Kategorie

Podnoszenie kwalifikacji, urlopy szkoleniowe - nowe zasady

Zwolnienie z pracy oraz urlop szkoleniowy przysługuje obecnie tylko pracownikom, którzy podnoszą kwalifikacje z inicjatywy lub za zgodą pracodawcy. Nowe zasady dotyczące m.in. podnoszenia kwalifikacji i prawa do urlopów szkoleniowych wprowadziła nowelizacja kodeksu pracy.

W dniu 16 lipca 2010 r. weszła w życie ustawa z dnia 20 maja 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. Nr 105, poz. 655).

Reklama

Nowelizacja ustawy jest konsekwencją wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 31 marca 2009 r., sygn. akt K 28/08 (Dz.U. Nr 58, poz. 485), stwierdzającego niezgodność art. 103 Kodeksu pracy z Konstytucją. Powyższy przepis, w opinii Trybunału, w sposób nieprawidłowy upoważniał do wydania rozporządzenia ustalającego zakres i warunki, na jakich pracodawca ułatwia pracownikom podnoszenie kwalifikacji zawodowych.

Trybunał Konstytucyjny uznał, że art. 103 Kodeksu pracy w sposób zbyt ogólny dawał organom wykonawczym (Ministrowi Edukacji Narodowej oraz Ministrowi Pracy i Polityki Socjalnej) upoważnienie do określenia warunków ułatwiania przez pracodawców szkoleń pracowników w związku z czym pracodawca i pracownik musieli samodzielnie ustalać zasady i warunki podnoszenia kwalifikacji zawodowych.

Główne i istotne zmiany jakie wprowadziła nowelizacja to:

1) Zmiana zasad podnoszenia kwalifikacji pracowników

Kluczową zmianą jest to, że prawo do zwolnień z pracy czy urlopów szkoleniowych będą mieli tylko ci, którzy podnoszą kwalifikacje z inicjatywy pracodawcy lub za jego zgodą.

W myśl nowych przepisów pracodawca sam inicjuje podnoszenie kwalifikacji pracowników lub też wyraża zgodę na propozycję pracownika. Jeśli nie zamierza zgodzić się, to powinien w sposób wyraźny zakomunikować to swojemu pracownikowi.

Szczegółowe warunki udziału pracownika w szkoleniu lub innej formie podnoszenia kwalifikacji zawodowych, każdorazowo określane mają być w specjalnej umowie, nazywanej „umową szkoleniową".

Zobacz inne wymagane dokumenty związane z pracownikami samorządowymi>>

Czytaj także: Nowe urlopy szkoleniowe – w pytaniach i odpowiedziach>>

2) Dopuszczalność zwolnienia pracownika z całości lub części dnia pracy bez wynagrodzenia lub przyznania urlopu bezpłatnego

Wprowadzony przepis, przewiduje korzystne dla pracodawcy warunki kierowania pracowników na szkolenia. W przypadku wysyłania pracownika na różne kursy, szkolenia, seminaria (np. studia, zdawanie matury, egzaminy eksternistyczne), istnieje możliwość zwolnienia pracownika z całości lub części dnia pracy bez zachowania prawa do wynagrodzenia, bądź przyznania mu urlopu bezpłatnego na zasadach ustalonych przez strony.

Oznacza to zapewnienie większej elastyczności stronom w zakresie ustalania warunków podnoszenia kwalifikacji zawodowych zwłaszcza, gdy z inicjatywą występuje pracownik.

Gdyby projekt został przyjęty w wersji pierwotnej, to pracodawca wyrażałby zgodę z wszelkimi obciążeniami albo nie wyrażałby zgody ze szkodą dla pracownika. W szczególności dotyczyłoby to sytuacji, gdy pracownik sam planuje podnosić kwalifikacje uczestnicząc w różnych kursach, seminariach, formach samokształcenia.

3) Brak obowiązku zawierania umowy szkoleniowej

Jeśli pracodawca nie zamierza zobowiązać pracownika do pozostawania w zatrudnieniu po ukończeniu podnoszenia kwalifikacji, nie ma obowiązku zawierania umowy szkoleniowej.

Reklama

W pierwotnej wersji projektu istniał ten obowiązek po stronie pracodawcy, bez żadnego odstępstwa, nawet dla krótkich (kilkudniowych, kilkunastogodzinnych) form kształcenia. Zatem, gdyby projektowane przepisy zostały przyjęte w niezmienionym kształcie, to pracodawca byłby zobowiązany w każdym przypadku zadbać o powstanie umowy i doprowadzenie do jej podpisania przez pracownika. Proponowane rozwiązania nie uwzględniały stosowanych na ogromną skalę przez pracodawców krótkich form rozwoju kompetencji i podnoszenia kwalifikacji.

