REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Lista lektur dla szkół ponadpodstawowych w roku szkolnym 2017/2018 i 2019/2020

Olga Zych
Lista lektur dla szkół ponadpodstawowych w roku szkolnym 2017/2018 i 2019/2020./ fot. Fotolia
Lista lektur dla szkół ponadpodstawowych w roku szkolnym 2017/2018 i 2019/2020./ fot. Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Zmiany listy lektur są nieuniknione – zgodnym chórem mówią szkolni nauczyciele. Każda zmiana w kanonie jest szeroko komentowana. Wykreślenie lub wprowadzenie na listę nowych pozycji wzbudza gorące dyskusje, by przypomnieć, najgłośniejsze bodaj próby, ministra Romana Giertycha, który w 2007 roku usunął ze szkolnej edukacji Gombrowicza i Kafkę. Czy i tym razem czekają uczniów czytelnicze rewolucje?

Reforma oświaty pociąga za sobą zmianę podstawy programowej, a w konsekwencji również listy lektur. Nowy kanon nie wejdzie jednak do liceów i techników w nadchodzącym roku szkolnym. Uczniowie tych szkół będą nauczani zgodnie z aktualnie obowiązującą podstawą programową. Nowa podstawa dla szkół ponadpodstawowych ma obowiązywać od roku szkolnego 2019/2020 w I klasie 4-letniego liceum ogólnokształcącego, 5-letniego technikum i 3-letniej branżowej szkoły I stopnia, gdyż właśnie wtedy zmienią szkołę pierwsi absolwenci ośmioletnich szkół podstawowych. 

REKLAMA

ZNP: za dużo materiału, za mało czasu

REKLAMA

Podobnie ramowe plany nauczania: w szkołach ponadpodstawowych, wprowadzone rozporządzeniem z 28 marca 2017 roku, siatki godzin będą stosowane dopiero od roku szkolnego 2019/2020. W myśl rozporządzenia, uczniowie liceów w tygodniu będą mieli po 4 godziny języka polskiego w wariancie podstawowym, uczniowie techników – 4 godziny w pierwszej klasie, a w kolejnych po 3. Ci, dla których będzie to przedmiot przerabiany w zakresie rozszerzonym, spędzą na zajęciach dodatkowo 8 godzin w czteroletnim cyklu nauczania. Aktualnie obowiązujące przepisy przewidują po 4 godziny języka polskiego w każdej klasie licealnej i dodatkowe 8 godzin dla uczniów z poziomu rozszerzonego w ciągu trzech lat nauki. Uczniowie technikum w czteroletnim cyklu nauczania na naukę literatury i gramatyki poświęcają 12 godzin.

Związek Nauczycielstwa Polskiego w opinii do projektu Rozporządzenia zwraca uwagę na przeładowanie treści nauczania w podstawie programowej do języka polskiego, a więc przede wszystkim zbyt dużą liczbę lektur obowiązkowych, które młodzież będzie musiała omówić z nauczycielem w trakcie zajęć. Przedstawiciele ZNP wskazują, że realizacja założeń podstawy programowej w zaproponowanym dla zakresu podstawowego wymiarze godzin jest niemożliwa – należałoby ograniczyć wymagania lub zapewnić nauczycielom więcej godzin przedmiotu. Nauczyciele zwracają uwagę, że proponowany zestaw lektur jest zbyt obszerny, a propozycja utworów dawnych do współczesnych jest nieodpowiednia.

Przede wszystkim współczesność

Autorzy rozporządzenia jako punkt wyjścia przyjmują perspektywę współczesną. W podstawie programowej to założenie wyraża się dwojako. Po pierwsze w przywróceniu chronologicznego układu treści. Ministerstwo zastrzega, że chronologia ma stanowić punkt odniesienia, umożliwić rozwijanie świadomości historycznoliterackiej uczniów i postuluje porównywanie czasowo odległych zjawisk literackich.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Po drugie w liście lektur kładzie się duży nacisk na zapoznawanie się z literaturą współczesną. W związku z tym, materiał literacki, poczynając od dzieł starożytnych aż do literatury wojny i okupacji oraz utworów tematycznie z nią związanych, musi zostać zrealizowany w klasach I–III. Klasa IV liceum oraz IV i V technikum w całości przeznaczone są na czytanie utworów literatury po 1945 r. oraz powiązanych z nimi utworów wcześniejszych.

