Koronawirus. Sektor publiczny na celowniku cyberprzestępców

Dane i tożsamości na sprzedaż

W Polsce z aplikacji mObywatel korzysta już prawie milion osób.[2] Od ubiegłego roku deklaracje podatkowe można składać przez internet, w życie weszła też e-recepta. Jednak za rozwojem cyfrowych usług nie zawsze nadąża infrastruktura. Instytucje publiczne borykają się z problemami związanymi z przestarzałym sprzętem, brakami w zabezpieczeniach oraz nieaktualnym oprogramowaniem, co zwiększa ich podatność na cyberataki. Jednocześnie menedżerowie IT publicznych instytucji często przeceniają poziom posiadanej ochrony i nie są świadomi ryzyka. Nawet 55% z nich uważa dane przetwarzane przez publiczne instytucje za mniej wartościowe niż te posiadane przez sektor prywatny.[3]

Polecamy: Uprawnienia rodziców w pracy

– Błędne postrzeganie przez publiczne instytucje własnej wartości dla cyberprzestępców powoduje, że mogą one nie być odpowiednio przygotowane na ataki. Przez to narażone są nie tylko tajne informacje związane z wywiadem i bezpieczeństwem kraju, ale też wrażliwe dane milionów obywateli. Nazwiska, adresy, numery PESEL, zeznania podatkowe, dane medyczne czy paszportowe mogą zostać przez przestępców wystawione na sprzedaż w tzw. Darknecie[4] i wykorzystane na przykład do wyłudzeń czy kradzieży tożsamości – wskazuje Łukasz Formas, Team Lead System Engineering EE w firmie Sophos.

Nie tylko kradzież

Trzech na czterech meanedżerów IT w sektorze publicznym doświadczyło w ostatnim roku incydentu związanego ze złośliwym oprogramowaniem ransomware, a 45% zaobserwowało znaczny wzrost liczby podejrzanych zdarzeń.[5] Na cyberzagrożenia podatne są wszystkie instytucje i systemy publiczne – także bazy danych, miejski monitoring czy systemy identyfikacji. Jesienią ub.r. odkryto lukę w oprogramowaniu europejskiego systemu eIDAS[6], dzięki której cyberprzestępcy mogli podszywać się pod inne osoby. W tym miesiącu Departament Zdrowia Stanów Zjednoczonych odparł z kolei próbę ataku DDoS[7] na swoje serwery.

– Atak zbiegł się w czasie z kampanią dezinformacyjną prowadzoną przez SMS-y, maile i media społecznościowe, która straszyła obywateli USA zbliżającą się narodową kwarantanną. Celem cyberprzestępców było utrudnienie działań podejmowanych w związku z koronawirusem oraz podważenie zaufania społecznego wobec rządzących. Nie są to działania typowe dla „zwykłych” hakerów – za atakiem prawdopodobnie stały podmioty związane z innym państwem. W ostatnich tygodniach byliśmy świadkami kilku dużych ataków na placówki zdrowia. Jest to niezwykle trudne szczególnie w obecnej sytuacji, ale też pokazuje, że każda instytucja może stać się celem cyberprzestępców – wskazuje Łukasz Formas.

Wiedza najlepszą bronią

Aby chronić krytyczne informacje i systemy potrzebne są dokładne dane na temat liczby zagrożeń i prób ataków, dostępne w czasie rzeczywistym. Wykorzystujące je narzędzia pozwalają szybko wykrywać zainfekowany komputer czy system i automatycznie izolować go od sieci w ciągu kilku sekund. Ale ważnym uzupełnieniem takich rozwiązań jest też edukacja pracowników. Powinni oni być świadomi zagrożeń oraz wiedzieć, na co zwracać uwagę i jak reagować w niebezpiecznej sytuacji. Wciąż popularne są bowiem socjotechniki takie jak phishing, czyli podszywanie się pod inne osoby lub instytucje w celu wyłudzenia haseł czy numerów kart kredytowych. Takie metody są szczególnie niebezpieczne zwłaszcza teraz, gdyż wykorzystują strach i niepewność użytkowników.

Źródło: Sophos

---

[1] https://www.nik.gov.pl/plik/id,21467,vp,24109.pdf

[2] https://twitter.com/jciesz/status/1211936339144462336

[3] Dane z raportu zespołu badawczego ds. bezpieczeństwa danych w firmie Sophos: https://secure2.sophos.com/ja-jp/medialibrary/PDFs/marketing-material/sophos-uk-public-sector-research-report.ashx

[4] Sieć ukryta dla popularnych wyszukiwarek takich jak Google czy Yahoo, zapewniająca użytkownikom większą anonimowość.

[5] Dane z raportu zespołu badawczego ds. bezpieczeństwa danych w firmie Sophos.

[6] Electronic Identification and Trust Services – ustandaryzowane dla państw Unii Europejskiej zasady stosowania tożsamości i podpisów elektronicznych. Źródło: https://nakedsecurity.sophos.com/2019/10/31/researchers-find-hole-in-eu-identity-system/

[7] Ang. Distributed Denial of Service – zmasowane ataki polegające na generowaniu sztucznego ruchu internetowego i ciągłym wysyłaniu zapytań do serwera w celu sparaliżowania jego pracy oraz uniemożliwienia korzystania przez zwykłych użytkowników.