Kategorie

Ewidencja gruntów i budynków w świetle nowej ustawy

Sławomir Liżewski
Od 1 kwietnia 2009 r. informacje o gruntach, budynkach i lokalach są jawne i powszechnie dostępne. Dowiedz się, jakie jeszcze zmiany ustawowe przynosi znowelizowane Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Zmiany w ustawie z 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (dalej: Prawo geodezyjne) wprowadzono ustawą z 9 stycznia 2009 r. o zmianie ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne (dalej: nowelizacja Prawa geodezyjnego). Nowelizacja zawiera tylko dwie zmiany w art. 24 Prawa geodezyjnego i dotyczy jawności informacji o gruntach, budynkach i lokalach oraz nieodpłatności udzielania wypisu przez określone podmioty.

Informacja o gruntach, budynkach i lokalach

Ewidencja gruntów i budynków powinna zawierać określone informacje (patrz: tabela).

W ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także:

• właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych – inne osoby fizyczne lub prawne, w których władaniu znajdują się grunty i budynki lub ich części,

• miejsce zamieszkania lub siedzibę wymienionych wyżej osób,

• informacje o wpisaniu do rejestru zabytków,

• wartość nieruchomości.

Reklama

Grunty rolne i leśne obejmuje się gleboznawczą klasyfikacją gruntów, przeprowadzaną w sposób jednolity dla całego kraju, na podstawie urzędowej tabeli klas gruntów. Ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie. Wydają oni stosowne wypisy i wyrysy (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej: WSA) z 19 czerwca 2006 r.), ponadto w orzecznictwie mowa jest o ewidencji jako zbiorze informacji (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA) z 27 października 1998 r.) oraz o zmianach w ewidencji (wyrok NSA z 13 maja 1999 r.) – o szczegółach czytaj Z orzecznictwa.

Właściciele i użytkownicy nieruchomości mają obowiązek zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków w terminie 30 dni, licząc od dnia powstania tych zmian. Obowiązek ten nie dotyczy zmian danych wynikających z decyzji właściwych organów.

Informacje o gruntach, budynkach i lokalach zawiera operat ewidencyjny. Operat składa się z: map, rejestrów i dokumentów uzasadniających wpisy do tych rejestrów.

Jawność i powszechność

Od 1 kwietnia 2009 r. informacje o gruntach, budynkach i lokalach są jawne i powszechnie dostępne. Jednak nie dotyczy to wszystkich informacji. Jawne i powszechnie dostępne są tylko (art. 1 lit. a nowelizacji Prawa geodezyjnego):

1) dane z ewidencji gruntów i budynków określone w art. 20 ust. 1 Prawo geodezyjne (patrz: ramka),

2) informacje o wpisaniu do rejestru zabytków i wartość nieruchomości (art. 20 ust. 2 pkt 3 i 4 Prawa geodezyjnego).

A zatem dane dotyczące właściciela lub innych osób fizycznych lub prawnych, w których władaniu znajdują się grunty i budynki lub ich części, a także miejsca zamieszkania lub siedziby tych osób – art. 20 ust. 2 pkt 1 i 2 Prawa geodezyjnego – nie zostały objęte jawnością i pełnym dostępem.

Od 1 kwietnia 2009 r. wypisy i wyrysy z operatu ewidencyjnego wydaje się nieodpłatnie na żądanie:

• prokuratury,

• sądów, działających w sprawach publicznych,

• organów kontroli państwa w związku z wykonywaniem przez te organy ich ustawowych zadań,

• organów administracji rządowej oraz jednostek samorządu terytorialnego w związku z ich działaniami dotyczącymi praw do nieruchomości Skarbu Państwa i jednostek samorządu terytorialnego.

Dlaczego wprowadzono zmiany

Reklama

W intencji projektodawców nowelizacji Prawa geodezyjnego przepisy obowiązujące do 31 marca 2009 r., dotyczące dostępu do informacji, w sposób zasadniczy utrudniały potencjalnym inwestorom uzyskanie podstawowych informacji o interesujących ich nieruchomościach. Ograniczenie takie nie miało żadnego racjonalnego uzasadnienia. Znaczenie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków dla potencjalnego inwestora można porównać do danych zawartych w księdze wieczystej. Dotyczy to m.in. aktualnego stanu posiadania, powierzchni nieruchomości czy klasy gruntu, co ma znaczenie np. w przypadku możliwości wyłączenia gruntu z produkcji rolnej. W praktyce inwestor nie był w stanie dokonać wstępnego badania interesującej go nieruchomości bez wejścia w kontakt z jej właścicielem albo użytkownikiem wieczystym.

W porównaniu z poprzednim stanem prawnym, czyli przed nowelizacją Prawa geodezyjnego, rozszerzono krąg podmiotów uprawnionych do żądania wypisu. Chodzi o „inne podmioty” niż właściciel lub użytkownik nieruchomości, które mają interes prawny związany z gruntami, budynkami lub lokalami będącymi przedmiotem wypisu.