Długa lista lektur

Proponowana w projekcie lista lektur składa się z trzech części: lektur obowiązkowych  dla zakresu podstawowego, lektur obowiązkowych dla zakresu rozszerzonego oraz lektur uzupełniających. Ponadto w rozporządzeniu znajduje się spis zalecanych dzieł teatralnych i filmowych. Lista lektur została załączona poniżej.

Rozwiązaniem bez precedensu jest wprowadzenie możliwości wyboru przez nauczyciela lektury nieuwzględnionej w katalogu znajdującym się w ministerialnym rozporządzeniu.

Zobacz: Kultura

Zmiany w szkolnym kanonie

Wbrew medialnym doniesieniom ostatnich miesięcy nowa lista lektur nie wprowadza rewolucyjnych zmian do kanonu. Wśród ważniejszych zmian warto zwrócić uwagę na usunięcie z listy „Pana Tadeusza”. W myśl nowej podstawy programowej epos będzie w całości czytany tylko raz, w szkole podstawowej. „Ferdydurke” uczniowie przeczytają tylko we fragmentach. 

Na listę powróci „Odprawa posłów greckich” Jana Kochanowskiego oraz „Gloria victis” Elizy Orzeszkowej. 

Josepha Conrada i jego „Jądra ciemności” nie ma na liście, a „Lord Jim” znalazł się w spisie lektur uzupełniających. Podobnie „Sklepy cynamonowe” Brunona Schultza od 2019 roku będą lekturą na poziomie rozszerzonym.

Lektury obowiązkowe – zakres podstawowy:

Biblia, w tym fragmenty Księgi Rodzaju, Księgi Hioba, Księgi Koheleta, Pieśni nad Pieśniami, Księgi Psalmów, Apokalipsy wg św. Jana;

Jan Parandowski, Mitologia, część I Grecja;

Homer, Iliada (fragmenty), Odyseja (fragmenty);

Sofokles, Antygona;

Horacy – wybrane utwory;

Bogurodzica; Lament świętokrzyski; Legenda o św. Aleksym; Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią (fragmenty);

Kwiatki świętego Franciszka z Asyżu (fragmenty);

Pieśń o Rolandzie (fragmenty);        

Gall Anonim, Kronika polska (fragmenty);

Dante Alighieri, Boska komedia (fragmenty);

Jan Kochanowski, wybrane pieśni, w tym: Pieśń IX ks. I, Pieśń V ks. II,

psalmy, w tym Psalm 13, Psalm 47, Tren IX, X, XI, XIX, Odprawa posłów greckich;

Andrzej Frycz Modrzewski, O poprawie Rzeczypospolitej (fragmenty);

Piotr Skarga, Kazania sejmowe (fragmenty);

wybrane wiersze następujących poetów:

Daniel Naborowski,

Jan Andrzej Morsztyn,

Mikołaj Sęp-Szarzyński;

Jan Chryzostom Pasek, Pamiętniki (fragmenty);

William Szekspir, Makbet, Romeo i Julia;

Molier, Skąpiec;

Ignacy Krasicki, Hymn do miłości ojczyzny, wybrane satyry;

Franciszek Karpiński, wybór sielanek i liryki religijnej;

Stanisław Staszic, Przestrogi dla Polski (fragmenty);

Adam Mickiewicz, Oda do młodości,

wybrane ballady, w tym Romantyczność,

wybrane sonety z cyklu Sonety krymskie oraz inne wiersze,

Dziady cz. IV, Dziady cz. III, Konrad Wallenrod;

Juliusz Słowacki, Kordian, wybrane wiersze, w tym Grób Agamemnona (fragmenty), Testament mój;

Zygmunt Krasiński, Nie-Boska komedia;

Cyprian Norwid, wybrane wiersze, w tym Fortepian Szopena;

Bolesław Prus, Lalka, Z legend dawnego Egiptu;

Eliza Orzeszkowa, Gloria victis;

Henryk Sienkiewicz, Potop;

Adam Asnyk, wybór wierszy;

Fiodor Dostojewski, Zbrodnia i kara;

wybrane wiersze następujących poetów:

Jan Kasprowicz,

Kazimierz Przerwa-Tetmajer,

Leopold Staff;

Stanisław Wyspiański, Wesele;

Władysław Stanisław Reymont, Chłopi (tom I – Jesień);

Stefan Żeromski, Rozdziobią nas kruki, wrony…, Przedwiośnie;

Witold Gombrowicz, Ferdydurke (fragmenty);

wybrane wiersze następujących poetów:

