Kategorie

Miasta wychodzą z obligacjami komunalnymi za granicę

Łukasz Zalewski
Łukasz Zalewski
Łukasz Zalewski ukończył Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego oraz studia LL.M. na Wydziale Prawa Uniwersytetu Indiany w Bloomington w USA. Od 2012 r. jest adwokatem w Nowym Jorku, a od 2017 r. w Polsce (obecnie radcą prawnym). W wyborach samorządowych 2018 r. kandyduje do Rady Dzielnicy Wola m.st. Warszawy w okręgu Mirów - Czyste z list KWW Jana Śpiewaka - Wygra Warszawa.
inforCMS
Już 345 samorządów finansuje zadania inwestycyjne poprzez emisję obligacji komunalnych. Ich wartość na koniec III kwartału tego roku wyniosła ponad 4,1 mld zł. Nowatorski pomysł ma Warszawa, która zamierza założyć spółkę za granicą i tam wyemitować swoje zobowiązania. Według raportu Fitch Polska na popularności mogą zyskiwać również obligacje przychodowe.  

Z podsumowania III kwartału 2008 r. na rynku nieskarbowych instrumentów dłużnych w Polsce, które przygotowała agencja ratingowa Fitch Polska, wynika, że wartość rynku obligacji komunalnych w ujęciu rocznym wzrosła o 8,5%. Nowe obligacje komunalne o wartości prawie 100 mln zł w III kwartale wyemitowały 34 gminy i 10 powiatów. Ich udział (powyżej 365 dni) w całym rynku nieskarbowych papierów dłużnych to - jak podaje Fitch Polska - 8,86%. Najbardziej aktywnymi inwestorami na tym rynku są nadal banki, które w sierpniu br. posiadały ponad 84% wszystkich emisji komunalnych. Dość chętnie inwestują w samorządowe obligacje inwestorzy zagraniczni, którzy zakupili 12,55% emisji.

Dużo mniejsze zainteresowanie tego rodzaju papierami dłużnymi wykazują fundusze inwestycyjne, które są nabywcami 1,47% obligacji komunalnych, firmy ubezpieczeniowe (1%) oraz przedsiębiorstwa (0,15%).

Dobre ratingi

Reklama

Dobrze wypadają ratingi polskich samorządów. Rating to niezależna ocena ryzyka kredytowego dokonywana przez zewnętrzny podmiot. W długoterminowych ratingach międzynarodowych w walucie zagranicznej i krajowej miasta Katowice i Wrocław osiągnęły stabilne ratingi (A-). Takimi samymi międzynarodowymi ocenami mogą się pochwalić województwa mazowieckie oraz wielkopolskie. Jeśli chodzi o ratingi krajowe, najlepiej wypada Płock (AA-) i Bielsko-Biała (A+), a wśród województw: wielkopolskie (AA+) oraz małopolskie (AA).

W III kwartale Fitch zmienił perspektywę ratingu Rzeszowa ze stabilnej na pozytywną (międzynarodowy BBB i krajowy A) oraz potwierdził pozytywny rating Bielsko-Białej i stabilne krajowe: długoterminowy Rudy Śląskiej (A-) długoterminowy Rybnika (A), a także krajowy Opola (BBB). Agencja nadała także rating krajowy A+ dla Bielska-Białej.

Jak twierdzą przedstawiciele samorządów, ten sposób pozyskiwania kapitału na inwestycje będzie się rozwijał.

Środki na inwestycje

Reklama

Andrzej Bojanowski, Skarbnik Gdańska, przyznaje, że pozyskiwanie środków finansowych poprzez emisję obligacji nie jest tak rozpowszechnioną formą jak kredyt, jednak wszystkie duże miasta włącznie z Gdańskiem korzystały bądź korzystają z tej formy. Pieniądze te są przeznaczane na sfinansowanie deficytu budżetowego wynikającego z realizacji przedsięwzięć inwestycyjnych. - Ta forma staje się coraz popularniejsza wśród samorządów ze względu na fakt, że do wyboru banku przeprowadzającego emisję obligacji nie stosuje się Prawa zamówień publicznych - wyjaśnia Skarbnik Gdańska.

