REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Ustalanie opłat za odpady

Ustalanie opłat za odpady
Ustalanie opłat za odpady
fot.Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Opłaty za odpady mogą być ustalane i pobierane przez gminy według ściśle określonych metod ustalania i różnicowania stawki tej opłaty - od osoby, od zużycia wody, od powierzchni lokalu lub od gospodarstwa domowego. Żadna z tych metod nie jest jednak doskonała z uwagi na brak bezpośredniego powiązania z ilością wytwarzanych odpadów. Niezależnie od przyjętej przez radę gminy metodologii ustalania opłat, każda z nich wzbudzać będzie większe bądź mniejsze kontrowersje i poczucie niesprawiedliwości. Tym bardziej, jeśli opłata ta zostanie ustalona z naruszeniem obowiązujących przepisów.

Jak ustala się opłaty za odpady?

REKLAMA

Przy ustalaniu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, na podstawie art. 6k ust. 1 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (dalej: u.c.p.g.), rada gminy ma możliwość dokonania wyboru tzw. metody od gospodarstwa domowego jako jednej z czterech spośród wymienionych w art. 6j ust. 1 i ust. 2 u.c.p.g. Jednocześnie, zgodnie z art. 6k ust. 2a u.c.p.g., obowiązują tu różne stawki opłat przypisane indywidualnie w odniesieniu do każdej z tych metod. Tym samym, w odniesieniu do gospodarstwa domowego, rada gminy może ustanowić miesięczną stawkę opłaty za odpady komunalne zbierane i odbierane w sposób selektywny wyłącznie w odniesieniu do przeciętnego miesięcznego dochodu rozporządzalnego na jedną osobę ogółem - za gospodarstwo domowe.

REKLAMA

Metoda uzależniająca wysokość pobieranej opłaty w odniesieniu do gospodarstwa domowego, choć prosta w swej konstrukcji, w dotychczasowej praktyce samorządów gminnych okazuje się jedną z bardziej kontrowersyjnych. Jakie elementy najczęściej wywołują istotne naruszenie obowiązujących przepisów i skutkują uchyleniem przyjętych przez rady gmin uchwał?

Polecamy: Jak przygotować się do zmian 2021

Czym jest gospodarstwo domowe?

REKLAMA

Na gruncie u.c.p.g. nie została ustanowiona legalna definicja gospodarstwa domowego. Taki stan rzeczy powoduje, że w celu doprecyzowania regulacji ustanawianych na gruncie uchwały, rada gminy wprowadza własną definicję gospodarstwa domowego wyłącznie na potrzeby tej konkretnej uchwały. Tworzone definicje, analogicznie do formuły liczby mieszkańców zamieszkujących nieruchomość, wprowadzają element liczebny w gospodarstwie domowym. W praktyce wygląda to tak, że gospodarstwo domowe definiowane jest liczbą osób wspólnie zamieszkujących. Co do zasady pojęcia liczby osób w gospodarstwie domowym nie można utożsamiać z pojęciem gospodarstwa domowego, gdyż osoby zamieszkujące ze sobą nie muszą tworzyć gospodarstwa domowego.

Niezależnie jednak od intencji, rada gminy nie ma uprawnienia do tworzenia własnych definicji w sytuacji, w której w samej ustawie nie wskazano radzie takiej kompetencji. Takie działanie narusza art. 7 i art. 94 Konstytucji RP, a także § 135 i § 143 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej", poprzez przekroczenie delegacji ustawowej.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Z ORZECZNICTWA

Przepisy nie zawierają upoważnienia do tworzenia definicji "gospodarstwa domowego" na potrzeby uchwalenia stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Ustawa w art. 6j ust. 1 pkt 1 posługuje się pojęciem liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość. Przepisy u.c.p.g. posługują się jednolitym pojęciem gospodarstwa domowego, bez dalszego jego różnicowania na jedno- i wieloosobowe. U.c.p.g. nie zawiera definicji gospodarstwa domowego, ale nie zawiera też delegacji do utworzenia takiej definicji przez radę gminy. Rada gminy nie ma uprawnienia do objaśniania pojęć, które powinny być rozumiane w znaczeniu wynikającym z obowiązujących regulacji prawnych, w myśl zasady jednolitości prawa, albo w braku takich unormowań - w rozumieniu potocznym.

