Leki dla osób niepełnosprawnych przez internet

Konfederacja Lewiatan, Związek Przedsiębiorców i Pracodawców oraz Związek Pracodawców Aptecznych PharmaNET wyrażają zdecydowane poparcie dla poprawki umożliwiającej osobom niepełnosprawnym nabywanie w aptekach internetowych leków na receptę. Jednocześnie ze zdumieniem obserwują opór korporacji aptekarskiej przeciw proponowanym zmianom. 

Procedowana obecnie ustawa o zmianie ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia oraz niektórych innych ustaw (druk nr 2674) zawiera niezwykle ważną poprawkę Komisji Zdrowia umożliwiającą osobom niepełnosprawnym nabywanie w aptekach internetowych leków na receptę.

Poprawka ma na celu ułatwienie osobom niepełnosprawnym, zazwyczaj posiadającym trudności w poruszaniu się, dostęp do leków. Jest to likwidacja jednej z kluczowych barier dostępności do farmakoterapii.

Zasadność wprowadzenia ułatwień dla osób niepełnosprawnych w dostępie do leków jest oczywista. Zaproponowane rozwiązanie jest bezsprzecznie pożądane a korzyść dla niepełnosprawnych pacjentów wymierna. Organizacje nie widzą zatem konieczności przedstawienia szczegółowej argumentacji przemawiającej za przyjęciem zaproponowanych rozwiązań.

Zauważyliśmy jednak, że przeciwko wprowadzeniu ułatwień dla niepełnosprawnych rozpętano negatywną kampanię. Głównym animatorem akcji są władze samorządu aptekarskiego. Naczelna Izba Aptekarska opublikowała 18 lipca 2018 r. obszerne stanowisko, w którym przeciwstawia się zaproponowanym ułatwieniom dla niepełnosprawnych pacjentów.

W stanowisku Naczelnej Izby Aptekarskiej podano wiele nieprawdziwych i wprowadzających w błąd argumentów. Po pierwsze podniesiono, że sprzedaż wysyłkowa leków Rx otwiera kanał dystrybucji, niepoddany żadnej kontroli a inspekcja farmaceutyczna nie poradzi sobie z nadzorem nad obrotem. Wskazujemy, że recepty będą realizowane wyłącznie przez apteki internetowe - tj. legalnie działające apteki, które obok sprzedaży prowadzonej w placówce, prowadzą także, już obecnie wysyłkową sprzedaż leków OTC.

Kolejna grupa chybionych argumentów przeciwników zwiększenia dostępności leków dla osób niepełnosprawnych dotyczy zagrożeń związanych ze sprzedażą niepełnosprawnym sfałszowanych produktów leczniczych. Ponownie wskazujemy, że sprzedaż z dostawą do domu pacjenta będzie realizowana wyłącznie przez posiadające zezwolenie apteki, z ich zasobów towarowych. Projektowane rozwiązanie odniesie skutek odmienny, od tego, którym straszą przeciwnicy cyfryzacji rynku aptecznego. Częściowe dopuszczenie wysyłki przez apteki internetowe leków na receptę będzie przeciwdziałało nabywaniem za pośrednictwem sieci leków sfałszowanych. To obecnie obowiązujący zakaz sprzedaży leków Rx przez Internet sprzyja dokonywaniu takich zakupów przez pacjentów za pośrednictwem niekontrolowanych przez inspekcję farmaceutyczną witryn wątpliwej proweniencji, rejestrowanych poza jurysdykcją władz RP, oferujących produkty sfałszowane. W sytuacji, w której zostanie dopuszczona sprzedaż internetowa leków na receptę dla osób szczególnie tego potrzebujących, legalnie działające placówki będą wypierały szarą strefę.

W przywołanym stanowisku Naczelnej Izby Aptekarskiej zawarto w nieco emocjonalnej formie 15 punktów różnych fikcyjnych i hipotetycznych zastrzeżeń dla umożliwienia dostarczania leków osobom niepełnosprawnym do ich domu. Polityka korporacji aptekarzy co do zwiększenia dostępności leków osobom niepełnosprawnym sprowadza się do przekazu „nie da się, bo...". O tym, że się da świadczą przykłady z wielu państw europejskich. Poniżej wskazujemy tylko na kilka przykładów krajów, w których dopuszczalna jest sprzedaż leków Rx przez internet.

Sprzedaż leków przez Internet
Kraj                                OTC                                     Rx
Niemcy                       Dozwolona                        Dozwolona
Wielka Brytania          Dozwolona                       Dozwolona
Holandia                     Dozwolona                       Dozwolona
Portugalia                  Dozwolona                        Dozwolona
Polska                        Dozwolona                       Niedozwolona
Estonia                      Dozwolona                        Dozwolona

Skoro we wszystkich wymienionych krajach można sprzedawać leki Rx przez Internet i to nie tylko osobom niepełnosprawnym, ale wszystkim pacjentom, to dlaczego nie w Polsce?

Konfederacja Lewiatan, Związek Przedsiębiorców i Pracodawców oraz Związek Pracodawców Aptecznych PharmaNET z całą mocą popierają procedowane rozwiązania umożliwiające dostarczanie leków osobom niepełnosprawnym do ich domów. Korzyści procedowanych zmian wyraźnie dominują nad hipotetycznymi zagrożeniami, które mogą być zmarginalizowane przez przepisy wykonawcze. W tym miejscu deklarujemy wolę pomocy i zaangażowania w proces tworzenia przepisów wykonawczych, regulujących sprzedaż wysyłkową leków Rx osobom niepełnosprawnym.

Konfederacja Lewiatan