Kategorie

Język migowy w urzędzie

Tomasz Błotnicki
Of Counsel jednej z warszawskich kancelarii prawniczych
W Ministerstwie Pracy i Polityki Społecznej, obecnie trwają prace nad projektem założeń do ustawy o polskim języku migowym i ułatwieniach w komunikacji dla osób niesłyszących i niedosłyszących. 

Założenia rządowego projektu ustawy o wyrównywaniu szans osób niepełnosprawnych to tzw. ustawa antydyskryminacyjna.

Główne cele ustawy to: ułatwienie niesłyszącym komunikowania się i zapewnienie im dostępu do informacji. Chodzi nie tylko o język migowy, ale o wszelkie sposoby komunikacji. Głusi mają uzyskać możliwość załatwiania spraw w administracji publicznej, a także u innych podmiotów (np. w zakładzie ubezpieczeń czy w salonie operatora komórkowego) w języku migowym bądź na inne sposoby, np. za pomocą  e-maila, a telewizja ma emitować programy dla niesłyszących.

Projekt przewiduje, że niesłyszący z trzydniowym wyprzedzeniem zamawiałby tłumacza i załatwiał z jego pomocą swoją sprawę w danej instytucji. Ministerstwa chcą uznać osoby posługujące się językiem migowym za mniejszość językowo-kulturową.

Obecnie w Polsce funkcjonują dwa języki:

- polski język migowy (PJM – naturalny, nieco pantomimiczny, używany na co dzień przez głuchych i mający lokalne odmiany)

- system językowo-migowy (SJM – sztuczny, polegający na uzupełnianiu wypowiedzi w języku polskim znakami migowymi, częściej używany w tłumaczeniach).

Ministerstwo chce, by nadrzędnym językiem był PJM, ale nie można wykluczyć SJM ponieważ w nim prowadzi się edukację, a więc nastąpi okres przejściowy, w którym głusi mają sami zdecydować, który język lepiej się sprawdzi.

Ustawa ma również przewidywać dla niesłyszących pośredników komunikacji, a także rozwiązania techniczno-wizualno-akustyczne,  pozwalające na poprawę słyszalności i odbioru informacji dźwiękowej.

Całą podstawę do stworzenia ustawy o języku migowym dała ustawa z 7 października 1999 r. o języku polskim, która precyzuje w art. 4, że język polski jest językiem urzędowym. Nakazuje jego używanie w kontaktach z administracją i w codziennym obrocie. Z kolei w ustawie z 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, widnieje zapis, że osoba ma prawo do odliczenia od dochodu m.in. wydatków na cele rehabilitacyjne i na usługi tłumacza języka migowego.

Czytaj także: Fiskus bez tajemnic dla osób niepełnosprawnych>>

Najważniejsze propozycje to: 

Reklama

1. Kontakty z instytucjami publicznymi - każda z nich będzie zobowiązana do posiadania, poza numerem telefonu stacjonarnego, numeru telefonu pozwalającego osobom z dysfunkcjami narządu słuchu na wysyłanie zapytań i uzyskanie odpowiedzi SMS-em. Numer ten będzie musiał być podany na stronie internetowej instytucji i na wszystkich drukach zawierających jej dane teleadresowe.

2. Instytucje publiczne - począwszy od kancelarii Sejmu i Senatu, poprzez urzędy gmin, a skończywszy na zakładach opieki zdrowotnej (przychodnie, szpitale) będą musiały zapewnić osobom z dysfunkcjami narządu słuchu dostęp do tłumaczy języka migowego.

Reklama

Lista tłumaczy będzie podana do publicznej wiadomości, a wpis na nią dostępny dla wszystkich podmiotów, które świadczą tego typu usługi. Osoba z niepełnosprawnością będzie mogła zgłosić do instytucji publicznej, w której chce załatwić sprawę, konieczność skorzystania z usługi tłumacza języka PJM, SJM lub innych usprawnień w komunikacji, najpóźniej na trzy dni robocze przed terminem wizyty w danym urzędzie. Zgłoszenia przyjmowane będą listownie, faksem, e-mailem, SMS-em lub przez osobę trzecią - słyszącą i mówiącą. Instytucja będzie zobowiązana do zapewnienia pomocy tłumacza w terminie wyznaczonym przez petenta lub w innym, ale ustalonym przez obie strony.