Bolesław Leśmian,

Julian Tuwim,

Jan Lechoń,

Maria Pawlikowska-Jasnorzewska,

Kazimiera Iłłakowiczówna,

Julian Przyboś,

Tadeusz Peiper,

Józef Czechowicz,

Kazimierz Wierzyński, w tym wybrane wiersze z okresu skamandryckiego oraz emigracyjnego,

Stanisław Baliński, w tym wybrane wiersze z okresu emigracyjnego,

Krzysztof Kamil Baczyński,

Tadeusz Gajcy;

Tadeusz Borowski, Proszę państwa do gazu, Ludzie, którzy szli;

Gustaw Herling-Grudziński, Inny świat;

Hanna Krall, Zdążyć przed Panem Bogiem;

wybrane wiersze następujących poetów:

Tadeusz Różewicz,

Miron Białoszewski,

Jarosław Marek Rymkiewicz,

Wisława Szymborska,

Zbigniew Herbert, w tym wybrane wiersze
z tomów: Pan Cogito oraz Raport z oblężonego miasta,

Halina Poświatowska,

Stanisław Barańczak,

Marcin Świetlicki,

Jan Polkowski,

Wojciech Wencel;

Albert Camus, Dżuma;

George Orwell, Rok 1984;

Józef Mackiewicz, Droga donikąd (fragmenty);

Sławomir Mrożek, Tango;

Marek Nowakowski, Raport o stanie wojennym (wybrane opowiadanie); Górą „Edek” (z tomu Prawo prerii);

Jacek Dukaj, Katedra (z tomu W kraju niewiernych);

Antoni Libera, Madame;

Andrzej Stasiuk, Miejsce (z tomu Opowieści galicyjskie);

Olga Tokarczuk, Profesor Andrews w Warszawie (z tomu Gra na wielu bębenkach);

wybrane utwory okresu stanu wojennego;

powojenna piosenka literacka – wybrane utwory Ewy Demarczyk, Jacka Kaczmarskiego, Wojciecha Młynarskiego, Agnieszki Osieckiej oraz wybrane teksty Kabaretu Starszych Panów.

Zobacz: Oświata

Lektury obowiązkowe – zakres rozszerzony:

Utwory określone dla zakresu podstawowego, a ponadto:

Arystoteles, Poetyka, Retoryka (fragmenty);

Platon, Państwo (fragmenty);

Arystofanes, Chmury;

Jan Parandowski, Mitologia, część II Rzym;

Wergiliusz, Eneida (fragmenty);

św. Tomasz z Akwinu, Summa teologiczna (fragmenty);

Św. Augustyn, Wyznania (fragmenty);

François Villon, Wielki testament (fragmenty);

François Rabelais, Gargantua i Pantagruel (fragmenty);

Michel de Montaigne, Próby (fragmenty);

Jan Kochanowski, Treny (jako cykl poetycki);

Piotr Skarga, Żywoty świętych (fragmenty);

William Szekspir, Hamlet, Sen nocy letniej;


Wybrane utwory poetyckie z romantycznej literatury europejskiej, w tym wybrane wiersze angielskich poetów jezior;

Juliusz Słowacki, Lilla Weneda;

Cyprian Norwid, Bema pamięci żałobny rapsod, Czarne kwiaty (fragmenty), Promethidion (fragmenty);

realistyczna lub naturalistyczna powieść europejska (Honoré de Balzac, Ojciec Goriot lub Charles Dickens, Klub Pickwicka, lub Mikołaj Gogol, Martwe dusze, lub Gustaw Flaubert, Pani Bovary);

Stanisław Wyspiański, Noc listopadowa;

Franz Kafka, Proces;

Stanisław Ignacy Witkiewicz, Szewcy;

Bruno Schulz, wybrane opowiadania z tomu Sklepy cynamonowe;

Tadeusz Konwicki, Mała apokalipsa;

Jorge Luis Borges, wybrane opowiadanie;

Janusz Głowacki, Antygona w Nowym Jorku;

Sławomir Mrożek, wybrane opowiadania;

wybrane eseje następujących autorów: Jerzego Stempowskiego, Gustawa Herlinga-Grudzińskiego, Zbigniewa Herberta, Zygmunta Kubiaka, Jarosława Marka Rymkiewicza (co najmniej po jednym utworze);

wybrane teksty z aktualnych numerów miesięczników oraz kwartalników literackich i kulturalnych.

