Kategorie

Karta za mało wymaga od nauczycieli

Małgorzata Jankowska
Eksperci uważają, że Karta Nauczyciela daje pedagogom zbyt wiele przywilejów, a za mało obowiązków. Zmniejsza ich motywację do podnoszenia kwalifikacji i nie pozwala doceniać najlepszych. Rząd, który dzisiaj spotyka się ze związkami zawodowymi nauczycieli, zapowiada zmiany.

Karta Nauczyciela - czy jest potrzebna

 

STEFAN KUBOWICZ

KN jest absolutnie niezbędna. To specjalny kodeks pracy nauczycieli, a mitem jest, że stanowi przeszkodę w dobrym zarządzaniu szkołą.

JOANNA BERDZIK

Karta w obecnym kształcie nie służy nauczycielom, szkołom i uczniom. Dlatego trzeba wszystkich zainteresowanych przekonać, że zmiany w niej mogą pozytywnie wpłynąć na polską oświatę. Uproszczenie wielu przepisów poprawi sposób funkcjonowania szkoły.

SŁAWOMIR BRONIARZ

Karta jest wartościową ustawą, ale także najczęściej nowelizowaną. Ma bardzo dużo odwołań i jest mało czytelna. To nie oznacza jednak, że utrudnia zarządzanie szkołą i poprawę jakości nauczania. Pewne kwestie należy jednak uporządkować, m.in. zasady naboru do zawodu i awansu.

MAREK OLSZEWSKI

Zawód nauczyciela wymaga specjalnych przepisów. Mogą być zebrane w KN, ale zmienionej, dostosowanej do obecnych i przyszłych czasów.

KRYSTYNA SZUMILAS

Obowiązująca KN jest zbyt sztywna, nie pozwala doceniać najlepszych pedagogów, nie motywuje do pracy w szkole zdolnych absolwentów. Dlatego należy rozpocząć dyskusję o uelastycznieniu jej przepisów.

Elastyczne zasady zatrudniania

IRENA DZIERZGOWSKA

Teoretycznie KN pozwala zwolnić nauczyciela, któremu dyrektor wystawi negatywną ocenę. Koszty wręczenia wypowiedzenia są jednak tak wysokie, że dyrektorowi to się nie opłaca. Ocenę można dokonać raz na rok. Nauczyciel ma prawo zapoznać się z jej projektem, a następnie się od niej odwołać. W obronie stara się podważyć argumenty dyrektora i dzieli radę pedagogiczną, szukając sojuszników. Jedynie wyjątkowo silni dyrektorzy potrafią od początku do końca sprawnie przeprowadzić zwolnienie.

SŁAWOMIR BRONIARZ

Będąc dyrektorem, wystawiałem negatywne oceny pracy i zwalniałem nauczycieli. Proces w sądzie pracy przegrałem tylko z sekretarką. Karta nie chroni więc złych nauczycieli, ale trzeba umieć i chcieć stosować jej przepisy.

STEFAN KUBOWICZ

Moim zdaniem brakuje sankcji za nieprzestrzeganie obowiązujących przepisów. Jeżeli dyrektor nie wytoczy postępowania dyscyplinarnego nauczycielowi, który łamie przepisy, powinien ponosić za to odpowiedzialność.

JOANNA BERDZIK

Dyrektorzy mają problem nie tylko ze zwalnianiem, ale także z zatrudnianiem nauczycieli. Kiedy zatrudniają nauczyciela mianowanego, zatrudniają go dożywotnio. Nie mają możliwości zweryfikowania, czy sprawdzi się w konkretnym środowisku szkolnym, bo nie mogą zatrudnić go na czas określony.

KRYSTYNA SZUMILAS

Pomysł z zatrudnianiem na okres próbny nauczycieli mianowanych i dyplomowanych wydaje się ciekawy. Na pewno go rozważymy.

Awans zawodowy - nie motywuje

SŁAWOMIR BRONIARZ

Problem awansu zaczyna się od doboru kandydatów na studia. Na uczelniach pedagogicznych kształci się około 100 tys. studentów. Nikt nie sprawdza, czy powinni wykonywać ten trudny zawód. Dawniej kandydaci na nauczycieli byli sprawdzani i selekcjonowani w liceach pedagogicznych, których już nie ma. Obecnie do pracy w szkole może przyjść każdy, bez żadnej weryfikacji.