W ostateczności przyjęto inne rozwiązanie - jeśli pracownik nie ma obowiązku do kontynuacji zatrudnienia po ukończeniu podnoszenia kwalifikacji - umowa szkoleniowa nie musi być podpisywana.

Czytaj także: Zwrot kosztów studiów podyplomowych dla pracownika>>

4) Przyjęcie szerokiego zakresu podnoszenia kwalifikacji zawodowych obejmującego nie tylko wykonywaną, ale również planowaną pracę

Pierwotnie przepisy zawężały zakres podnoszenia kwalifikacji, gdyż ograniczały się do zdobywania, uzupełniania lub poszerzania wiedzy albo umiejętności związanych tylko z wykonywaną pracą, natomiast pominięto związek z planowaną pracą, która będzie mogła być wykonywana przez pracownika w związku z zamierzoną zmianą zakresu działalności pracodawcy.

Przepis art. 17 Kodeksu pracy nakłada na pracodawcę obowiązek ułatwiania pracownikom podnoszenia kwalifikacji zawodowych.  Art 1031 wprowadzony do kodeksu przez omawianą nowelizację definiuje, czym jest podnoszenie kwalifikacji zawodowych. Zgodnie z nim, przez podnoszenie kwalifikacji zawodowych rozumie się zdobywanie lub uzupełnianie wiedzy i umiejętności przez pracownika z inicjatywy pracodawcy albo za jego zgodą. Definicja ta jest więc bardzo szeroka.

5) Nowy, ujednolicony wymiar urlopu szkoleniowego

Nowe przepisy wprowadzają inny, od dotychczas obowiązującego w rozporządzeniu z 1993 r., wymiar urlopu szkoleniowego. Długość urlopu zależy od rodzaju zdawanego egzaminu. I tak:

- 6 dni jednorazowo przypada na egzamin maturalny, eksternistyczny lub potwierdzający kwalifikacje zawodowe;

- 21 dni jednorazowo przypada na egzamin dyplomowy.

Warto podkreślić, że wynikający z rozporządzenia wymiar był dłuższy i bardziej zróżnicowany - w zależności od formy kształcenia. W przypadku studiów dotyczył każdego roku, a dodatkowo przewidywał urlop na przygotowanie się do egzaminu dyplomowego lub przygotowanie pracy dyplomowej. Uchwalone przepisy przewidują 21 dni tylko dla ostatniego roku studiów.


6) Rozszerzenie zakresu sytuacji, kiedy pracownik jest zobowiązany do zwrotu kosztów kształcenia

Ostatecznie rozszerzono zakres sytuacji, kiedy pracownik jest zobowiązany do zwrotu kosztów kształcenia, mianowicie pracownik podnoszący kwalifikacje zawodowe:

1. który bez uzasadnionych przyczyn nie podejmie podnoszenia kwalifikacji zawodowych albo przerwie podnoszenie tych kwalifikacji,

2. z którym pracodawca rozwiąże stosunek pracy bez wypowiedzenia z jego winy, w trakcie podnoszenia kwalifikacji zawodowych lub po jego ukończeniu, w terminie określonym w umowie, nie dłuższym niż 3 lata,

3. który w okresie nie dłuższym niż 3 lata rozwiąże stosunek pracy za wypowiedzeniem, z wyjątkiem wypowiedzenia umowy o pracę z przyczyn dotyczących mobbingu,

4. który w okresie nie dłuższym niż 3 lata rozwiąże stosunek pracy bez wypowiedzenia na skutek narażenia jego zdrowia lub życia lub z powodu mobbingu, mimo faktycznego braku przyczyn określonych w tych przepisach (chodzi więc o pozorność działania po stronie pracownika) - jest obowiązany do zwrotu kosztów poniesionych przez pracodawcę na ten cel z tytułu dodatkowych świadczeń, w wysokości proporcjonalnej do okresu zatrudnienia po ukończeniu podnoszenia kwalifikacji zawodowych lub okresu zatrudnienia w czasie ich podnoszenia.

7) Płatne zwolnienie z pracy na czas zajęć podnoszących kwalifikacje zawodowe określonych wprost w przepisach prawa pracy

Pracodawca jest zobowiązany do płatnego zwolnienia z pracy pracownika na czas zajęć podnoszących kwalifikacje zawodowe, które są określone wprost w przepisach prawa pracy (np. studia, szkoła średnia). Należy podkreślić, że chodzi o zwolnienie tylko na czas niezbędny, by punktualnie przybyć na obowiązkowe zajęcia oraz na czas ich trwania, co nie było doprecyzowane w dotychczasowych przepisach.

