestionariusza oraz wykaz dokumentów niezbędnych do przekształcenia. Kierownik SPZOZ będzie zaś miał obowiązek niezwłocznie doręczyć organowi dokonującemu przekształcenia odpowiedzi na pytania zawarte w kwestionariuszu SPZOZ, wraz z wymaganymi dokumentami, a także udzielać wyjaśnień niezbędnych do przeprowadzenia przekształcenia.

W tym przypadku należy mieć nadzieję, że rozporządzenie nie utrudni nazbyt procesu przekształceń zbędną formalizacją i nie powieli rozwiązań z „Planu B”. Dotychczasowe doświadczenia związane z realizacją procedury z „Planu B” pokazują, jak trudno jest opracować biznesplan, który zadowoliłby Narodowy Fundusz Zdrowia oraz Bank Gospodarstwa Krajowego. Potem i tak praktyka często okazuje się bardziej zaskakująca niż przewidywania analityków i opiniodawców wynikające z biznesplanów.

Reklama

Po drugie, nowa ustawa obliguje podmiot tworzący SPZOZ, aby przed sporządzeniem aktu przekształcenia, na podstawie sprawozdania finansowego za ostatni rok obrotowy, ustalił wskaźnik zadłużenia SPZOZ. Wskaźnik ten ustalany będzie jako relacja sumy zobowiązań długoterminowych i krótkoterminowych, pomniejszonych o inwestycje krótkoterminowe SPZOZ do sumy jego przychodów. Jeżeli wartość wskaźnika zadłużenia będzie wynosiła:

1) powyżej 0,5 – w dniu poprzedzającym dzień przekształcenia podmiot tworzący przejmuje zobowiązania SPZOZ o takiej wartości, aby wskaźnik zadłużenia ustalany na dzień przekształcenia dla spółki powstałej z przekształcenia SPZOZ wyniósł nie więcej niż 0,5;

2) 0,5 lub mniej – w dniu poprzedzającym dzień przekształcenia podmiot tworzący może przejąć zobowiązania SPZOZ.

Ustawa o działalności leczniczej wstępnie przyjmuje, że dniem przekształcenia SPZOZ w spółkę będzie dzień wpisania tej spółki do rejestru przedsiębiorców. Z tym dniem następuje również z urzędu wykreślenie SPZOZ z Krajowego Rejestru Sądowego.

Prawa i obowiązki jak w spółce

W tym kontekście należy podkreślić, że nowa ustawa wprowadza istotne rozwiązania dotyczące sukcesji praw i obowiązków. Mianowicie zasadą będzie, że spółka kapitałowa z dniem przekształcenia wstępuje we wszystkie prawa i obowiązki, których podmiotem był SPZOZ. Oczywiście od tej reguły są pewne wyjątki. Bilans zamknięcia SPZOZ stanie się natomiast bilansem otwarcia spółki.

Jak już wspomniano, ustawa przewiduje także system „bonusów” finansowych dla samorządów, które dokonają przekształceń. Jeżeli JST przekształci SPZOZ w spółkę kapitałową na opisanych zasadach, niektóre zobowiązania samorządu przejęte od SPZOZ zostaną umorzone. Przede wszystkim będą to znane na dzień 31 grudnia 2009 r. zobowiązania o charakterze publicznoprawnym (podatki, opłaty) wraz z odsetkami.

Ustawa zakłada także możliwość ubiegania się i uzyskania przez JST, która przekształciła SPZOZ w spółkę kapitałową, dotacji celowej z budżetu państwa. Dotacja może dotyczyć m.in. przejętych zobowiązań cywilnoprawnych wynikających z zaciągniętych kredytów bankowych, o których mowa w art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy z 15 kwietnia 2005 r. o pomocy publicznej i restrukturyzacji publicznych zakładów opieki zdrowotnej, czy też uiszczanego przez JST, która przekształciła SPZOZ w spółkę kapitałową, podatku od towarów i usług od wniesionego do tej spółki aportu.

Ustawa zastrzega jednak, że warunkiem umorzenia zobowiązań i uzyskania dotacji jest, aby przekształcenie nastąpiło do 31 grudnia 2013 r. Do tej daty mogą być też składane wnioski o dotację celową z budżetu państwa. Jednostka samorządu może jednak nie otrzymać dotacji, np. w przypadku złożenia wniosku po wyczerpaniu środków przewidzianych w budżecie państwa na ten cel.

Dotację będzie trzeba przeznaczać na spłatę zobowiązań podmiotu tworzącego przejętych od SPZOZ, odsetek od nich lub pokrycie kosztów przekształcenia.

Czytaj także: Szpitale będą musiały zmniejszyć liczbę personelu medycznego>>

Możliwość, a nie konieczność

Dokonywanie przekształceń w opisanym trybie nie będzie obowiązkiem, lecz tylko uprawnieniem JST. Może się jednak okazać dla samorządu jedynym rozwiązaniem w przypadku SPZOZ, które notorycznie się zadłużają. Wówczas podmiot tworzący SPZOZ może, w terminie 3 miesięcy od upływu terminu zatwierdzenia sprawozdania finansowego SPZOZ, pokryć ujemny wynik finansowy za rok obrotowy tego zakładu, jeżeli wynik ten, po dodaniu kosztów amortyzacji, ma wartość ujemną – do wysokości tej wartości. W przypadku niepokrycia w ten sposób ujemnego wyniku finansowego podmiot tworzący w terminie 12 miesięcy od upływu tego terminu będzie zobligowany do zmiany formy organizacyjno-prawnej albo do likwidacji SPZOZ.

Nasuwa się zatem zasadnicze pytanie: czy lepiej zaczekać z przekształceniami SPZOZ w spółkę do czasu wejścia w życie ustawy o działalności leczniczej, czy też skorzystać z „Planu B”. Niestety, na to pytanie organy JST muszą sobie odpowiedzieć same. Jeżeli jednak opisana ustawa o działalności leczniczej stanie się prawem obowiązującym, co jest bardzo prawdopodobne, to wydaje się, że będzie skuteczniejszym narzędziem reorganizacji SPZOZ niż „Plan B”.

Podstawy prawne

 Ustawa z 15 kwietnia 2005 r. o pomocy publicznej i restrukturyzacji publicznych zakładów opieki zdrowotnej (Dz.U. nr 78, poz. 684; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. nr 65, poz. 545)

 Ustawa z 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz.U. nr 94, poz. 1037; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. nr 104, poz. 860)

Poszerzaj swoją wiedzę korzystając z naszego programu >>
INFORLEX Sprawozdawczość Budżetowa – program dla księgowych jednostek budżetowych
INFORLEX Sprawozdawczość Budżetowa – program dla księgowych jednostek budżetowych
Tylko teraz
Źródło: Gazeta Samorządu i Administracji
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    25 lip 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Zasady odwołania od wyników egzaminu maturalnego 2021

    Odwołania od wyników egzaminu maturalnego. Niecałe trzy tygodnie temu maturzyści poznali wyniki egzaminów dojrzałości. Niektórzy mają wątpliwości, czy ich praca została poprawnie sprawdzona, i wnioskują o wgląd do niej oraz wyższe noty.

    Kontrole zwolnień lekarskich nauczycieli

    Kontrole zwolnień lekarskich nauczycieli - zgodnie z projektem nowelizacji prawa oświatowego autorstwa MEiN ministerstwo co kwartał będzie przekazywało do ZUS szczegółowe informacje dotyczące nauczycieli przebywających m.in. na zwolnieniach lekarskich, urlopach zdrowotnych oraz macierzyńskich.

    Nauka stacjonarna w szkołach od 1 września 2021 r.

    Nauka stacjonarna w szkołach - minister edukacji i nauki Przemysław Czarnek zapowiedział, że trwają przygotowania do powrotu uczniów do szkół od 1 września 2021 r.

    Historia XX i XXI wieku - od kiedy nowy przedmiot?

    Historia XX i XXI wieku - od kiedy nowy przedmiot zapowiedziany w Polskim Ładzie? Co obejmie?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające - możliwość zwiększenia liczby godzin

    Dodatkowe zajęcia wspomagające - większa liczba dzieci będzie mogła skorzystać z dodatkowych lekcji. MEiN przygotowało zmianę przepisów w tym zakresie.

    Nauka zdalna czy stacjonarna w roku akademickim 2021/2022? - wytyczne dla uczelni

    Nauka zdalna czy stacjonarna w roku akademickim 2021/2022? Ministerstwo Edukacji i Nauki opublikowało wytyczne dla uczelni.

    Compliance - cykl Deminga

    Compliance - każdy system powinien działać w cyklu Deminga i zawsze należy monitorować ryzyka. Niestety często brakuje na to zasobów lub woli najwyższego kierownictwa.

    Transakcja zakupu nieruchomości na rzecz gminy

    Zakup nieruchomości na rzecz gminy. W ramach działalności gospodarczej gmina może nabywać prawa do nieruchomości na wolnym rynku - w trybie czynności cywilnoprawnych. W takich transakcjach istotne są kompetencje organów gminy. Wójt jest uprawniony do dokonywania czynności związanych z nabyciem nieruchomości. Działa jednak z zachowaniem zasad prawidłowej gospodarki i w ramach wytyczonych przez radę gminy.

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - co zawiera?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) już działa. Wyjaśniamy, jakie informacje zawiera ten ważny rejestr. Warto również wspomnieć o obowiązkach właścicieli budynków związanych z CEEB.

    Loteria szczepionkowa - kiedy losowania?

