Kategorie

Przewodniczący nigdy nie może decydować za radę gminy

Przewodniczący nigdy nie może decydować za radę gminy./ fot. Shutterstock
Przewodniczący rady gminy nie może samodzielnie decydować o rozpatrywaniu skarg, wniosków i petycji. Jest to wyłączna kompetencja rady.

Taka jest główna konkluzja wyroku o sygnaturze III SA/Gd 109/19 wydanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku z dnia 21 marca 2019 roku.

Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Sprawa dotyczyła zmiany Statutu Miasta Gdańsk uchwałą z dnia 27 września 2018 r. Na mocy wspomnianej uchwały wprowadzono szereg zmian, w tym regulacje stanowiące, że Przewodniczący Rady Miasta przekazuje skargę, wniosek lub petycję Komisji ds. Skarg, Wniosków i Petycji w sprawach w których Rada jest organem właściwym do ich rozpatrzenia, a w przypadku gdy Rada nie jest właściwa do rozpatrzenia – właściwemu organowi.

Reklama

W uzasadnieniu do projektu uchwały zmieniającej Statut, Rada Miasta wskazała, że nowelizacja wynika ze zmiany ustawy o samorządzie gminnym dokonanej ustawą z dnia 11 stycznia 2018 r. o zmianie niektórych ustaw w celu zwiększenia udziału obywateli w procesie wybierania, funkcjonowania i kontrolowania niektórych organów publicznych. Co istotne, projekt wspomnianej uchwały został skierowany do uzgodnienia do Prezesa Rady Ministrów, który nie wniósł do niego zastrzeżeń.

Wojewoda Pomorski zaskarżył uchwałę zmieniającą Statut Miasta Gdańska do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w zakresie postanowień dotyczących przekazania innemu organowi rozpatrzenia skargi, wniosku lub petycji w przypadku, gdy Rada nie jest właściwa do ich rozpatrzenia. Organ nadzoru wnosząc o stwierdzenie nieważności uchwały we wskazanym zakresie zarzucił uchwale naruszenie art. 231 i art. 243 Kodeksu postępowania administracyjnego [dalej: KPA] w zakresie niezgodnego z prawem upoważnienia Przewodniczącego Rady Miasta do przekazywania skarg i wniosków właściwemu organowi, jeśli Rada nie jest właściwa do ich rozpatrzenia. Ponadto zarzucił uchwale naruszenie art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o petycjach [dalej: uPet] poprzez przekazanie kompetencji Przewodniczącemu Rady Miasta do przekazywania petycji właściwemu organowi, jeśli rada nie jest właściwa do ich rozpatrzenia.

Reklama

W uzasadnieniu skargi Wojewoda wskazał, że na podstawie art. 231 KPA organ, który otrzymał skargę nie będąc właściwym do jej rozpatrzenia obowiązany jest niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni, przekazać ją właściwemu organowi, zawiadamiając równocześnie o tym skarżącego, albo wskazać mu właściwy organ. Przepis ten wprost stanowi, że wyłącznie organ, do którego została wniesiona skarga, jest władny przekazać ją organowi właściwemu. Zatem w przypadku rady miasta, która jest organem kolegialnym, przekazanie skargi właściwemu organowi może nastąpić wyłącznie w formie uchwały, a nie poprzez czynność przewodniczącego rady miasta – jest to jedyna zgodna z przepisami obowiązującego prawa forma. Nawet odpowiedź na skargę udzielona pismem przewodniczącego rady w zakresie wykazania braku właściwości rady, nie odpowiada wymogom prawa.

Analogicznie sytuacja wygląda w przypadku wniosków i petycji – rada miasta musi podjąć stosowną uchwałę. Jeśli uzna, że nie jest właściwym organem do rozpatrzenia wniosku czy petycji musi w drodze uchwały podjąć decyzję w tej materii. W przypadku wniosku, zgodnie z art. 243 KPA w terminie siedmiu dni przekazać właściwemu organowi, natomiast w przypadku petycji w terminie 30 dni od dnia złożenia na podstawie art. 6 ust 1 uPet. Dokonując tych czynności jednocześnie należy zawiadomić o tym podmiot wnoszący petycję

Adresatem skargi, wniosku i petycji jest zawsze organ, którym w omawianej sprawie niewątpliwie jest rada miasta jako organ stanowiący. Dlatego wszelkie rozstrzygnięcia organu kolegialnego muszą być podejmowane w formie uchwały.