Z kolei zdaniem Jarosława Kapsy z Urzędu Miasta Częstochowa nie można z góry określać, czy obligacje są najkorzystniejszą formą pozyskiwania środków. Ekspert zwraca uwagę, że przygotowując budżet bądź - co istotniejsze - przygotowując wieloletni plan finansowy, będący podstawą Wieloletniego Planu Inwestycyjnego, skarbnik miasta powinien starannie rozpoznać różne źródła finansowania, by wybrać najodpowiedniejsze w danej sytuacji.

- W przypadku obligacji należy przede wszystkim rozważyć skutki dla miasta w przyszłości, gdy nastąpi okres wykupu obligacji - podkreśla Jarosław Kapsa. Przykładowo Częstochowa wyemitowała obligacje w roku 1996, żeby zakupić partię autobusów miejskich. Wykup obligacji nastąpił w 2003 r. Jak podkreśla nasz rozmówca, nie było to duże zadłużenie, wartość emisji wynosiła 28 mln zł, jednak skumulowanie obciążeń, takich jak: spłaty kredytów i wykupu obligacji, przy jednoczesnym pogorszeniu w tym czasie sytuacji makroekonomicznej (niska rentowność podmiotów gospodarczych, wzrost bezrobocia), doprowadziło do przejściowej, trudnej sytuacji finansowej miasta. Wskaźnik nadwyżki finansowej spadł do 1,7%, a więc poniżej poziomu bezpieczeństwa.

- Samorząd musiał negocjować z bankami zmianę harmonogramu spłaty kredytów - wyjaśnia Jarosław Kapsa. Dodaje, że obecnie sytuacja finansowa jest dużo lepsza, wskaźnik nadwyżki finansowej przekracza 8%, a to znaczy, że jest dwukrotnie wyższy niż potrzeby wynikające ze spłaty i obsługi zadłużenia.

Ocena wiarygodności finansowej miasta na międzynarodowych rynkach została przez agencję Fitch Polska określona na poziomie BBB z perspektywą pozytywną. - Jest to dobra rekomendacja w przypadku decyzji o emisji euroobligacji - uważa Jarosław Kapsa. Częstochowa nie planuje jednak emisji takich papierów wartościowych. Samorządowcy częstochowscy obawiają się ryzyka związanego z koniecznością wykupu obligacji przy niekorzystnej sytuacji finansowej miasta. Z emisją euroobligacji wiąże się również poważny problem podatkowy.

Opodatkowanie obligacji

Jak tłumaczy Andrzej Bojanowski, samorządy nie płacą podatku dochodowego z tytułu emisji obligacji. - Podatek dochodowy od uzyskanych odsetek lub dyskonta od obligacji płacą natomiast nabywcy obligacji - wyjaśnia. Problem ten dotyczy także opodatkowania euroobligacji. Ich nabywcy, którzy nie są rezydentami w Polsce (a do takich podmiotów kierowana jest oferta), musieliby zapłacić podatek dochodowy od odsetek od euroobligacji, co znacznie utrudniłoby ich sprzedaż.

Obecne przepisy przewidują zwolnienie z podatku dochodowego odsetek, ale tylko od euroobligacji Skarbu Państwa. Co prawda obecnie jeszcze żaden samorząd nie zdecydował się na taką emisję, ale przymierza się do niej Warszawa. Miasto chce w ten sposób pozyskać jeszcze w tym roku miliard złotych, a kolejne emisje planuje w przyszłości. Warszawski ratusz nie może się jednak porozumieć z resortem finansów, żeby zwolnieniu z podatku podlegały także odsetki od euroobligacji emitowanych przez jednostki samorządu. Stolica znalazła jednak rozwiązanie tej patowej sytuacji. Chce założyć w jednym z państw Unii Europejskiej spółkę, która wyemituje euroobligacje miasta, a nabycie ich będzie zwolnione z podatku.