    Loteria szczepionkowa - kiedy losowania? Wciąż można zarejestrować się w Loterii Narodowego Programu Szczepień i wziąć udział w kolejnych losowaniach nagród.

    Wakacje 2021 w Europie - zasady podróżowania, paszport covidowy, testy

    Wakacje 2021 w Europie w czasach koronawirusa - jakie zasady obowiązują podróżnych? W większości krajów trzeba pokazać paszport covidowy lub wynik testu na COVID-19.

    Aspekty środowiskowe w nowym prawie zamówień publicznych

    Zrównoważone zamówienia to taki sposób organizacji postępowań o udzielenie zamówienia publicznego, który uwzględnia aspekty środowiskowe lub społeczne, co przekłada się na charakter udzielanego zamówienia, przy jednoczesnym zapewnieniu celowego, racjonalnego i oszczędnego wydatkowania środków publicznych. W pojęciu tym mieszczą się więc zarówno tzw. „zielone”, jak również społeczne zamówienia publiczne.

    Cyfryzacja usług a cyberbezpieczeństwo w sektorze publicznym

    W ostatnich latach można obserwować postępującą cyfryzację usług, również w sektorze publicznym. O ile załatwianie spraw urzędowych online jest dla obywateli ogromną wygodą, o tyle zasadne w tym kontekście jest pytanie – jak właściwie zadbać o bezpieczeństwo przetwarzanych danych?

    Karta Lokalizacji Podróżnego - jak wypełnić?

    Kartę Lokalizacji Podróżnego musi wypełnić każdy przylatujący do Polski. Czym jest? Jak wypełnić Kartę Lokalizacji Pasażera?

    Karta Lokalizacji Podróżnego w formie elektronicznej

    Karta Lokalizacji Podróżnego w formie elektronicznej od soboty zastąpi karty papierowe. Kto musi wypełnić Kartę Lokalizacji Podróżnego?

    Loteria szczepionkowa - ochrona danych uczestników

    Loteria szczepionkowa - jak chronione są dane osobowe uczestników Loterii Narodowego Programu Szczepień? Czy dane medyczne są bezpieczne?

    Loteria szczepionkowa - lista wygranych

    Loteria szczepionkowa - lista wygranych. Są już pierwsi zwycięzcy w Loterii Narodowego Programu Szczepień. Gdzie sprawdzić listę wygranych nagród? Kiedy kolejne losowania?

    Wypadek przy pracy urzędnika świadczącego pracę zdalną

    Wypadek przy pracy urzędnika świadczącego pracę zdalną. Jak prawidłowo sporządzić protokół powypadkowy?

    Szczepienia dzieci w wieku 5-12 lat - od kiedy?

    Szczepienia dzieci w wieku 5-12 lat - od kiedy? Jest to niezwykle istotna kwestia pod kątem roku szkolnego i bezproblemowego powrotu dzieci do szkół.

    Compliance - od czego zacząć wdrożenie systemu?

    Compliance - od czego należy zacząć wdrożenie systemu w organizacji? Coraz więcej podmiotów z sektora prywatnego oraz z sektora publicznego rozumie, że posiadanie systemów Compliance jest niezbędne, by podmiot mógł bezpiecznie funkcjonować lub się rozwijać.

    Czternastka dla nauczycieli do likwidacji?

    Czternastka dla nauczycieli - czy zostanie zlikwidowana? Nie tylko samorządowcy, lecz także eksperci są zdania, że przy wprowadzeniu nowego sytemu płac nauczycieli należy zlikwidować jednorazowy dodatek uzupełniający.

    Wjazd do Słowacji - czy obowiązuje kwarantanna?

    Wjazd do Słowacji - czy obowiązuje kwarantanna? 9 lipca 2021 roku weszły w życie obostrzenia ws. COVID-19 dotyczące wjazdu na Słowację. Zakwestionował je Słowacki Sąd Konstytucyjny.

    Francja - niezaszczepieni nie będą mogli wejść do restauracji i centrów handlowych

    Francja - niezaszczepieni nie będą mogli wejść do restauracji i centrów handlowych. Od kiedy wejdą w życie nowe obostrzenia w związku z koronawirusem? Czy będą przymusowe szczepienia?

    Aspekty społeczne w nowym prawie zamówień publicznych

    Społeczne zamówienia publiczne to podejście, w którym zamawiający w oparciu o dostępne instrumenty prawne osiągają dodatkowe - w stosunku do głównego celu jakim jest realizacja zamówienia - korzyści społeczne.

    Loteria szczepionkowa - pierwsze losowanie

    Loteria szczepionkowa - pierwsze losowanie odbywa się 14 lipca 2021 roku. Można w nim wygrać 5 razy po 50 tys. złotych i 60 hulajnóg elektrycznych. Jak sprawdzić wygrane?