REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Whistleblowing – najnowszy projekt ustawy o sygnalistach

Paweł Bronisław Ludwiczak
Radca prawny, specjalizujący się w tematach związanych z obsługą prawną przedsiębiorców, prawem korporacyjnym, zamówieniami in house, publicznym transportem zbiorowym i Compliance.
Whistleblowing – najnowszy projekt ustawy o sygnalistach
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

25 maja 2023 r. na stronie Rządowego Centrum Legislacji pojawiła się kolejna wersja projektu ustawy datowana na dzień 27 marca 2023 r. Obecnie projekt ustawy jest na Komitecie Stałym Rady Ministrów.

Jakie zmiany zaszły w najnowszym projekcie ustawy dotyczącej sygnalistów?

REKLAMA

Po pierwsze Komitet Stały Rady Ministrów ma podjąć decyzję czy sygnalistą może być funkcjonariusz. Część Ministrów uważa, że funkcjonariusze nie mogą być sygnalistami. Zważywszy, że w praktyce sygnaliści będący funkcjonariuszami stają się ofiarami działań odwetowych, co zauważył choćby Rzecznik Spraw Obywatelskich trzymam kciuki by jednak osoby pełniące służbę mogły być sygnalistami.       

REKLAMA

Po drugie dodano w projekcie zapis, że w przypadku dokonania zgłoszenia zewnętrznego, zgłaszający podlega ochronie określonej w przepisach ustawy, z chwilą wydania zaświadczenia. Do tego dodano, że organ publiczny właściwy do podjęcia działań następczych wydaje zaświadczenie po odebraniu od zgłaszającego oświadczenia złożonego pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania, iż informacja o naruszeniu prawa będąca przedmiotem zgłoszenia była prawdziwa w momencie dokonywania zgłoszenia. Ponadto organ nie wydaje zaświadczenia jeżeli zgłaszający nie uprawdopodobni w sposób dostateczny wystąpienia naruszenia prawa lub że miał uzasadnione podstawy sądzić, że będąca przedmiotem zgłoszenia lub  ujawnienia publicznego informacja dotyczy interesu publicznego i jest prawdziwa w momencie  dokonywania zgłoszenia lub ujawnienia publicznego i że informacja taka stanowi informację  o naruszeniu prawaUważam, ten zapis podobnie jak pomysł wydania zaświadczeń za błędny. Sygnaliście powinna przysługiwać ochrona od momentu zgłoszenia i niezależnie do otrzymania lub nie otrzymania zaświadczenia. Ponadto  zwracam uwagę, że zgłaszający może też zgłosić uzasadnione podejrzenia i nie powinien udowadniać wystąpienia naruszenia czy swoich podejrzeń.

Kolejna zmiana dotyczy okresu przetwarzania danych osobowych. Wydłużono okres przetwarzania z 15 miesięcy do 3 lat po zakończeniu roku kalendarzowego, w którym zakończono działania następcze lub po zakończeniu postępowań zainicjowanych tymi działaniami. Kierunek uważam, za dobry, choć przypominam, że w niektórych przypadkach okres przedawnienia wynosi 10 lat, a nie 3 lata. 

Osoba, która poniosła szkodę z powodu świadomego zgłoszenia lub ujawnienia publicznego nieprawdziwych informacji przez zgłaszającego, ma mieć prawo do odszkodowania lub zadośćuczynienia. Dodanie zapisu o zadośćuczynieniu uważam za prawidłowy. 

Podmioty nie będą jednak musiały obligatoryjnie wprowadzać w procedurach systemu zachęt do korzystania z procedury zgłoszeń wewnętrznych. Mogą natomiast dobrowolnie określić system zachęt. 

Dalszy ciąg materiału pod wideo

REKLAMA

Niestety znikł zapis, że podmioty mogą zrozumiale informować o zasadach bezpiecznego i niepozostawiającego śladów dokonania zgłoszenia w systemie informatycznym, zapewniających zachowanie prywatności zgłaszającego. Oczywiście nadal to mogą robić, a znikł efekt edukacyjny tego zapisu. 

Jednostki samorządu terytorialnego mogą ustalić wspólną procedurę zgłoszeń wewnętrznych w ramach wspólnej obsługi, pod warunkiem zapewnienia ich odrębności i niezależności od procedury przyjmowania zgłoszeń  zewnętrznych i podejmowania działań następczych. W tym miejscu mam pytanie do Ministerstwa – nie można po prostu zapisać, że mogą wdrożyć i utrzymywać wspólny system przyjmowani zgłoszeń i podejmowania działań następczych. Celem Dyrektywy czy ustawy nie jest to by podmioty miały kolejną procedurę, czyli papier ale żeby wdrożyły i utrzymywały efektywne i skuteczne systemy przyjmowania zgłoszeń, prowadzenia działań następczych i ochrony sygnalistów. 

Dodano zapisy dotyczące zadań Państwowej Inspekcji Pracy związanych ze zgłaszaniem naruszeń prawa.

Wykreślono Komisję Nadzoru Finansowego z listy organów publicznych, które będą musiały wdrożyć systemy przyjmowania zgłoszeń zewnętrznych. 

Ustawa ma wejść w życie po upływie 2 miesięcy od dnia ogłoszenia, z tym wyjątkiem, że podmioty mają mieć procedury przyjmowania zgłoszeń wewnętrznych i procedury przyjmowania zgłoszeń zewnętrznych z dniem następującym po dniu ogłoszenia.  Przykro mi nie będzie dwóch miesięcy na ustalenie procedury. Zakładam, że to jakiś błąd edytorski, bo procedury nie ustala się z dnia na dzień. 

Reszta zmian to już kosmetyka.

Czego nadal nie poprawiono według Pana w projekcie  ustawy o sygnalistach?

Długo mógłbym wymieniać, ale takie najważniejsze, według mnie rzeczy to nadal:

  1. podmioty i organy publiczne powinny obligatoryjnie przyjmować zgłoszenia o każdym naruszeniu prawa, które może stanowić przestępstwo lub wykroczenia lub naruszenia praw pracowniczych, w tym o mobbingu lub dyskryminacji,
  2. powinno być jasno zapisane, ze zgłoszenia ustne to zgłoszenia bezpośrednio u wskazanej osoby lub zgłoszenia telefoniczne lub za pomocą innego systemu komunikacji głosowej,
  3. umożliwienie podmiotom zlecania na zewnątrz nie tylko przyjmowania zgłoszeń ale też prowadzenia działań następczych w tym postępowań wyjaśniających,
  4. umożliwienie grupom kapitałowym, spółkom powiązanym, urzędom lub jednostkom organizacyjnym w ramach jednej gminy (powiatu lub województwa) lub kilku gmin lub powiatom tworzenia i utrzymywania jednego systemu przyjmowania zgłoszeń i podejmowania działań następczych. 

 

Czy jest szansa, że projekt ustawy o sygnalistach trafi jeszcze przed wyborami do Sejmu i zostanie uchwalony?

Szansa jest. Natomiast studiując materiały dołączone do stanowiska widzę, że Komitet Stały Rady Ministrów musiałby rozstrzygnąć parę dość istotnych i spornych kwestii. Pytanie jak sprawnie projekt były procedowany w Sejmie. Przyznam się szczerze, że nie wiem ale osobiście nie jestem optymistą. Chyba wolałbym lepszy projekt na wiosnę niż obecny już w tym roku na jesieni.

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

REKLAMA

Sektor publiczny
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Jak wyliczyć trzynastkę (dodatkowe wynagrodzenie roczne) dla pracownika samorządowego? RIO: nie można wliczać jednorazowych, nieperiodycznych wypłat

Regionalna Izba Obrachunkowa w piśmie z 28 stycznia 2025 r. wyjaśniła, że do podstawy wymiaru dodatkowego wynagrodzenia rocznego (tzw. trzynastki) wlicza się te składniki wynagrodzenia, które przyjmowane są do obliczenia ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy, a także wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy oraz wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy przysługujące pracownikowi, który podjął pracę w wyniku przywrócenia do pracy. Do tej podstawy nie wlicza się natomiast jednorazowych lub nieperiodycznych wypłat za spełnienie określonego zadania bądź za określone osiągnięcie.

Z Radomia polecisz tylko w dwóch kierunkach. Jeden wkrótce będzie zawieszony

Jedynie ponad 3 tys. pasażerów. Tylu odprawiło lotnisko w Radomiu w styczniu. To o połowę mniej niż w tym samym miesiącu 2024 roku. Polskie Porty Lotnicze przekazały, że na ten moment dostępne są dwa regularne kierunki lotów.

Jak obniżyć koszty obsługi zadań pomocy społecznej? Postulaty Unii Metropolii Polskich im. Pawła Adamowicza

Jak obniżyć koszty obsługi zadań pomocy społecznej? Postulaty Komisji ds. Polityki Społecznej i Ochrony Zdrowia Unii Metropolii Polskich im. Pawła Adamowicza dotyczące usprawnienia działania organów pomocy społeczne.

Raport o stanie gminy 2025 szybko i bez błędów. Kielce, Wrocław i Jarocin już to zrobiły ... z pomocą AI

Gminom pozostało nieco ponad 100 dni na przygotowanie obowiązkowych sprawozdań, w których co roku raportują kluczowe informacje i rozliczają się z efektów realizowanych projektów. Czy to dużo czasu? Niekoniecznie, biorąc uwagę, że gminom w zależności od ich wielkości i specyficznych potrzeb stworzenie takiego opracowania zajmuje od min. 120, do nawet 2500 godzin, czyli 312 dni (!) i może angażować aż 20 pracowników (Dane szacunkowe: Integrator Danych Miejskich IRMiR). Dlatego przygotowując raport, gmina musi nierzadko sięgać po dodatkowe wsparcie. Opracowanie dokumentu kosztuje sporo wysiłku, czasu i pieniędzy, ale zdarza się, że jego lekturą nie są zainteresowani radni, więc mieszkańcy tym bardziej. Te wszystkie problemy można rozwiązać za pomocą wsparcia sztucznej inteligencji, która wygeneruje sprawozdanie o gminie. Czy to może działać? Przypadki Kielc, Jarocina i Wrocławia pokazują, że tak.

REKLAMA

EU Navigate. Program wsparcia dla osób starszych z chorobą nowotworową

Zapraszamy do udziału w projekcie EU NAVIGATE prowadzonym przez Pracownię Badań nad Starzejącym się Społeczeństwem Uniwersytetu Jagiellońskiego Collegium Medicum działającą pod kierunkiem pani profesor Katarzyny Szczerbińskiej.

Co z telefonami komórkowymi w szkołach? MEN odpowiada na ważne pytania

„W 2025 r. minister edukacji planuje przeprowadzenie badań dotyczących sposobów uregulowania przez szkoły zasad korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych.” - zapowiedziała wiceministra Katarzyna Lubnauer w odpowiedzi na interpelację poselską.

W styczniu lekarze zdiagnozowali ok. 300 tys. zachorowań na grypę. W tym sezonie zaszczepiło się niespełna 1,7 mln osób

GIS poinformował, że od początku sezonu epidemicznego 2024/2025 w związku z powikłaniami grypy zmarło prawie tysiąc osób. Ministerstwo Zdrowia podało, że przeciw zaszczepiło się w tym sezonie niespełna 1,7 mln osób. Zapasy szczepionek są, brak tylko chętnych do szczepień.

Usługi sąsiedzkie, teleopieka dla seniorów. Do 7 lutego 2025 r. gminy mogą składać wnioski o dofinansowania

Teleopieka dla seniorów. Gminy mogą składać wnioski o dofinansowania. Kto będzie mógł skorzystać z usług sąsiedzkich, w tym m.in. z dostępu do tzw. „opieki na odległość”? Ile wynosi dofinansowanie w ramach rządowego programu "Korpus Wsparcia Seniorów" na 2025 r.?

REKLAMA

Ile wynosi liczba ludności Polski na koniec 2024 roku? [Dane GUS]

Główny Urząd Statystyczny podał wstępne szacunkowe dane dotyczące liczby ludności w Polsce na koniec 2024 r. Jest spadek.

Podwyżka o 40% (marchewka) a podniesienie wieku emerytalnego (kij). Wcześniej był postulat 3 miesięcy urlopu za 7 lat pracy w jednej firmie

Autorem propozycji podwyżki o 20% w 2025 r. i o 20% w 2026 r. jest Lider Związkowej Alternatywy Piotr Szumlewicz. Mowa jest o podwyżkach płac w sferze budżetowej w tym roku i co najmniej 20 proc. w przyszłym. Wcześniej związkowiec postulował wprowadzenie urlopu 3 miesięcy za 7 lat pracy. Propozycje oceniam jako nierealne do wprowadzenia.

REKLAMA