Obligacje przychodowe

Bardzo atrakcyjnym sposobem na pozyskanie środków na inwestycje są obligacje przychodowe. Mogą być one emitowane przez:

• jednostki samorządu terytorialnego oraz

• przedsiębiorstwa komunalne.

Dotychczas na ten sposób pozyskania pieniędzy zdecydowały się: Miejskie Wodociągi i Kanalizacja w Bydgoszczy oraz Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne - Łódź. Agencja Fitch Polska uważa, że ten sposób emisji może stać się ważnym źródłem finansowania miejskich przedsiębiorstw komunalnych, które zamierzają realizować projekty unijne.

- Obligacje przychodowe umożliwiają emitentom pozyskiwanie długoterminowego finansowania na 20-25 lat, podczas gdy przeciętne obligacje korporacyjne na rynku krajowym emituje się na 5-7 lat - czytamy w raporcie „Obligacje przychodowe w Polsce”, przygotowanym przez Fitch Polska.

Zadłużenie z obligacji przychodowych nie jest brane pod uwagę przy liczeniu wskaźnika zadłużenia, który zgodnie z obecnie obowiązującą ustawą z 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych nie może przekroczyć 60% dochodów budżetowych ogółem.

W raporcie wskazano, że takie usługi, jak dostarczanie wody, odprowadzanie ścieków czy transport publiczny - charakteryzują się dużą przewidywalnością przychodów i niskim ryzykiem biznesowym. A zatem spółki zajmujące się taką działalnością prawdopodobnie będą emitowały obligacje przychodowe. Ich nabywcami mogą być fundusze emerytalne, które będą zainteresowane inwestycjami długoterminowymi.

Jeśli chodzi o dwie dotychczasowe emisje obligacji przychodowych, to wartość programu przedsiębiorstwa w Bydgoszczy wyniosła 400 mln zł, a przedsiębiorstwa w Łodzi 166 mln zł. Stuprocentownym udziałowcem w obu przypadkach są miasta, odpowiednio: Bydgoszcz i Łódź. Agencja Fitch Polska wystawiła obu obligacjom ocenę BBB-. Zapadalność obligacji spółki bydgoskiej wyznaczona została na rok 2030, a obligacji spółki łódzkiej na rok 2024.

Konieczna analiza

Zdaniem Jarosława Kapsy samorząd rozważający emisję obligacji powinien podejść do tego rozważnie. - Rzeczą przydatną jest wcześniejsze uzyskanie w renomowanej agencji ratingowej oceny wiarygodności finansowej - uważa nasz rozmówca. Jego zdaniem przekłada się to w perspektywie na szerszy dostęp do potencjalnego kapitału oraz niższe oprocentowanie pozyskiwanych środków.

- Przydatne są też symulacje przyszłej sytuacji finansowej miasta z przyjęciem także wariantów trudniejszych, uwzględniających „falowanie” linii rozwoju (okresy wzrostu i spadku) - radzi Jarosław Kapsa. Praca włożona w analizy jest pewnym „zabezpieczeniem”. Nieodpowiedzialnym posunięciem byłoby myślenie kategoriami jednej kadencji. Władze samorządowe przychodzą i odchodzą, długi, niestety, pozostają.

- Rozsądne jest rozłożenie na pokolenia spłaty inwestycji drogowej, z której będą korzystać mieszkańcy przez najbliższe kilkadziesiąt lat. Ale lekkomyślne jest przerzucanie na potomnych spłaty za realizację zadań służących tylko popularności obecnie rządzącej ekipy - konkluduje Jarosław Kapsa z Urzędu Miasta Częstochowy.

