Wynagrodzenia lekarzy rosną szybciej niż finansowanie z NFZ. Szpitale apelują o zawieszenie ustawy podwyżkowej na 2 lata

• Apel Polskiej Federacja Szpitali o tymczasowe zawieszenie funkcjonowania tzw. Ustawy podwyżkowej
• Automatyczna waloryzacja wynagrodzeń lekarzy
• Szpitale mają coraz mniej pieniędzy. Trzeba zatrzymać spiralę rosnących kosztów
• Konieczne rozdzielenie środków przeznaczonych na wynagrodzenia od środków na leczenie pacjentów

Apel Polskiej Federacja Szpitali o tymczasowe zawieszenie funkcjonowania tzw. Ustawy podwyżkowej

W dniu 12 września 2025 r. Polska Federacja Szpitali opublikowała swoje stanowisko, w którym wnioskuje o tymczasowe zawieszenie realizacji ustawy o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych.

PFSz proponuje podjęcie dialogu w ramach Zespołu Trójstronnego ds Ochrony Zdrowia celem wypracowania nowych regulacji uwzględniających aktualną i dynamiczną sytuację w systemie ochrony zdrowia, a także innych obszarów gospodarki, które mają wpływ na wysokość i dostępność środków finansowych na opiekę zdrowotną.

Ponadto PFSz popiera poniższe Stanowisko Komisji ds. Ochrony Zdrowia Związku Województw RP z 10 września 2025 r. w sprawie zwiększania dostępności do świadczeń opieki zdrowotnej:
„Komisja ds. Ochrony Zdrowia Związku Województw RP z niepokojem obserwuje narastający deficyt w nakładach na opiekę zdrowotną ponoszonych ze środków publicznych, który w części spowodowany jest realizacją Ustawy o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych (Dz. U. 2017 poz. 1473). Realizacja zapisów tej ustawy ma zapewne służyć utrzymaniu atrakcyjności pracy w zawodach medycznych, niemniej jednak nie może skutkować pogarszaniem dostępności do świadczeń zdrowotnych. W aktualnej sytuacji geopolitycznej oraz w związku z ograniczonymi możliwościami dodatkowego finansowania świadczeń zdrowotnych z budżetu Państwa, utrzymywanie ustawy w tym brzmieniu, nie jest możliwe bez dalszego ograniczania dostępności do świadczeń zdrowotnych.

W związku z tym, wnioskujemy do Ministra Zdrowia oraz Parlamentarzystów o czasowe zawieszenie funkcjonowania tej ustawy na okres 2 lat. W międzyczasie, proponujemy podjęcie rzeczowych rozmów na temat dalszej perspektywy legislacyjnej, której celem byłoby dokonanie stosownych regulacji prawnych porządkujących kwestie uposażeń w ochronie zdrowia. Jako Komisja gotowi jesteśmy do współpracy w wypracowaniu takich rozwiązań”.

Polska Federacja Szpitali to ogólnopolska organizacja pracodawców zrzeszającą Szpitale niezależnie od ich struktury własnościowej, wielkości, profilu specjalistycznego, lokalizacji czy modelu działania. PFSz zrzesza bezpośrednio ponad 250 Szpitali, a poprzez członkostwo pośrednie albo porozumienia z lokalnymi oraz sektorowymi związkami Szpitali funkcjonuje jako organizacja parasolowa w sumie dla około ponad 500 Szpitali.

Automatyczna waloryzacja wynagrodzeń lekarzy

Jak wyjaśnia Michał Dybowski, dyrektor Departamentu Bezpieczeństwa i Zrównoważonego Rozwoju Polskiej Federacji Szpitali, Forum Ekspertów Ad Rem, automatyczna waloryzacja oznacza, że wynagrodzenia medyków (zwłaszcza płace podstawowe) rosną co roku automatycznie, według określonego algorytmu — niezależnie od indywidualnych negocjacji, budżetów szpitali czy stanu finansów NFZ. W praktyce ww. ustawa podwyżkowa przewiduje, że co roku od 1 lipca następuje wzrost najniższego wynagrodzenia zasadniczego w ochronie zdrowia, powiązany z przeciętnym wynagrodzeniem w gospodarce narodowej z roku poprzedniego.

Kluczowe cechy tej ustawy:
1) Ustala minimalne wynagrodzenie zasadnicze, poniżej którego nie mogą być zatrudniani pracownicy medyczni w jednostkach ochrony zdrowia.
2) Zawiera mechanizm corocznego wzrostu tych minimalnych płac w oparciu o z góry określony wskaźnik (średnie wynagrodzenie w gospodarce lub inne dane ekonomiczne).
3) W efekcie ustawa dotyczy nie tylko pracowników etatowych, ale wpływa również na wynagrodzenia lekarzy kontraktowych, ponieważ wzrost minimalnych stawek ma wpływ na płace wielu osób zatrudnionych w systemie zdrowia.

Szpitale mają coraz mniej pieniędzy. Trzeba zatrzymać spiralę rosnących kosztów

Zdaniem eksperta ww. stanowisko PFSz ma bezpośredni związek z trudną sytuacją finansową wielu placówek medycznych. Wynagrodzenia lekarzy i personelu to tylko część powodów tej sytuacji. W niektórych szpitalach aż 75–80 % przychodów jest pochłaniane przez koszty wynagrodzeń, co pozostawia niewiele środków na leki, sprzęt, materiały, eksploatację, inwestycje, spłatę zobowiązań. PFSz, we wspomnianym stanowisku, podkreśla, że bez korekty tego mechanizmu dalsze wzrosty pensji mogą odbywać się kosztem jakości i dostępności świadczeń.

Michał Dybowski uważa, że proponowane przez PFSz czasowe zawieszenie obowiązywania ustawy podwyżkowej ma charakter stabilizacyjny. Pozwoli zachować obecny poziom wynagrodzeń, a jednocześnie zatrzyma spiralę kosztową, która zagraża płynności finansowej wielu placówek. Co najważniejsze, da przestrzeń do wypracowania nowego, przewidywalnego modelu wynagradzania pracowników ochrony zdrowia, dostosowanego zarówno do możliwości systemu, jak i do oczekiwań personelu medycznego.

Konieczne rozdzielenie środków przeznaczonych na wynagrodzenia od środków na leczenie pacjentów

PFSz jest przekonana, że odpowiedzialne podejście do regulacji płac wymaga oddzielenia środków przeznaczonych na wynagrodzenia od środków na leczenie pacjentów. Tylko w ten sposób można zagwarantować, że pieniądze publiczne będą w równym stopniu służyć pracownikom i pacjentom, a szpitale będą mogły bezpiecznie planować swoją działalność.

Podstawa prawna: Ustawa z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych.