Kategorie

Gmina zapłaci za brak pomieszczenia tymczasowego?

RynekPierwotny.pl
Portal internetowy poświęcony nowym nieruchomościom
Gmina zapłaci za brak pomieszczenia tymczasowego?/ fot. Shutterstock
Brak pomieszczenia tymczasowego często wydłuża eksmisję. Wyjaśniamy, czy w takiej sytuacji można domagać się odszkodowania od gminy.

W kwietniu 2019 r. została wprowadzona zmiana kodeksu postępowania cywilnego, która jest niezbyt korzystna dla właścicieli wynajmowanych mieszkań. Mowa o modyfikacji art. 1046 par. 4 KPC, który w swoim poprzednim brzmieniu umożliwiał eksmisję lokatora do noclegowni lub schroniska dla bezdomnych po półrocznym i bezskutecznym oczekiwaniu na pomieszczenie tymczasowe. Jak tłumaczą eksperci RynekPierwotny.pl obecnie wspomniany przepis nakazuje komornikowi wstrzymanie się z eksmisją aż do czasu znalezienia przez gminę odpowiedniego pomieszczenia tymczasowego. Właściciele wynajmowanych mieszkań obawiają się, że wprowadzenie takich bardziej „prolokatorskich” regulacji w obliczu problemów z dostępnością pomieszczeń tymczasowych dodatkowo wydłuży czas trwania eksmisji. Obawy wynajmujących wydają się uzasadnione. Właśnie dlatego eksperci portalu RynekPierwotny.pl postanowili wyjaśnić, czy w razie braku pomieszczenia tymczasowego gmina również odpowiada finansowo wobec właściciela mieszkania. Warto przypomnieć, że z taką odpowiedzialnością lokalnego samorządu mamy do czynienia w przypadku braku lokalu socjalnego, który skutkował opóźnieniem eksmisji.  

Zobacz: Zarządzanie nieruchomościami

Trybunał Konstytucyjny najpierw zakwestionował reguły eksmisji 

Reklama

Analizowana kwestia odpowiedzialności gminy za niezapewnienie pomieszczenia tymczasowego posiada ciekawy kontekst prawno - historyczny, który warto pokrótce przedstawić. Jak tłumaczy portal RynekPierwotny.pl ogólnie rzecz biorąc chodzi o to, że artykuł 1046 par. 4 KPC w brzmieniu obowiązującym pomiędzy 5 lutego 2005 r. i 16 listopada 2011 r. podobnie jak obecnie wymagał od komornika wstrzymania się z prowadzeniem eksmisji do czasu znalezienia przez gminę odpowiedniego pomieszczenia tymczasowego. Dość szybko pojawiły się wątpliwości właścicieli lokali odnośnie konstytucyjności wspomnianego przepisu (tym bardziej, że ustawa o ochronie praw lokatorów nie precyzowała zasad wynajmu tymczasowych pomieszczeń). Osoby poszkodowane w związku ze zbyt długim oczekiwaniem na pomieszczenie tymczasowe dla lokatora zaczęły również domagać się od gmin odszkodowania, co skutkowało sporami sądowymi.

Pierwsze ważne stanowisko w opisywanej sprawie przedstawił Trybunał Konstytucyjny (zobacz: Wyrok TK o sygnaturze K 19/06 z 4 listopada 2010 r.). Trybunał uznał ówczesne brzmienie art. 1046 par. 4 KPC za niezgodne z zasadami prawidłowej legislacji. W ocenie TK, kwestionowany przepis nie pozwalał na efektywne prowadzenie eksmisji (np. w związku ze stosowaniem przemocy w rodzinie), a także był nieprecyzyjny w zakresie wskazania obowiązku gminy związanej z pomieszczeniem tymczasowym. Stanowisko Trybunału Konstytucyjnego zmusiło ówczesny rząd do wprowadzenia obowiązujących jeszcze niedawno zasad, które po 6 miesiącach pozwalały na eksmisję dłużnika do noclegowni lub schroniska dla bezdomnych (w związku z brakiem pomieszczenia tymczasowego).  

Na tytułowe pytanie w 2011 roku odpowiedział Sąd Najwyższy

Nieco później kwestią odszkodowania za brak pomieszczenia tymczasowego bezpośrednio zajął się Sąd Najwyższy. Mowa o Uchwale SN z 13 grudnia 2011 r. (sygn. akt III CZP 48/11). W ramach wspomnianej uchwały Sąd Najwyższy stwierdził, że art. 1046 par. 4 KPC w brzmieniu zakwestionowanym przez Trybunał Konstytucyjny uprawniał właścicieli mieszkań do odszkodowania od gminy za brak pomieszczenia tymczasowego. Takie stanowisko Sądu Najwyższego oznaczało napływ pozwów wobec samorządów, które podobnie jak obecnie borykały się z niedoborem mieszkań socjalnych oraz pomieszczeń tymczasowych.