WARSZAWA ZAŁOŻY SPÓŁKĘ

Władze stolicy chcą wykorzystać rozwiązania, które stosują przedsiębiorstwa. Dlatego też radni m.st. Warszawy wyrazili zgodę na utworzenie spółki celowej specjalnego przeznaczenia (SPV) poza granicami Polski, która będzie miała swoją siedzibę w Szwecji albo Francji lub w Liechtensteinie. Spółka wyemituje zwolnione z podatku euroobligacje miasta. Warszawa jest pierwszym samorządem, który wprowadza ten mechanizm.

 

 

Łukasz Zalewski

Podstawa prawna:

• Ustawa z 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz.U. nr 249, poz. 2104; ost.zm. Dz.U. z 2008 r. nr 180, poz. 1112)

 

Źródło: Samorzad.infor.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    22 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Unijny Certyfikat COVID - jak pobrać na telefon?

    Unijny Certyfikat COVID - tzw. paszport covidowy (szczepionkowy) od dziś jest już dostępny w aplikacji mObywatel i można go pobrać na telefon komórkowy. Jak pobrać paszport covidowy?

    Rządowy Fundusz Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych dla samorządów

    Rządowy Fundusz Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych. Rusza nowy rządowy program, który zapewni pieniądze na inwestycje dla samorządów. Na co i na jakich zasadach będzie można otrzymać dofinansowanie?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające w szkole - dla kogo, na jakich zasadach?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające w szkole - dla kogo, na jakich zasadach? Czy mogą być one prowadzone w formie zdalnej? Z jakich przedmiotów organizuje się zajęcia wspomagające? Jak poinformować o nich rodziców? Jak prawidłowo wyliczyć przysługującą szkole liczbę zajęć wspomagających? Ministerstwo Edukacji i Nauki odpowiada na najczęściej pojawiające się pytania dotyczące dodatkowych lekcji po powrocie do szkół.

    Zmiany w programie Aktywna tablica 2020-2024

    Aktywna tablica 2020-2024 - zmiany. Proponowane nowe rozwiązania dotyczą m.in. wprowadzenia nowego rodzaju sprzętu, który będzie można zakupić w ramach programu i rozszerzenia na kolejne lata (2021-2024) możliwości zakupu laptopów wraz ze sprzętem umożliwiającym przetwarzanie wizerunku i głosu. Trwają konsultacje społeczne, opinie można przesyłać do 9 lipca 2021 r.

    Do kiedy Spis Powszechny?

    Spis Powszechny – do kiedy trwa? Do kiedy można się spisać przez Internet? Czy każdy domownik musi się spisać osobno? Jakie kary grożą za brak udziału w spisie ludności i mieszkań w 2021 roku?

    Nieskuteczność systemów Compliance, systemów Whistleblowingu lub ochrony danych osobowych - przyczyny

    Nieskuteczność systemów. Czy da się zlikwidować ryzyko compliance lub ryzyko naruszenia danych osobowych? Jakie są powody pozorności lub nieskuteczności systemów?

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich. Dzięki wsparciu NFOŚiGW, w wysokości prawie 40 mln zł, autobusy elektryczne będą woziły dzieci do szkół w kolejnych 16 gminach.

    Czyste Powietrze - zmiany w programie, koniec dotacji na piece węglowe

    Czyste Powietrze - co się zmieni w programie? Do kiedy można jeszcze uzyskać dotację na piece węglowe?

    Pakiet psychologiczny – rekomendacje dla uczelni dotyczące pomocy studentom

    Pakiet psychologiczny. Na podstawie przekazanych przez uczelnie informacji na temat udzielanego w okresie epidemii wsparcia studentom, Ministerstwo Edukacji i Nauki opracowało poniższe zalecenia w zakresie zwiększenia pomocy psychologicznej.

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021. Nauczyciel to zawód często oceniany. Ale czy doceniany? W raporcie zbadano, co myślą o nauczycielach rodzice, uczniowie, a także oni sami o swojej pracy.