IRENA DZIERZGOWSKA

Trzeba zmienić system kształcenia nauczycieli. Może warto pomyśleć o wprowadzeniu na ostatnim roku studiów obowiązkowego, rocznego, płatnego stażu. Dla studenta obecne wynagrodzenie stażysty byłoby atrakcyjne.

MAREK OLSZEWSKI

Awans zawodowy nauczycieli miał gwarantować wyższe wynagrodzenie za stałe podnoszenie jakości kształcenia. Obecnie jednak system mający mobilizować nauczycieli do doskonalenia stał się automatem, który demotywuje.

JOANNA BERDZIK

Wprowadzenie awansu zawodowego uruchomiło jednak pewne pozytywne mechanizmy. Nauczyciele zaczęli się dokształcać, bo to był pewny sposób na otrzymanie podwyżki. Teraz jednak trzeba ten system wzbogacić o system awansu w szkole. W szkołach powinno stworzyć się stanowiska, na które nauczyciele mogą awansować, np. liderów zespołów przedmiotowych.

IRENA DZIERZGOWSKA

Trzeba też wydłużyć staże między jednym a drugim stopniem awansu. Obecnie nauczycielem dyplomowanym można zostać przed 40 rokiem życia. A co potem? Jeśli nadal w tak krótkim czasie nauczyciele będą zdobywać ostatni stopień awansu, to warto rozważyć wprowadzenie kolejnego.

STEFAN KUBOWICZ

Bałbym się wydłużenia przerw między poszczególnymi stopniami awansu. Przy obecnym poziomie wynagrodzeń ci, co szybciej awansują, szybciej osiągają wyższą podstawę do wyliczenia wysokości emerytury. Nie trzeba też wprowadzać kolejnego stopnia awansu. Jednak absolutnie należy połączyć urlop dla poratowania zdrowia z obowiązkiem doskonalenia. W Izraelu nauczyciele mają co siedem lat urlop roczny z obowiązkiem udziału w szkoleniach. Po nim muszą zdać egzamin weryfikujący.

KRYSTYNA SZUMILAS

System awansu musi pozostać, ale procedury związane z jego uzyskiwaniem powinny ulec zmianie. Rozważamy również możliwość pełnienia przez aktywnych nauczycieli płatnych funkcji w szkole, np. liderów zespołów przedmiotowych, czyli tzw. awans poziomy.

Pensum - 18 godzin czy więcej

MAREK OLSZEWSKI

Pensum powinno zostać podwyższone z 18 do 20 lub 22 godzin tygodniowo. Gdyby wynosiło 24 godziny, można wliczać do niego zajęcia dodatkowe, które nauczyciel odbywa z uczniami.

IRENA DZIERZGOWSKA

Mówiąc o zwiększeniu pensum, musimy wziąć pod uwagę możliwości budżetu. Wiadomo, że zwiększając pensum rząd przeznaczy niewiele większą pulę na wynagrodzenia. Te same pieniądze będą dzielone na mniej osób, co przełoży się na wzrost wynagrodzeń.

STEFAN KUBOWICZ

Podniesienie pensum będzie równoznaczne nie tylko z podwyżkami, ale również ze zwolnieniami nauczycieli. Nie zgadzamy się na zwolnienia, w imię niewielkich podwyżek.

JOANNA BERDZIK

Karta Nauczyciela mówi nie tylko o 18-godzinnym pensum, ale też o innych zajęciach, które musi realizować nauczyciel. Zakres obowiązków nauczyciela jest więc nieprecyzyjny. Zamiast zwiększać pensum, trzeba lepiej określić zadania, które ma realizować nauczyciel.

MAREK OLSZEWSKI

Obecnie nikt nie może sprawdzić, ile nauczyciel pracuje w domu. Może więcej czasu powinien spędzać w szkole.

IRENA DZIERZGOWSKA

Jestem przeciwniczką szczegółowego wyliczania, co należy do obowiązków w ramach 40-godzinnego tygodnia pracy. Nauczyciel powinien raczej otrzymywać wykaz zadań, z których musi się wywiązać.

