Kategorie

Zasady ogólne w postępowaniu administracyjnym po 1 czerwca 2017 r. - nowelizacja Kpa

Bartłomiej Ceglarski
Zasady ogólne w postępowaniu administracyjnym po 1 czerwca 2017 r. - nowelizacja Kpa./ fot. Fotolia
Zasady ogólne w postępowaniu administracyjnym po 1 czerwca 2017 r. - nowelizacja Kpa./ fot. Fotolia
Jednym z celów nowelizacji Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.) jest nadanie bardziej partnerskiego charakteru relacjom pomiędzy obywatelem a organami władzy publicznej. Ma się to odbyć m.in. poprzez uzupełnienie katalogu gwarancji i uprawnień jakie wynikają z zasad ogólnych postępowania administracyjnego.

W uzasadnieniu projektu ustawy zmieniającej k.p.a. ustawodawca podnosi potrzebę uzupełnienia katalogu gwarancji i uprawnień jakie przysługują stronie w toku postępowania administracyjnego, o zasady wynikające z prawa europejskiego. Nowości są wzorowane na m.in. Europejskim Kodeksie Dobrej Praktyki Administracyjnej (dalej: e.k.d.p.a.), który jak sama nazwa wskazuje, określa pewne standardy jakimi powinny kierować się organy administracji publicznej w toku postępowania.

Przyjazna interpretacja przepisów

Zasadę to wyraża funkcjonujący od 1 czerwca 2017 r. art. 7a k.p.a. W razie gdy organ ma wątpliwości co do treści przepisów prawa, których nie da się usunąć, powinien on zastosować wykładnię przepisów korzystną dla strony.

Reklama

Zasada ta jest wzorowana na zasadzie in dubio pro tributario wynikającej z przepisów prawa podatkowego. Jak wynika z art. 2a Ordynacji podatkowej, niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego rozstrzyga się na korzyść podatnika.

Stosowanie tej zasady nie ma jednak charakteru nieograniczonego. Jak wynika z wyroku WSA w Poznaniu z dnia 23 marca 2017 r. (I SA/Po 1261/16), podatnik nie może oczekiwać aby powyższa zasada była stosowana w każdej sytuacji, gdy wynik wykładni przedstawiony przez organ podatkowy oznacza dla podatnika konsekwencje mniej korzystne niż zakładał.

Zobacz również: Prawo administracyjne

Istnieją jednak wyjątki od stosowania zasady przyjaznej interpretacji przepisów. Nie stosuje się jej gdy:

  • sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo
  • interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ.

Współdziałanie organów

Wprowadzona w art. 7b zasada, która wyznacza organom administracji publicznej obowiązek współdziałania ze sobą w zakresie niezbędnym do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy. Organy współdziałając powinny uwzględniać przy tym interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz sprawność postępowania.

Współdziałanie organów powinno odbyć się za pomocą środków adekwatnych do charakteru, okoliczności i stopnia złożoności sprawy.

Konkretyzacją tej zasady stały się przepisy z art. 106 § 7 i 8 k.p.a., w których wprowadzono nową instytucję posiedzenia w trybie współdziałania organów

Nowe brzmienie zasady zaufania do władzy publicznej

Nowe brzmienie otrzymał art. 8 § 1 k.p.a. Na skutek zmiany, zasada zaufania do władzy publicznej zmieniła się w zasadę proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.

Zgodnie z nowym brzmieniem, organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.

Ta zmiana jest wzorowana na e.k.d.p.a. Przykładowo, z art. 6 e.k.d.p.a. wynika, że urzędnik zapewnia, że działania podjęte w toku postępowania administracyjnego będą proporcjonalne. Wyraża to więc wprowadzoną zasadę proporcjonalności.

Pewność prawa

Reklama

W art. 8 § 2 k.p.a. ustawodawca wprowadza zasadę pewności prawa, nazywaną inaczej zasadą uprawnionych oczekiwań. Zgodnie z tą zasadą organy administracji publicznej bez uzasadnionej przyczyny nie odstępują od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym.

Zasada pewności prawa opiera się na przekonaniu, że strona ma prawo oczekiwać że działając w dobrej wierze i z poszanowaniem prawa, nie naraża się na niekorzystne skutki prawne swoich decyzji. Chodzi tu zwłaszcza o skutki, których nie mogła przewidzieć w chwili podejmowania działania.

Aby strona mogła w sposób racjonalny zaplanować swoje działania musi mieć pewność, że organy rozstrzygają w taki a nie inny sposób, w danym stanie faktycznym i prawnym.