Instytucja publiczna będzie też miała obowiązek zapewnienia usług tłumacza PJM, SJM lub pracownika z ich znajomością również w ramach normalnego czasu funkcjonowania urzędu. Instytucja będzie zobowiązana do wyznaczenia jednego dnia w ciągu tygodnia na przyjmowanie interesantów z dysfunkcjami narządu słuchu, ale nie będzie miała prawa odmówić załatwienia sprawy w inny dzień.

Ze służbami interwencyjnymi osoby te będą miały możliwość skontaktowania się poprzez wysłanie SMS-a na specjalny numer alarmowy, który zostanie podany do publicznej wiadomości. W SMS-ie powinny się znaleźć: adres, krótki opis zdarzenia i rodzaj oczekiwanej pomocy. Służby będą miały obowiązek natychmiast odpowiedzieć na taką wiadomość SMS-em, podając przybliżony czas interwencji.

3. Kształcenie w zakresie PJM, SJM i SKOGN - osoby głuche, niedosłyszące, głuchoniewidome oraz członkowie ich rodzin i osoby zamieszkujące z nimi będą miały prawo do nauki PJM, SJM i SKOGN na różnych poziomach.

Ustawodawca proponuje podział wszystkich uprawnionych do nauki na dwie grupy:

- I - osoby głuche, niedosłyszące i głuchoniewidome, do 420 godz.

- II - członkowie rodzin osób należących do grupy I oraz osoby zamieszkujące z nimi - do 120 godz.

Koszty nauki w przypadku I grupy pokryje państwo. Osoby z II grupy zapłacą za nią same z własnych środków, ale będą miały możliwość odliczenia tego wydatku od dochodu

4. Szerszy dostęp do przekazu telewizyjnego, programów informacyjnych i politycznych. Środki masowego przekazu będą miały obowiązek nadawania zawsze z wykorzystaniem tłumacza języka migowego lub ścieżek dialogowych (napisów) tych audycji, które dotyczą:

- prezentowania i wyjaśniania głównych kierunków polityki gospodarczej i społecznej państwa przez naczelne organy państwowe;

- przedstawiania przez Państwowa Komisję Wyborczą informacji, wyjaśnień i komunikatów związanych z referendami krajowymi i lokalnymi oraz wyborami: prezydenckimi, parlamentarnymi, do Parlamentu Europejskiego i samorządowymi;

- audycji wyborczych w wyżej wymienionych wyborach;

- komunikatów dotyczących stanów zagrożenia i stanów wyjątkowych;

- kampanii informacyjnych i zapobiegawczych w dziedzinie ochrony zdrowia i życia.

5. Zwiększenie dostępu do dorobku polskiej sztuki filmowej - zgodnie z założeniami wszystkie polskie filmy mają być emitowane z tłumaczem języka migowego lub ścieżką dialogową (napisami) w języku polskim.

Rada Języka Migowego

Organem doradczym Ministra Polityki Społecznej i Rodziny, odpowiedzialnego za ustawę, będzie Rada Języka Migowego. Zasiądzie w niej 10 osób - znających PJM, SJM lub SKOGN albo zajmujących się zawodowo problematyką środowiska osób z dysfunkcjami narządu słuchu.

Kandydatury na członków rady będą zgłaszane przez organizacje pozarządowe lub inne instytucje działające na rzecz osób niesłyszących, słabosłyszących i głuchoniewidomych. Członków rady będzie powoływał i odwoływał szef resortu polityki społecznej.

Jednym z członków rady będzie Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych. Kadencja rady trwać będzie cztery lata. Do jej zadań będzie należało upowszechnienie wiedzy o języku migowym poprzez organizowanie konferencji naukowych oraz wydawanie publikacji, a także składanie propozycji usprawnienia systemu obsługi za pomocą języka migowego. Działalność rady będzie pokrywana ze środków resortu polityki społecznej.