Lektura uzupełniająca

W każdej klasie obowiązkowo dwie pozycje książkowe w całości lub we fragmentach. Przykłady:

Zakres podstawowy:

Sofokles, Król Edyp;

Mikołaj z Wilkowiecka, Historyja o chwalebnym Zmartwychwstaniu Pańskim (fragmenty);

Dzieje Tristana i Izoldy (fragmenty);

Giovanni Boccaccio, Sokół;

Mikołaj Rej, Żywot człowieka poczciwego (fragmenty);

Miguel de Cervantes y Saavedra, Przemyślny szlachcic Don Kichote z Manczy (fragmenty);

Wespazjan Kochowski, Psalmodia polska (wybór psalmów);

Wacław Potocki, Transakcja wojny chocimskiej (fragmenty z części I);

Ignacy Krasicki, Monachomachia (fragmenty);

Stanisław Trembecki, Franciszek Kniaźnin, wybrane utwory;

Jędrzej Kitowicz, Opis obyczajów za czasów panowania Augusta III (fragmenty);

Julian Ursyn Niemcewicz, Powrót posła;

Juliusz Słowacki, Beniowski (fragmenty);

Aleksander Fredro, Śluby panieńskie;

Johann Wolfgang Goethe, Cierpienia młodego Wertera (fragmenty);

Johann Wolfgang Goethe, Faust (fragmenty);

George Byron, Giaur (fragmenty);

Eliza Orzeszkowa, Nad Niemnem;

Maria Konopnicka, wybór wierszy;

Stefan Żeromski, Echa leśne;

Zofia Nałkowska, Granica;

Joseph Conrad, Lord Jim;

Anna Kamieńska, Anna Świrszczyńska, Julia Hartwig, Stanisław Grochowiak, Edward Stachura, wybór wierszy;

Kazimierz Moczarski, Rozmowy z katem (fragmenty);

Zofia Nałkowska, z tomu Medaliony opowiadanie Przy torze kolejowym;

Jan Józef Szczepański, Święty;

Tadeusz Różewicz, Kartoteka;

Józef Czapski, Na nieludzkiej ziemi (fragmenty);

Leopold Tyrmand, Dziennik 1954 (fragmenty);

Stanisław Lem, Wizja lokalna;

Samuel Beckett, Czekając na Godota;

Friedrich Dürrenmatt, Wizyta starszej pani;

Eugène Ionesco, Lekcja

lub inne utwory literackie wybrane przez nauczyciela.

Zakres rozszerzony:

Erazm z Rotterdamu, Pochwała głupoty (fragmenty);

Tomasz Morus, Utopia (fragmenty);

Pedro Calderon de la Barca, Życie snem;

Wolter, Kandyd (fragmenty);

Jean Jacques Rousseau, Nowa Heloiza (fragmenty);

wybrane utwory epickie okresu romantyzmu (Józef Ignacy Kraszewski Stara baśń, Victor Hugo Nędznicy, Edgar Allan Poe – wybrane opowiadanie; Henryk Rzewuski, Pamiątki Soplicy (fragmenty));

Władysław Stanisław Reymont, Chłopi (tom II – Zima);

Aldous Huxley, Nowy wspaniały świat;

Gabriela Zapolska, Moralność pani Dulskiej;

Gustaw Herling-Grudziński, Wieża;

Florian Czarnyszewicz, Nadberezyńcy; Michaił Bułhakow, Mistrz i Małgorzata;

Bohumil Hrabal, wybrane opowiadania;

Wiesław Myśliwski, Widnokrąg;

Julian Stryjkowski, Austeria;

Umberto Eco, Imię róży;

wybrane wiersze poetów polskich i obcych

wybrana powieść polska i obca z XX lub XXI wieku;

wybrany dramat polski i obcy z XX lub XXI wieku lub inne utwory literackie wybrane przez nauczyciela.

Zalecane dzieła teatralne i filmowe:

Apocalypsis cum figuris, reż. Jerzy Grotowski;

Amadeusz, reż. Miloš Forman;

Dekalog, reż. Krzysztof Kieślowski, wybrane filmy z cyklu;

Dziady, reż. Konrad Swinarski;

Elektra, reż. Piotr Chołodziński;

Emigranci, reż. Kazimierz Kutz;

Kartoteka, reż. Krzysztof Kieślowski;

Kordian, reż. Jerzy Englert;

Lawa. Opowieść o „Dziadach” Adama Mickiewicza, reż. Tadeusz Konwicki;

Moralność pani Dulskiej, reż. Tomasz Zygadło;

Nad Niemnem, reż.Zbigniew Kuźmiński;

Noc listopadowa, reż. Andrzej Wajda;

Noce i dnie, reż. Jerzy Antczak;

Rewizor, reż. Jerzy Gruza;

Rękopis znaleziony w Saragossie, reż. Wojciech Jerzy Has;

Iwona, księżniczka Burgunda, reż. Zygmunt Hübner;

Sanatorium pod klepsydrą, reż. Wojciech Jerzy Has;

Śluby panieńskie, reż. Andrzej Łapicki;

Wizyta starszej pani, reż. Jerzy Gruza;

Zezowate szczęście, reż. Andrzej Munk;

Ziemia obiecana, reż. Andrzej Wajda.