Polubowne rozstrzyganie kwestii spornych

Wyrażona w art. 13 k.p.a. zasada ugodowego załatwiania spraw otrzymała nowe brzmienie. Na skutek zmiany brzmienia zmieniła się w zasadę polubownego rozstrzygania kwestii spornych.

Od 1 czerwca organy administracji publicznej w sprawach, których charakter na to pozwala, dążą do polubownego rozstrzygania kwestii spornych oraz ustalania praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania w należących do ich właściwości sprawach, w szczególności przez podejmowanie czynności:

  • skłaniających strony do zawarcia ugody, w sprawach, w których uczestniczą strony o spornych interesach;
  • niezbędnych do przeprowadzenia mediacji.

Zmiana polega na wprowadzeniu nowej instytucji w postaci mediacji, której zastosowanie ma przyczynić się do polubownego rozstrzygnięcia kwestii spornych w postępowaniu.

Zmiana w zakresie dwuinstancyjności

Od wejścia w życie nowelizacji funkcjonuje zasada dwuinstancyjności jednak w nieco zmienionym kształcie. Zgodnie z art. 15 postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

Zmiana polega na dodaniu fragmentu: (...)chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Pozwala to na wprowadzenie wyjątków do stosowania tej zasady.

Opracowano na podstawie

Ustawa z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2016 r. poz. 23; ost. zm. Dz.U. z 2016 r. poz. 2138)

Decyzja w sprawie Kodeksu Dobrej Praktyki Administracyjnej z dnia 29 września 2011 r. (Dz.U.UE.C.2011.285.3)

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (j.t .Dz.U. z 2017 r. poz. 201)

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 marca 2017 r. (I SA/Po 1261/16)

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    29 lip 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Premia dla lekarza POZ za szczepienie

    Lekarz POZ otrzyma premię finansową za zwiększenie tempa szczepień i liczby zaszczepionych pacjentów w poradni.

    Nadzór nad dyrektorami - planowane zmiany

    Projektowane przepisy, mające zwiększyć kontrolę nad szkołami, zostały złagodzone. Co z dyrektorami?

    Powodzie - czy możemy przygotować się na nadchodzące zalania?

    W momencie wystąpienia sytuacji kryzysowej praktyczne możliwości zabezpieczenia przed jej skutkami są bardzo ograniczone. Jakie mamy możliwości ograniczenia zagrożenia powodziowego?

    Zmiany w ustawie o zatrudnieniu socjalnym

    Zmiany w ustawie o zatrudnieniu socjalnym przewiduje przygotowany przez MRiPS projekt nowelizacji. Co się zmieni?

    Społeczne Agencje Najmu - korzyści podatkowe dla właścicieli

    Od 23 lipca 2021 r. obowiązują przepisy pozwalające tworzyć tzw. Społeczne Agencje Najmu (SAN). Ich zadaniem jest dzierżawa lokali mieszkalnych lub budynków mieszkalnych jednorodzinnych od ich właścicieli oraz wynajmowanie ich osobom fizycznym wskazanym przez gminę. Właściciele takich mieszkań i budynków będą korzystać ze zwolnień podatkowych w podatku dochodowym i VAT.

    Zasady odwołania od wyników egzaminu maturalnego 2021

    Odwołania od wyników egzaminu maturalnego. Niecałe trzy tygodnie temu maturzyści poznali wyniki egzaminów dojrzałości. Niektórzy mają wątpliwości, czy ich praca została poprawnie sprawdzona, i wnioskują o wgląd do niej oraz wyższe noty.

    Kontrole zwolnień lekarskich nauczycieli

    Kontrole zwolnień lekarskich nauczycieli - zgodnie z projektem nowelizacji prawa oświatowego autorstwa MEiN ministerstwo co kwartał będzie przekazywało do ZUS szczegółowe informacje dotyczące nauczycieli przebywających m.in. na zwolnieniach lekarskich, urlopach zdrowotnych oraz macierzyńskich.

    Nauka stacjonarna w szkołach od 1 września 2021 r.

    Nauka stacjonarna w szkołach - minister edukacji i nauki Przemysław Czarnek zapowiedział, że trwają przygotowania do powrotu uczniów do szkół od 1 września 2021 r.

    Historia XX i XXI wieku - od kiedy nowy przedmiot?

    Historia XX i XXI wieku - od kiedy nowy przedmiot zapowiedziany w Polskim Ładzie? Co obejmie?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające - możliwość zwiększenia liczby godzin

    Dodatkowe zajęcia wspomagające - większa liczba dzieci będzie mogła skorzystać z dodatkowych lekcji. MEiN przygotowało zmianę przepisów w tym zakresie.

