Kategorie

Różnice skutków prawnych doręczenia i ogłoszenia decyzji

Tomasz Bruder
Dokument
Zniszczenie przez kogokolwiek, nie wyłączając urzędnika, decyzji niedoręczonej (nieogłoszonej) może być potraktowane jako czyn zagrożony karą zgodnie z art. 276 Kodeksu karnego.

Decyzja administracyjna

Organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stanowią inaczej. Decyzje jednostronnie rozstrzygają sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji.

Mamy więc do czynienia z dwojaką sytuacją. W większości przypadków postępowania administracyjne kończą się wydaniem przez organ administracji publicznej aktu administracyjnego, który rozstrzyga sprawę co do istoty tj. zapewnia realizację uprawnień (np. uzyskanie dokumentu paszportowego) lub obciąża obowiązkami stronę (np. nałożenie kary grzywny).

Mogą natomiast zdarzyć się sytuacje, w których organ administracyjny wydając decyzję nie rozstrzyga sprawy co do istoty, tylko w inny sposób kończy postępowanie w danej instancji np. poprzez jego umorzenie.

Obligatoryjne elementy decyzji administracyjnej

Każda decyzja składa się ze stałych elementów, których nie można pominąć. Decyzja powinna zawierać:

- oznaczenie organu administracji publicznej,

- datę wydania,

- oznaczenie strony lub stron,

- powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie,

- uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie,

- podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji.

Decyzja, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa lub skargi (art. 107 § 1 KPA).

Decyzja doręczona lub ogłoszona

Organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, o ile kodeks nie stanowi inaczej.

Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zasada pisemności która stanowi, iż sprawy należy załatwiać w formie pisemnej (art. 14 § 1 KPA). Jeżeli postępowanie jest kończone decyzją administracyjną wydaną w formie pisemnej, wówczas wiąże ona uczestników postępowania tj. stronę, podmiot na prawach strony oraz organ administracji publicznej w momencie jej doręczenia.

Zgodnie z zapisem art. 39 KPA organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy.

Dodatkowo, zgodnie z art. 391 § 1 KPA, doręczenie może nastąpić za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu przepisów o świadczeniu usług drogą elektroniczną, jeżeli strona:

- wystąpiła do organu administracji publicznej o doręczenie albo

- wyraziła zgodę na doręczenie jej pism za pomocą tych środków.

Reklama

Jednakże należy mieć świadomość, iż mogą zdarzyć się sytuacje, w których decyzja nie ma formy pisemnej tylko formę ustną. Wówczas fizycznie ani elektronicznie nie ma czego doręczać. Wyłom od zasady pisemności przewiduje art. 14 § 2 KPA, który stanowi, iż sprawy mogą być załatwiane ustnie, gdy przemawia za tym interes strony, a przepis prawny nie stoi temu na przeszkodzie.

Treść oraz istotne motywy takiego załatwienia powinny być utrwalone w aktach w formie protokołu lub podpisanej przez stronę adnotacji. Decyzja ustna powinna być ogłoszona stronie i, co ważne, zaprotokołowana.

W tym miejscu warto zaznaczyć, iż prawidłowo ogłaszane stronom decyzje ustne w pełniejszy  sposób realizują zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym (art. 10 KPA) oraz zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej (art. 8 KPA) niż decyzje doręczane w formie pisemnej.

Wcześniejsze rozważania pozwalają przyjąć, iż istnieją dwa sposoby uzewnętrzniania jednoznacznej, jednostronnej woli organu administracji publicznej:

- po pierwsze: przez doręczenie pisemnej decyzji,

- po drugie: przez ogłoszenie ustnej decyzji.

Od tego momentu decyzja administracyjna jest zakomunikowana stronom, wiąże organ administracji publicznej, jest w obrocie prawnym, nie jest pozornym aktem administracyjnym.

I w tym miejscu cisną się na usta przynajmniej dwa pytania:

- co z decyzjami niedoręczonymi lub nieogłoszonymi chociaż podpisanymi przez upoważnioną osobę?

- czy zniszczenie takich decyzji jest dopuszczalne?”

Decyzja niedoręczona (nieogłoszona)

Reklama

Nie można bagatelizować problemu decyzji wydanych, podpisanych przez upoważnioną osobę, ale niedoręczonych. W praktyce stosowania prawa administracyjnego może dojść nierzadko do sytuacji, w której po wydaniu i podpisaniu  decyzji administracyjnej pojawi się nowa okoliczność w rozstrzygniętej sprawie.

