Kategorie

Nie trzeba naliczać VAT od opłat za miejskie przedszkola i żłobki

Nie trzeba naliczać VAT od opłat za miejskie przedszkola i żłobki./ fot. Fotolia
Pobierane przez organy samorządowe opłaty za pobyt dzieci w przedszkolach i żłobkach są bez VAT. Dokonujące poboru tych opłat np. miasto działa bowiem jako organ władzy publicznej - uznał Naczelny Sąd Administracyjny.

Jednostki samorządu terytorialnego prowadzą przedszkola i żłobki. Jedno z miast, będące zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT, postanowiło się upewnić, czy czynności wykonywane w jego imieniu przez jednostki budżetowe (przedszkola i żłobki) powinny być opodatkowane VAT, czy nie. W tym celu miasto zwróciło się do dyrektora ówczesnej izby skarbowej o wydanie interpretacji indywidualnej prawa podatkowego.

Realizowane zadania

We wniosku władze samorządowe powołały się na przepisy, według których zapewnienie kształcenia, wychowania i opieki w przedszkolach jest zadaniem oświatowym gmin.

Przedszkola zakładane przez samorząd są jednostkami budżetowymi. Wysokość opłat wynika z uchwały rady miasta. W rezultacie pobieranie przez miasto opłat w zamian za pobyt dzieci w przedszkolach należy uznać za czynności publicznoprawne.

Reklama

Miasto realizuje bowiem zadania nałożone na nie odrębnymi przepisami prawa. Nie ma przy tym możliwości odstąpienia od realizacji tych zadań. Oznacza to, że pobór przez miasto opłat za pobyt dzieci w przedszkolach nie podlega opodatkowaniu VAT.

Ponadto miasto przypomniało, że kwestia poboru opłat regulowanych w formie uchwał rady miasta była również wielokrotnie rozstrzygana przez sądy. Jednoznacznie wypowiadały się one, że pobór opłat na podstawie aktów administracyjnych nie stanowi działalności gospodarczej w świetle ustawy o VAT, a jednostki samorządu terytorialnego nie działają przy tym w charakterze podatnika.

Indywidualna interpretacja

Dyrektor ówczesnej izby skarbowej w wydanej interpretacji indywidualnej uznał stanowisko władz miasta za nieprawidłowe. Wskazał na przepis ustawy o VAT dotyczący świadczenia usług. W rezultacie uznał, że opłaty za pobyt dzieci w przedszkolach będą podlegać opodatkowaniu VAT.

Miasto nie chciało zgodzić się z taką interpretacją i skierowało skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Gliwicach. Wniosło o uchylenie w całości zaskarżonej interpretacji.

Reklama

WSA uznał, że skarga jest zasadna (wyrok z 23 marca 2017 r., sygn. akt III SA/Gl 39/17). Sąd zwrócił jednocześnie uwagę, że kwestia, kiedy samorząd terytorialny działa jako organ władzy publicznej, była już przedmiotem orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego - m.in. z 25 listopada 2011 r. (sygn. akt I FSK 145/11) oraz z 21 czerwca 2012 r. (sygn. akt I FSK 1594/11).

W powołanych wyżej wyrokach NSA uznał, że organy samorządu terytorialnego należy zakwalifikować do organów władzy publicznej - bez względu na to, czy wykonują zadania własne czy z zakresu administracji rządowej.

Organy władzy publicznej

Na podstawie art. 15 ust. 6 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (dalej: ustawa o VAT) nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz obsługujących je urzędów w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane - z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

WSA w Gliwicach wskazał jednocześnie na uregulowania ustawy o samorządzie gminnym. Przepis art. 9 stanowi, że w celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi. Podmioty takie są wyodrębnionymi jednostkami organizacyjnymi niemającymi osobowości prawnej, które prowadzą swoją działalność w formie zakładu lub jednostki budżetowej. Ponadto według tej ustawy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy edukacji publicznej.

Zatem miasto, pobierając opłaty za pobyt dzieci w przedszkolach, działać będzie jako organ władzy, a nie jako podatnik VAT. Pobieranie przez samorząd spornych opłat publicznych należy uznać za wykonywanie władztwa publicznego. Zadania nałożone na miasto wynikają z przepisów prawa, które określają sposób i zakres ich wykonywania. Miasto nie ma również możliwości odstąpienia od ich realizacji.

WSA odniósł się również do opłat pobieranych w związku z realizacją zadań własnych. Sąd uznał, że mają one charakter opłat publicznoprawnych. Wysokość opłat wynika z uchwały rady miasta. Nie pokrywają one kosztów poniesionych przez miasto w związku z realizacją zadań z zakresu edukacji publicznej, zakładania i utrzymania przedszkoli. Zatem opłaty te nie odzwierciedlają w całości wydatków, jakie byłyby uwzględniane w rachunku ekonomicznym przez przedsiębiorcę w sytuacji profesjonalnego prowadzenia działalności gospodarczej w tym zakresie.