Czytaj także: Jak klasyfikować wydatki związane z podnoszeniem kwalifikacji zawodowych pracowników>>

8) Przyznanie przez pracodawcę dodatkowych świadczeń pracownikowi

Pracodawca może - a więc nie obligatoryjnie ale fakultatywnie  przyznać pracownikowi dodatkowe świadczenia związane ze szkoleniem, np. na pokrycie opłat za zakwaterowanie, przejazd i podręczniki.

9) Zwolnienia podatkowe

Zachowana jest ciągłość w zakresie zwolnienia z opodatkowania wartości świadczeń przyznanych na podnoszenie kwalifikacji zawodowych. W myśl przepisów przejściowych, do pracowników, którzy rozpoczęli podnoszenie kwalifikacji zawodowych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy regulujące zasady i warunki podnoszenia kwalifikacji zawodowych przez pracowników, obowiązujące przed dniem 11 kwietnia 2010 r.

Reasumując, należy stwierdzić, że nowelizacja jest istotna, gdyż dokładnie precyzuje uregulowania dotyczące podnoszenia kwalifikacji zawodowych bezpośrednio do k.p., co z pewnością wpłynie na większą ich znajomość przez pracowników. Co prawda, po części powtarza ona dotychczasowe regulacje zawarte w rozporządzeniach, jednakże, wprowadza zmiany w zakresie: płatnych urlopów, dodatkowych uprawnień pracowników, określenia zwolnień, które obecnie nie przysługują z całości lub części dnia pracy, a „na czas trwania” zajęć oraz „na czas niezbędny by punktualnie na nie przybyć”. 

Dodatkowo, istotną kwestią nowelizacji jest definicja kwalifikacji zawodowych, która zrównuje reguły dotyczące urlopów i zwolnień pracowników, podnoszących kwalifikację tylko „za zgodą” pracodawcy, z tymi, którzy podnoszą kwalifikacje „z inicjatywy” pracodawcy.

Czytaj także: Podnoszenie kwalifikacji zawodowych przez pracowników – stanowisko Ministerstwa Pracy>>

Więcej o prawie pracy w instytucjach kultury>>

Tomasz Błotnicki

samorzad.infor.pl

Źródło: Sektor Publiczny
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    19 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Do kiedy Spis Powszechny?

    Spis Powszechny – do kiedy trwa? Do kiedy można się spisać przez Internet? Czy każdy domownik musi się spisać osobno? Jakie kary grożą za brak udziału w spisie ludności i mieszkań w 2021 roku?

    Nieskuteczność systemów Compliance, systemów Whistleblowingu lub ochrony danych osobowych - przyczyny

    Nieskuteczność systemów. Czy da się zlikwidować ryzyko compliance lub ryzyko naruszenia danych osobowych? Jakie są powody pozorności lub nieskuteczności systemów?

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich. Dzięki wsparciu NFOŚiGW, w wysokości prawie 40 mln zł, autobusy elektryczne będą woziły dzieci do szkół w kolejnych 16 gminach.

    Czyste Powietrze - zmiany w programie, koniec dotacji na piece węglowe

    Czyste Powietrze - co się zmieni w programie? Do kiedy można jeszcze uzyskać dotację na piece węglowe?

    Pakiet psychologiczny – rekomendacje dla uczelni dotyczące pomocy studentom

    Pakiet psychologiczny. Na podstawie przekazanych przez uczelnie informacji na temat udzielanego w okresie epidemii wsparcia studentom, Ministerstwo Edukacji i Nauki opracowało poniższe zalecenia w zakresie zwiększenia pomocy psychologicznej.

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021. Nauczyciel to zawód często oceniany. Ale czy doceniany? W raporcie zbadano, co myślą o nauczycielach rodzice, uczniowie, a także oni sami o swojej pracy.

    Domowa Opieka Medyczna - Pulsoksymetr i PulsoCare

    Domowa Opieka Medyczna to program mający na celu zdalne monitorowanie stanu zdrowia Pacjentów. Program wykorzystuje pulsoksymetr jako narzędzie diagnostyczne i aplikację PulsoCare do przekazywania i monitoringu danych.