Zdarza się, iż przed zakomunikowaniem (doręczeniem / ogłoszeniem) decyzji stronie, organ administracji publicznej pozyska informacje, które mogą mieć wpływ na jego odmienny osąd w sprawie. Przykładowo do siedziby organu decyzyjnego wpływa opinia prawna, wyrok sądowy, który wywraca całe postępowanie do „góry nogami”.

Najprostszym rozwiązaniem w takich sytuacjach byłoby wrzucenie decyzji wydanej, ale niedoręczonej, do niszczarki i wygenerowanie nowej decyzji w terminie późniejszym tj. po przeprowadzeniu dodatkowych czynności wyjaśniających.

Należy z całą mocą podkreślić, iż takie postępowanie jest niedopuszczalne. Zniszczenie przez kogokolwiek, nie wyłączając urzędnika, decyzji niedoręczonej (nieogłoszonej) może być potraktowane jako czyn zagrożony karą zgodnie z art. 276 Kodeksu karnego. Przywoływany przepis karny stanowi bowiem, iż kto niszczy, uszkadza, czyni bezużytecznym, ukrywa lub usuwa dokument, którym nie ma prawa wyłącznie rozporządzać, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

W wyroku z dnia 3 marca 2008 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził m.in., iż decyzja wywiera skutki prawne dopiero z chwilą doręczenia stronie, co nie oznacza by wcześniej decyzja ta nie istniała.

Już z chwilą podpisania decyzji mamy bowiem do czynienia z wydaniem decyzji w sensie procesowym, w tym znaczeniu, że istnieje decyzja administracyjna, a dzień wydania decyzji jest miarodajny dla oceny podstawy prawnej i podstawy faktycznej decyzji (I OSK 294/ 07).

Powyższe skłania do przyjęcia jednego stanowiska. Decyzji wydanej, lecz niedoręczonej pod groźbą kary za przestępstwo nie wolno niszczyć.

Takiej decyzji nie można usuwać z akt sprawy. Należy natomiast egzemplarz decyzji przekreślić i sporządzić stosowne adnotacje. W przedmiotowej adnotacji może znaleźć się przykładowo następująca informacja: “decyzja niedoręczona, nie znalazła się w obrocie prawnym, wycofana z powodu konieczności podjęcia dodatkowych czynności wyjaśniających”.

Należy mieć świadomość, iż decyzja rozpoczyna swój byt procesowy od momentu jej sporządzenia, dlatego nie podlega “wymazaniu” z dokumentacji w sytuacji, gdy organ administracji publicznej odstępuje od jej doręczenia stronie.

Tomasz Bruder

Źródło: Sektor Publiczny
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    20 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Do kiedy Spis Powszechny?

    Spis Powszechny – do kiedy trwa? Do kiedy można się spisać przez Internet? Czy każdy domownik musi się spisać osobno? Jakie kary grożą za brak udziału w spisie ludności i mieszkań w 2021 roku?

    Nieskuteczność systemów Compliance, systemów Whistleblowingu lub ochrony danych osobowych - przyczyny

    Nieskuteczność systemów. Czy da się zlikwidować ryzyko compliance lub ryzyko naruszenia danych osobowych? Jakie są powody pozorności lub nieskuteczności systemów?

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich. Dzięki wsparciu NFOŚiGW, w wysokości prawie 40 mln zł, autobusy elektryczne będą woziły dzieci do szkół w kolejnych 16 gminach.

    Czyste Powietrze - zmiany w programie, koniec dotacji na piece węglowe

    Czyste Powietrze - co się zmieni w programie? Do kiedy można jeszcze uzyskać dotację na piece węglowe?

    Pakiet psychologiczny – rekomendacje dla uczelni dotyczące pomocy studentom

    Pakiet psychologiczny. Na podstawie przekazanych przez uczelnie informacji na temat udzielanego w okresie epidemii wsparcia studentom, Ministerstwo Edukacji i Nauki opracowało poniższe zalecenia w zakresie zwiększenia pomocy psychologicznej.

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021. Nauczyciel to zawód często oceniany. Ale czy doceniany? W raporcie zbadano, co myślą o nauczycielach rodzice, uczniowie, a także oni sami o swojej pracy.

    Domowa Opieka Medyczna - Pulsoksymetr i PulsoCare

    Domowa Opieka Medyczna to program mający na celu zdalne monitorowanie stanu zdrowia Pacjentów. Program wykorzystuje pulsoksymetr jako narzędzie diagnostyczne i aplikację PulsoCare do przekazywania i monitoringu danych.