Jednocześnie WSA przypomniał stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu innego jego wyroku z 7 marca 2017 r. (sygn. akt III SA/Gl 40/17). Wyrok ten dotyczył opodatkowania VAT opłat za pobyt i wyżywienie dzieci w prowadzonych przez miasto żłobkach. Otóż w wyroku tym stwierdzono, że zwolnienie z VAT pobieranych opłat za pobyt i wyżywienie dzieci w żłobkach nie powoduje zakłóceń konkurencji, jakie mogłyby mieć miejsce, gdyby podobną działalność usługową wykonywał podmiot profesjonalnie prowadzący działalność gospodarczą.

WSA uznał, że ta sama sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Brak opodatkowania miasta za pobieranie opłat za pobyt dzieci w przedszkolach jest równoznaczny ze zwolnieniem z VAT. W myśl bowiem ustawowego przepisu usługi kształcenia i wychowania świadczone przez jednostki objęte systemem oświaty oraz dostawa towarów i świadczenie usług ściśle z nimi związanych korzystają ze zwolnienia z VAT. Traktowanie w tym zakresie organów władzy publicznej jako niebędących podatnikami nie narusza zatem rażąco konkurencji.

Oddalenie skargi kasacyjnej

Z tym wyrokiem WSA w Gliwicach nie zgodził się szef Krajowej Administracji Skarbowej. Złożył on skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Jednak NSA podzielił pogląd, że opłaty za pobyt dzieci w przedszkolach i żłobkach powinny być bez VAT, ponieważ dokonujące ich poboru miasto działa jako organ władzy publicznej. W rezultacie NSA oddalił skargę kasacyjną szefa Krajowej Administracji Skarbowej.

Krzysztof Tomaszewski

dziennikarz specjalizujący się w tematyce samorządowej i podatkowej

Podstawy prawne

Źródło: Gazeta Samorządu i Administracji
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    21 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Rządowy Fundusz Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych dla samorządów

    Rządowy Fundusz Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych. Rusza nowy rządowy program, który zapewni pieniądze na inwestycje dla samorządów. Na co i na jakich zasadach będzie można otrzymać dofinansowanie?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające w szkole - dla kogo, na jakich zasadach?

    Dodatkowe zajęcia wspomagające w szkole - dla kogo, na jakich zasadach? Czy mogą być one prowadzone w formie zdalnej? Z jakich przedmiotów organizuje się zajęcia wspomagające? Jak poinformować o nich rodziców? Jak prawidłowo wyliczyć przysługującą szkole liczbę zajęć wspomagających? Ministerstwo Edukacji i Nauki odpowiada na najczęściej pojawiające się pytania dotyczące dodatkowych lekcji po powrocie do szkół.

    Zmiany w programie Aktywna tablica 2020-2024

    Aktywna tablica 2020-2024 - zmiany. Proponowane nowe rozwiązania dotyczą m.in. wprowadzenia nowego rodzaju sprzętu, który będzie można zakupić w ramach programu i rozszerzenia na kolejne lata (2021-2024) możliwości zakupu laptopów wraz ze sprzętem umożliwiającym przetwarzanie wizerunku i głosu. Trwają konsultacje społeczne, opinie można przesyłać do 9 lipca 2021 r.

    Do kiedy Spis Powszechny?

    Spis Powszechny – do kiedy trwa? Do kiedy można się spisać przez Internet? Czy każdy domownik musi się spisać osobno? Jakie kary grożą za brak udziału w spisie ludności i mieszkań w 2021 roku?

    Nieskuteczność systemów Compliance, systemów Whistleblowingu lub ochrony danych osobowych - przyczyny

    Nieskuteczność systemów. Czy da się zlikwidować ryzyko compliance lub ryzyko naruszenia danych osobowych? Jakie są powody pozorności lub nieskuteczności systemów?

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich. Dzięki wsparciu NFOŚiGW, w wysokości prawie 40 mln zł, autobusy elektryczne będą woziły dzieci do szkół w kolejnych 16 gminach.

    Czyste Powietrze - zmiany w programie, koniec dotacji na piece węglowe

    Czyste Powietrze - co się zmieni w programie? Do kiedy można jeszcze uzyskać dotację na piece węglowe?