Aktualnie odpowiedzialność gminy nie wzbudza już wątpliwości

Wspomniany wcześniej wyrok Trybunału Konstytucyjnego zmusił ówczesny rząd do nowelizacji ustawy o ochronie praw lokatorów, a także kodeksu postępowania cywilnego. Zmiany dotyczące tych dwóch aktów prawnych zaczęły obowiązywać 16 listopada 2011 r. Wg ekspertów portalu RynekPierwotny.pl wtedy w ustawie o ochronie praw lokatorów pojawił się przepis wskazujący, że odpowiedzialność finansowa gminy za niedostarczenie pomieszczenia tymczasowego i lokalu socjalnego powinna wyglądać identycznie. Oznacza to, że wynajmujący może dochodzić od gminy odszkodowania na podstawie artykułu 417 par. 1 kodeksu cywilnego, jeżeli opieszałość samorządu związana z niezapewnieniem pomieszczenia tymczasowego skutkowała stratami finansowymi (zobacz art. 18 ust. 5 ustawy o ochronie praw lokatorów w związku z art. 25e wspomnianej ustawy).

Warto podkreślić, że opisywana możliwość dochodzenia odszkodowania od gminy w związku z brakiem pomieszczenia tymczasowego nie została usunięta przez kwietniową nowelizację ustawy o ochronie praw lokatorów. Co więcej, nowe regulacje ponownie zwiększają zakres odpowiedzialności gmin. Wcześniej samorządy odpowiadały za niedostarczenie tymczasowego pomieszczenia przez 6 miesięcy. Teraz taki zakres czasowy odpowiedzialności gminy może okazać się dłuższy. Będzie to skutkowało odpowiednio wyższą rekompensatą dla wynajmującego.

Autor: Andrzej Prajsnar, ekspert portalu RynekPierwotny.pl

Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    16 cze 2021
    Zakres dat:

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach - NFZ przyjmuje wnioski

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Nabór jest otwarty i ciągły, nie ma konkretnej daty jego zakończenia.

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć?

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć? Już ponad 3 miliony Polaków korzysta z naszej aplikacji mObywatel, czyli cyfrowego portfela na dokumenty. Wkrótce trafi do niej Unijny Certyfikat COVID.

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały. 17 czerwca 2021 roku wejdą ważne zmiany dotyczące profilu zaufanego, szczególnie jego tymczasowej wersji. Co się zmieni?

    Kiedy wyniki matur 2021?

    Wyniki matur 2021 – kiedy? Jak i gdzie je sprawdzić? Przedstawiamy ważne informacje dla tysięcy tegorocznych maturzystów.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r. Minister zdrowia podpisał rozporządzenie zapowiedziane w programie Polski Ład. Z jakich badań będzie można skorzystać?

    Polski Ład: nowe miejsca pracy i infrastruktura mają rozwiązać problemy gmin

    Polski Ład to całościowe spojrzenie na problemy powiatów i gmin w całej Polsce. W ramach Polskiego Ładu budowane będą m.in. obiekty sportowe oraz infrastruktura drogowa, energetyczna, internetowa, kolejowa, które przyczynią się do rozwoju gospodarczego i poprawią jakość życia - mówił premier Mateusz Morawiecki.

    Konrad Fijołek prezydentem Rzeszowa - wyniki wyborów

    Konrad Fijołek nowym prezydentem Rzeszowa - znamy już oficjalne wyniki wyborów. Kandydat popierany przez opozycję: PO, Lewicę, PSL i Ruch Polska 2050 wygrał w pierwszej turze. Ile głosów zdobyli poszczególni kandydaci?

    Kurator oświaty - jakie ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Kurator oświaty. Ministerstwo Edukacji i Nauki proponuje rozwiązania wzmacniające rolę kuratora oświaty. Jakie kurator ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Lektury w szkole podstawowej – proponowane zmiany

    Lektury w szkole podstawowej – zmiany. Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowało propozycję zmian w liście lektur szkolnych. Jakie książki zostaną usunięte z wykazu a jakie dodane?

    Lista lektur w liceum i technikum – proponowane zmiany

    Lektury w liceum i technikum – jakie zmiany proponuje Ministerstwo Edukacji i Nauki? Skreślone z wykazu lektur mają być m.in. wiersze Marcina Świetlickiego oraz „Mała apokalipsa” Tadeusza Konwickiego. Zamiast tego uczniowie mają czytać m.in. dzieła filozoficzne i egzystencjalne Jana Pawła II.

    Dopłaty z gmin za odpady, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody

    Dopłaty z gmin, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody - szykują się spore zmiany w gospodarce odpadami. Co zawiera rządowy projekt zmian w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach?

    Komunikacja w Compliance

    Komunikacja w Compliance. W najbliższym czasie sektor publiczny, ale i sektor prywatny (zwłaszcza duże i średnie przedsiębiorstwa) czeka wdrażanie systemów Compliance. Kluczem do udanego wdrożenia, a potem utrzymania systemów Compliance jest komunikacja.

    Leśna szkoła z klimatem - ruszają ekolekcje

    Leśna szkoła z klimatem to program opracowany we współpracy Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwa Edukacji i Nauki, który służy inspirowaniu uczniów i nauczycieli do działań sprzyjających środowisku przyrodniczemu. W program zaangażowane są też Lasy Państwowe, które m.in. przygotowują służące grom plenerowym ścieżki i organizują prelekcje.

    Dzień Ojca - gra miejska "Przygoda z Tatą"

    Dzień Ojca - MRiPS zaprasza do zapisów na grę miejską "Przygoda z Tatą". Gra odbędzie się w Warszawie.

    Praca zdalna urzędników - ekwiwalent

    Praca zdalna urzędników - po zmianie przepisów pracodawca będzie musiał zagwarantować ekwiwalent. Czy wygasi to pracę zdalną urzędników?

    Obowiązek zgłoszenia, czym ogrzewamy domy od 1 lipca 2021 r.

    Obowiązek zgłoszenia czym ogrzewamy domy - 1 lipca 2021 roku rusza zbieranie danych do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB). Do kiedy będzie trzeba zgłosić urządzenia? Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Euro 2021: Narodowa Strefa Kibica na mecz Polski z Hiszpanią

    Euro 2021 - Strefa Kibica na Stadionie Narodowym. 19 czerwca 2021 roku na Stadionie Narodowym będzie można oglądać mecz reprezentacji Polski z Hiszpanią na Mistrzostwach Europy w Piłce Nożnej. Jakie będą zasady? Ile osób będzie mogło wejść na stadion?

    MEiN proponuje zmiany w liście lektur

    Zmiany w liście lektur - Ministerstwo Edukacji i Nauki rozpoczyna konsultacje społeczne. Potrwają do 8 lipca.

    Narodowy Spis Powszechny - jak powinni się spisać studenci?

    Narodowy Spis Powszechny - studenci mogą nie mieć świadomości, że ciąży na nich obowiązek spisowy. Nigdy nie brali udziału w spisie - ostatni był 10 lat temu, gdy byli jeszcze dziećmi. Mogą też myśleć, że zrobią to za nich rodzice lub dom studencki. Najlepiej jednak wziąć odpowiedzialność we własne ręce i spisać się samodzielnie! Tym bardziej, jeśli nie mieszka się z rodzicami lub w akademiku.

    Strajk Pielęgniarek: Czujemy się oszukane przez rząd [PODCAST]

    11 manifestacji w centralnych miejscach miast wojewódzkich, 4000 uczestników: pielęgniarki, pielęgniarze, położne - tak wyglądał strajk ostrzegawczy pielęgniarek i położnych. Czy będzie strajk generalny? Zapraszamy do wysłuchania podcastu.

    Do kiedy wystawienie ocen 2021?

    Do kiedy wystawienie ocen 2021? Ile czasu mają uczniowie na poprawienie ocen końcowych? Kiedy jest zakończenie roku szkolnego?

    Polski Ład: czy stracą seniorzy i osoby wymagające opieki?

    Polski Ład: czy stracą seniorzy i osoby wymagające opieki? W ramach Polskiego Ładu rząd przedstawił plan 10 ustaw do przygotowania w ciągu 100 najbliższych dni. W pakiecie tym niemal nie przewidziano działań zawartych w części „Złota jesień życia”. Wyjątkiem są emerytury bez podatku, ale ta planowana zmiana, bez równoległych korekt w innych obszarach wsparcia, niesie również skutki uboczne dla części osób starszych – zwłaszcza niesprawnych, wymagających opieki i ich rodzin.

    Praca zdalna w urzędach – czerwiec 2021 r.

    Praca zdalna w urzędach – do kiedy przedłużona? Jak długo będzie ograniczona praca urzędów? Jaka jest dopuszczalna liczba osób (interesantów) w urzędzie w czerwcu 2021 roku?

    Certyfikat COVID na telefonie

    Certyfikat COVID na telefonie - od kiedy? Odpowiadamy na pytania - gdzie go teraz szukać i kiedy paszport covidowy pojawi się w aplikacji mObywatel.

    Szczepienia na COVID-19 młodzieży w wieku 12-15 lat od 7 czerwca 2021

    Szczepienia na COVID-19 młodzieży w wieku 12-15 lat ruszyły. Jak młodzież może zapisać się na szczepienie? Czy konieczna jest zgoda i obecność rodziców?