Wyrok WSA w Białymstoku z 6 listopada 2020 r., sygn. akt I SA/Bk 610/20

Różnicowanie stawek opłat

Dokonując wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od gospodarstwa domowego, rada gminy nie ma uprawnienia do różnicowania stawek opłat w zależności od wielkości gospodarstwa domowego. Dla tej metody, w odróżnieniu od pozostałych dostępnych metod, możliwe jest zastosowanie wyłącznie jednej stawki opłaty od gospodarstwa domowego, bez względu na liczbę osób tworzących dane gospodarstwo domowe. Przy metodzie "od gospodarstwa domowego" nie jest dopuszczalny podział na więcej niż jedną stawkę według kryterium różnicującego gospodarstwa jednoosobowe i wieloosobowe. Ustawodawca dopuszcza zróżnicowanie stawek w zależności od przeciętnego miesięcznego dochodu rozporządzalnego na jedną osobę ogółem - za gospodarstwo domowe.

Z ORZECZNICTWA

Użyte w art. 6j ust. 1 pkt 1 u.c.p.g. określenie "liczba mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość" oznacza co innego niż konstrukcja oparta na ilości mieszkańców gospodarstwa domowego. Osoby zamieszkujące nieruchomość nie muszą tworzyć gospodarstwa domowego. Ponadto osoba wchodząca w skład gospodarstwa domowego nie zawsze musi zamieszkiwać nieruchomość. Zatem może wystąpić różnica w wyniku wyliczenia opłaty stanowiącej iloczyn stawki opłaty i liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość oraz opłaty stanowiącej iloczyn stawki opłaty i ilości mieszkańców gospodarstwa domowego.

Wyrok WSA w Olsztynie z 1 października 2020 r., sygn. akt I SA/Ol 399/20

Zróżnicowanie stawek opłaty ustalonej w odniesieniu do gospodarstwa domowego, według nieprzewidzianego w u.c.p.g. kryterium liczby osób w gospodarstwie domowym, stanowi istotne naruszenie art. 6j ust. 2a u.c.p.g. w związku z art. 6j ust. 2 u.c.p.g. Wskazany w art. 6j ust. 2a u.c.p.g. katalog w ramach dopuszczalnego różnicowania w odniesieniu do liczby osób wskazuje wyłącznie liczbę mieszkańców zamieszkujących nieruchomość, co do zasady nie można tego utożsamiać z liczbą osób w gospodarstwie domowym. Zatem niedopuszczalne jest ustalenie miesięcznej stawki w wysokości innej dla gospodarstwa np. jednoosobowego i innej dla gospodarstwa np. czteroosobowego (por. wyrok WSA w Białymstoku z 6 listopada 2020 r., sygn. akt 610/20 oraz z 9 listopada 2020 r., sygn. akt I SA/Bk 608/20).

Z ORZECZNICTWA

Z żadnej regulacji u.c.p.g. nie wynika upoważnienie dla rady gminy do wprowadzenia w ramach metody wymienionej w art. 6j ust. 2 u.s.p.g. dodatkowego kryterium, jakim jest podział gospodarstw domowych na kategorie zależne od liczby osób w nich zamieszkujących i zróżnicowanie na tej podstawie wysokości stawki opłaty.

Wyrok NSA z 6 maja 2016 r., sygn. akt II FSK 16/16

Krzysztof Adamczyk

audytor wewnętrzny z praktyką w jednostkach samorządu terytorialnego, ekspert w zakresie inwestycji i zarządzania projektami, dziennikarz specjalizujący się w tematyce prawa samorządowego, finansów publicznych oraz zamówień publicznych

Podstawa prawna

  • art. 6j ust. 2 i ust. 2a, art. 6k ust. 1 pkt 1, art. 6k ust. 2a pkt 4 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (j.t. Dz.U. z 2020 r. poz. 1439)

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Gazeta Samorządu i Administracji
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

REKLAMA

Komentarze(1)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
  • maciej.rotterdam
    2022-05-12 09:44:03
    Jak zarządcy lub administratorzy powinni ustalać ilość mieszkańców w lokalu, w związku z opłatą za gospodarowanie opłatami?
    0
QR Code
Sektor publiczny
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
D. Tusk odblokował unijne pieniądze na polskie KPO [137 mld euro, 600 mld zł]. W przyszłym tygodniu dwie ważne decyzje. von der Leyen: Razem będziemy bronić praworządności w całej Europie

Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen oraz premier Belgii Alexander De Croo w piątek 23 lutego 2023 r. rozmawiali w Warszawie z premierem Tuskiem. Przewodnicząca KE poinformowała po spotkaniu, że w przyszłym tygodniu zapadną dwie decyzje ws. funduszy europejskich dla Polski. Uwolnią one do 137 mld euro z funduszu spójności i Funduszu Odbudowy.

