Dane podopiecznych ośrodka pomocy społecznej

Odpowiedź: Komisja rewizyjna rady gminy nie jest uprawniona do otrzymania informacji na temat danych osobowych poszczególnych świadczeniobiorców korzystających z pomocy społecznej. Komisja może otrzymać jedynie dane niezbędne do prowadzenia czynności kontrolnych, przede wszystkim o charakterze ogólnym i zbiorczym. Nie jest jednak uprawniona do przetwarzania danych szczególnie wrażliwych, a do takich należy zaliczyć akta (kartoteki) osób korzystających z pomocy społecznej.

Uzasadnienie

Odpowiedzialność za czynności w zakresie ochrony danych osobowych spoczywa bezpośrednio na administratorze tych danych, którym w przypadku opisanym w pytaniu jest kierownik gminnego ośrodka pomocy społecznej.

Ustawa z 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (dalej: u.o.d.o.) precyzuje zarówno sposób, jak i zakres przekazywanych danych. Dane mogą być zatem wykorzystane przez administratora w innym celu niż ten, dla którego zostały zgromadzone, o ile nie narusza to praw i wolności osoby, której dane dotyczą, i służą celom naukowym, dydaktycznym, historycznym lub statystycznym.

W przypadku działań podejmowanych przez komisję rewizyjną w ramach jej statutowej działalności należy przede wszystkim ustalić zasadniczy cel kontroli określonej grupy podmiotów. Komisja rewizyjna ma bowiem prawo do kontroli pod względem:

● legalności,

● gospodarności,

● rzetelności,

● celowości.

Komisja rewizyjna nie jest jednak organem upoważnionym do badania indywidualnych przypadków pod względem prawidłowości świadczeń przyznanych osobom uprawnionym. Weryfikacji decyzji administracyjnej ustalającej prawo do określonego świadczenia z pomocy społecznej dokonuje bowiem samorządowe kolegium odwoławcze, a następnie wojewódzki sąd administracyjny. Te organy w trybie prowadzonego postępowania odwoławczego są bezsprzecznie uprawnione do przetwarzania danych osobowych w zakresie objętym u.o.d.o.

W przypadku udostępniania, jak również przetwarzania danych osobowych osób, które dotyczą danych osobowych klientów korzystających ze wsparcia instytucji pomocy społecznej, należy uwzględnić, że są to dane szczególnie wrażliwe i szczególnie chronione. Stwierdzenie to jest zgodne z interpretacją Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych i powinno stanowić jedną z podstaw udzielenia odmowy dostępu do danych osobowych komisji rewizyjnej. Należy jednak pamiętać, że rada gminy może domagać się danych dotyczących realizacji określonych zadań z zakresu pomocy społecznej, które zawierają wszelkiego rodzaju informacje o charakterze zbiorczym, tj. zestawienia, wykresy, statystyki, prognozy, sprawozdania z wydatkowania środków.

Zobacz serwis: Opieka społeczna

Podstawa prawna:

● Ustawa z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 182),

● Ustawa z 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (j.t. Dz.U. z 2002 r. nr 101, poz. 926; ost. zm. Dz.U. z 2011 r. nr 230, poz. 1371),

● Ustawa z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (j.t. Dz.U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591; ost. zm. Dz.U. z 2013 r. poz. 153).

Magdalena Szochner-Siemińska

ekspert w zakresie prawa administracyjnego i prawa pracy