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła. W jakim terminie gmina powinna wprowadzić dane do ewidencji? Ile czasu ma urzędnik na wprowadzenie danych z deklaracji do systemu? Czy każdy pracownik urzędu może wprowadzać dane do CEEB? Czy przewidziano finansowanie dla gmin?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, deklaracja

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, jak złożyć deklarację źródeł ciepła? Przedstawiamy najważniejsze informacje o nowym obowiązku, który będzie spoczywał na właścicielach i zarządcach budynków.

    CEEB - jakie kary za brak zgłoszenia do ewidencji źródeł ciepła?

    CEEB - Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków rusza już 1 lipca 2021 roku. Oznacza to nowy obowiązek dla milionów Polaków, którzy będą musieli zgłosić, czym ogrzewają swoje domy. Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach - NFZ przyjmuje wnioski

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Nabór jest otwarty i ciągły, nie ma konkretnej daty jego zakończenia.

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć?

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć? Już ponad 3 miliony Polaków korzysta z naszej aplikacji mObywatel, czyli cyfrowego portfela na dokumenty. Wkrótce trafi do niej Unijny Certyfikat COVID.

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały. 17 czerwca 2021 roku wejdą ważne zmiany dotyczące profilu zaufanego, szczególnie jego tymczasowej wersji. Co się zmieni?

    Kiedy wyniki matur 2021?

    Wyniki matur 2021 – kiedy? Jak i gdzie je sprawdzić? Przedstawiamy ważne informacje dla tysięcy tegorocznych maturzystów.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r. Minister zdrowia podpisał rozporządzenie zapowiedziane w programie Polski Ład. Z jakich badań będzie można skorzystać?

    Polski Ład: nowe miejsca pracy i infrastruktura mają rozwiązać problemy gmin

    Polski Ład to całościowe spojrzenie na problemy powiatów i gmin w całej Polsce. W ramach Polskiego Ładu budowane będą m.in. obiekty sportowe oraz infrastruktura drogowa, energetyczna, internetowa, kolejowa, które przyczynią się do rozwoju gospodarczego i poprawią jakość życia - mówił premier Mateusz Morawiecki.

    Konrad Fijołek prezydentem Rzeszowa - wyniki wyborów

    Konrad Fijołek nowym prezydentem Rzeszowa - znamy już oficjalne wyniki wyborów. Kandydat popierany przez opozycję: PO, Lewicę, PSL i Ruch Polska 2050 wygrał w pierwszej turze. Ile głosów zdobyli poszczególni kandydaci?

    Kurator oświaty - jakie ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Kurator oświaty. Ministerstwo Edukacji i Nauki proponuje rozwiązania wzmacniające rolę kuratora oświaty. Jakie kurator ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Lektury w szkole podstawowej – proponowane zmiany

    Lektury w szkole podstawowej – zmiany. Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowało propozycję zmian w liście lektur szkolnych. Jakie książki zostaną usunięte z wykazu a jakie dodane?

    Lista lektur w liceum i technikum – proponowane zmiany

    Lektury w liceum i technikum – jakie zmiany proponuje Ministerstwo Edukacji i Nauki? Skreślone z wykazu lektur mają być m.in. wiersze Marcina Świetlickiego oraz „Mała apokalipsa” Tadeusza Konwickiego. Zamiast tego uczniowie mają czytać m.in. dzieła filozoficzne i egzystencjalne Jana Pawła II.

    Dopłaty z gmin za odpady, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody

    Dopłaty z gmin, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody - szykują się spore zmiany w gospodarce odpadami. Co zawiera rządowy projekt zmian w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach?

    Komunikacja w Compliance

    Komunikacja w Compliance. W najbliższym czasie sektor publiczny, ale i sektor prywatny (zwłaszcza duże i średnie przedsiębiorstwa) czeka wdrażanie systemów Compliance. Kluczem do udanego wdrożenia, a potem utrzymania systemów Compliance jest komunikacja.

    Leśna szkoła z klimatem - ruszają ekolekcje

    Leśna szkoła z klimatem to program opracowany we współpracy Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwa Edukacji i Nauki, który służy inspirowaniu uczniów i nauczycieli do działań sprzyjających środowisku przyrodniczemu. W program zaangażowane są też Lasy Państwowe, które m.in. przygotowują służące grom plenerowym ścieżki i organizują prelekcje.

    Dzień Ojca - gra miejska "Przygoda z Tatą"

    Dzień Ojca - MRiPS zaprasza do zapisów na grę miejską "Przygoda z Tatą". Gra odbędzie się w Warszawie.

    Praca zdalna urzędników - ekwiwalent

    Praca zdalna urzędników - po zmianie przepisów pracodawca będzie musiał zagwarantować ekwiwalent. Czy wygasi to pracę zdalną urzędników?