Na podstawie:

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 28 marca 2017 r. w sprawie ramowych planów nauczania dla publicznych szkół (Dziennik Ustaw, Poz. 703),

Projekt Załącznika nr 1 do Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 5 lipca 2017 r. w sprawie podstawy programowej kształcenia ogólnego dla liceum ogólnokształcącego, technikum oraz branżowej szkoły II stopnia.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Sektor publiczny
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Nowa era komunikacji. RDK może ułatwić Ci życie

    Rejestr Danych Kontaktowych, znany jako RDK, to baza danych zawierająca aktualne dane kontaktowe obywateli, do której mają dostęp urzędnicy administracji państwowej. Usługa ta, uruchomiona 22 grudnia 2019 roku, ma na celu usprawnienie komunikacji między urzędem a obywatelem.

    Wybory 2024 - druga tura. Czy cisza wyborcza będzie obowiązywać w całym kraju?

    Druga tura wyborów samorządowych 2024 odbędzie się w niedzielę 21 kwietnia. Cisza wyborcza rozpocznie się w nocy z piątku na sobotę i potrwa do godz. 21 w niedzielę. Czy będzie obowiązywać w całym kraju? 

    Dobrowolne ubezpieczenie w NFZ [WNIOSEK]

    Kto może się dobrowolnie ubezpieczyć w NFZ? Jak to zrobić? Kiedy trzeba uiścić opłatę dodatkową? 

    Oszuści podszywają się pod NFZ. Na te strony uważaj

    Oszuści próbują nowych sposobów, tym razem "na NFZ". W internecie pojawiły się fałszywe strony, które łudząco przypominają oficjalny serwis internetowy Narodowego Funduszu Zdrowia. Na czym polega oszustwo?

    REKLAMA

    Stop Smog. MKiŚ zapowiada zmiany w programie

    Resort klimatu chce uatrakcyjnić program "Stop Smog". Jakie zmiany proponuje? Które gminy mogą otrzymać środki na inwestycje?

    Minister edukacji: Będą kolejne zmiany w szkołach - edukacja zdrowotna zastąpi wychowanie do życia w rodzinie

    1 września 2025 r. w szkołach pojawi się nowy przedmiot. Edukacja zdrowotna zastąpi wychowane do życia w rodzinie – poinformowała Barbara Nowacka, minister edukacji. Uczniowie będą się uczyć m.in. o ochronie zdrowia psychicznego, odżywianiu i edukacji seksualnej.

    600 tys. zł na innowacyjny biznes. Jak się zgłosić do programu?

    Osoby z innowacyjnymi pomysłami na biznes mogą teraz zgłaszać się do Platform Startowych, które działają w ramach programu Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej. Pod okiem ekspertów będą mogli rozwijać swoje pomysły, a najlepsi mają szansę na dotację wynoszącą blisko 600 tys. zł.

    Min. Leszczyna: szczepienia HPV dzieci w szkołach w obecności rodzica; w soboty lub po obiedzie

    Minister Zdrowia Izabela Leszczyna przypomniała 12 kwietnia 2024 r., że szczepienie przeciw HPV w szkole byłoby świadczeniem medycznym. W związku z tym w jego trakcie będzie konieczna obecność rodzica. Chciałybyśmy organizować to w soboty albo po obiedzie, żeby rodzice, którzy pracują, mogli towarzyszyć dzieciom - wyjaśniła.

    REKLAMA

    Rząd: Będą nowe progi finansowe dla stypendium. Problem ze studentami Collegium Humanum

    1,9 mld zł zapisano na wsparcie studentów w budżecie na rok 2024 – poinformował w piątek szef resortu nauki Dariusz Wieczorek. Tym samym zwiększono środki finansowe na wsparcie studentów o 24 proc.

    Urzędy przypominają: Skorzystaj z ePUAP. Jeszcze tylko 18 dni na złożenie wniosku o dodatek osłonowy

    Wniosek o wypłatę dodatku osłonowego należy złożyć w nieprzekraczalnym terminie do 30 kwietnia 2024 r. Wnioski złożone po tej dacie pozostawia się bez rozpatrzenia. 

    REKLAMA