REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Najnowszy projekt ustawy o ochronie sygnalistów [marzec 2024 r.]

Paweł Bronisław Ludwiczak
Radca prawny, specjalizujący się w tematach związanych z obsługą prawną przedsiębiorców, prawem korporacyjnym, zamówieniami in house, publicznym transportem zbiorowym i Compliance.
Najnowszy projekt ustawy o ochronie sygnalistów [marzec 2024 r.]
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

6 marca 2024 r. na stronie Rządowego Centrum Legislacji pojawił się projekt ustawy (datowany na 26 lutego 2024 r.) o ochronie sygnalistów, który zastąpił projekt ustawy o ochronie osób zgłaszających naruszenia prawa.

Wygląda na to, że jednak pojęcie sygnalisty zostanie prowadzone do Polskiego porządku prawnego i ustawa o sygnalistach ma w tytule sygnalistów a nie osoby zgłaszające naruszenia. Taka drobna zmiana a cieszy.

REKLAMA

Jakie zmiany zaszły w najnowszym projekcie ustawy dotyczącej sygnalistów?

Po pierwsze, rozszerzono zakres przedmiotowy projektu ustawy o:

  1. wolności i prawa człowieka i obywatela – pod tą kategorię da się podciągnąć naprawdę sporo naruszeń prawa, 

  2. handel ludźmi,

  3. prawo pracy, a więc sygnalista będzie mógł zgłaszać mobbing, dyskryminację, molestowanie, naruszenia czasu pracy, naruszenie wolności związkowej lub uprawnienia związkowe i dziesiątki innych obszarów,

  4. korupcję.

Jest to bardzo duży krok do przodu. Co prawda od dawna postuluję, że podmioty i organy publiczne powinny obligatoryjnie przyjmować zgłoszenia o każdym naruszeniu prawa, które może stanowić przestępstwo lub wykroczenia lub naruszenia praw pracowniczych, w tym o mobbingu lub dyskryminacji. Ale  i tak jest bardzo dobra zmiana.

Po drugie podjęto cały szereg zmian, m.in.:

  1. wyłączono ze stosowania ustawy sprawy związane z umowami offsetowymi oraz wykorzystaniem innych środków podejmowanych w celu ochrony podstawowych lub istotnych interesów bezpieczeństwa państwa,

  2. dookreślono, że ochrona przysługuje sygnaliście od chwili dokonania zgłoszenia lub ujawnienia publicznego,

  3. wprowadzono obowiązek rozstrzygnięcia kwestii przyjmowania lub odmowy przyjmowania zgłoszeń anonimowych w procedurach zgłoszeń wewnętrznych i zewnętrznych – szkoda, że po prostu nie wprowadzono obowiązku przyjmowania zgłoszeń anonimowych,

  4. określono, że sygnalista (wobec którego dopuszczono się działań odwetowych) ma prawo do „odszkodowania w wysokości nie niższej niż dwunastokrotność przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia ... i zadośćuczynienia”,

  5. przyznano sygnalistom nieodpłatna pomoc prawna i nieodpłatne poradnictwo obywatelskie, na gruncie ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej.

REKLAMA

Po trzecie doprecyzowania sposobu ustalenia liczby 50 osób wykonujących pracę zarobkową na rzecz podmiotu prawnego, jako warunku powstania obowiązku utworzenia procedury zgłoszeń wewnętrznych (wliczeniu podlegać będą pracownicy w przeliczeniu na pełne etaty lub osoby świadczące pracę za wynagrodzeniem na innej podstawie niż stosunek pracy). Ustalenia dokonuje się według stanu na dzień 1 stycznia lub 1 lipca danego roku. 

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Jest to zmiana w dobrym kierunku, choć postuluję by grupy kapitałowe i podmioty powiązane oraz jednostki samorządu terytorialnego wraz z podmiotami kontrolowanymi przez nie traktować jak jeden podmiot.

Po czwarte przedłużono termin wejścia ustawy w życie. Podmioty maja mieć 3 miesiące na wdrożenie systemy przyjmowania zgłoszeń wewnętrznych i 6 miesięcy na wdrożenie systemy przyjmowania zgłoszeń zewnętrznych od dnia ogłoszenia ustawy. Lepiej mieć 3 miesiące niż miesiąc ale nadal to nie dużo czasu.

Niestety nadal obawiam się, że często będzie jak z RODO. Kancelarie zaczną sprzedawać procedury strasząc karami. Te procedury po pierwsze nie będą dostosowane do podmiotu, a po drugie będą trafiać na półkę. Kierownictwo tych podmiotów będzie miało złudzenie, że spełniło obowiązek do pierwszego kryzysu. A przypominam, że czynem zabronionym jest również:

  1. uniemożliwianie lub utrudnianie zgłoszenia,

  2. podejmowanie działań odwetowych,

  3. ujawnienie tożsamości osoby, która dokonała zgłoszenia, osoby pomagającej w dokonaniu zgłoszenia lub osoby powiązanej ze zgłaszającym (szczególnie ten czyn zabroniony łatwo popełnić w niektórych sytuacjach).

Ponadto w mojej ocenie osoby zarządzające danym podmiotem odpowiadają nie tylko za ustanowienie procedury ale również jej wdrożenie, aktualizację  i efektywne oraz skuteczne stosowanie. Niestety w projekcie jest mowa tylko o ustanowieniu procedury. Zastosowano też nieostre określenie „Kto, będąc odpowiedzialnym za ustanowienie procedury zgłoszeń wewnętrznych”. W mojej ocenie odpowiada za to najwyższe kierownictwo a nie np. pracownik, któremu polecono ustanowić procedurę.