W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Rady Miasta Gdańska niósł o jej oddalenie. Jego zdaniem, mimo że ustawodawca posługuje się w treści wyżej wskazanych przepisów pojęciem „organ” nie można wyciągać wniosku, że organ ten nie może delegować swoich uprawnień na inne podmioty. W omawianej sprawie Rada Miasta przekazała swoje kompetencje na swój organ którym jest Przewodniczący Rady Miasta. Kolejno argumentowano, że delegacja nie obejmowała kompetencji do rozstrzygania skarg, wniosków i petycji, a jedynie dotyczyła kompetencji o charakterze organizacyjnym. Można tym samym stwierdzić, że tego typu czynności mieszczą się w ustawowej kompetencji przewodniczącego organizowania prac rady, o której mowa w art. 19 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku analizując zapisy uchwały oraz argumentację obydwu stron uznał, że należy podzielić stanowisko prezentowane przez Wojewodę. Statut miasta jest aktem prawa miejscowego. W omawianej sprawie istotne znaczenie ma regulacja zawarta w art. 94 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. z którego wynika, że organy samorządu terytorialnego ustanawiają akty prawa miejscowego, obowiązujące na obszarze działania tych organów, jedynie na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie. Natomiast art. 169 ust. 4 Konstytucji RP wskazuje, że w granicach ustaw określany jest ustrój wewnętrzny jednostek samorządu terytorialnego. Zatem zgodnie z hierarchią źródeł prawa, ustaloną w art. 87 Konstytucji RP, akty prawa miejscowego nie mogą regulować materii należącej do przepisów wyższego rzędu i nie mogą być z nimi sprzeczne. Konkluzja jest taka, że statut miasta musi być zgodny z ustawą o samorządzie gminnym, której art. 11a stanowi, że organami gminy (miasta) są: rada gminy (miasta) oraz wójt (burmistrz, prezydent). Rada gminy jest organem kolegialnym, który spośród swego grona wybiera przewodniczącego i wiceprzewodniczących w licznie 1 - 3 na podstawie art. 19 ust 1. wskazanej ustawy samorządowej. Nadto ust. 2 tego samego artykułu stanowi, że zadaniem przewodniczącego jest wyłącznie organizowanie prac rady oraz prowadzenie obrad rady.

Sąd wskazał także, że zgodnie z art. 19 KPA organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej.

W ocenie Sądu nie ma wątpliwości, co do pozycji ustrojowej przewodniczącego rady miasta, którego uprawnienia nie różnią się od pozostałych radnych. Przewodniczący organizując pracę rady wykonuje jedynie szereg czynności o charakterze materialno – technicznym.

Zdaniem Sądu Wojewoda trafnie wskazał na art. 231 KPA, który przewiduje, że jeżeli organ, który otrzymał skargę, nie jest właściwy do jej rozpatrzenia – obowiązany jest niezwłocznie, nie później niż w terminie siedmiu dni, przekazać ją właściwemu organowi i zawiadomić o tym fakcie podmiot który ją wniósł. Analogicznie Sąd przyznał rację organowi nadzoru w zakresie wniesionych wniosków i petycji.

Z treści wyżej wskazanych przepisów wynika, że właściwym do przekazania skargi, wniosku czy petycji w omawianej sprawie jest organ gminy, którym jest Rada Miasta – a nie przewodniczący Rady Miasta, który nie ma statusu organu. Ilekroć w ustawie jest mowa o organie, należy go definiować jednolicie.

W ocenie Sądu argument podniesiony w odpowiedzi na skargę, że Rada Miasta Gdańska delegowała swoje kompetencje jest w pełni nietrafiony. W ustawie o samorządzie gminnym ustawodawca nie wskazał takiej kompetencji delegowania uprawnień, dlatego jedynym właściwym organem w sprawie przekazywania skarg, wniosków i petycji jest organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego.

