REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak bronić się podczas postępowania przed GKO

Łukasz Zalewski
Łukasz Zalewski
inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

Zawiadomienie o naruszeniu dyscypliny finansów publicznych nie musi oznaczać, że obwiniony jest winny. W wielu przypadkach odpowiedni wybór obrony przed komisją może decydować o tym, czy obrona taka okaże się skuteczna.

Przypisanie winy obwinionemu przez komisję orzekającą do spraw dyscypliny finansów publicznych skutkuje wpisem do akt osobowych, co w przyszłości może utrudnić funkcjonowanie w sektorze finansów publicznych. Zanim jednak dojdzie do uznania za winnego, istnieje wiele możliwości obrony i doprowadzenia albo do uniewinnienia, albo do złagodzenia kary. Aby jednak skutecznie się bronić, trzeba pamiętać o zasadach odpowiedzialności.

REKLAMA

Podstawowe zasady

REKLAMA

Zasady odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych zostały określone w rozdziale 2 ustawy o odpowiedzialności (Dz.U. z 2005 r. nr 14, poz. 114). Za naruszenie dyscypliny uważa się zarówno popełnienie czynów, jak i ich zaniechanie. Odpowiedzialność ponosi się zarówno za czyny dokonane umyślnie, jak i nieumyślnie. Istnieje szereg zasad, które wyłączają odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansowej.

Nie dochodzi się odpowiedzialności m.in., gdy kwota uszczuplenia finansów publicznych nie przekroczyła przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej lub gdy obwiniony chciał ograniczyć skutki zdarzenia losowego. Najczęściej jednak pełnomocnicy obwinionych powołują się na zasadę, zgodnie z którą nie dochodzi się odpowiedzialności, jeśli stopień szkodliwości dla finansów publicznych był znikomy. Ustawa jednak precyzuje poszczególne zasady.

Nieświadomość czynu

REKLAMA

Jedna z zasad stanowi, że nieświadomość nie wyłącza odpowiedzialności. Trzeba więc wiedzieć, że bezpodstawne jest argumentowanie, najczęściej przez kierowników jednostek, że nie mieli świadomości, że popełnienie danego czynu naruszało dyscyplinę finansów publicznych. Argumentowanie takie pojawia się przede wszystkim, gdy doszło do naruszenia zasad rachunkowości w jednostce, a więc np., gdy dane w sprawozdaniu nie odpowiadają danym zawartym w księgach. Kierownicy tłumaczą, że nie wiedzieli, że coś w sprawozdaniu się nie zgadzało, ponieważ zajmuje się tym główna księgowa. Z przepisów ustawy potwierdzonych orzecznictwem Głównej Komisji Orzekającej wynika jednak, że kierownik jednostki odpowiada za całość gospodarki finansowej jednostki.

Kolejna zasada stanowi, że jeżeli w czasie orzekania przez komisję obowiązuje ustawa inna niż w czasie popełnienia naruszenia, stosuje się ustawę nową, chyba że ustawa w momencie popełnienia czynu jest względniejsza dla sprawcy. W praktyce chodzi o to, że komisja ma obowiązek zastosowania ustawy korzystniejszej dla obwinionego, jeśli zmieniły się przepisy. Najczęściej dotyczy to przypadków naruszeń pod rządami ustawy o finansach publicznych. Ustawa o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych zaczęła obowiązywać w 2005 roku, do tego czasu zasady odpowiedzialności regulowała ustawa o finansach publicznych. Obwiniony, który popełnił czyn przed 2005 rokiem, powinien więc zbadać, czy względniejsza jest dla niego ustawa w momencie popełnienia czynu, czy w momencie orzekania. Co więcej, zasada o stosowaniu przepisów względniejszych odnosi się także do innych ustaw, np. do prawa zamówień publicznych. W tym roku zapadło korzystne dla obwinionych orzeczenie GKO, z którego wynikało, że odpowiedzialności mogą uniknąć osoby, które udzieliły zamówienia za naruszeniem przepisów, które obowiązywały przed wprowadzeniem nowych progów, w przypadku, gdy wartość tego zamówienia nie przekraczała 14 tys. euro. Przed tą zmianą obwinieni mieli obowiązek stosowania przepisów, jeśli wartość zamówienia przekraczała 6 tys. euro. Obecnie próg podniesiono do 14 tys. euro. Zadziałała tu zasada stosowania ustawy korzystniejszej. Obwiniony, który naruszył przepisy po przekroczeniu progu 6 tys. euro, zostanie uniewinniony, bo wartość zamówienia nie przekraczała 14 tys. euro, a więc pod rządami nowych przepisów nie musiał stosować prawa zamówień publicznych.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