SŁAWOMIR BRONIARZ

Jeśli mówimy o zwiększeniu pensum czy wprowadzeniu zadaniowego czasu pracy, to musimy wziąć pod uwagę warunki pracy nauczycieli w polskich szkołach. W wielu pokojach nauczycielskich przypada jeden metr kwadratowy na osobę. Nie ma oddzielnych pomieszczeń dla nauczycieli poszczególnych przedmiotów. Gdy poprawimy warunki pracy, możemy dyskutować o tym, co jest jego zadaniem w godzinach od 8 do 15.

 

Wynagrodzenia - motywujące czy nie

JOANNA BERDZIK

Nauczyciele na tym samym stopniu awansu zawodowego otrzymują podobne wynagrodzenie. Nie ma możliwości finansowego docenienia najlepszych nauczycieli wśród dyplomowanych czy mianowanych.

STEFAN KUBOWICZ

Nie zapominajmy jednak, że wiele samorządów oszukuje nauczycieli, nie respektując średnich wynagrodzeń zagwarantowanych w KN. Najwięcej tracą na tym stażyści. Zamiast 1,7 tys. zł, zarabiają 1,4 tys. zł.

MAREK OLSZEWSKI

Nieprawdą jest, że samorządy nie chcą dobrze wynagradzać nauczycieli. W 2007 roku jedynie 188 gmin i 67 powiatów wydało mniej na szkoły, niż otrzymało. Poziom wynagrodzeń jednak zależy od tego, ile pieniędzy w budżecie parlament przeznaczy na oświatę. Tych pieniędzy jest za mało.

IRENA DZIERZGOWSKA

Należy powiedzieć wprost, że tegoroczne podwyżki były znaczące. Jednak, gdy nauczyciele słyszą w mediach, że pensje innych grup zawodowych rosną szybciej, nie doceniają tego, co otrzymali. Jestem prezesem stowarzyszenia prowadzącego cztery szkoły społeczne. Moi nauczyciele śledzą wynagrodzenia nauczycieli pracujących w szkołach samorządowych. Ostatnio okazuje się, że pensje są porównywalne, często przy większych obowiązkach moich pedagogów. Nauczyciele jednak powinni być dobrze wynagradzani.

KRYSTYNA SZUMILAS

Obecny system wynagradzania jest zbyt sztywny i mało efektywny. Pamiętajmy, że wynagrodzenia nauczycieli o najwyższym stopniu awansu nie odbiegają bardzo od średniej unijnej, ale stażystów i kontraktowych są już bardzo niskie. Może zatem warto odejść od schematu, uzależniającego wysokość średniego wynagrodzenia nauczycieli od średniego wynagrodzenia nauczyciela stażysty. Jednak do dyskusji o wynagrodzeniach muszą usiąść przy jednym stole trzy strony: rząd, samorząd i związki zawodowe. Dziś rozmawiamy osobno ze związkami zawodowymi, osobno z samorządami. Musimy to zmienić. Inaczej trudno będzie dojść do kompromisu.

CO NALEŻY ZMIENIĆ W KARCIE NAUCZYCIELA

1. Umożliwić zatrudnianie mianowanych oraz dyplomowanych nauczycieli na okres próbny.

2. Zmienić zasady awansu zawodowego przez wprowadzenie dodatkowych egzaminów weryfikujących wiedzę, stworzenie szkolnej ścieżki kariery.

3. Doprecyzować zadania, jakie nauczyciel powinien wykonywać w 40-godzinnym tygodniu pracy.

4. Uelastycznić system wynagradzania, tak aby wyższe wynagrodzenie otrzymywali najlepsi nauczyciele.


DEBATĘ PROWADZIŁY MAŁGORZATA JANKOWSKA I JOLANTA GÓRA

Zdjęcia Marek Matusiak

Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    12 cze 2021
    Zakres dat:

    Lektury w szkole podstawowej – proponowane zmiany

    Lektury w szkole podstawowej – zmiany. Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowało propozycję zmian w liście lektur szkolnych. Jakie książki zostaną usunięte z wykazu a jakie dodane?