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła. W jakim terminie gmina powinna wprowadzić dane do ewidencji? Ile czasu ma urzędnik na wprowadzenie danych z deklaracji do systemu? Czy każdy pracownik urzędu może wprowadzać dane do CEEB? Czy przewidziano finansowanie dla gmin?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, deklaracja

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, jak złożyć deklarację źródeł ciepła? Przedstawiamy najważniejsze informacje o nowym obowiązku, który będzie spoczywał na właścicielach i zarządcach budynków.

    CEEB - jakie kary za brak zgłoszenia do ewidencji źródeł ciepła?

    CEEB - Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków rusza już 1 lipca 2021 roku. Oznacza to nowy obowiązek dla milionów Polaków, którzy będą musieli zgłosić, czym ogrzewają swoje domy. Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach - NFZ przyjmuje wnioski

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Nabór jest otwarty i ciągły, nie ma konkretnej daty jego zakończenia.

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć?

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć? Już ponad 3 miliony Polaków korzysta z naszej aplikacji mObywatel, czyli cyfrowego portfela na dokumenty. Wkrótce trafi do niej Unijny Certyfikat COVID.

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały. 17 czerwca 2021 roku wejdą ważne zmiany dotyczące profilu zaufanego, szczególnie jego tymczasowej wersji. Co się zmieni?

    Kiedy wyniki matur 2021?

    Wyniki matur 2021 – kiedy? Jak i gdzie je sprawdzić? Przedstawiamy ważne informacje dla tysięcy tegorocznych maturzystów.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r. Minister zdrowia podpisał rozporządzenie zapowiedziane w programie Polski Ład. Z jakich badań będzie można skorzystać?

    Polski Ład: nowe miejsca pracy i infrastruktura mają rozwiązać problemy gmin

    Polski Ład to całościowe spojrzenie na problemy powiatów i gmin w całej Polsce. W ramach Polskiego Ładu budowane będą m.in. obiekty sportowe oraz infrastruktura drogowa, energetyczna, internetowa, kolejowa, które przyczynią się do rozwoju gospodarczego i poprawią jakość życia - mówił premier Mateusz Morawiecki.

    Konrad Fijołek prezydentem Rzeszowa - wyniki wyborów

    Konrad Fijołek nowym prezydentem Rzeszowa - znamy już oficjalne wyniki wyborów. Kandydat popierany przez opozycję: PO, Lewicę, PSL i Ruch Polska 2050 wygrał w pierwszej turze. Ile głosów zdobyli poszczególni kandydaci?

    Kurator oświaty - jakie ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Kurator oświaty. Ministerstwo Edukacji i Nauki proponuje rozwiązania wzmacniające rolę kuratora oświaty. Jakie kurator ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Lektury w szkole podstawowej – proponowane zmiany

    Lektury w szkole podstawowej – zmiany. Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowało propozycję zmian w liście lektur szkolnych. Jakie książki zostaną usunięte z wykazu a jakie dodane?

    Lista lektur w liceum i technikum – proponowane zmiany

    Lektury w liceum i technikum – jakie zmiany proponuje Ministerstwo Edukacji i Nauki? Skreślone z wykazu lektur mają być m.in. wiersze Marcina Świetlickiego oraz „Mała apokalipsa” Tadeusza Konwickiego. Zamiast tego uczniowie mają czytać m.in. dzieła filozoficzne i egzystencjalne Jana Pawła II.

    Dopłaty z gmin za odpady, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody

    Dopłaty z gmin, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody - szykują się spore zmiany w gospodarce odpadami. Co zawiera rządowy projekt zmian w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach?

    Komunikacja w Compliance

    Komunikacja w Compliance. W najbliższym czasie sektor publiczny, ale i sektor prywatny (zwłaszcza duże i średnie przedsiębiorstwa) czeka wdrażanie systemów Compliance. Kluczem do udanego wdrożenia, a potem utrzymania systemów Compliance jest komunikacja.

    Leśna szkoła z klimatem - ruszają ekolekcje

    Leśna szkoła z klimatem to program opracowany we współpracy Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwa Edukacji i Nauki, który służy inspirowaniu uczniów i nauczycieli do działań sprzyjających środowisku przyrodniczemu. W program zaangażowane są też Lasy Państwowe, które m.in. przygotowują służące grom plenerowym ścieżki i organizują prelekcje.

    Dzień Ojca - gra miejska "Przygoda z Tatą"

    Dzień Ojca - MRiPS zaprasza do zapisów na grę miejską "Przygoda z Tatą". Gra odbędzie się w Warszawie.

    Praca zdalna urzędników - ekwiwalent

    Praca zdalna urzędników - po zmianie przepisów pracodawca będzie musiał zagwarantować ekwiwalent. Czy wygasi to pracę zdalną urzędników?