    Domowa Opieka Medyczna - Pulsoksymetr i PulsoCare

    Domowa Opieka Medyczna to program mający na celu zdalne monitorowanie stanu zdrowia Pacjentów. Program wykorzystuje pulsoksymetr jako narzędzie diagnostyczne i aplikację PulsoCare do przekazywania i monitoringu danych.

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła. W jakim terminie gmina powinna wprowadzić dane do ewidencji? Ile czasu ma urzędnik na wprowadzenie danych z deklaracji do systemu? Czy każdy pracownik urzędu może wprowadzać dane do CEEB? Czy przewidziano finansowanie dla gmin?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, deklaracja

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, jak złożyć deklarację źródeł ciepła? Przedstawiamy najważniejsze informacje o nowym obowiązku, który będzie spoczywał na właścicielach i zarządcach budynków.

    CEEB - jakie kary za brak zgłoszenia do ewidencji źródeł ciepła?

    CEEB - Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków rusza już 1 lipca 2021 roku. Oznacza to nowy obowiązek dla milionów Polaków, którzy będą musieli zgłosić, czym ogrzewają swoje domy. Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach - NFZ przyjmuje wnioski

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Nabór jest otwarty i ciągły, nie ma konkretnej daty jego zakończenia.

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć?

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć? Już ponad 3 miliony Polaków korzysta z naszej aplikacji mObywatel, czyli cyfrowego portfela na dokumenty. Wkrótce trafi do niej Unijny Certyfikat COVID.

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały. 17 czerwca 2021 roku wejdą ważne zmiany dotyczące profilu zaufanego, szczególnie jego tymczasowej wersji. Co się zmieni?

    Kiedy wyniki matur 2021?

    Wyniki matur 2021 – kiedy? Jak i gdzie je sprawdzić? Przedstawiamy ważne informacje dla tysięcy tegorocznych maturzystów.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r. Minister zdrowia podpisał rozporządzenie zapowiedziane w programie Polski Ład. Z jakich badań będzie można skorzystać?

    Polski Ład: nowe miejsca pracy i infrastruktura mają rozwiązać problemy gmin

    Polski Ład to całościowe spojrzenie na problemy powiatów i gmin w całej Polsce. W ramach Polskiego Ładu budowane będą m.in. obiekty sportowe oraz infrastruktura drogowa, energetyczna, internetowa, kolejowa, które przyczynią się do rozwoju gospodarczego i poprawią jakość życia - mówił premier Mateusz Morawiecki.

    Konrad Fijołek prezydentem Rzeszowa - wyniki wyborów

    Konrad Fijołek nowym prezydentem Rzeszowa - znamy już oficjalne wyniki wyborów. Kandydat popierany przez opozycję: PO, Lewicę, PSL i Ruch Polska 2050 wygrał w pierwszej turze. Ile głosów zdobyli poszczególni kandydaci?

    Kurator oświaty - jakie ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Kurator oświaty. Ministerstwo Edukacji i Nauki proponuje rozwiązania wzmacniające rolę kuratora oświaty. Jakie kurator ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Lektury w szkole podstawowej – proponowane zmiany

    Lektury w szkole podstawowej – zmiany. Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowało propozycję zmian w liście lektur szkolnych. Jakie książki zostaną usunięte z wykazu a jakie dodane?

    Lista lektur w liceum i technikum – proponowane zmiany

    Lektury w liceum i technikum – jakie zmiany proponuje Ministerstwo Edukacji i Nauki? Skreślone z wykazu lektur mają być m.in. wiersze Marcina Świetlickiego oraz „Mała apokalipsa” Tadeusza Konwickiego. Zamiast tego uczniowie mają czytać m.in. dzieła filozoficzne i egzystencjalne Jana Pawła II.

    Dopłaty z gmin za odpady, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody

    Dopłaty z gmin, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody - szykują się spore zmiany w gospodarce odpadami. Co zawiera rządowy projekt zmian w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach?