Compliance w jednostce samorządu terytorialnego – samodzielne stanowisko czy dział

Pytanie to pojawia się coraz częściej, co świadczy o tworzeniu się w jednostkach samorządu terytorialnego świadomości, że jak pisałem w artykule: „Compliance. Rewolucja w samorządzie z powodu dyrektywy PE i Rady ws. ochrony osób zgłaszających naruszenia prawa UE” do grudnia 2021 r. administracja publiczna, w tym jednostki samorządu terytorialnego powinny mieć wdrożone pewne elementy systemów Compliance, tj. kanały przyjmowanie zgłoszeń od sygnalistów i podejmowania działań następczych.

Oczywiście systemy Whistleblowing`u (przyjmowania zgłoszeń od sygnalistów) to tylko jeden z elementów Compliance, ale według mnie to będzie silny impuls do wdrożenia pełnych systemów Compliance.

Oferta specjalna: Pakiet książek – Nowa matryca stawek VAT Towary i Usługi z programem INFORLEX PKWiU + CN, stawki VAT i WIS na 2 m-ce

To czy utworzenie Compliance w jednostce samorządu terytorialnego będzie oznaczać utworzenie samodzielnego stanowiska czy też raczej działu (komórki organizacyjnej) zależy głównie od dwóch rzeczy:

1. od zakresu obowiązków oficera Compliance/Działu Compliance,
2. wielkości i typu jednostki samorządu terytorialnego.

Czyli de facto zależy to od potrzeb danej jednostki samorządu terytorialnego. A z drugiej strony zależy od możliwości danego podmiotu.

Biorąc pod uwagę, że obecnie jednostki samorządu terytorialnego często oszczędzają na Inspektorze Ochrony Danych Osobowych, czym notabene bardzo ryzyką, obawiam, się, że w wielu podmiotach będzie pokusa by oszczędzać na Compliance.

Dlatego przypominam, że to wójt, burmistrz, Prezydent Miasta, starosta lub Marszałek Województwa odpowiada za wdrożenie i utrzymanie systemów Compliance (więcej w artykule „Compliance – rola i odpowiedzialność członków zarządów, wspólników lub partnerów w spółkach osobowych, wójtów, burmistrzów, prezydentów” w tym między innymi za zapewnienie odpowiednich zasobów i wybór personelu.

Proszę pamiętać, że systemy Whistleblowing`u (przyjmowania zgłoszeń od sygnalistów) i podejmowania działań następczych będą wymagać stałej obsługi. A tych zgłoszeń może być naprawdę dużo, mogą być skomplikowane a ludzie chorują, mają urlopy itp. itd.

Dlatego zwłaszcza w dużych samorządach (średnie miasta, duże miasta, samorząd powiatowy i wojewódzki) zalecam, co do zasady, tworzenie Działów Compliance lub zapewnienie odpowiedniego wsparcia, w tym stworzenie rezerw kadrowych.

Czy muszą to być osobne Działy Compliance, czy też np. Compliance może funkcjonować w ramach np. Działu Prawnego? Tworzenie odrębnych Działów Compliance, jest zalecaną praktyką. Lecz tak jak pisałem w artykule „Łączenie funkcji oficera Compliance lub Inspektora Ochrony Danych z innymi funkcjami w organizacji” często z różnych względów lepiej jest jednak łączyć funkcję oficera Compliance z innymi funkcjami w organizacji.

Trzeba tylko pamiętać, że:

1. oficer Compliance powinien podlegać bezpośrednio najwyższemu kierownictwu jednostki organizacyjnej,
2. inne obowiązki nie powinny negatywnie wpływać na niezależne wykonywanie zadań przez oficera Compliance,
3. oficer Compliance powinien dysponować czasem wystarczającym do wykonywania swoich zadań, przy uwzględnieniu m.in. liczby obowiązków czy stopnia ich skomplikowania.