    Lista lektur w liceum i technikum – proponowane zmiany

    Lektury w liceum i technikum – jakie zmiany proponuje Ministerstwo Edukacji i Nauki? Skreślone z wykazu lektur mają być m.in. wiersze Marcina Świetlickiego oraz „Mała apokalipsa” Tadeusza Konwickiego. Zamiast tego uczniowie mają czytać m.in. dzieła filozoficzne i egzystencjalne Jana Pawła II.

    Dopłaty z gmin za odpady, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody

    Dopłaty z gmin, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody - szykują się spore zmiany w gospodarce odpadami. Co zawiera rządowy projekt zmian w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach?

    Komunikacja w Compliance

    Komunikacja w Compliance. W najbliższym czasie sektor publiczny, ale i sektor prywatny (zwłaszcza duże i średnie przedsiębiorstwa) czeka wdrażanie systemów Compliance. Kluczem do udanego wdrożenia, a potem utrzymania systemów Compliance jest komunikacja.

    Leśna szkoła z klimatem - ruszają ekolekcje

    Leśna szkoła z klimatem to program opracowany we współpracy Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwa Edukacji i Nauki, który służy inspirowaniu uczniów i nauczycieli do działań sprzyjających środowisku przyrodniczemu. W program zaangażowane są też Lasy Państwowe, które m.in. przygotowują służące grom plenerowym ścieżki i organizują prelekcje.

    Dzień Ojca - gra miejska "Przygoda z Tatą"

    Dzień Ojca - MRiPS zaprasza do zapisów na grę miejską "Przygoda z Tatą". Gra odbędzie się w Warszawie.

    Praca zdalna urzędników - ekwiwalent

    Praca zdalna urzędników - po zmianie przepisów pracodawca będzie musiał zagwarantować ekwiwalent. Czy wygasi to pracę zdalną urzędników?

    Obowiązek zgłoszenia, czym ogrzewamy domy od 1 lipca 2021 r.

    Obowiązek zgłoszenia czym ogrzewamy domy - 1 lipca 2021 roku rusza zbieranie danych do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB). Do kiedy będzie trzeba zgłosić urządzenia? Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Euro 2021: Narodowa Strefa Kibica na mecz Polski z Hiszpanią

    Euro 2021 - Strefa Kibica na Stadionie Narodowym. 19 czerwca 2021 roku na Stadionie Narodowym będzie można oglądać mecz reprezentacji Polski z Hiszpanią na Mistrzostwach Europy w Piłce Nożnej. Jakie będą zasady? Ile osób będzie mogło wejść na stadion?

    MEiN proponuje zmiany w liście lektur

    Zmiany w liście lektur - Ministerstwo Edukacji i Nauki rozpoczyna konsultacje społeczne. Potrwają do 8 lipca.

    Narodowy Spis Powszechny - jak powinni się spisać studenci?

    Narodowy Spis Powszechny - studenci mogą nie mieć świadomości, że ciąży na nich obowiązek spisowy. Nigdy nie brali udziału w spisie - ostatni był 10 lat temu, gdy byli jeszcze dziećmi. Mogą też myśleć, że zrobią to za nich rodzice lub dom studencki. Najlepiej jednak wziąć odpowiedzialność we własne ręce i spisać się samodzielnie! Tym bardziej, jeśli nie mieszka się z rodzicami lub w akademiku.

    Strajk Pielęgniarek: Czujemy się oszukane przez rząd [PODCAST]

    11 manifestacji w centralnych miejscach miast wojewódzkich, 4000 uczestników: pielęgniarki, pielęgniarze, położne - tak wyglądał strajk ostrzegawczy pielęgniarek i położnych. Czy będzie strajk generalny? Zapraszamy do wysłuchania podcastu.

    Do kiedy wystawienie ocen 2021?

    Do kiedy wystawienie ocen 2021? Ile czasu mają uczniowie na poprawienie ocen końcowych? Kiedy jest zakończenie roku szkolnego?

    Polski Ład: czy stracą seniorzy i osoby wymagające opieki?