Mając na względzie wyżej wskazane okoliczności, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej części uchwały w omawianej powyżej sprawie.

Orzeczenie nie jest prawomocne.

Maciej Kiełbus

prawnik w Kancelarii Prawnej Dr Krystian Ziemski & Partners w Poznaniu, Partner, specjalizuje się w zakresie prawa administracyjnego, w szczególności prawa samorządowego

Jakub Kortus

Asystent w Dziale Prawa Administracyjny

Dr Krystian Ziemski & Partners Kancelaria Prawna spółka komandytowa w Poznaniu

www.ziemski.com.pl

Artykuł pochodzi z Portalu: www.prawodlasamorzadu.pl

Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Sektor publiczny
    1 sty 2000
    20 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Do kiedy Spis Powszechny?

    Spis Powszechny – do kiedy trwa? Do kiedy można się spisać przez Internet? Czy każdy domownik musi się spisać osobno? Jakie kary grożą za brak udziału w spisie ludności i mieszkań w 2021 roku?

    Nieskuteczność systemów Compliance, systemów Whistleblowingu lub ochrony danych osobowych - przyczyny

    Nieskuteczność systemów. Czy da się zlikwidować ryzyko compliance lub ryzyko naruszenia danych osobowych? Jakie są powody pozorności lub nieskuteczności systemów?

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich

    Program Kangur - autobusy elektryczne dla gmin wiejskich. Dzięki wsparciu NFOŚiGW, w wysokości prawie 40 mln zł, autobusy elektryczne będą woziły dzieci do szkół w kolejnych 16 gminach.

    Czyste Powietrze - zmiany w programie, koniec dotacji na piece węglowe

    Czyste Powietrze - co się zmieni w programie? Do kiedy można jeszcze uzyskać dotację na piece węglowe?

    Pakiet psychologiczny – rekomendacje dla uczelni dotyczące pomocy studentom

    Pakiet psychologiczny. Na podstawie przekazanych przez uczelnie informacji na temat udzielanego w okresie epidemii wsparcia studentom, Ministerstwo Edukacji i Nauki opracowało poniższe zalecenia w zakresie zwiększenia pomocy psychologicznej.

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021

    Nauczyciel w Polsce - pasja czy zawód? Raport o statusie nauczycieli w Polsce 2021. Nauczyciel to zawód często oceniany. Ale czy doceniany? W raporcie zbadano, co myślą o nauczycielach rodzice, uczniowie, a także oni sami o swojej pracy.

    Domowa Opieka Medyczna - Pulsoksymetr i PulsoCare

    Domowa Opieka Medyczna to program mający na celu zdalne monitorowanie stanu zdrowia Pacjentów. Program wykorzystuje pulsoksymetr jako narzędzie diagnostyczne i aplikację PulsoCare do przekazywania i monitoringu danych.

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła

    CEEB - zadania gmin związane ze spisem źródeł ciepła. W jakim terminie gmina powinna wprowadzić dane do ewidencji? Ile czasu ma urzędnik na wprowadzenie danych z deklaracji do systemu? Czy każdy pracownik urzędu może wprowadzać dane do CEEB? Czy przewidziano finansowanie dla gmin?

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, deklaracja

    Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków (CEEB) - od kiedy, jak złożyć deklarację źródeł ciepła? Przedstawiamy najważniejsze informacje o nowym obowiązku, który będzie spoczywał na właścicielach i zarządcach budynków.

    CEEB - jakie kary za brak zgłoszenia do ewidencji źródeł ciepła?

    CEEB - Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków rusza już 1 lipca 2021 roku. Oznacza to nowy obowiązek dla milionów Polaków, którzy będą musieli zgłosić, czym ogrzewają swoje domy. Jakie kary grożą za brak zgłoszenia?

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach - NFZ przyjmuje wnioski

    Szczepienia przeciw COVID-19 w aptekach. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Nabór jest otwarty i ciągły, nie ma konkretnej daty jego zakończenia.

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć?