Czytaj także: W administracji pracuje zbyt mało osób niepełnosprawnych>>

Skutki wejścia w życie ustawy

Co istotne, już w założeniach projektodawca proponuje, aby ustawa weszła w życie w ciągu sześciu miesięcy od dnia jej ogłoszenia i była realizowana w dwóch etapach. W pierwszym - bezpośrednio po wejściu ustawy w życie - zostaną wdrożone szkolenia języka migowego i innych systemów komunikowania się, a także zostanie powołana Rada Języka Migowego. W drugim - dwa lata od dnia wejścia w życie ustawy - wprowadzane będą rozwiązania w zakresie komunikowania się osób z dysfunkcjami narządu słuchu z instytucjami publicznymi i służbami ratowniczo-interwencyjnymi, a także obowiązki dla nadawców programów telewizyjnych oraz producentów i dystrybutorów filmów.

Urzędy, które nie mają takich pracowników, będą musiały ich przeszkolić. Koszt szkolenia z systemu językowo-migowego, który zapewnia jedynie częściową komunikację z osobą głuchą, to ok. 500 – 600 zł.

Kto nie dostosuje się do nowego prawa, będzie płacić odszkodowania niepełnosprawnym, którzy z tego powodu nie będą mogli załatwić swoich spraw lub uzyskać informacji, a osoba z dysfunkcją narządu słuchu będzie miała prawo do wyboru najdogodniejszego dla niej sposobu komunikacji.

Tomasz Błotnicki

samorzad.infor.pl

Źródło: Samorzad.infor.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    20 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Do kiedy Spis Powszechny?

    Spis Powszechny – do kiedy trwa? Do kiedy można się spisać przez Internet? Czy każdy domownik musi się spisać osobno? Jakie kary grożą za brak udziału w spisie ludności i mieszkań w 2021 roku?

    Nieskuteczność systemów Compliance, systemów Whistleblowingu lub ochrony danych osobowych - przyczyny

    Nieskuteczność systemów. Czy da się zlikwidować ryzyko compliance lub ryzyko naruszenia danych osobowych? Jakie są powody pozorności lub nieskuteczności systemów?

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich. Dzięki wsparciu NFOŚiGW, w wysokości prawie 40 mln zł, autobusy elektryczne będą woziły dzieci do szkół w kolejnych 16 gminach.

    Czyste Powietrze - zmiany w programie, koniec dotacji na piece węglowe

    Czyste Powietrze - co się zmieni w programie? Do kiedy można jeszcze uzyskać dotację na piece węglowe?

    Pakiet psychologiczny – rekomendacje dla uczelni dotyczące pomocy studentom

    Pakiet psychologiczny. Na podstawie przekazanych przez uczelnie informacji na temat udzielanego w okresie epidemii wsparcia studentom, Ministerstwo Edukacji i Nauki opracowało poniższe zalecenia w zakresie zwiększenia pomocy psychologicznej.

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021. Nauczyciel to zawód często oceniany. Ale czy doceniany? W raporcie zbadano, co myślą o nauczycielach rodzice, uczniowie, a także oni sami o swojej pracy.

    Domowa Opieka Medyczna - Pulsoksymetr i PulsoCare

    Domowa Opieka Medyczna to program mający na celu zdalne monitorowanie stanu zdrowia Pacjentów. Program wykorzystuje pulsoksymetr jako narzędzie diagnostyczne i aplikację PulsoCare do przekazywania i monitoringu danych.

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła. W jakim terminie gmina powinna wprowadzić dane do ewidencji? Ile czasu ma urzędnik na wprowadzenie danych z deklaracji do systemu? Czy każdy pracownik urzędu może wprowadzać dane do CEEB? Czy przewidziano finansowanie dla gmin?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, deklaracja

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, jak złożyć deklarację źródeł ciepła? Przedstawiamy najważniejsze informacje o nowym obowiązku, który będzie spoczywał na właścicielach i zarządcach budynków.

    CEEB - jakie kary za brak zgłoszenia do ewidencji źródeł ciepła?