 

Znikoma szkodliwość

Jedną z najczęściej stosowanych form obrony jest dowodzenie, że stopień szkodliwości naruszenia dyscypliny jest znikomy dla finansów publicznych. Chodzi np. o przypadki, gdy kwota uszczuplenia nie przekracza przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej lub gdy doszło do naruszenia przepisów, ale nie ma to skutków, np. dla postępowania o zamówienie publiczne lub nie obciąża finansów jednostki. Artykuł 28 ust. 2 ustawy o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny określa, jakie czynniki komisja musi wziąć pod uwagę przy ocenie stopnia szkodliwości. Musi ona uwzględnić przede wszystkim: wysokość uszczuplonych środków publicznych; kwotę środków publicznych niewpłaconych lub niezwróconych na właściwy rachunek budżetu państwa lub jednostki sektora finansów publicznych; kwotę środków publicznych wydatkowanych bez upoważnienia lub z jego przekroczeniem albo niezgodnie z przeznaczeniem; wysokość zobowiązań zaciągniętych bez upoważnienia lub z jego przekroczeniem oraz kwotę odsetek, kar i opłat zapłaconych wskutek zwłoki w opłaceniu należności. Oceniając dany czyn, obwiniony lub jego pełnomocnik powinien zatem sprawdzić, czy stopień szkodliwości nie był znikomy.

Inne zasady obrony

Zasad, o których należy pamiętać, jest wiele. Należy je oczywiście stosować w zależności od rodzaju popełnionego czynu. Poza wymienionymi wyżej elementami należy także sprawdzić, czy nie doszło do przedawnienia, w przypadku odwołania do Głównej Komisji Orzekającej, czy komisja I instancji nie naruszyła procedur postępowania, czy określiła czas popełnienia czynu, czy podała podstawę prawną. Wreszcie, jeśli czas między rozprawą w I instancji a rozprawą przed GKO był znaczny, czy nie doszło do zmiany prawa. Jeśli tak, należy zbadać, która ustawa jest względniejsza dla obwinionego.

KIEDY POSTĘPOWANIE PRZED GKO

Zasady odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny

• odpowiedzialność ponosi się za czyny popełnione zarówno umyślnie, jak i nieumyślnie

• nie wyłącza odpowiedzialności nieświadomość tego, że działanie lub zaniechanie stanowi naruszenie dyscypliny

• jeżeli w czasie orzekania przez komisję obowiązuje ustawa inna niż w czasie popełnienia naruszenia, stosuje się ustawę względniejszą dla sprawcy

• jeżeli według nowej ustawy działanie lub jego zaniechanie nie stanowi naruszenia dyscypliny, ukaranie ulega zatarciu z mocy prawa

• odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów jest niezależne od innych rodzajów odpowiedzialności, np. odpowiedzialności karnej

• nie stanowi naruszenia dyscypliny działanie lub zaniechanie skutkujące przekroczeniem uprawnień do wydatkowania środków publicznych, do zaciągania zobowiązań albo niewykonaniem zobowiązań w kwocie nieprzekraczającej w roku budżetowym łącznie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej

• nie dochodzi się odpowiedzialności w przypadku działania lub zaniechania podjętego w celu ograniczenia skutków zdarzenia losowego

• nie dochodzi się odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów, którego stopień szkodliwości dla finansów publicznych jest znikomy

ŁUKASZ ZALEWSKI

lukasz.zalewski@infor.pl

Podstawa prawna

• Ustawa z 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (Dz.U. z 2005 r. nr 14, poz. 114 ze zm.).

• Rozporządzenie Rady Ministrów z 5 lipca 2005 r. w sprawie działania organów orzekających w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych oraz organów właściwych do wypełniania funkcji oskarżyciela (Dz.U. nr 136, poz. 1143).

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

REKLAMA

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    D. Tusk odblokował unijne pieniądze na polskie KPO [137 mld euro, 600 mld zł]. W przyszłym tygodniu dwie ważne decyzje. von der Leyen: Razem będziemy bronić praworządności w całej Europie

    Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen oraz premier Belgii Alexander De Croo w piątek 23 lutego 2023 r. rozmawiali w Warszawie z premierem Tuskiem. Przewodnicząca KE poinformowała po spotkaniu, że w przyszłym tygodniu zapadną dwie decyzje ws. funduszy europejskich dla Polski. Uwolnią one do 137 mld euro z funduszu spójności i Funduszu Odbudowy.