    Aplikacja mObywatel - co można w niej znaleźć? Już ponad 3 miliony Polaków korzysta z naszej aplikacji mObywatel, czyli cyfrowego portfela na dokumenty. Wkrótce trafi do niej Unijny Certyfikat COVID.

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały

    Tymczasowy profil zaufany będzie stały. 17 czerwca 2021 roku wejdą ważne zmiany dotyczące profilu zaufanego, szczególnie jego tymczasowej wersji. Co się zmieni?

    Kiedy wyniki matur 2021?

    Wyniki matur 2021 – kiedy? Jak i gdzie je sprawdzić? Przedstawiamy ważne informacje dla tysięcy tegorocznych maturzystów.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r.

    Profilaktyka 40 plus - badania od 1 lipca 2021 r. Minister zdrowia podpisał rozporządzenie zapowiedziane w programie Polski Ład. Z jakich badań będzie można skorzystać?

    Polski Ład: nowe miejsca pracy i infrastruktura mają rozwiązać problemy gmin

    Polski Ład to całościowe spojrzenie na problemy powiatów i gmin w całej Polsce. W ramach Polskiego Ładu budowane będą m.in. obiekty sportowe oraz infrastruktura drogowa, energetyczna, internetowa, kolejowa, które przyczynią się do rozwoju gospodarczego i poprawią jakość życia - mówił premier Mateusz Morawiecki.

    Konrad Fijołek prezydentem Rzeszowa - wyniki wyborów

    Konrad Fijołek nowym prezydentem Rzeszowa - znamy już oficjalne wyniki wyborów. Kandydat popierany przez opozycję: PO, Lewicę, PSL i Ruch Polska 2050 wygrał w pierwszej turze. Ile głosów zdobyli poszczególni kandydaci?

    Kurator oświaty - jakie ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Kurator oświaty. Ministerstwo Edukacji i Nauki proponuje rozwiązania wzmacniające rolę kuratora oświaty. Jakie kurator ma mieć uprawnienia po zmianach?

    Lektury w szkole podstawowej – proponowane zmiany

    Lektury w szkole podstawowej – zmiany. Ministerstwo Edukacji i Nauki przygotowało propozycję zmian w liście lektur szkolnych. Jakie książki zostaną usunięte z wykazu a jakie dodane?

    Lista lektur w liceum i technikum – proponowane zmiany

    Lektury w liceum i technikum – jakie zmiany proponuje Ministerstwo Edukacji i Nauki? Skreślone z wykazu lektur mają być m.in. wiersze Marcina Świetlickiego oraz „Mała apokalipsa” Tadeusza Konwickiego. Zamiast tego uczniowie mają czytać m.in. dzieła filozoficzne i egzystencjalne Jana Pawła II.

    Dopłaty z gmin za odpady, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody

    Dopłaty z gmin, maksymalna stawka opłaty od zużycia wody - szykują się spore zmiany w gospodarce odpadami. Co zawiera rządowy projekt zmian w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach?

    Komunikacja w Compliance

    Komunikacja w Compliance. W najbliższym czasie sektor publiczny, ale i sektor prywatny (zwłaszcza duże i średnie przedsiębiorstwa) czeka wdrażanie systemów Compliance. Kluczem do udanego wdrożenia, a potem utrzymania systemów Compliance jest komunikacja.

    Leśna szkoła z klimatem - ruszają ekolekcje

    Leśna szkoła z klimatem to program opracowany we współpracy Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwa Edukacji i Nauki, który służy inspirowaniu uczniów i nauczycieli do działań sprzyjających środowisku przyrodniczemu. W program zaangażowane są też Lasy Państwowe, które m.in. przygotowują służące grom plenerowym ścieżki i organizują prelekcje.

    Dzień Ojca - gra miejska "Przygoda z Tatą"

    Dzień Ojca - MRiPS zaprasza do zapisów na grę miejską "Przygoda z Tatą". Gra odbędzie się w Warszawie.

    Praca zdalna urzędników - ekwiwalent

    Praca zdalna urzędników - po zmianie przepisów pracodawca będzie musiał zagwarantować ekwiwalent. Czy wygasi to pracę zdalną urzędników?