Jak polski model sztucznej inteligencji może wspierać samorządy?

• PLLuM w służbie samorządu?
• Nowe możliwości dla samorządu
• Otwartość, transparentność i bezpieczeństwo
• Kto pomoże JST we wdrożeniu PLLuM

PLLuM w służbie samorządu?

Zgodnie z założeniami opublikowanej w połowie tego roku „Polityki rozwoju sztucznej inteligencji w Polsce do 2030 roku” (dalej: Polityka) jednym z priorytetów państwa jest wykorzystanie technologii AI do:

• poprawy jakości usług publicznych,

• zwiększenia efektywności działania administracji oraz

• wzmocnienia kompetencji cyfrowych w JST.

JST zostały wymienione w Polityce jako część „polskiego ekosystemu AI” i stanowią tzw. jednostki współpracujące.

W Polityce Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego został wymieniony jako pierwszy samorząd w Polsce wdrażający PLLuM. Z kolei w sierpniu 2025 r. Częstochowa podpisała list intencyjny z rządem w sprawie wdrażania PLLuM w zadaniach samorządowych. To pierwsze tego typu porozumienie w Polsce, które pozwoli przetestować praktyczne wykorzystanie sztucznej inteligencji w JST.

Nowe możliwości dla samorządu

PLLuM, jako technologia oparta na dużym modelu językowym (LLM), pozwala na:

• automatyzację odpowiedzi na zapytania mieszkańców (np. przez formularze kontaktowe, chatboty, asystentów głosowych),

• wsparcie przy tworzeniu dokumentów urzędowych (uchwał, interpretacji, pism procesowych, ogłoszeń),

• analizę dokumentów prawnych i przepisów lokalnych – w tym wyszukiwanie rozbieżności lub luk,

• streszczanie aktów, raportów i decyzji dla mieszkańców w zrozumiałym języku,

• przygotowywanie zestawień do Biuletynu Informacji Publicznej, sprawozdań i komunikatów.

PLLuM może pracować zarówno w trybie „zasilającym” urzędnika wiedzą, jak i w trybie „interfejsu mieszkańca”, odpowiadającego na pytania np. o podatki lokalne, świadczenia czy harmonogram odbioru śmieci.

Otwartość, transparentność i bezpieczeństwo

PLLuM powstaje jako model open-source nadzorowany przez Rząd RP – co odróżnia go od wielu komercyjnych LLM. Kluczowe są tu:

1) zgodność z AI Act (rozporządzeniem UE z 2024 r.),

2) pełna audytowalność danych uczących,

3) zgodność z polską i unijną polityką ochrony danych osobowych,

4) możliwość hostowania modelu w państwowych centrach danych lub na infrastrukturze lokalnej JST.

Dzięki temu samorządy nie muszą martwić się o transfer danych poza EOG czy uzależnienie od dostawców komercyjnych. To szczególnie istotne w kontekście danych wrażliwych – np. w oświacie, pomocy społecznej czy planowaniu przestrzennym.

Kto pomoże JST we wdrożeniu PLLuM

Samorządy mierzące się z wdrożeniem AI nie pozostaną same. W ramach ekosystemu AI Continent i programu AI HUB Poland, powstały lub powstaną zespoły doradcze i centra kompetencji, które wspierają JST we wdrożeniu PLLuM.

Fragment artykułu pochodzi z kompleksowej bazy wiedzy INFORLEX Administracja. Czytaj więcej w INFORLEX »»»

Sławomir Biliński

Źródła:

https://ai.gov.pl/media/2025/06/Polityka-rozwoju-sztucznej-inteligencji-w-Polsce-do-2030-r.pdf

PLLuM – Polish Large Language Model https://pllum.org.pl/

PLLuM – polski model językowy. Jak działa i do czego może się przydać? – Ministerstwo Cyfryzacji, Portal Gov.pl