Konsekwencje zmian

Zasadniczą konsekwencją zmian wprowadzonych nowelizacją Prawa geodezyjnego jest obniżenie wpływów z opłat za wydanie wypisu. Opłaty te stanowią przychody Funduszu Gospodarki Zasobem Geodezyjnym i Kartograficznym, składającego się z funduszu centralnego oraz funduszy wojewódzkich i powiatowych (art. 41 ust. 1 Prawa geodezyjnego).

Ponadto można spodziewać się zwiększonej liczby podmiotów zgłaszających się o uzyskanie informacji o gruntach i budynkach objętych jawnością i powszechną dostępnością. W niektórych przypadkach będzie to wymagało np. zwiększenia liczby pracowników obsługujących interesantów w tym zakresie.

Z orzecznictwa

Skoro właściwy starosta prowadzi taką ewidencję, jest również organem właściwym do udzielania informacji poprzez wydawanie stosownych wypisów i wyrysów.

Wyrok WSA z 19 czerwca 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 625/06

Według NSA ewidencja gruntów jest tylko zbiorem informacji, w związku z czym wymaga dokonywania zmian, aby zachować aktualność nie tylko co do stanu faktycznego, ale i prawnego

Wyrok NSA z 27 października 1998 r., sygn. akt II SA 1094/98

Zmian w ewidencji dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, a także innych aktów normatywnych. Jak stwierdził NSA, dotyczy to więc i zmiany przebiegu granicy, co wymaga przedstawienia odpowiedniej dokumentacji (sporządzonej w odpowiednich postępowaniach rozgraniczeniowych, podziałowych, scaleniowych i wymiany, sądowych w zakresie dowodów stanowiących podstawę rozstrzygnięć sądowych itp.

Wyrok NSA z 13 maja 1999 r., sygn. akt II SA 566/99

PODMIOTY UPRAWNIONE DO ŻĄDANIA WYDANIA WYPISU

Starosta wydaje wypis z operatu ewidencyjnego, zawierający dane osobowe właściciela lub osób władających nieruchomościami na żądanie:

• właścicieli lub osób fizycznych i prawnych, w których władaniu znajdują się grunty, budynki lub lokale będące przedmiotem wypisu

• podmiotów publicznych lub podmiotów niebędących podmiotami publicznymi, realizującymi zadania publiczne na podstawie odrębnych przepisów albo na skutek powierzenia lub zlecenia przez podmiot publiczny, które związane są z gruntami, budynkami lub lokalami będącymi przedmiotem wypisu

• innych podmiotów niż wyżej wymienione, które mają interes prawny związany z gruntami, budynkami lub lokalami będącymi przedmiotem wypisu

Sławomir Liżewski

Podstawy prawne:

• Ustawa z 9 stycznia 2009 r. o zmianie ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. nr 42, poz. 334)

• Ustawa z 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (j.t. Dz.U. z 2005 r. nr 240, poz. 2027; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. nr 42, poz. 334)

 

Źródło: Samorzad.infor.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    23 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Wnioski paszportowe od 26 czerwca można składać w soboty

    Wnioski paszportowe - w związku ze zwiększonym zainteresowaniem sprawami paszportowymi, MSWiA przekazało wojewodom dyspozycję wydłużenia godzin pracy urzędów wojewódzkich. Wnioski paszportowe będzie można składać także w soboty, natomiast w dni powszednie obsługa będzie się odbywać w wydłużonych godzinach.

    Remont mieszkania spółdzielczego

    Remont mieszkania spółdzielczego. Spółdzielnia pozostaje właścicielem mieszkań użytkowanych na podstawie własnościowego i lokatorskiego prawa spółdzielczego. Warto wyjaśnić, czy remont takich lokali może być problematyczny.

    Kiedy wyniki egzaminu ósmoklasisty 2021?

    Wyniki egzaminu ósmoklasisty 2021 – kiedy? Gdzie i jak sprawdzić wyniki egzaminu ósmoklasisty? Przedstawiamy ważne informacje dla uczniów kończących w tym roku szkołę podstawową.

    Unijny Certyfikat COVID - jak pobrać na telefon?

    Unijny Certyfikat COVID - tzw. paszport covidowy (szczepionkowy) od dziś jest już dostępny w aplikacji mObywatel i można go pobrać na telefon komórkowy. Jak pobrać paszport covidowy?

    Rządowy Fundusz Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych dla samorządów

    Rządowy Fundusz Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych. Rusza nowy rządowy program, który zapewni pieniądze na inwestycje dla samorządów. Na co i na jakich zasadach będzie można otrzymać dofinansowanie?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające w szkole - dla kogo, na jakich zasadach?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające w szkole - dla kogo, na jakich zasadach? Czy mogą być one prowadzone w formie zdalnej? Z jakich przedmiotów organizuje się zajęcia wspomagające? Jak poinformować o nich rodziców? Jak prawidłowo wyliczyć przysługującą szkole liczbę zajęć wspomagających? Ministerstwo Edukacji i Nauki odpowiada na najczęściej pojawiające się pytania dotyczące dodatkowych lekcji po powrocie do szkół.