Czego nadal nie poprawiono według Pana w projekcie  ustawy o sygnalistach?

Długo mógłbym wymieniać, ale takie najważniejsze, według mnie rzeczy to nadal:

  1. powinno być jasno zapisane, ze zgłoszenia ustne to również zgłoszenia bezpośrednio u wskazanej osoby. Obecny przepis sugeruje, że zgłoszenia ustne to tylko zgłoszenia telefoniczne lub za pomocą innego systemu komunikacji głosowej,

  2. umożliwienie podmiotom zlecania na zewnątrz nie tylko przyjmowania zgłoszeń ale też prowadzenia działań następczych w tym postępowań wyjaśniających – to według mnie powinno ulec zmianie,

  3. umożliwienie grupom kapitałowym, spółkom powiązanym, urzędom lub jednostkom organizacyjnym w ramach jednej gminy (powiatu lub województwa) lub kilku gmin lub powiatom tworzenia i utrzymywania jednego systemu przyjmowania zgłoszeń i podejmowania działań następczych – to według mnie powinno ulec zmianie,,

  4. w ustawie nadal się wymaga przyjęcia Regulaminu a nie wdrożenia i zarządzania skutecznym systemem przyjmowania zgłoszeń o naruszeniach, podejmowania działań następczych (w tym wyjaśniających) i ochrony sygnalistów. Ponieważ niestety nadal większość Polaków stosuje wykładnię językową a nie systemową czy funkcjonalną to większość  podmiotów skupi się na przyjęciu procedury a nie na wdrożeniu i utrzymaniu systemów. 

Czy jest szansa, że projekt ustawy o sygnalistach zostanie w końcu uchwalony?

Wygląda na to, że do końca marca projekt ustawy trafi do Sejmu. Doceniam zmiany na lepsze, jednak nadal mam nadzieję, że uda się projekt poprawić na etapie prac sejmowych.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Sektor publiczny
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Stop Smog. MKiŚ zapowiada zmiany w programie

    Resort klimatu chce uatrakcyjnić program "Stop Smog". Jakie zmiany proponuje? Które gminy mogą otrzymać środki na inwestycje?

    Minister edukacji: Będą kolejne zmiany w szkołach - edukacja zdrowotna zastąpi wychowanie do życia w rodzinie

    1 września 2025 r. w szkołach pojawi się nowy przedmiot. Edukacja zdrowotna zastąpi wychowane do życia w rodzinie – poinformowała Barbara Nowacka, minister edukacji. Uczniowie będą się uczyć m.in. o ochronie zdrowia psychicznego, odżywianiu i edukacji seksualnej.

    600 tys. zł na innowacyjny biznes. Jak się zgłosić do programu?

    Osoby z innowacyjnymi pomysłami na biznes mogą teraz zgłaszać się do Platform Startowych, które działają w ramach programu Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej. Pod okiem ekspertów będą mogli rozwijać swoje pomysły, a najlepsi mają szansę na dotację wynoszącą blisko 600 tys. zł.

    Min. Leszczyna: szczepienia HPV dzieci w szkołach w obecności rodzica; w soboty lub po obiedzie

    Minister Zdrowia Izabela Leszczyna przypomniała 12 kwietnia 2024 r., że szczepienie przeciw HPV w szkole byłoby świadczeniem medycznym. W związku z tym w jego trakcie będzie konieczna obecność rodzica. Chciałybyśmy organizować to w soboty albo po obiedzie, żeby rodzice, którzy pracują, mogli towarzyszyć dzieciom - wyjaśniła.

    REKLAMA

    Rząd: Będą nowe progi finansowe dla stypendium. Problem ze studentami Collegium Humanum

    1,9 mld zł zapisano na wsparcie studentów w budżecie na rok 2024 – poinformował w piątek szef resortu nauki Dariusz Wieczorek. Tym samym zwiększono środki finansowe na wsparcie studentów o 24 proc.

    Urzędy przypominają: Skorzystaj z ePUAP. Jeszcze tylko 18 dni na złożenie wniosku o dodatek osłonowy

    Wniosek o wypłatę dodatku osłonowego należy złożyć w nieprzekraczalnym terminie do 30 kwietnia 2024 r. Wnioski złożone po tej dacie pozostawia się bez rozpatrzenia. 

    Planujesz majówkę za granicą? Nie zapomnij o EKUZ!

    Majówka 2024. Dlaczego Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego przyda się na wyjeździe? W jakich miejscach można z niej skorzystać i jak ją wyrobić? 

    Co zostanie po ludzkości? Można się zdziwić

    Geolog prof. Jan Zalasiewicz inicjator ustanowienia epoki zwanej antropocenem w rozmowie z PAP opowiada, o tym jak zmieniała się Ziemia, jaki wpływ na planetę ma człowiek i co po nas zostanie. 

    REKLAMA

    Resort rolnictwa: Przygotowano rozporządzenie dotyczące pełnej refundacji bioasekracji dla wniosków złożonych od 2024 roku

    Przygotowano rozporządzenie dotyczące pełnej refundacji bioasekracji dla wniosków złożonych od 2024 roku - wynika z informacji przekazanej dzisiaj przez wiceministra rolnictwa Jacka Czerniaka.

    Ramowe plany nauczania: Edukacja obywatelska zamiast HiT-u i obowiązkowe zajęcia z udzielania pierwszej pomocy. Projekt rozporządzenia skierowany do konsultacji

    W roku szkolnym 2024/2025 zmienią się ramowe plany nauczania. Zamiast historii i teraźniejszości zostanie wprowadzony nowy przedmiot - edukacja obywatelska. Uczniowie szkół podstawowych będą mieli zajęcia z udzielania pierwszej pomocy.

    REKLAMA