    PFRON: Od 1 marca wnioski o samochody dla osób niepełnosprawnych. Dopłata 80% od 150 000 zł albo 85% od 130 000 zł

    Maksymalna wartość samochodu objęta wsparciem wynosi 300 000 zł (osoba niepełnosprawna jest kierowcą) albo 230 000 zł (opiekun jest kierowcą). Muszą to być samochody dostosowane do potrzeb osób korzystających w poruszaniu się wózkiem inwalidzkim.

    Depresja nie wybiera. Ale na dobrostan psychiczny może wpłynąć dieta albo... pies

    23 lutego przypada Międzynarodowy Dzień Walki z Depresją. To dobra okazja do tego, aby przypomnieć sobie, że ta choroba może dotknąć każdego. Gdzie szukać pomocy? Jak poprawić swój dobrostan psychiczny? 

    Stawki uposażenia żołnierzy zawodowych w 2024 roku [Tabela]. Podwyżka z wyrównaniem od 1 stycznia. Rozporządzenie już obowiązuje. Będzie też zmiana dot. dodatków za długoletnią służbę wojskową

    W rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z 16 lutego 2024 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych zostały określone te stawki ze skutkiem od 1 stycznia 2024 r. Rozporządzenie weszło w życie 21 lutego 2024 r. Od 1 kwietnia 2024 r. będzie też zmiana dot. dodatków za długoletnią służbę wojskową żołnierzy zawodowych.

    REKLAMA

    Będzie zakaz sprzedaży elektronicznych papierosów jednorazowych. Już 64% młodzieży miało do czynienia z takimi papierosami

    Aż 64 proc. młodych ludzi miało kontakt z jednorazowymi papierosami elektronicznymi. Czy wkrótce to się skończy? Minister Zdrowia Izabela Leszczyna poinformowała w środę, że może rozpocząć pracę nad zakazem sprzedaży elektronicznych papierosów jednorazowych. 

    Zakaz sprzedaży e-papierosów jednorazowych. I. Leszczyna: Zielone światło od Donalda Tuska dla zmiany przepisów

    W dniu 21 lutego 2024 r. Minister Zdrowia Izabela Leszczyna poinformowała, że może już rozpocząć pracę nad zakazem sprzedaży elektronicznych papierosów jednorazowych. Dodała, że chciałaby jak najszybszej ścieżki, bo aż 64 procent młodych ludzi miało z nimi kontakt.

    Te województwa otrzymają milionowe dofinansowania dla osób z niepełnosprawnościami i ich opiekunów

    W województwie świętokrzyskim samorządy mogą otrzymać ponad 52 mln na opiekę dla osób niesamodzielnych. W małopolskim blisko 21 mln zł na wsparcie opiekunów osób niepełnosprawnych. Co trzeba zrobić? 

    Z jakimi objawami jechać na SOR, a kiedy skorzystać z nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej?

    Pacjenci często zastanawiają się, z jakimi objawami mogą jechać na SOR, a kiedy zgłosić się na NiŚOZ. W artykule postaramy się rozwiać te wątpliwości. 

    REKLAMA

    Rok 2023 był rekordowy pod względem skali strat gospodarczych spowodowanych przez katastrofy naturalne

    W 2023 r. 398 globalnych katastrof naturalnych wyrządziło szkody w wysokości 380 mld dolarów. Najbardziej kosztowne okazały się silne trzęsienia ziemi i gwałtowne burze. Ubiegły rok był najgorętszym rokiem w historii z „bezprecedensowymi anomaliami cieplnymi” i rekordowymi wartościami odnotowanymi w 24 krajach i terytoriach. 

    Opłacalność cen dla rolników tematem dzisiejszego posiedzenia Rady ds. rolnictwa

    Opłacalność cen dla rolników tematem dzisiejszego posiedzenia Rady ds. rolnictwa. "Czy można rolnikom zapewnić opłacalne ceny, czy Krajowa Grupa Spożywcza będzie pomagała w stabilizacji rynków rolnych" - to pytania, na które ma odpowiedzieć dzisiejsze posiedzenie Rady ds. Rolnictwa i Obszarów Wiejskich - poinformował jej przewodniczący Jan Krzysztof Ardanowski.

    REKLAMA