PFRON: Od 1 marca wnioski o samochody dla osób niepełnosprawnych. Dopłata 80% od 150 000 zł albo 85% od 130 000 zł

Maksymalna wartość samochodu objęta wsparciem wynosi 300 000 zł (osoba niepełnosprawna jest kierowcą) albo 230 000 zł (opiekun jest kierowcą). Muszą to być samochody dostosowane do potrzeb osób korzystających w poruszaniu się wózkiem inwalidzkim.

Depresja nie wybiera. Ale na dobrostan psychiczny może wpłynąć dieta albo... pies

23 lutego przypada Międzynarodowy Dzień Walki z Depresją. To dobra okazja do tego, aby przypomnieć sobie, że ta choroba może dotknąć każdego. Gdzie szukać pomocy? Jak poprawić swój dobrostan psychiczny? 

Stawki uposażenia żołnierzy zawodowych w 2024 roku [Tabela]. Podwyżka z wyrównaniem od 1 stycznia. Rozporządzenie już obowiązuje. Będzie też zmiana dot. dodatków za długoletnią służbę wojskową

W rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z 16 lutego 2024 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych zostały określone te stawki ze skutkiem od 1 stycznia 2024 r. Rozporządzenie weszło w życie 21 lutego 2024 r. Od 1 kwietnia 2024 r. będzie też zmiana dot. dodatków za długoletnią służbę wojskową żołnierzy zawodowych.

REKLAMA

Będzie zakaz sprzedaży elektronicznych papierosów jednorazowych. Już 64% młodzieży miało do czynienia z takimi papierosami

Aż 64 proc. młodych ludzi miało kontakt z jednorazowymi papierosami elektronicznymi. Czy wkrótce to się skończy? Minister Zdrowia Izabela Leszczyna poinformowała w środę, że może rozpocząć pracę nad zakazem sprzedaży elektronicznych papierosów jednorazowych. 

Zakaz sprzedaży e-papierosów jednorazowych. I.Leszczyna: Zielone światło od Donalda Tuska dla zmiany przepisów

W dniu 21 lutego 2024 r. Minister Zdrowia Izabela Leszczyna poinformowała, że może już rozpocząć pracę nad zakazem sprzedaży elektronicznych papierosów jednorazowych. Dodała, że chciałaby jak najszybszej ścieżki, bo aż 64 procent młodych ludzi miało z nimi kontakt.

Te województwa otrzymają milionowe dofinansowania dla osób z niepełnosprawnościami i ich opiekunów

W województwie świętokrzyskim samorządy mogą otrzymać ponad 52 mln na opiekę dla osób niesamodzielnych. W małopolskim blisko 21 mln zł na wsparcie opiekunów osób niepełnosprawnych. Co trzeba zrobić? 

Z jakimi objawami jechać na SOR, a kiedy skorzystać z nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej?

Pacjenci często zastanawiają się, z jakimi objawami mogą jechać na SOR, a kiedy zgłosić się na NiŚOZ. W artykule postaramy się rozwiać te wątpliwości. 

REKLAMA

Rok 2023 był rekordowy pod względem skali strat gospodarczych spowodowanych przez katastrofy naturalne

W 2023 r. 398 globalnych katastrof naturalnych wyrządziło szkody w wysokości 380 mld dolarów. Najbardziej kosztowne okazały się silne trzęsienia ziemi i gwałtowne burze. Ubiegły rok był najgorętszym rokiem w historii z „bezprecedensowymi anomaliami cieplnymi” i rekordowymi wartościami odnotowanymi w 24 krajach i terytoriach. 

Opłacalność cen dla rolników tematem dzisiejszego posiedzenia Rady ds. rolnictwa

Opłacalność cen dla rolników tematem dzisiejszego posiedzenia Rady ds. rolnictwa. "Czy można rolnikom zapewnić opłacalne ceny, czy Krajowa Grupa Spożywcza będzie pomagała w stabilizacji rynków rolnych" - to pytania, na które ma odpowiedzieć dzisiejsze posiedzenie Rady ds. Rolnictwa i Obszarów Wiejskich - poinformował jej przewodniczący Jan Krzysztof Ardanowski.

REKLAMA