    Nauka zdalna czy stacjonarna w roku akademickim 2021/2022? - wytyczne dla uczelni

    Nauka zdalna czy stacjonarna w roku akademickim 2021/2022? Ministerstwo Edukacji i Nauki opublikowało wytyczne dla uczelni.

    Compliance - cykl Deminga

    Compliance - każdy system powinien działać w cyklu Deminga i zawsze należy monitorować ryzyka. Niestety często brakuje na to zasobów lub woli najwyższego kierownictwa.

    Transakcja zakupu nieruchomości na rzecz gminy

    Zakup nieruchomości na rzecz gminy. W ramach działalności gospodarczej gmina może nabywać prawa do nieruchomości na wolnym rynku - w trybie czynności cywilnoprawnych. W takich transakcjach istotne są kompetencje organów gminy. Wójt jest uprawniony do dokonywania czynności związanych z nabyciem nieruchomości. Działa jednak z zachowaniem zasad prawidłowej gospodarki i w ramach wytyczonych przez radę gminy.

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - co zawiera?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) już działa. Wyjaśniamy, jakie informacje zawiera ten ważny rejestr. Warto również wspomnieć o obowiązkach właścicieli budynków związanych z CEEB.

    Loteria szczepionkowa - kiedy losowania?

    Loteria szczepionkowa - kiedy losowania? Wciąż można zarejestrować się w Loterii Narodowego Programu Szczepień i wziąć udział w kolejnych losowaniach nagród.

    Wakacje 2021 w Europie - zasady podróżowania, paszport covidowy, testy

    Wakacje 2021 w Europie w czasach koronawirusa - jakie zasady obowiązują podróżnych? W większości krajów trzeba pokazać paszport covidowy lub wynik testu na COVID-19.

    Aspekty środowiskowe w nowym prawie zamówień publicznych

    Zrównoważone zamówienia to taki sposób organizacji postępowań o udzielenie zamówienia publicznego, który uwzględnia aspekty środowiskowe lub społeczne, co przekłada się na charakter udzielanego zamówienia, przy jednoczesnym zapewnieniu celowego, racjonalnego i oszczędnego wydatkowania środków publicznych. W pojęciu tym mieszczą się więc zarówno tzw. „zielone”, jak również społeczne zamówienia publiczne.

    Cyfryzacja usług a cyberbezpieczeństwo w sektorze publicznym

    W ostatnich latach można obserwować postępującą cyfryzację usług, również w sektorze publicznym. O ile załatwianie spraw urzędowych online jest dla obywateli ogromną wygodą, o tyle zasadne w tym kontekście jest pytanie – jak właściwie zadbać o bezpieczeństwo przetwarzanych danych?

    Karta Lokalizacji Podróżnego - jak wypełnić?

    Kartę Lokalizacji Podróżnego musi wypełnić każdy przylatujący do Polski. Czym jest? Jak wypełnić Kartę Lokalizacji Pasażera?

    Karta Lokalizacji Podróżnego w formie elektronicznej

    Karta Lokalizacji Podróżnego w formie elektronicznej od soboty zastąpi karty papierowe. Kto musi wypełnić Kartę Lokalizacji Podróżnego?

    Loteria szczepionkowa - ochrona danych uczestników

    Loteria szczepionkowa - jak chronione są dane osobowe uczestników Loterii Narodowego Programu Szczepień? Czy dane medyczne są bezpieczne?

    Loteria szczepionkowa - lista wygranych

    Loteria szczepionkowa - lista wygranych. Są już pierwsi zwycięzcy w Loterii Narodowego Programu Szczepień. Gdzie sprawdzić listę wygranych nagród? Kiedy kolejne losowania?

    Wypadek przy pracy urzędnika świadczącego pracę zdalną

    Wypadek przy pracy urzędnika świadczącego pracę zdalną. Jak prawidłowo sporządzić protokół powypadkowy?

    Szczepienia dzieci w wieku 5-12 lat - od kiedy?

    Szczepienia dzieci w wieku 5-12 lat - od kiedy? Jest to niezwykle istotna kwestia pod kątem roku szkolnego i bezproblemowego powrotu dzieci do szkół.

    Compliance - od czego zacząć wdrożenie systemu?

    Compliance - od czego należy zacząć wdrożenie systemu w organizacji? Coraz więcej podmiotów z sektora prywatnego oraz z sektora publicznego rozumie, że posiadanie systemów Compliance jest niezbędne, by podmiot mógł bezpiecznie funkcjonować lub się rozwijać.