    Zmiany w programie Aktywna tablica 2020-2024

    Aktywna tablica 2020-2024 - zmiany. Proponowane nowe rozwiązania dotyczą m.in. wprowadzenia nowego rodzaju sprzętu, który będzie można zakupić w ramach programu i rozszerzenia na kolejne lata (2021-2024) możliwości zakupu laptopów wraz ze sprzętem umożliwiającym przetwarzanie wizerunku i głosu. Trwają konsultacje społeczne, opinie można przesyłać do 9 lipca 2021 r.

    Do kiedy Spis Powszechny?

    Spis Powszechny – do kiedy trwa? Do kiedy można się spisać przez Internet? Czy każdy domownik musi się spisać osobno? Jakie kary grożą za brak udziału w spisie ludności i mieszkań w 2021 roku?

    Nieskuteczność systemów Compliance, systemów Whistleblowingu lub ochrony danych osobowych - przyczyny

    Nieskuteczność systemów. Czy da się zlikwidować ryzyko compliance lub ryzyko naruszenia danych osobowych? Jakie są powody pozorności lub nieskuteczności systemów?

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich. Dzięki wsparciu NFOŚiGW, w wysokości prawie 40 mln zł, autobusy elektryczne będą woziły dzieci do szkół w kolejnych 16 gminach.

    Czyste Powietrze - zmiany w programie, koniec dotacji na piece węglowe

    Czyste Powietrze - co się zmieni w programie? Do kiedy można jeszcze uzyskać dotację na piece węglowe?

    Pakiet psychologiczny – rekomendacje dla uczelni dotyczące pomocy studentom

    Pakiet psychologiczny. Na podstawie przekazanych przez uczelnie informacji na temat udzielanego w okresie epidemii wsparcia studentom, Ministerstwo Edukacji i Nauki opracowało poniższe zalecenia w zakresie zwiększenia pomocy psychologicznej.

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021. Nauczyciel to zawód często oceniany. Ale czy doceniany? W raporcie zbadano, co myślą o nauczycielach rodzice, uczniowie, a także oni sami o swojej pracy.

    Domowa Opieka Medyczna - Pulsoksymetr i PulsoCare

    Domowa Opieka Medyczna to program mający na celu zdalne monitorowanie stanu zdrowia Pacjentów. Program wykorzystuje pulsoksymetr jako narzędzie diagnostyczne i aplikację PulsoCare do przekazywania i monitoringu danych.

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła. W jakim terminie gmina powinna wprowadzić dane do ewidencji? Ile czasu ma urzędnik na wprowadzenie danych z deklaracji do systemu? Czy każdy pracownik urzędu może wprowadzać dane do CEEB? Czy przewidziano finansowanie dla gmin?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, deklaracja

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, jak złożyć deklarację źródeł ciepła? Przedstawiamy najważniejsze informacje o nowym obowiązku, który będzie spoczywał na właścicielach i zarządcach budynków.

    CEEB - jakie kary za brak zgłoszenia do ewidencji źródeł ciepła?

    CEEB - Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków rusza już 1 lipca 2021 roku. Oznacza to nowy obowiązek dla milionów Polaków, którzy będą musieli zgłosić, czym ogrzewają swoje domy. Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach - NFZ przyjmuje wnioski

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Nabór jest otwarty i ciągły, nie ma konkretnej daty jego zakończenia.

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć?

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć? Już ponad 3 miliony Polaków korzysta z naszej aplikacji mObywatel, czyli cyfrowego portfela na dokumenty. Wkrótce trafi do niej Unijny Certyfikat COVID.

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały. 17 czerwca 2021 roku wejdą ważne zmiany dotyczące profilu zaufanego, szczególnie jego tymczasowej wersji. Co się zmieni?

    Kiedy wyniki matur 2021?

    Wyniki matur 2021 – kiedy? Jak i gdzie je sprawdzić? Przedstawiamy ważne informacje dla tysięcy tegorocznych maturzystów.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r. Minister zdrowia podpisał rozporządzenie zapowiedziane w programie Polski Ład. Z jakich badań będzie można skorzystać?

    Polski Ład: nowe miejsca pracy i infrastruktura mają rozwiązać problemy gmin

    Polski Ład to całościowe spojrzenie na problemy powiatów i gmin w całej Polsce. W ramach Polskiego Ładu budowane będą m.in. obiekty sportowe oraz infrastruktura drogowa, energetyczna, internetowa, kolejowa, które przyczynią się do rozwoju gospodarczego i poprawią jakość życia - mówił premier Mateusz Morawiecki.

    Konrad Fijołek prezydentem Rzeszowa - wyniki wyborów

    Konrad Fijołek nowym prezydentem Rzeszowa - znamy już oficjalne wyniki wyborów. Kandydat popierany przez opozycję: PO, Lewicę, PSL i Ruch Polska 2050 wygrał w pierwszej turze. Ile głosów zdobyli poszczególni kandydaci?

    Kurator oświaty - jakie ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Kurator oświaty. Ministerstwo Edukacji i Nauki proponuje rozwiązania wzmacniające rolę kuratora oświaty. Jakie kurator ma mieć uprawnienia po zmianach?