    Pakiet psychologiczny – rekomendacje dla uczelni dotyczące pomocy studentom

    Pakiet psychologiczny. Na podstawie przekazanych przez uczelnie informacji na temat udzielanego w okresie epidemii wsparcia studentom, Ministerstwo Edukacji i Nauki opracowało poniższe zalecenia w zakresie zwiększenia pomocy psychologicznej.

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021. Nauczyciel to zawód często oceniany. Ale czy doceniany? W raporcie zbadano, co myślą o nauczycielach rodzice, uczniowie, a także oni sami o swojej pracy.

    Domowa Opieka Medyczna - Pulsoksymetr i PulsoCare

    Domowa Opieka Medyczna to program mający na celu zdalne monitorowanie stanu zdrowia Pacjentów. Program wykorzystuje pulsoksymetr jako narzędzie diagnostyczne i aplikację PulsoCare do przekazywania i monitoringu danych.

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła. W jakim terminie gmina powinna wprowadzić dane do ewidencji? Ile czasu ma urzędnik na wprowadzenie danych z deklaracji do systemu? Czy każdy pracownik urzędu może wprowadzać dane do CEEB? Czy przewidziano finansowanie dla gmin?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, deklaracja

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, jak złożyć deklarację źródeł ciepła? Przedstawiamy najważniejsze informacje o nowym obowiązku, który będzie spoczywał na właścicielach i zarządcach budynków.

    CEEB - jakie kary za brak zgłoszenia do ewidencji źródeł ciepła?

    CEEB - Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków rusza już 1 lipca 2021 roku. Oznacza to nowy obowiązek dla milionów Polaków, którzy będą musieli zgłosić, czym ogrzewają swoje domy. Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach - NFZ przyjmuje wnioski

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Nabór jest otwarty i ciągły, nie ma konkretnej daty jego zakończenia.

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć?

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć? Już ponad 3 miliony Polaków korzysta z naszej aplikacji mObywatel, czyli cyfrowego portfela na dokumenty. Wkrótce trafi do niej Unijny Certyfikat COVID.

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały. 17 czerwca 2021 roku wejdą ważne zmiany dotyczące profilu zaufanego, szczególnie jego tymczasowej wersji. Co się zmieni?

    Kiedy wyniki matur 2021?

    Wyniki matur 2021 – kiedy? Jak i gdzie je sprawdzić? Przedstawiamy ważne informacje dla tysięcy tegorocznych maturzystów.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r. Minister zdrowia podpisał rozporządzenie zapowiedziane w programie Polski Ład. Z jakich badań będzie można skorzystać?

    Polski Ład: nowe miejsca pracy i infrastruktura mają rozwiązać problemy gmin

    Polski Ład to całościowe spojrzenie na problemy powiatów i gmin w całej Polsce. W ramach Polskiego Ładu budowane będą m.in. obiekty sportowe oraz infrastruktura drogowa, energetyczna, internetowa, kolejowa, które przyczynią się do rozwoju gospodarczego i poprawią jakość życia - mówił premier Mateusz Morawiecki.

    Konrad Fijołek prezydentem Rzeszowa - wyniki wyborów

    Konrad Fijołek nowym prezydentem Rzeszowa - znamy już oficjalne wyniki wyborów. Kandydat popierany przez opozycję: PO, Lewicę, PSL i Ruch Polska 2050 wygrał w pierwszej turze. Ile głosów zdobyli poszczególni kandydaci?

    Kurator oświaty - jakie ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Kurator oświaty. Ministerstwo Edukacji i Nauki proponuje rozwiązania wzmacniające rolę kuratora oświaty. Jakie kurator ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Lektury w szkole podstawowej – proponowane zmiany

    Lektury w szkole podstawowej – zmiany. Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowało propozycję zmian w liście lektur szkolnych. Jakie książki zostaną usunięte z wykazu a jakie dodane?

    Lista lektur w liceum i technikum – proponowane zmiany

    Lektury w liceum i technikum – jakie zmiany proponuje Ministerstwo Edukacji i Nauki? Skreślone z wykazu lektur mają być m.in. wiersze Marcina Świetlickiego oraz „Mała apokalipsa” Tadeusza Konwickiego. Zamiast tego uczniowie mają czytać m.in. dzieła filozoficzne i egzystencjalne Jana Pawła II.

    Dopłaty z gmin za odpady, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody

    Dopłaty z gmin, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody - szykują się spore zmiany w gospodarce odpadami. Co zawiera rządowy projekt zmian w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach?

    Komunikacja w Compliance

    Komunikacja w Compliance. W najbliższym czasie sektor publiczny, ale i sektor prywatny (zwłaszcza duże i średnie przedsiębiorstwa) czeka wdrażanie systemów Compliance. Kluczem do udanego wdrożenia, a potem utrzymania systemów Compliance jest komunikacja.