    CEEB - Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków rusza już 1 lipca 2021 roku. Oznacza to nowy obowiązek dla milionów Polaków, którzy będą musieli zgłosić, czym ogrzewają swoje domy. Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach - NFZ przyjmuje wnioski

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Nabór jest otwarty i ciągły, nie ma konkretnej daty jego zakończenia.

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć?

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć? Już ponad 3 miliony Polaków korzysta z naszej aplikacji mObywatel, czyli cyfrowego portfela na dokumenty. Wkrótce trafi do niej Unijny Certyfikat COVID.

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały. 17 czerwca 2021 roku wejdą ważne zmiany dotyczące profilu zaufanego, szczególnie jego tymczasowej wersji. Co się zmieni?

    Kiedy wyniki matur 2021?

    Wyniki matur 2021 – kiedy? Jak i gdzie je sprawdzić? Przedstawiamy ważne informacje dla tysięcy tegorocznych maturzystów.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r. Minister zdrowia podpisał rozporządzenie zapowiedziane w programie Polski Ład. Z jakich badań będzie można skorzystać?

    Polski Ład: nowe miejsca pracy i infrastruktura mają rozwiązać problemy gmin

    Polski Ład to całościowe spojrzenie na problemy powiatów i gmin w całej Polsce. W ramach Polskiego Ładu budowane będą m.in. obiekty sportowe oraz infrastruktura drogowa, energetyczna, internetowa, kolejowa, które przyczynią się do rozwoju gospodarczego i poprawią jakość życia - mówił premier Mateusz Morawiecki.

    Konrad Fijołek prezydentem Rzeszowa - wyniki wyborów

    Konrad Fijołek nowym prezydentem Rzeszowa - znamy już oficjalne wyniki wyborów. Kandydat popierany przez opozycję: PO, Lewicę, PSL i Ruch Polska 2050 wygrał w pierwszej turze. Ile głosów zdobyli poszczególni kandydaci?

    Kurator oświaty - jakie ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Kurator oświaty. Ministerstwo Edukacji i Nauki proponuje rozwiązania wzmacniające rolę kuratora oświaty. Jakie kurator ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Lektury w szkole podstawowej – proponowane zmiany

    Lektury w szkole podstawowej – zmiany. Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowało propozycję zmian w liście lektur szkolnych. Jakie książki zostaną usunięte z wykazu a jakie dodane?

    Lista lektur w liceum i technikum – proponowane zmiany

    Lektury w liceum i technikum – jakie zmiany proponuje Ministerstwo Edukacji i Nauki? Skreślone z wykazu lektur mają być m.in. wiersze Marcina Świetlickiego oraz „Mała apokalipsa” Tadeusza Konwickiego. Zamiast tego uczniowie mają czytać m.in. dzieła filozoficzne i egzystencjalne Jana Pawła II.

    Dopłaty z gmin za odpady, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody

    Dopłaty z gmin, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody - szykują się spore zmiany w gospodarce odpadami. Co zawiera rządowy projekt zmian w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach?

    Komunikacja w Compliance

    Komunikacja w Compliance. W najbliższym czasie sektor publiczny, ale i sektor prywatny (zwłaszcza duże i średnie przedsiębiorstwa) czeka wdrażanie systemów Compliance. Kluczem do udanego wdrożenia, a potem utrzymania systemów Compliance jest komunikacja.

    Leśna szkoła z klimatem - ruszają ekolekcje

    Leśna szkoła z klimatem to program opracowany we współpracy Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwa Edukacji i Nauki, który służy inspirowaniu uczniów i nauczycieli do działań sprzyjających środowisku przyrodniczemu. W program zaangażowane są też Lasy Państwowe, które m.in. przygotowują służące grom plenerowym ścieżki i organizują prelekcje.

    Dzień Ojca - gra miejska "Przygoda z Tatą"

    Dzień Ojca - MRiPS zaprasza do zapisów na grę miejską "Przygoda z Tatą". Gra odbędzie się w Warszawie.

    Praca zdalna urzędników - ekwiwalent

    Praca zdalna urzędników - po zmianie przepisów pracodawca będzie musiał zagwarantować ekwiwalent. Czy wygasi to pracę zdalną urzędników?