    Polski Ład: czy stracą seniorzy i osoby wymagające opieki? W ramach Polskiego Ładu rząd przedstawił plan 10 ustaw do przygotowania w ciągu 100 najbliższych dni. W pakiecie tym niemal nie przewidziano działań zawartych w części „Złota jesień życia”. Wyjątkiem są emerytury bez podatku, ale ta planowana zmiana, bez równoległych korekt w innych obszarach wsparcia, niesie również skutki uboczne dla części osób starszych – zwłaszcza niesprawnych, wymagających opieki i ich rodzin.

    Praca zdalna w urzędach – czerwiec 2021 r.

    Praca zdalna w urzędach – do kiedy przedłużona? Jak długo będzie ograniczona praca urzędów? Jaka jest dopuszczalna liczba osób (interesantów) w urzędzie w czerwcu 2021 roku?

    Certyfikat COVID na telefonie

    Certyfikat COVID na telefonie - od kiedy? Odpowiadamy na pytania - gdzie go teraz szukać i kiedy paszport covidowy pojawi się w aplikacji mObywatel.

    Szczepienia na COVID-19 młodzieży w wieku 12-15 lat od 7 czerwca 2021

    Szczepienia na COVID-19 młodzieży w wieku 12-15 lat ruszyły. Jak młodzież może zapisać się na szczepienie? Czy konieczna jest zgoda i obecność rodziców?

    Czyste Powietrze - zachęty dla gmin, dodatkowe terminy

    Czyste Powietrze - zachęty dla gmin, dodatkowe terminy. Do 15 czerwca 2021 r. jest czas na zgłoszenia nowych gmin do programu „Czyste Powietrze”, a do 15 lipca br. wydłużono termin podpisywania porozumień i aneksów przez gminy, które już wcześniej wyraziły chęć skorzystania z finansowych bonusów.

    Paszport covidowy - co daje, jak wygląda?

    Paszport covidowy - co daje, jak wygląda? Przedstawiamy najważniejsze informacje o unijnym certyfikacie COVID.

    Zgromadzenia spontaniczne - zniesienie zakazu prawdopodobne pod koniec czerwca

    Zgromadzenia spontaniczne - zniesienie zakazu prawdopodobne pod koniec czerwca - poinformował w poniedziałek szef KPRM, pełnomocnik rządu ds. szczepień Michał Dworczyk. Wtedy planowane jest kolejne luzowanie obostrzeń dotyczących COVID-19.

    Zgromadzenia spontaniczne - czy są legalne?

    Zgromadzenia spontaniczne - czy są legalne? Rząd łagodzi obostrzenia covidowe, ale utrzymuje całkowity zakaz zgromadzeń spontanicznych. RPO przesłał swoje stanowisko do premiera Mateusza Morawieckiego.

    Rola najwyższego kierownictwa we wdrażaniu Compliance i systemów dla sygnalistów 

    Najwyższe kierownictwo - rola we wdrażaniu Compliance i systemów dla sygnalistów. Zgodnie z Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochrony osób zgłaszających przypadki naruszenia prawa Unii, zwaną potocznie dyrektywą o sygnalistach, pozostało 6 i pół miesiąca, aby sektor publiczny oraz duże przedsiębiorstwa wdrożyły systemy dla sygnalistów. Odpowiedzialność za to ponosi najwyższe kierownictwo.

    Program "Sportowe Wakacje+" w 2021 roku

    "Sportowe Wakacje+". Ministerstwo Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu wraz z Fundacją Lotto im. Haliny Konopackiej przeznaczyły 30 milionów złotych na drugą edycję programu "Sportowe Wakacje+" - poinformował szef resortu, wicepremier Piotr Gliński.

    Polski Ład - utrata dochodów samorządów

    Polski Ład - w dużej mierze zapłacą za niego samorządy. Z szacunków Ministerstwa Finansów wynika, że ich dochody mają spaść o ok. 10–11 mld zł, ale rząd obiecuje, że ten ubytek pokryje specjalna subwencja inwestycyjna. Według ekspertów może ona jednak się okazać niewystarczająca.

    Młodzieżowe rady gmin, powiatu i sejmiki województwa

    Młodzieżowe rady gmin, powiatu i sejmiki województwa - Prezydent Andrzej Duda podpisał nowelizację przepisów dotyczących samorządów lokalnych. Dzięki nowym rozwiązaniom, młode osoby będą miały szersze możliwości do angażowania się w życie publiczne i obywatelskie.